III SA/Lu 778/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędziowie Sędzia SO del. Robert Hałabis, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi I. Spółki z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej I. Spółki z o.o. z siedzibą w T. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. z dnia [...] lipca 2012 r. o odmowie przywrócenia "I." spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w T. terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011. Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: W dniu [...] maja 2011 r. do Biura Powiatowego ARiMR w L. wpłynął wniosek I. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011. Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych wniosku. Przesyłka z wezwaniem została wysłana osobie uprawnionej do reprezentacji Spółki – K. K. na wskazany adres do doręczeń. Odbiór przesyłki w dniu [...] czerwca 2011 r. pokwitowała żona adresata – M. K. Wobec nieusunięcia braków formalnych, wniosek skarżącej o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 pozostawiono bez rozpoznania. W piśmie z dnia [...] maja 2012 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku odebrała osoba, która nie była upoważniona do odbioru korespondencji - żona Prezesa Zarządu. W dniu [...] czerwca 2012 r. skarżąca przedłożyła uchwałę nr [...] zwyczajnego zgromadzenia wspólników z dnia [...] czerwca 2011 r. w sprawie odwołania z funkcji prezesa zarządu spółki "I." K. K. z dniem [...] czerwca 2011 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. odmówił skarżącej przywrócenia terminu do usunięcia braków wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wyjaśnił, że wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku zostało wysłane na adres wskazany we wniosku o wpis do ewidencji producentów z dnia [...] października 2006 r. jako siedziba spółki "I.". Organ podkreślił, że skarżąca miała obowiązek zgłosić kierownikowi biura powiatowego ARiMR zmianę osoby reprezentanta oraz zmianę siedziby i adresu do doręczeń w terminie 14 dni od dnia zaistnienia zmiany. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR zwrócił uwagę, że dopiero [...] maja 2012 r. Prezes Zarządu Spółki B. G. dokonał aktualizacji wspomnianych wyżej danych. W ocenie organu skuteczność doręczenia wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku należało badać w odniesieniu do K. K., który jako osoba uprawniona do reprezentacji skarżącej, był adresatem przesyłki zawierającej wezwanie. Upoważnienie do reprezentacji wynikało z wniosku o wpis do ewidencji producentów z dnia [...] sierpnia 2008 r. W zażaleniu skarżąca wniosła o uchylenie powyższego postanowienia, podnosząc, że w przesyłce zawierającej wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku nieprawidłowo oznaczono adresata korespondencji. Adresatem przesyłki był K. K. jako osoba fizyczna, a nie osoba reprezentująca spółkę "I.". Powyższe doprowadziło do doręczenia przesyłki żonie K. K., która nie posiadała umocowania do odbioru korespondencji skierowanej do spółki. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że gdy doręczenie następuje do rąk osoby fizycznej na jej prywatny adres, adresatem przesyłki nie jest osoba prawna, lecz osoba fizyczna. Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie adresatem decyzji była osoba prawna, lecz adresatem przesyłki była osoba fizyczna – K. K. Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR zwrócił uwagę, że K. K., pomimo odwołania z funkcji Prezesa Zarządu Spółki, nadal ją reprezentował i jako adres do doręczeń wskazany został jego adres zamieszkania. Mając powyższe na względzie, organ drugiej instancji uznał, że doręczenie było skuteczne. W ocenie organu, skarżąca nie uprawdopodobniła zachowania należytej staranności w dochowaniu terminu do usunięcia braków formalnych wniosku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie "I." spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T. zaskarżyła powyższe postanowienie w całości i wniosła o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 45 i art. 58 kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 zostało odebrane w dniu [...] czerwca 2011 r. przez osobę, która nie była uprawniona do odbioru korespondencji - żonę K. K. Skarżąca zawróciła również uwagę, że w tej dacie K. K. nie pełnił już funkcji Prezesa Zarządu spółki I., pozostawał jedynie jej pracownikiem. W ocenie skarżącej, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w L. niewłaściwie oznaczył adresata przesyłek, nie jako osobę prawną, a osobę fizyczną, co w konsekwencji doprowadziło do odbioru pism przez osobę nie związaną ze Spółką. Skarżąca podkreśliła, że to na organie spoczywa obowiązek weryfikowania, czy podmiot, który jest stroną postępowania został prawidłowo określony i czy może być adresatem decyzji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor L. Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, którym utrzymano w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. dnia [...] lipca 2012 r. o odmowie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności na rok 2011. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej: k.p.a., dotyczące przywrócenia terminu. Zgodnie z art. 58 k.p.a., w razie uchybienia terminu organ przywróci termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, a prośbę o przywrócenie terminu strona wniesie w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby o przywrócenie terminu strona dopełni czynności, dla której określony był termin. W niniejszej sprawie organ odmówił przywrócenia uchybionego terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności z uwagi na to, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. O przywróceniu uchybionego terminu, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, można orzec jedynie w przypadku łącznego spełnienia wszystkich przesłanek wymienionych w przywołanym art. 58 k.p.a. Jednakże, w ocenie Sądu, ustalony w sprawie stan faktyczny nie dawał podstaw do wydania postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku, a to z uwagi na nieprawidłowość doręczenia stronie skarżącej wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności. Zgodnie z art. 40 § 1 k.p.a., pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Zgodnie natomiast z art. 40 § 2 k.p.a., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że strona nie ustanowiła pełnomocnika w sprawie o przyznanie płatności na rok 2011. Wniosek spółki "I." złożony w dniu [...] maja 2011 r. podpisany został przez prezesa zarządu spółki K. K., a zatem członka organu spółki, a nie pełnomocnika. Wraz z wnioskiem nie został złożony jakikolwiek dokument, z którego wynikałoby, że spółka ustanowiła pełnomocnika w sprawie o przyznanie płatności. Wezwanie do usunięcia braków wniosku powinno być zatem doręczone samej stronie, zgodnie z art. 40 § 1 k.p.a. Należy w tym miejscu wyjaśnić, że osoby prawne działają przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i opartym na niej statucie (art. 38 k.c.). Organ osoby prawnej nie jest przedstawicielem strony w rozumieniu art. 40 § 1 k.p.a. W świetle powyższych uwag nie ulega zatem wątpliwości, że wezwanie do usunięcia braków wniosku złożonego przez spółkę "I.", podpisanego przez jej prezesa, powinno być wysłane spółce jako osobie prawnej a nie K. K. jako osobie fizycznej. Okoliczność, iż adres spółki jest jednocześnie prywatnym adresem K. K. nie przy tym znaczenia. Stroną w sprawie o przyznanie płatności jest bowiem spółka, a nie jej prezes K. K. Doręczanie pism osobom prawnym uregulowane jest w art. 45 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Osobą upoważnioną do odbioru pism w świetle art. 45 k.p.a. jest nie tylko osoba, która ma specjalne upoważnienie do odbioru korespondencji, ale również każda osoba, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism. Z reguły upoważnienie do odbioru pism wynika z zakresu zadań pracownika lub też funkcji, jaką pełni w danej jednostce organizacyjnej. Wezwanie do usunięcia braków powinno być zatem wystosowane do spółki "I." i doręczone w lokalu jej siedziby. Jeżeli chodzi o spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, to z przepisów ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186 z późn. zm.) wynika, że spółki obowiązane są podawać siedzibę oraz adres. Dane te ujawniane są w rejestrze i stanowią dla organów podstawę do kierowania korespondencji na wskazany adres. Zmiana adresu musi być organowi zgłoszona. Jak wynika z akt postępowania administracyjnego, wezwanie do uzupełnienia braków wystosowane zostało do K. K., a pokwitowała je M. K. (k. 22 akt adm.). Z adnotacji przy podpisie odbiorcy przesyłki wynika, że M. K. nie jest osobą upoważnioną do odbioru pism spółki "I." lub jej pracownikiem, lecz żoną K. K. W żadnym zatem wypadku nie można uznać, że wezwanie do usunięcia braków zostało skutecznie doręczone skarżącej spółce, zgodnie z art. 40 § 1 k.p.a., w sposób określony w art. 45 k.p.a. Wezwanie nie zostało bowiem skierowane do spółki (adresatem była osoba fizyczna K. K.) i nie zostało doręczone w lokalu siedziby spółki do rąk osoby uprawnionej do odbioru pism. Ubocznie zauważyć należy, że na kopercie zawierającej wniosek o przyznanie płatności wskazano adres do korespondencji inny niż siedziba spółki (k.11). Okoliczność ta nie ma jednak większego znaczenia, skoro wezwanie w ogóle nie zostało skierowane do strony, ani na adres pierwotny, ani na adres wskazany w chwili złożenia wniosku. Skoro wezwanie do usunięcia braków nie zostało stronie prawidłowo doręczone, siedmiodniowy termin na usunięcie braków wniosku o przyznanie płatności nie rozpoczął biegu. W konsekwencji nie było też podstaw do rozstrzygania o przywróceniu terminu. Jak wynika bowiem z treści art. 58 § 1 k.p.a. o przywróceniu terminu organ orzeka w razie uchybienia terminu. W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Nie doszło do niedotrzymania terminu, ponieważ wezwanie wyznaczające termin nie zostało przez organ prawidłowo dokonane. Zaskarżone postanowienie wydane zostało zatem z naruszeniem art. 58 § 1 k.p.a. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem spowodowało odmowę przywrócenia terminu w sytuacji, gdy termin do dokonania określonej czynności nie rozpoczął biegu. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej w skrócie: p.p.s.a. Z uwagi na to, że tym samym uchybieniem dotknięte jest także postanowienie organu pierwszej instancji, należało uchylić i to postanowienie na podstawie art. 135 p.p.s.a., jest to bowiem konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. Uchylenie zaskarżonego postanowienie oraz postanowienia organu pierwszej instancji oznacza konieczność ponownego ustosunkowania przez organy do wniosku strony o przywrócenie terminu. Rozpoznając sprawę ponownie organ mieć będzie na uwadze, że skoro termin do uzupełnienia braków wniosku nie rozpoczął biegu, wniosek o przywrócenie terminu jest bezprzedmiotowy. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 litera "c" p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 litera c) w zw. z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.). Na koszty te składa się uiszczony przez stronę wpis w kwocie 100 zł, kwota 240 zł wynagrodzenia pełnomocnika, będącego radcą prawnym oraz kwota 17 zł poniesionej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.