III SA/Lu 759/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Lokalnej Grupy Działania "[...]" z siedzibą w B. na uchwałę Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2023 r., nr [...] w przedmiocie powołania Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność w zakresie Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oraz przyjęcia regulaminu pracy tej komisji postanawia: odrzucić skargę. Przedmiotem skargi jest uchwała Nr [...] Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2023 r. w sprawie powołania Komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność w zakresie Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oraz przyjęcia regulaminu pracy tej komisji. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) dalej jako "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. W rozpoznawanej sprawie takim przepisem jest art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2094 z późn. zm.), dalej jako "u.s.w.", który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem aktu prawa miejscowego, wydanym w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć przepis do sądu administracyjnego. W myśl art. 91 ust. 1 u.s.w., przepis art. 90 stosuje się odpowiednio, gdy organ samorządu województwa nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo, przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne, narusza prawa osób trzecich. Zaskarżona uchwała wprawdzie nie stanowi aktu prawa miejscowego, jednak treść powołanych przepisów nie przesądza o tym, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego nie może być akt organu samorządu województwa niemający cech aktu prawa miejscowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto powszechnie dopuszczalność zaskarżania na podstawie art. 91 ust. 1 u.s.w. aktów innych niż uchwały stanowiące akty prawa miejscowego. Ograniczenie zakresu skargi na gruncie ustawy o samorządzie województwa jedynie do skarżenia aktów prawa miejscowego ograniczałoby bowiem nadmiernie i w sposób nieuzasadniony konstytucyjne prawo do sądu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 8 marca 2012 r., I OSK 306/11, z 25 marca 2014 r., II OSK 355/14, z 31 stycznia 2017 r., II OSK 1670/15, z 24 października 2018 r., II OSK 1243/18). Z powołanych przepisów art. 90 ust. 1 w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.w. wynika, że skuteczne złożenie skargi na akt organu jednostki samorządu terytorialnego wymaga spełnienia dwóch przesłanek: po pierwsze uchwała powinna być podjęta przez organ w sprawie z zakresu administracji publicznej oraz po drugie skarżący musi wykazać naruszenie interesu prawnego tą uchwałą. Podstawą zaskarżenia jest niezgodność uchwały z prawem i równocześnie naruszenie przez tę uchwałę konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego podmiotu. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 90 ust. 1 u.s.w., musi być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej a zaskarżonym aktem. Interes prawny, o którym mowa w art. 90 ust. 1 u.s.w., musi wywodzić się z prawa powszechnie obowiązującego (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1665/18.) Źródłem interesu prawnego lub uprawnienia jest zawsze norma prawna ogólna i abstrakcyjna (akt normatywny) lub jednostkowa i konkretna (decyzja), mająca źródło w przepisach prawa materialnego (najczęściej prawa cywilnego lub administracyjnego), stanowiąca podstawę konkretnych uprawnień skarżącego. Reprezentując swój zindywidualizowany interes skarżący musi wykazać, że interes ten jest konkretny, realny i aktualny (por. wyrok NSA z 13 listopada 2012 r., II OSK 2105/12). Naruszenie tego interesu następuje z kolei wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego, wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie, zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (wyrok NSA z dnia 7 marca 2018 r., II OSK 1213/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21 lutego 2018 r. II SA/Wr 849/16). W odniesieniu do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że szczegółowa analiza zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą w skardze prowadzi do wniosku, że nie sposób zakwalifikować ich jako podstawy do skutecznego zaskarżenia przez Lokalną Grupę Działania "[...]" z siedzibą w B. powołanej na wstępie uchwały Zarządu Województwa Lubelskiego. Wyjaśnić należy, że zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2023 r. poz. 1554), dalej również jako "ustawa o rozwoju lokalnym". Stosownie do art. 1 ust. 2 tej ustawy, ustawa określa zasady: a) organizacji i działania lokalnych grup działania, o których mowa w art. 31 ust. 2 lit. b rozporządzenia 2021/1060, zwanych dalej "LGD", b) dokonywania wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, o których mowa w art. 32 rozporządzenia 2021/1060, zwanych dalej "LSR", c) udzielania wsparcia z udziałem funduszy, w ramach których jest finansowany rozwój lokalny kierowany przez społeczność, zwanych dalej "EFSI", wspólne dla wszystkich EFSI; - w zakresie nieokreślonym w przepisach, o których mowa w pkt 1, lub przewidzianym w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie Unii Europejskiej. Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy, komisję, o której mowa w art. 32 ust. 2 rozporządzenia 2021/1060, zwaną dalej "komisją", powołuje zarząd województwa, w drodze uchwały, określając w szczególności: 1) liczbę członków komisji; 2) skład komisji, w tym przewodniczącego i jego zastępcę będących przedstawicielami zarządu województwa; 3) regulamin działania komisji normujący zasady jej funkcjonowania, w tym podział zadań między członków komisji i zasady wynagradzania członków komisji będących ekspertami. W skład komisji wchodzą przedstawiciele zarządu województwa i eksperci art. 3 ust 2). Warunki i zasady wyboru LSR określa art. 5 ustawy o rozwoju lokalnym. Zgodnie zaś z art. 6 tej ustawy, wyboru LSR dokonuje się na wniosek LGD w ramach konkursu ogłoszonego przez zarząd województwa. Wybór LSR jest dokonywany w drodze uchwały komisji (art. 11 ust. 1 ustawy). Z kolei w myśl art. 11a ust. 1 ustawy o rozwoju lokalnym, LGD przysługuje prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi: 1) na rozstrzygnięcie komisji o utrzymaniu w mocy rozstrzygnięcia o odrzuceniu LSR - w przypadku nieuwzględnienia przez komisję sprzeciwu, 2) na uchwałę, o której mowa w art. 11 ust. 1 - na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ze skargi i jej uzasadnienia wynika, że strona skarżąca swój interes w zaskarżeniu uchwały Nr [...] Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2023 r. wywodzi z tego, że stanowi lokalną grupę działania (LGD) w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o rozwoju lokalnym i bierze udział w ogłoszonym na podstawie art. 6 ustawy przez Zarząd Województwa Lubelskiego konkursie dotyczącym wyboru strategii rozwoju lokalnego (LSR) kierowanego przez społeczność. Wybór LSR jest dokonywany w drodze uchwały komisji, której dotyczy zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała, a ponadto w przypadku, gdy zgłoszona przez stronę skarżącą strategia rozwoju lokalnego zostanie wybrana przez komisję, skarżąca będzie realizować tę strategię, co zdaniem skarżącej świadczy o jej interesie prawnym do wniesienia skargi w niniejszej sprawie. W ocenie sądu, sam fakt, że strona skarżąca stanowi lokalną grupę działania (LGD) i bierze udział w konkursach uregulowanych w ustawie o rozwoju lokalnym, w których jednym z organów jest komisja, której dotyczy zaskarżona uchwała, nie przesądza o interesie prawnym strony w zaskarżeniu uchwały Nr [...] Zarządu Województwa Lubelskiego. Jak już wyżej wskazano, z naruszeniem interesu prawnego mamy do czynienia wówczas, gdy zaskarżonym aktem zostanie – w sferze prawnej – odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego wynikające z przepisów prawa, bądź też zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub zmieniony dotychczas ciążący na nim obowiązek. Związek pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną strony skarżącej, a zaskarżoną uchwałą musi istnieć aktualnie, a nie w przyszłości oraz powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków. Interes prawny w zaskarżeniu aktu prawa miejscowego musi być konkretny, realny, aktualny i zindywidualizowany. W rozpoznawanej sprawie nie można stwierdzić, że skarżąca posiada tak rozumiany interes prawny w zaskarżeniu uchwały Nr [...] Zarządu Województwa Lubelskiego. Kwestionowana uchwała w sprawie powołania komisji do spraw wyboru strategii rozwoju lokalnego i przyjęcia regulaminu pracy tej komisji nie kształtuje wprost sytuacji prawnej strony skarżącej. Wskazuje jedynie ewentualnie na jej przyszły interes faktyczny, a nie interes prawny, którego naruszenie pozwalałoby dopiero na dokonanie merytorycznej oceny zakwestionowanej uchwały. Kwestionowana w sprawie uchwała nie pozbawia i nie ogranicza uprawnień strony skarżącej w zakresie udziału w konkursie dotyczącego wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność. Uchwała nie wpływa w żaden sposób na sytuację prawną strony skarżącej, a jedynie i to tylko hipotetycznie na jej sytuację faktyczną. Brak zatem naruszenia zaskarżoną uchwałą bezpośredniego i realnego interesu prawnego strony skarżącej nie pozwalał na przyjęcie, że jest ona legitymowana do jej zaskarżenia do sądu administracyjnego. Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 p.p.s.a.