III SA/Lu 8/17
WyrokWSA w Lublinie2017-03-16
Skład orzekający: Marek Zalewski, Robert Hałabis, Ewa Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym dotyczące czasu pracy kierowców i obowiązków związanych z urządzeniami rejestrującymi, została nałożona prawidłowo, a zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych są uzasadnione?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, nakładająca karę pieniężną na przedsiębiorcę transportowego za liczne naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, została wydana prawidłowo. Ustalenia faktyczne organu były oparte na zebranym materiale dowodowym, a naruszenia zostały prawidłowo zakwalifikowane i wycenione. Sąd uznał również, że skarżący nie wykazał przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności, a zarzuty dotyczące naruszeń prawa procesowego i materialnego są bezzasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która nałożyła na skarżącego karę pieniężną w wysokości 11.150 zł za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, stwierdzone podczas kontroli przedsiębiorstwa. Naruszenia dotyczyły m.in. czasu prowadzenia pojazdu, czasu odpoczynku, braku wpisów na wykresówkach, niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy, obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy i urządzenia rejestrującego. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niezbadanie wszystkich okoliczności sprawy i ignorowanie jego wyjaśnień.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis,, Sędzia WSA Ewa Kowalczyk (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Dorota Winiarczyk-Ożóg, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 marca 2017 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (organ), uwzględniając częściowo zarzuty odwołania uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...]o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.750 zł i orzekł o nałożeniu na J. (skarżący) kary pieniężnej w wysokości 11.150 zł.
Decyzja była wynikiem kontroli jaką organ przeprowadził w przedsiębiorstwie skarżącego w dniach od 8 lutego 2016 r. do 22 lutego 2016 r. W jej wyniku ustalono, że skarżący posiadał licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy ważną od 28 lipca 2003 r. do dnia 27 lipca 2023 r. W okresie 6 miesięcy przed rozpoczęciem kontroli zatrudniał średniomiesięcznie trzech kierowców. Kontrola obejmowała okres od 8 lutego 2016 r. do 22 lutego 2016 r. W toku kontroli ustalono następujące naruszenia wymienione w załączniku nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym:
- lp. 5.1 przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu o czas powyżej 15 minut do jednej godziny, za każdą kolejną rozpoczętą godzinę;
- lp. 5.2 przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut, za każde następne rozpoczęte 30 minut;
- lp. 5.3 skrócenie dziennego czasu odpoczynku, o czas powyżej 15 minut do jednej godziny, za każdą następną rozpoczętą godzinę;
- lp. 6.3.6.1 brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów: imienia lub nazwiska kierowcy;
- lp. 6.3.9 okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy;
- lp. 6.3.11 naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy;
- lp. 6.3.12 naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego.
Stwierdzone w wyniku kontroli naruszenia opisane zostały w załączniku do Protokołu kontroli z dnia 22 lutego 2016 r. , przy czym w ostatecznej decyzji organu niektóre z zawartych tam ustaleń zostały skorygowane. Poszczególne naruszenia zostały szczegółowo omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i tak :
- odnosząc się do naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu lp. 5.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ podniósł, że D. w dniu 10 września 2016 r. o godzinie 21:21 rozpoczął dzienny okres prowadzenia pojazdu, który zakończył 11 września 2016 r. o godzinie 23:03. W tym okresie kierowca prowadził pojazd łącznie przez 11 godzin i 54 minut, co oznacza, że kierowca przekroczył maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 1 godzinę i 54 minuty, gdyż dopuszczalnym było prowadzenie pojazdu przez kierowcę w wymiarze 10 godzin wobec braku dwukrotnego wykorzystania tego okresu w kontrolowanym tygodniu. Kara pieniężna za stwierdzone naruszenie wynosi 300 złotych.
Odnośnie naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym organ odwoławczy wskazał, że J. w dniu 11 czerwca 2016 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 44 minuty. Kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 14 minut od godziny 9:33 do godziny 15:45. Podczas kontroli nie stwierdzono na odwrocie wykresówki z 11/12 czerwca 2015 r. nie wpisano jakiejkolwiek przyczyny odstąpienia od przestrzegania przepisów dotyczących maksymalnych okresów prowadzenia pojazdu wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 złotych.
W decyzji opisano szereg naruszeń polegających na skróceniu odpoczynku (lp. 5.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, sankcjonowanych karą pieniężną w kwocie 300 zł) z udziałem kierowcy D. . I tak:
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 18 czerwca 2015 r. o godzinie 21:51 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w trakcie którego odebrał 9 godzin i 26 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 7:59 do 17:25 dnia 19 czerwca 2015 r. W tym przypadku koniecznym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze 11 godzin, bowiem kierowca odebrał trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku przed tym okresem. W konsekwencji ustalono, że kierowca skrócił odpoczynek dzienny o 1 godzinę i 34 minuty. Kara pieniężna za opisane naruszenie wynosi 300 złotych.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 1 lipca 2015 r. o godzinie 00:34 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w trakcie którego odebrał odpoczynek dzienny w dwóch częściach. Druga część odpoczynku wynosiła 6 godzin i 43 minuty tj. od godziny 17:51 dnia 1 lipca 2015 r. do godziny 00:34 dnia 2 lipca 2015 r. Ponieważ w tym przypadku koniecznym było odebranie drugiego nieprzerwanego odpoczynku dziennego w co najmniej 9 godzin, kierowca skrócił odpoczynek dzienny o 1 godzinę i 17 minut.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 30 lipca 2015 r. o godzinie 18:13 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w trakcie którego odebrał 9 godzin i 6 minut nieprzerwanego odpoczynku tj. od godziny 5:26 do godziny 14:23 dnia 31 lipca 2015 r. Ponieważ w tym przypadku koniecznym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze 11 godzin, bowiem kierowca odebrał trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku przed ww. okresem, w konsekwencji ustalono skrócenie odpoczynku dziennego o 1 godzinę i 54 minuty.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 17 sierpnia 2015 r. o godzinie 16:54 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w trakcie którego odebrał 6 godzin 29 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 16:56 do godziny 23:25 dnia 17 sierpnia 2016 r. Ponieważ w tym przypadku możliwym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze 9 godzin kierowca skrócił odpoczynek dzienny o 2 godziny i 31 minut. W tym przypadku kara pieniężna wynosi 500 złotych.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 27 sierpnia 2015 r. o godzinie 20:57 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w trakcie którego odebrał 9 godzin 1 min nieprzerwanego odpoczynku tj. od godziny 05:06 do godziny 14:07 w dniu 28 sierpnia 2015 r. Ponieważ w tym przypadku koniecznym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze 11 godzin, kierowca skrócił odpoczynek dzienny o 1 godzinę i 59 minut.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 10 września 2015 r. o godzinie 21:21 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w trakcie którego odebrał 5 godzin i 46 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 3:37 do godziny 9:23 w dniu 11 września 2015 r. Ponieważ w tym przypadku możliwym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze 9 godzin kierowca skrócił odpoczynek dzienny o 3 godziny i 14 minut. Kara pieniężna za ustalone naruszenie wynosi 700 złotych.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 17 września 2015 r. o godzinie 15:59 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w którym odebrał 8 godzin i 41 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 7:18 do godziny 15:59 dnia 18 września 2015 r. Ponieważ w tym przypadku koniecznym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze 9 godzin, kierowca skrócił odpoczynek dzienny o 19 minut. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.
- zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 1 listopada 2015 r. o godzinie 22:44 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w którym odebrał 9 godzin i 16 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 13:28 do godziny 22:44 dnia 3 listopada 2015 r. Ponieważ w tym przypadku koniecznym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze przynajmniej 9 godzin. Należy stwierdzić, że organ I instancji błędnie stwierdził, że odpoczynek został przerwany o godzinie 22:10, bowiem sama czynność włożenia karty kierowcy do tachografu nie przerwała w tym przypadku odpoczynku, tylko nadal był on odbierany. W konsekwencji stwierdzono, że kierowca odebrał odpoczynek w sposób prawidłowy.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ odwoławczy zweryfikował ustalenia organu pierwszej instancji dotyczące kierowcy J., który zgodnie z zapisanymi danymi na karcie kierowcy w dniu 28 października 2015 r. o godzinie 20:11 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego odebrał 9 godzin i 14 minut nieprzerwanego odpoczynku tj. od godziny 00:17 do godziny 9:31 dnia 29 października 2015 r. Ponieważ w tym przypadku koniecznym było odebranie nieprzerwanego odpoczynku dziennego w wymiarze przynajmniej 9 godzin, organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji błędnie stwierdził, że odpoczynek został przerwany poprzez wyjęcie i włożenie karty do tachografu cyfrowego przedmiotowe czynności nie przerwały w tym przypadku odpoczynku, tylko nadal był on odbierany. Ustalono, że kierowca odebrał odpoczynek w sposób prawidłowy.
Łączna suma kar z tytułu naruszenia lp. 5.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym ulega zmianie w stosunku do wyliczeń organu pierwszej instancji i wyniosła 2.500 zł. Podczas kontroli przedsiębiorca nie okazał dokumentów uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków.
Odnośnie naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji (lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), organ odwoławczy zauważył, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż na rewersie 25 wykresówek zarejestrowanych w tachografie zainstalowanym w pojeździe o nr rej. [...] dokonano opisu "awaria rysika tachografu". Pierwsza wykresówka, na której umieszczono opis była z okresu 26/27 sierpnia 2015 r. natomiast ostatnia pochodziła z okresu 8 października 2015 r. Skarżący wyjaśnił, że działał w nieświadomości i dopiero w serwisie tachografów zostało jej wyjaśnione, iż błędnie operowała przełącznikiem grup czasowych. Z załączonych do akt sprawy wykresówek wynikało, że po dniu 8 października 2015 r. wykresówki zawierają prawidłowe dane. Wobec powyższych ustaleń organ odwoławczy dał wiarę wyjaśnieniom złożonym przez skarżącego, stwierdzając brak podstaw do nałożenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Odnośnie naruszenia polegającego na braku w okazanej wykresówce przepisowych wpisów: imienia lub nazwiska kierowcy (lp. 6.3.6.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), organ odwoławczy na podstawie materiału dowodowego w postaci okazanych wykresówek, po przeprowadzeniu ponownej analizy stwierdził, że wykresówki z okresów 13/14 sierpnia 2015 r. oraz z dnia 14 sierpnia 2015 r. nie zawierają imienia kierowcy, a jedynie nazwisko "G.". W konsekwencji stwierdził, że naruszenie zostało popełnione dwukrotnie, stąd nałożona za nie kara pieniężna wynosi 100 zł.
Odnośnie naruszenia polegającego na udostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy (lp. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym), na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w postaci karty pobrań zapisów z urządzenia rejestrującego, wykresówek oraz mając na uwadze ewidencje czasu pracy kierowców z okresu objętego kontrolą, po przeprowadzeniu ponownej analizy tych dowodów organ odwoławczy stwierdził, że wymienione w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wykresówki należały do kierowcy J.. Organ odwoławczy uznał, że wyjaśnienia skarżącego zawarte w odwołaniu, że tylko na wykresówce opisanej jako 25/26.10.2015 r. faktycznie nie oznaczył powrotu samochodem osobowym do domu, natomiast w pozostałych przypadkach nie miał miejsca dojazd do lub z siedziby firmy lub z miejsca zamieszkania kierowcy, nie dawały podstawy do odstąpienia od nałożenia kary za stwierdzone wielokrotnie naruszenia, gdyż strona w toku prowadzonego postępowania administracyjnego nie przedstawiła dowodów na poparcie swoich stwierdzeń. Dodatkowo stwierdzono, że podczas przeprowadzania dowodu z zeznań strony, w dniu 29 kwietnia 2016 r. skarżący odmówił odpowiedzi na jakiekolwiek pytania. Kara pieniężna za opisane naruszenia wyniosła łącznie 6.900 zł (23 x 300 zł).
Odnośnie naruszenia obowiązku wczytywania danych z kary kierowcy (lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) organ odwoławczy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego po ponownym przeprowadzeniu postępowania stwierdził, że dane z kart kierowcy D. nr [...] pobierane były w następujących terminach: 17 czerwca, 16 października oraz 20 listopada 2015 r. Po dokonaniu pobrań we wskazanych okresach okazało się, że między 17 czerwca a 16 października 2015 r. stwierdzono 120 dni zarejestrowanej na karcie kierowcy aktywności kontrolowanego kierowcy a w okresie pomiędzy 16 października a 20 listopada 2015 r. 32 dni. W konsekwencji stwierdzono, że organ pierwszej instancji pomimo błędne wskazanych dni aktywności prawidłowo nałożył karę za przedmiotowe naruszenie w wysokości 500 zł.
Odnośnie naruszenia obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego (lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) organ odwoławczy podniósł, że zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci danych cyfrowych, iż dane z urządzenia rejestrującego w pojeździe o nr rej [...] zostały wczytane po 90 dniowym terminie. Pomiędzy wczytaniem w okresie od 17 czerwca do 16 października 2015 r. naliczono 93 dni zarejestrowanej aktywności pojazdu. Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, iż organ pierwszej instancji błędnie w swoich wyliczeniach wziął pod uwagę jedynie dni kalendarzowe, a nie dni działalności, w związku z powyższym błędnie wyliczył liczbę dni działalności w tym okresie. Za powyższe naruszenie została nałożona kara pieniężna w wysokości 500 zł.
Odnośnie zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, że są częściowo uzasadnione.
Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia błędów granicznych urządzenia rejestrującego przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy podniósł, że błędy graniczne wymienione w załączniku I do rozporządzenia komisji (WE) NR 1360/2002 z 13 czerwca 2002 r. (dostosowującego do postępu technicznego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, nie odnoszą się do tachografów cyfrowych, które zostały opisane w załączniku nr IB. Natomiast wszystkie naruszenia z czasu pracy zostały stwierdzone po dokonaniu analizy zapisów z tachografów cyfrowych, tak więc uwzględnienie tzw. błędów granicznych nie mogło mieć w sprawie zastosowania.
Odnosząc się do wyliczeń czasu pracy kierowców organ odwoławczy uwzględnił w dwóch przypadkach zastrzeżenia skarżącego i stwierdził, że dniach 28 października 2015 r. J. oraz 1 listopada 2015 r. G. nie popełnił stwierdzonego przez organ pierwszej instancji naruszenia (lp. 5.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym).
Odnosząc się do stwierdzonych naruszeń w dniach 17 sierpnia oraz 10 września 2015 r. organ odwoławczy stwierdził, że skarżący nie przedłożył prawidłowo opisanych wydruków z tachografu cyfrowego, które mogłyby stanowić podstawę do odstąpienia od nałożonej kary pieniężnej.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że uwzględniono też wyjaśnienia skarżącego odnośnie naruszenia dotyczącego skrócenia dziennego czasu odpoczynku (lp.5.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym). W decyzji organu pierwszej instancji stwierdzono w dniu 1 listopada 2015 r. skrócenie odpoczynku kierowcy D. o 18 minut, natomiast po analizie materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że kierowca nie popełnił tego naruszenia. Analogicznie w odniesieniu do stwierdzonego przez organ pierwszej instancji skrócenia w dniu 28 października 2015 r. odpoczynku kierowcy J. o 59 minut, które to ustalenie zostało zweryfikowane i w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy stwierdzono brak popełnienia tego naruszenia. Wobec uwzględnienia wyjaśnień organ stwierdził brak podstaw do przeprowadzania dowodu z zeznań córki skarżącego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, podnosząc zarzuty naruszenia prawa procesowego tj. art. 6, art. 7, w zw. z art. 75, art. 77 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezbadanie wszystkich okoliczności sprawy i dokonywanie ustaleń faktycznych sprzecznych z zebranym materiałem dowodowym oraz zignorowanie wyjaśnień składanych w toku postępowania. Zarzucił również naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 92c i 93 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym poprzez ich nie zastosowanie. W uzasadnieniu skargi skarżący powielił argumentację zawartą odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Według zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z przytoczonych regulacji wynika, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej skutecznie można postawić uzasadniony zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, jeżeli naruszenie to odpowiednio miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Rozpatrując zatem sprawę w powołanych wyżej granicach należy stwierdzić, że skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Decyzją organu odwoławczego wydaną w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. prawidłowo nałożono na skarżącego karę pieniężną w łącznej wysokości 11.150 zł za liczne naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2016 r. poz. 1907, z późn. zm. – dalej jako "ustawa o transporcie drogowym" lub "u.t.d."), określone w załączniku nr 3 do ustawy w pozycjach: lp. 5.1., lp. 5.2., Ip. 5.3., lp. 6.3.6.1, lp. 6.3.9, lp. 6.3.11 i lp. 6.3.12, stwierdzone jednoznacznie i w sposób nie budzący wątpliwości w wyniku kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącego w dniach od 8 do 22 lutego 2016 r.
Wymienione w decyzji naruszenia polegające na: przekroczeniu maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu o czas powyżej 15 minut do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę; przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut; skróceniu dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 minut do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę; brak przepisowych wpisów w wykresówce; okazanie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy; obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy oraz obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego, zostały poczynione w oparciu zupełny i prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy sprawy, który stanowił należytą podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. Organ dokonał prawidłowej oceny tego materiału dowodowego, a zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa. Nie naruszono tym samym zasad postępowania określonych w art. 6, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W sprawie dokonano prawidłowych ustaleń faktycznych pozwalających na prawidłowe jej rozpoznanie, dokonano również właściwej kwalifikacji prawnej stwierdzonych naruszeń z zachowaniem przewidzianych prawem reguł postępowania i z zapewnieniem stronie w nim udziału. Organy nie uchybiły zasadom postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzut pominięcia wniosku o przeprowadzenie dowodu z zeznań strony należy uznać za gołosłowny, w sytuacji gdy skarżący stawił się w siedzibie organu w dniu 29 kwietnia 2016 r. w celu przesłuchania, jednakże odmówił składania wyjaśnień.
Dla potrzeb wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia zebrany materiał dowodowy dawał podstawę do stwierdzenia dopuszczenia się przez skarżącego licznych naruszeń obowiązków i warunków przewozu drogowego wynikających z przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz aktów prawnych wymienionych w art. 4 pkt 22 u.t.d. Nie dawał jednak podstaw do przyjęcia stanowiska, że skarżący spełnił przesłanki określone w art. 92b i art. 92c u.t.d., dające organom możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. W uzasadnieniu decyzji organ szczegółowo wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia, odnosząc się również do zarzutów podniesionych w odwołaniu. W ocenie sądu uzasadnienie decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a.
Skarga zawiera w istocie polemikę z ustaleniami organu opartą na twierdzeniach skarżącego zmierzających do zakwestionowania tych ustaleń dotyczących zwłaszcza naruszeń w zakresie skrócenia czasu pracy kierowcy lub nie odebrania czasu odpoczynku. Otóż zgodnie z art. 12 rozporządzenia WE nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (...) Dz. U. UE L. 2006.102.1, określa sposób dokumentowania odstępstw od czasu pracy kierowców. Polega on na zamieszczeniu stosownych informacji stanowiących przyczyny odstępstwa odręcznie na wykresówce lub wydruku z urządzenia rejestrującego albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca pozwalającego na postój. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że Przepis ten wprowadza zatem do postępowania administracyjnego formalną teorię dowodów, co oznacza, że określone okoliczności mogą być dowodzone tylko za pomocą ściśle określonych środków dowodowych (por. wyrok NSA z 16 lipca 2015 r. II GSK 1276/14). Oznacza to, że posłużenie się przez organy innymi środkami dowodowymi na te okoliczności byłoby sprzeczne z obowiązującym prawem. W tym kontekście za trafne należy uznać stanowisko organu, iż zeznania wnioskowanych przez skarżącego świadków (kierowców i innych osób) na okoliczność przyczyn naruszenia przepisów o czasie pracy nie mogły być miarodajne dla potrzeb wyjaśnienia okoliczności związanych z odstępstwem od przepisów o czasie pracy kierowców w zakresie przestrzegania wymaganych czasów odpoczynku. W rezultacie odmowa przeprowadzenia tych dowodów nie stanowiła naruszenia przepisów prawa ani zasad postępowania, ponieważ jak wyżej podkreślono, w sprawie wyjaśnione zostały wszystkie istotne dla wyniku sprawy okoliczności, a twierdzenia zawarte w skardze nie zdołały obalić prawidłowości poczynionych przez organ ustaleń. Wyłomu w tym zakresie nie czynią również załączone do skargi jak i do odwołania dowody z dokumentów prywatnych w postaci oświadczeń właściciela zakładu mechanicznego. W przekonaniu skarżącego mają one podważać prawidłowość ustaleń w zakresie naruszenie dotyczącego skrócenia dziennego czasu odpoczynku w dniu 27 sierpnia 2015 o 1 h 59 min (pkt e załącznika do Protokółu kontroli) i w dniu 10 września 2015 o 3 h 14 min (pkt f załącznika do Protokółu kontroli). Tymczasem z treści przedstawionych przez skarżącego dokumentów wynika, iż obrazują one fakty mające miejsce w innych dniach niż naruszenia stwierdzone przez organ i kwestionowane przez skarżącego w odwołaniu i wyjaśnieniach. Oświadczenie G. (Mechanika pojazdowa [...],[...][...]) z dnia 18 sierpnia 2015 zawiera informację, że od 12 sierpnia do 17 sierpnia 2015 pojazd [...] przebywał w warsztacie, auto było przestawiane, mechanik nie był świadomy że w pojeździe pozostawiono kartę kierowcy. Natomiast oświadczenie z 11 września 2015 informuje, że 11 września 2015 pojazd [...] przebywał w warsztacie, auto było przestawiane a mechanik nie był świadomy że w pojeździe pozostawiono kartę kierowcy. Daty wskazane w oświadczeniach nie pokrywają się jednak z datami stwierdzonych przez organ naruszeń prawa o czasie odpoczynku. Przedstawione dowody nie mogły zatem obalić prawidłowych w tym zakresie ustaleń organu.
Przechodząc do podstawy prawnej rozstrzygnięcia należy wskazać, iż w ustalonym stanie faktycznym, który sąd uznaje za prawidłowy, zachodziła podstawa do wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w wysokości określonej w zaskarżonej decyzji. Zgodnie art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 zł za każde naruszenie. W myśl art. 92a ust. 3 u.t.d. dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli, wysokość kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 15 000 zł. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy w zakresie odnoszącym się do liczby zatrudnionych (trzech kierowców) pokrywa się z hipotezą przywołanej normy, wobec czego prawidłowo zastosowana została jej sankcja w postaci kary pieniężnej, której wysokość nie przekroczyła wymienionej w przepisie kwoty.
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6 u.t.d.). W ocenie sądu ustalenia organu odnośnie stwierdzonych w zaskarżonej decyzji naruszeń są prawidłowe, jak też prawidłowo zostały im przyporządkowane i wyliczone kwoty sankcji w postaci kary pieniężnej za poszczególne naruszenia.
Treść Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wprowadza karę pieniężną (500 zł) za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę. Rozporządzenie nr 561/2006 określa, że przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85: i) zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego; ii) zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa. Przepis art. 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców przewiduje maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych, który nie przekracza 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej; 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy.
Z akt sprawy wynika, że odnośnie osoby skarżącego ustalono, że wczytanie danych z karty kierowcy miało miejsce w dniu 28 stycznia 2016 r., podczas gdy brak było informacji o dacie poprzedniego wczytania, a jazda została zarejestrowana już w dniu 7 sierpnia 2015 r. Odnośnie kierowcy J. ustalenia były analogiczne. Należy przy tym nadmienić, iż w wyniku ponownego rozpoznania sprawy ustalenia kontroli przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji zostały zweryfikowane w zakresie odnoszącym się do liczby dni pomiędzy pobraniami danych z karty kierowcy D. z 212 dni na 120 od ostatniego wczytania do dnia 16.10.2015 r. i z 35 na 32 od ostatniego wczytania do dnia 20.11.2015 r. W każdym jednak przypadku ustalenia co do przekroczeń terminów ustawowych uzasadniały zastosowanie sankcji w postaci kary pieniężnej. Skarżący w wyjaśnieniach podnosi, że w okresie kontroli w przypadku J. liczba dni zapisana na karcie kierowcy wynosi 6 dni, a na karcie J. 7 dni, natomiast za pozostałe dni obowiązek rejestracji danych nie istniał. Argumentacja skarżącego nie prowadzi w żadnym razie do podważenia prawidłowych w tym zakresie ustaleń kontroli stanowiących podstawę nałożenia kary administracyjnej za wymienione naruszenie w wysokości określonej w nr 3 poz. lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
W skardze skarżący podnosi zarzut naruszenia przepisu art. 92c i 93 ustawy o transporcie drogowym, wskazując na pominięcie przez organ przesłanek zwalniających od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia, których w pozostałej części skarżący nie kwestionował. Zarzut naruszenia tych przepisów należy uznać za bezzasadny.
Według art. 92c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
W zakresie wskazanych przesłanek zwalniających z odpowiedzialności należało mieć na względzie, że ciężar udowodnienia okoliczności egzoneracyjnych wymienionych w art. 92b i art. 92c u.t.d. spoczywa każdorazowo na podmiocie wykonującym przewóz drogowy, bowiem to on musi wykazać, a nie bez dowodów jedynie wskazać, że dołożył należytej staranności organizując przewozy i nie miał wpływu na powstałe naruszenia prawa, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie.
Dokonana przez organ odwoławczy ocena w powyższym zakresie nie budzi wątpliwości sądu co do jej prawidłowości.
Sankcje zawarte w przepisie art. 92a ust. 1 u.t.d. dotyczą podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności z nim związane. Podmiotami tymi nie są jednak kierowcy przedsiębiorcy-przewoźnika, lecz sam przedsiębiorca, co wynika z definicji przewozu drogowego zawartego w art. 4 pkt 6a u.t.d. Zgodnie z tą definicją, wykonującym przewóz drogowy jest każdy, kto prowadzi działalność gospodarczą określoną w art. 4 pkt 1-4 u.t.d. Tak więc na gruncie art. 92a ust. 1 u.t.d., za stwierdzone naruszenie odpowiada podmiot wykonujący przewóz drogowy, czyli podmiot wykonujący działalność zdefiniowaną w powołanym powyżej art. 4 ustawy, którym w rozpoznawanej sprawie jest skarżący.
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, dla zwolnienia się z odpowiedzialności za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jak również za naruszenie obowiązków dotyczących wczytywania danych z urządzeń rejestrujących pojazdów i z kart kierowców, wymagane jest wykazanie przez podmiot wykonujący przewóz zapewnienia właściwej organizacji i dyscypliny pracy kierowców oraz wdrożenie prawidłowych zasad kontroli i nadzoru. Na przedsiębiorcę nałożony został bowiem obowiązek wyboru właściwych rozwiązań organizacyjnych dotyczących dyscyplinowania osób wykonujących na jego rzecz usługi kierowania pojazdem; przedsiębiorcę obciążają kwestie właściwego doboru osób współpracujących, właściwego systemu motywacyjnego czy szkoleniowego. (por. wyrok NSA z 17 stycznia 2017 r. II GSK 1456/15, wyrok WSA w Gdańsku z 12 stycznia 2017 r. III SA/Gd 667/16, wyrok WSA w Opolu z 12 stycznia 2017 r. II SA/Op 587/16). Trafnie skonstatował organ odwoławczy, iż w toku postępowania skarżący nie przedstawił dowodów, które wyczerpywałyby przesłanki zastosowania przepisów art. 92 c, lub 92 b ustawy o transporcie drogowym. Również skarga ogranicza się tylko do sformułowania zarzutu bez wskazania argumentów na jego poparcie.
W świetle przytoczonych przepisów ustawy o transporcie drogowym nie wystarczy jedynie powołanie się na brak winy przedsiębiorstwa, lecz wymagane jest pozytywnie udowodnienie podjęcia wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa, przy czym udowodnienia okoliczności objętych hipotezą przepisów art. 92b i art. 92c u.t.d. spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tych przepisów, czyli przesłanki stanowiące podstawę zwolnienia z odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia.
Dostrzeżone przez sąd błędne przywołanie przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji danych innej osoby jako kierowcy w kontekście podanych w odwołaniu przyczyn braku wczytania danych z karty kierowcy (s. [...] decyzji), stanowi oczywistą omyłkę organu, która nie miała żadnego istotnego wpływu na prawidłowość ostatecznie dokonanych w tej sprawie ustaleń faktycznych oraz wydanego na ich podstawie rozstrzygnięcia.
Wobec bezzasadności wszystkich pozostałych zarzutów zawartych w skardze oraz wobec niestwierdzenia uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które sąd ma obowiązek uwzględniać z urzędu, skargę należało oddalić.
Z przytoczonych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło