III SA/Lu 851/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca),, WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 13 lutego 2014 r. sprawy ze skargi I. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2013 r., Nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania I. N., uchylił decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r., Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5250 zł w całości i nałożył karę pieniężną w wysokości 5050 zł. Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: W dniu [...] marca 2013 r. w trakcie kontroli drogowej na odcinku drogi krajowej nr 17, samochodu osobowego marki Man o numerze rejestracyjnym [...], którym kierowca L. T. wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy I. N., stwierdzono naruszenie przepisów o transporcie drogowym polegające na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy – o czas powyżej 15 minut do 30 minut. W trakcie kontroli analizie poddano wykresówki z dnia 11 lutego 2013 r. i 13 lutego 2013 r. Zatrzymano do szczegółowej analizy oryginały wykresówek za okres od dnia 8 lutego 2013 r. do dnia 8 marca 2013 r. – ogółem 19 sztuk. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli Nr [...] z dnia [...] marca 2013 r. Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. L. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na I. N. karę pieniężną w wysokości 5250 zł za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów o czasie prowadzenia pojazdu polegającym na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut. W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w sprawie. Skarżący podkreślił, że naruszenia wynikały z nieuwagi kierowcy L. T., nie wynikały z organizacji pracy w przedsiębiorstwie. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że kierowca L. T. w dniu 11 lutego 2013 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 17 minut, nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Kierowca przekroczył 4,5-godzinny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 47 minut. Organ podkreślił, że na okazanej wykresówce nie stwierdzono odręcznych zapisów dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego I Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. U. UE L z dnia 11 kwietnia 2006 r., Nr 102, str. 1 z późn. zm.), dalej: rozporządzenie 561/2006. Organ stwierdził, że powyższe naruszenie uzasadniało nałożenie kary pieniężnej w wysokości 350 złotych. Analiza zapisów wykresówki kierowcy L. T. z dnia 13 lutego 2013 r. wykazała, że w tym dniu kierowca prowadził pojazd przez 6 godzin i 30 minut, nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Kierowca przekroczył 4,5-godzinny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 2 godziny. Na okazanej wykresówce nie stwierdzono odręcznych zapisów dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006. Z tych przyczyn organ odwoławczy uznał za uzasadnione nałożenie kary pieniężnej w wysokości 750 złotych. Organ odwoławczy na podstawie analizy zapisów wykresówki kierowcy L. T. z dnia 21 lutego 2013 r. stwierdził przekroczenie 4,5 godzinny dziennego czasu prowadzenia pojazdu o 1 godzinę i 8 minut. Zapis na wykresówce wskazujący na dojazd do bezpiecznego parkingu organ odwoławczy uznał za nie dający podstawy zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006, ponieważ nie zostały spełnione formalne obowiązki związane ze wskazaniem na wykresówce odręcznych zapisów. Organ odwoławczy wskazał, że wykresówka została wyjęta z tachografu o godzinie 4:45 dnia 22 lutego 2013 r., przy czym kierowca przybył do miejsca odbierania przerwy o godzinie 11:36 dnia 21 lutego 2013 r. Ponadto kierowca zakończył prowadzenie pojazdu w dniu 21 lutego 2013 r. o godzinie 17:35. Z wyżej wymienionych przyczyn organ uznał za uzasadnione nałożenie kary pieniężnej w wysokości 550 złotych. Analiza zapisów wykresówki kierowcy L. T. z dnia 25 lutego 2013 r. wykazała, że w okresie od godziny 6:17 do godziny 12:06 prowadził pojazd przez 5 godzin i 38 minut, nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Kierowca przekroczył 4,5 godzinny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 1 godzinę i 8 minut. Organ odwoławczy stwierdził, że na okazanej wykresówce nie stwierdzono odręcznych zapisów dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006 i w związku z tym zasadne było nałożenie kary pieniężnej w wysokości 550 złotych. Na podstawie analizy zapisów wykresówki kierowcy L. T. z dnia 28 lutego 2013 r. organ odwoławczy ustalił, że kierowca prowadził pojazd przez 8 godzin przez co przekroczył 4,5 godzinny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 3 godziny i 30 minut. Organ stwierdził na okazanej wykresówce brak odręcznych zapisów dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006 i za powyższe naruszenie wymierzył karę w wysokości 1350 złotych. Organ odwoławczy ustali, że kierowca L. T. w dniu 5 marca 2013 r. prowadził pojazd nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Kierowca przekroczył 4,5 godzinny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 2 godziny i 44 minuty związku z czym organ wymierzył karę pieniężną w wysokości 1150 złotych. Analiza zapisów wykresówki kierowcy L. T. wykazała, że również w dniu 6 marca 2013 r. kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 10 minut, nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe, przez co przekroczył 4,5 godzinny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 40 minut. Na okazanej wykresówce stwierdzono brak odręcznych zapisów dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006 i z tych względów organ odwoławczy uznał za uzasadnione nałożenie kary pieniężnej w wysokości 350 złotych. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie było podstaw do wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenia przepisów o transporcie drogowym. Organ odwoławczy podkreślił, że brak wpływu przedsiębiorcy na powstałe naruszenie musi realnie zaistnieć, nie jest wystarczające oświadczenie, że kierowca był zobowiązany do przestrzegania norm czasu pracy oraz był szkolony w zakresie przestrzegania przepisów. Również dyscyplinowanie kierowcy nie stanowi podstawy zwolnienia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za nieprzestrzeganie przez kierowcę norm czasu pracy. Powołując się na przepisy rozporządzenia 561/2006, organ podkreślił, że to na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek prawidłowej organizacji czasu pracy kierowcy i obowiązek kontroli kierowcy. Prawidłowa kontrola kierowcy pozwala na wyeliminowanie powtarzających się naruszeń. W ocenie organu, nie sposób uznać, że skarżący nie miał wpływu na naruszenia, które powtarzały się w poszczególnych dniach. Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł również, że ukaranie kierowcy karą pracowniczą nie wyłącza postępowania administracyjnego względem przedsiębiorcy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie I. N. wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej i drugiej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania – art. 7, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej: k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego – art. 93 ust.3 w związku z 92b ust. 1 oraz art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265 z późn.), dalej: u.t.d. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, odnosząc się do zarzutów naruszenia postępowania, że Główny Inspektor Transportu Drogowego przyjął odpowiedzialność skarżącego za przekroczenie przez kierowcę maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy, ponieważ nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz dokonał jego dowolnej oceny. Skarżący podkreślił, że każdy kierowca jest informowany o obowiązkach w chwili podpisywania umowy o pracę i na wszelkie naruszenia przedsiębiorca reaguje na bieżąco. Wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, za uchybienia w zakresie czasu jazdy z dnia 21, 25 i 28 lutego 2013 r. kierowca L. T. został ukarany karą porządkową upomnienia z dnia [...] marca 2013 r., za uchybienia z dnia 5 i 6 marca 2013 r. – karą nagany z dnia [...] marca 2013 r. Naruszenia, których dopuścił się kierowca, wynikały jedynie z jego nieuwagi. Skarżący podniósł, że jako przedsiębiorca dba o właściwy poziom wiedzy pracowników odpowiadających za transport, organizuje szkolenia dla kierowców i osób zarządzających transportem. Skarżący zarzucił również, że kara pieniężna została wymierzona za 7 naruszeń polegających na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przez kierowcę L. T. w okresie od dnia 8 lutego do dnia 7 marca 2013 r., podczas gdy z protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu [...] marca 2013 r. za okres od dnia 8 lutego 2013 r. do 8 marca 2013 r. wynika, że stwierdzono 2 naruszenia na 20 skontrolowanych dni pracy. W załączniku do protokołu kontroli szczegółowo omówione zostały przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przez kierowcę w dniach 11 lutego 2013 r. i 13 lutego 2013 r. Skarżący podniósł, że za naruszenia popełnione w dniach 21 lutego 2013 r. 25 lutego 2013 r., 28 lutego 2013 r., 5 marca 2013 r. i 6 marca 2013 r. kierowca został ukarany karami porządkowymi i skarżący był przekonany, że w związku z tym kontrolujący odstąpił od ukarania przedsiębiorcy. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja z dnia [...] września 2013 r., którą Główny Inspektor Transportu Drogowego wymierzył I. N. karę pieniężną w wysokości 5050 zł za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów o czasie prowadzenia pojazdu. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265 z późn. zm.) oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. U. UE L z dnia 11 kwietnia 2006 r. Nr 102, str. 1 z późn. zm.). Z art. 10 ust. 2 rozporządzenia 561/2006 wynika, że przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców, o których mowa w ust. 1 w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Stosownie do art. 92b ust. 1 i 2 u.t.d., nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił: 1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów: a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, c) Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087); 2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego. Za naruszenie przepisów, o których mowa w ust. 1, karze grzywny, na zasadach określonych w art. 92, podlega kierowca lub inna osoba odpowiedzialna za powstanie tych naruszeń. Bezsporne w niniejszej sprawie jest, że w dniach 11 lutego 2013 r., 13 lutego 2013 r., 21 lutego 2013 r., 25 lutego 2013 r., 28 lutego 2013 r., 5 marca 2013 r., 6 marca 2013 r. doszło do przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu. Skarżący stoi jednak na stanowisku, że nie ponosi odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia popełnione przez zatrudnionego kierowcę, ponieważ dołożył wszelkich starań, aby kierowcy przestrzegali przepisów prawa oraz zapewnił właściwą organizację pracy, umożliwiającą przestrzeganie przepisów przez kierowców przepisów prawa. Kwestię sporną w niniejszej sprawie stanowi ocena wskazywanych przez skarżącego okoliczności, zmierzających do wykazania braku podstaw do obciążenia skarżącego jako przedsiębiorcy odpowiedzialnością za zaistniałe naruszenia przepisów o transporcie drogowym i czasie prowadzenia pojazdów. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że skarżący nie wykazał żadnych okoliczności, które zwalniałyby go od odpowiedzialności za powstałe naruszenia. Skarżący podniósł, że każdy pracownik jest informowany o obowiązkach kierowcy w dniu podpisywania umowy o pracę. Na dowód powyższego przedłożył informację dla pracowników z dnia [...] kwietnia 2012 r. oraz informację o obowiązkach kierowcy. Obydwa dokumenty zostały podpisane przez L. T. Zauważyć jednak należy, że informację dla pracowników kierowca podpisał w dniu [...] kwietnia 2013 r. Tymczasem naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdu miało miejsce w dniach 11 lutego 2013 r., 13 lutego 2013 r., 21 lutego 2013 r., 25 lutego 2013 r., 28 lutego 2013 r., 5 marca 2013 r., 6 marca 2013 r. Oświadczenie skarżącego, że zapewnia odpowiednią organizację pracy umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów o czasie pracy, organizuje szkolenia dla kierowców, informuje kierowców o obowiązkach w chwili podpisywania umowy o pracę nie stanowi okoliczności uzasadniającej zwolnienie od odpowiedzialności za zaistniałe naruszenia. Ukaranie kierowcy przez przedsiębiorcę karą nagany bądź upomnienia nie stanowi również okoliczności zwalniającej przedsiębiorcę z odpowiedzialności za powstałe naruszenia. W toku postępowania administracyjnego skarżący podnosił, że za uchybienia w zakresie czasu jazdy z dnia 21, 25 i 28 lutego 2013 r. kierowca L. T. został ukarany karą porządkową upomnienia z dnia [...] marca 2013 r., za uchybienia z dnia 5 i 6 marca 2013 r. – karą nagany z dnia [...] marca 2013 r. Powyższe, w ocenie skarżącego, uzasadniało odstąpienie przez organ od wymierzenia kary przedsiębiorcy. Tymczasem powyższe twierdzenie skarżącego nie znajduje oparcia w materiale dowodowym zebranym w toku postępowania dowodowego. Znajdujące się w aktach administracyjnych, podpisane przez L. T., pisma z dnia 1 marca 2013 r. i 6 marca 2013 r. stanowią prośbę przedsiębiorcy o wyjaśnienie przyczyn przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu oraz pouczenie o treści art. 12 rozporządzenia 561/2006. Podkreślić w tym miejscu należy, że zarówno przepisy unijne (w szczególności art. 10 rozporządzenia nr 561/2006), jak i krajowe (ustawa o transporcie drogowym) opierają się na zasadzie, że to przedsiębiorca odpowiada za organizację pracy w swoim przedsiębiorstwie. Nadzór przedsiębiorcy nie może być jednak postrzegany jako kwestia czysto formalna, sprowadzająca się do obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, do pisemnego pouczenia go o jego powinnościach, w tym o zakazie przekraczania norm czasu pracy. Przedsiębiorca powinien zapewnić taką organizację pracy i taki system kontroli, który wymusiłby w wysokim stopniu prawdopodobieństwo przestrzegania obowiązujących norm. Przedsiębiorca jako doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy powinien z należytą starannością dokładnie i szczegółowo planować czas pracy kierowcy oraz zadania im powierzane w ten sposób, aby wykonywali swoje zadania na stanowisku kierowcy zgodnie z przepisami prawa. Do przewoźnika należy również zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Jest to szczególnie istotne w przypadku przedsiębiorcy od dawna działającego na rynku, jakim jest skarżący. Bezzasadny jest zarzut skarżącego, że kara została wymierzona za 7 naruszeń polegających na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu w okresie od dnia 8 lutego 2013 r. do dnia 7 marca 2013 r., podczas gdy w protokole kontroli z dnia [...] marca 2013 r. stwierdzono jedynie 2 naruszenia na 20 skontrolowanych dni pracy kierowcy. Z protokołu kontroli z dnia [...] marca 2013 r. wynika, że kierowca został ukarany dwoma mandatami karnymi. Jeden z mandatów dotyczył 7 naruszeń polegających na przekroczeniu jazdy ciągłej bez wymaganej przerwy, popełnionych w dniach 11 lutego 2013 r., 13 lutego 2013 r., 21 lutego 2013 r., 25 lutego 2013 r., 28 lutego 2013 r., 5 marca 2013 r. oraz 6 marca 2013 r. Wbrew twierdzeniu skarżącego, z protokołu kontroli wynika, że w trakcie kontroli drogowej stwierdzono siedem naruszeń dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i za siedem naruszeń skarżącemu jako przedsiębiorcy wymierzono karę pieniężną na podstawie przepisów ustawy o transporcie drogowym. W protokole kontroli z dnia [...] marca 2013 r. szeroko opisane zostały tylko dwa naruszenia, przedmiotem postępowania administracyjnego było jednak siedem naruszeń i wszystkie zostały omówione w zaskarżonej decyzji. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 93 ust. 3 u.t.d. W myśl art. 93 ust. 3 u.t.d., organ, którego pracownicy lub funkcjonariusze stwierdzili naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 92b ust. 1 lub art. 92c. Skoro w niniejszej sprawie stwierdzono brak przesłanek do odstąpienia od obciążenia skarżącego jako przedsiębiorcy odpowiedzialnością za zaistniałe naruszenia przepisów o transporcie drogowym i czasie prowadzenia pojazdów, to brak było podstaw do umorzenie postępowania zgodnie z wyżej wspomnianym przepisem ustawy o transporcie drogowym. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Główny Inspektor Transportu Drogowego oparł się na prawidłowo zebranym w toku kontroli materiale dowodowym, dokonując jego wszechstronnej oceny i na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. w związku z lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 5050 złotych. Tym samym zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. należy uznać za nieuzasadnione. Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.