III SA/Lu 863/14
WyrokWSA w Lublinie2015-03-31
Skład orzekający: Jadwiga Pastusiak, Jerzy Drwal, Grzegorz Wałejko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności bezpośrednich i uzupełniających na rok 2009 była zasadna w sytuacji, gdy różnica między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią kwalifikującą się do płatności przekroczyła 20%?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania płatności była zasadna, ponieważ różnica między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią kwalifikującą się do płatności wyniosła 28%, co zgodnie z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 skutkuje brakiem przyznania pomocy obszarowej. Ponadto, odmowa przyznania płatności uzupełniających była uzasadniona niespełnieniem warunków do przyznania jednolitej płatności obszarowej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich i uzupełniających na rok 2009. Po korekcie wniosku, organy ARiMR odmówiły przyznania płatności, stwierdzając znaczną różnicę między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią kwalifikującą się do płatności. Skarżący kwestionował ustalenia organów, zarzucając błędy w pomiarach i brak możliwości podjęcia działań naprawczych. Ostatecznie Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję o odmowie przyznania płatności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant Referent Paulina Nagajek, po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających oddala skargę.
Zaskarżoną do sądu decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: ARiMR), po rozpatrzeniu odwołania S. S., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], w sprawie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających na rok 2009.
Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:
W dniu 27 kwietnia 2009 r. S. S. złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2009. Na skutek wezwania organu do złożenia wyjaśnień rolnik dokonał korekty wniosku w dniu 2 października 2009 r.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. przyznał skarżącemu jednolitą płatność obszarową w wysokości 7.635,12 zł oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 2.787,60 zł. Przyznając płatności organ dokonał ich pomniejszenia ze względu na stwierdzone różnice między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną, kwalifikowaną do płatności. Ponadto organ odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na pasze uprawianych na trwałych użytkach zielonych.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, kwestionując odmowę przyznania tzw. płatności zwierzęcej. W wyniku odwołania, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], uchylił decyzję dotychczasową w części dotyczącej uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na pasze uprawianych na trwałych użytkach zielonych i przyznał tą płatność.
Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] stycznia2010 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rozstrzygnięcie uzasadniono rażącym naruszeniem przepisów rozporządzeń unijnych dotyczących płatności ze względu na błędne ustalenie powierzchni działek kwalifikującej się do płatności, co skutkowało przyznaniem płatności w wysokości niezgodnej z przepisami.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. odmówił przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających, jednak w wyniku odwołania strony Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił tą decyzję (decyzja z dnia [...] marca 2013 r., nr [...]).
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uznał, że w wyniku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Kierownika Biura Powiatowego z [...] grudnia 2012 r. ostatnim dokumentem w sprawie jest odwołanie strony od decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. W związku z tym decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2009 r.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. wydał nową decyzję o odmowie przyznania płatności (decyzja z dnia [...] października 2013 r., nr [...]), jednak i ta decyzja została uchylona w następstwie odwołania strony przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (decyzja z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...]).
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. odmówił przyznania skarżącemu płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających.
Od powyższej decyzji S. S. wniósł odwołanie, zarzucając brak należytego zbadania materiału dowodowego, co doprowadziło do dokonania ustaleń niezgodnych ze stanem faktycznym, a także naruszenie przepisów prawa Unii Europejskiej poprzez przyznanie płatności w zmniejszonej wysokości mimo przesłanek do uwzględnienia wniosku.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że skarżący w złożonym wniosku ubiegał się o przyznanie na rok 2009 jednolitej płatności obszarowej (JPO) – działki rolne o pow. 17,55 ha, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) – 10,25 ha oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na pasze uprawianych na trwałych użytkach zielonych (PZ) – 6,65 ha. Wniosek skarżącego został poddany kontroli administracyjnej dotyczącej m.in. zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi we wniosku a działkami odniesienia w systemie identyfikacji działek rolnych, celem weryfikacji zgodności z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc. W dalszej kolejności organ szeroko przedstawił podstawy prawne funkcjonowania systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS).
Organ wywiódł, że ustalenie maksymalnej powierzchni kwalifikującej się do płatności w ramach działki ewidencyjnej (PEG) następuje w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej (LPIS) oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru na aktualnym obrazie ortofotomapy. Maksymalny obszar kwalifikowalny wyznaczany jest jako różnica pomiędzy powierzchnią całkowitą działki ewidencyjnej a powierzchniami nieuprawnionymi do płatności (np. lasy, wody, drogi, nieużytki, siedliska mieszkalne itp.). Powierzchnia maksymalnego obszaru kwalifikowalnego wyznaczonego na danej działce jest powierzchnią uprawnioną do płatności.
Organ zauważył, że skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2009 po raz pierwszy, w związku z czym nie otrzymał spersonalizowanego formularza wniosku wraz z informacją dotyczącą maksymalnego obszaru kwalifikującego się do jednolitej płatności obszarowej na każdej z działek ewidencyjnych ani materiałów graficznych. Powołując się na kontrolę administracyjną przeprowadzoną w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej (LPIS) oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego na aktualnym obrazie ortofotomapy organ dokonał następujących ustaleń co do powierzchni kwalifikującej się do płatności:
- działka rolna A (działka ewidencyjnej nr [...]) – pow. kwalifikująca się do płatności - 0,59 ha (z powierzchni deklarowanej we wniosku - 0,60 ha wykluczona została powierzchnia 0,01 ha – stojąca woda)
- działka rolna E (dz. ewid. nr [...]) – pow. kwalifikująca się do płatności - 2,31 ha (z powierzchni deklarowanej we wniosku - 2,40 ha wykluczona została powierzchnia 0,09 ha - zadrzewienia oraz zabudowania podlegające wyłączeniu);
- działka rolna K (dz. ewid. nr [...]) – pow. kwalifikująca się do płatności - 1,42 ha (z powierzchni deklarowanej we wniosku - 4,35 ha wykluczona została powierzchnia 2,93 ha; ortofotomapę wykonano pierwotnie ze zdjęć z 2004 r., które nie obrazowały rzeczywistej powierzchni PEG na rok 2009, w związku z czym weryfikacji PEG dokonano w oparciu o ortofotomapę sporządzoną na podstawie zdjęć lotniczych wykonanych w 2009 r.; ustalono, że w granicach działki znajduje się teren zadrzewiony i zakrzaczony podlegający wyłączeniu);
- w przypadku działek rolnych B i C (obie dz. ewid. nr [...]) – powierzchnie deklarowane we wniosku (odpowiednio: 1,68 ha i 1, 30 ha) zostały zmniejszone przez stronę w złożonej w dniu 2 października 2009 r. korekcie wniosku do powierzchni odpowiednio 1,28 ha i 0,89 ha.
W efekcie powierzchnia działek rolnych stwierdzona w wyniku kontroli administracyjnej wyniosła 13,71 ha, zaś powierzchnia deklarowana we wniosku - 17,55 ha. Różnica wynosi 3,84 ha, co stanowi 28 % powierzchni stwierdzonej.
Biorąc pod uwagę te ustalenia organ uznał, że należy odmówić przyznania płatności JPO, gdyż różnica między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną przekracza 20% (art. 51 ust. 1 akapit 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008; Dz. Urz. UE, seria L, Nr 141, s. 18, ze zm.).
W odniesieniu do płatności UPO organ stwierdził, że skarżący nie spełnił warunków do jej przyznania, jest ona bowiem przyznawana rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej (art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, ze zm.; dalej jako ustawa o płatnościach). Z analogicznych przyczyn i na tej samej podstawie prawnej należało odmówić również płatności PZ.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania organ odwoławczy powołał się na przepisy ustawy o płatnościach bezpośrednich, które modyfikują zasady ogólne postępowania administracyjnego, m.in. zasadę prawdy materialnej. W związku z tym z przepisów ustawy wynika, że na ARiMR nie ciąży obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności, organ ma jedynie obowiązek rozpatrzyć cały materiał dowodowy wskazany we wniosku i innych dokumentach przedstawionych przez wnioskodawcę. Z kolei odnosząc się do zarzutów naruszenia zasady informowania i czynnego udziału stron organ wskazał, że po złożeniu wniosku strona nie wnosiła o udzielenie jej dodatkowych informacji co do zasad przyznania płatności lub sposobu wypełniania wniosku, a organ, jak wynika z art. 3 ust. 2 ustawy, nie ma dodatkowego obowiązku ani sposobności udzielania z urzędu instrukcji w tym zakresie. Organ wskazał także, że w przedmiotowej sprawie nie odbyła się kontrola na miejscu, zatem strona nie mogła być informowana o możliwości udziału w takim postępowaniu.
Uzasadniając konieczność wyeliminowania decyzji o przyznaniu płatności z 4 grudnia 2009 r. organ odwoławczy wskazał, że została ona wydana w oparciu o ortofotomapę wykonaną ze zdjęć z 2004 r., które nie odzwierciedlały faktycznego stanu użytkowania gruntów rolnych położonych w granicach działek ewidencyjnych w dniu jej wydania. Ortofotomapa obrazująca aktualny stan faktyczny została sporządzona na podstawie zdjęć lotniczych z sierpnia 2009 r., które wprowadzono do systemu LPIS w sierpniu 2010 r.
W skardze do sądu administracyjnego S. S. zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez brak należytego zebrania materiału dowodowego i właściwej analizy, co doprowadziło do ustaleń niekorzystnych dla skarżącego, a także przez przewlekłe i biurokratyczne załatwianie sprawy. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie ustawy o płatnościach bezpośrednich przez odmowę przyznania płatności za 2009 r. i rozporządzenia nr 796/2004 poprzez jego zastosowanie mimo istnienia przesłanek do uwzględnienia wniosku. Uzasadniając zarzuty skarżący podniósł, że nie jest winy nieprawidłowości, gdyż złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym, ponadto nie wskazano mu żadnych możliwości podjęcia działań naprawczych. Zarzucił także brak wyjaśnienia, dlaczego wyniki kontroli przeprowadzonej kilka lat później (2010-2013 r.) pozwoliły na rzekomo niewątpliwe ustalenia co do stanu nieruchomości w 2009 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami prawnymi skutkującymi koniecznością jej uchylenia albo stwierdzenia jej nieważności.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji należycie przeprowadziły postępowanie wszczęte wnioskiem skarżącego złożonym na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wymogi stawiane rolnikowi ubiegającemu się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej wynikają z przepisu art. 7 ust. 1 ustawy oraz art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. Ponadto rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające, w przypadku spełnienia warunków przewidzianych dla tej uzupełniającej płatności.
W badanej sprawie kluczowe dla rozstrzygnięcia okazały się wyniki kontroli administracyjnej, które pozwoliły na zweryfikowanie prawidłowości danych wskazanych przez skarżącego we wniosku o przyznanie płatności.
W zakresie spełnienia przez rolnika warunków przyznania płatności, na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach Agencja Restrukturyzacji
i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) przeprowadza kontrole administracyjne i kontrole na miejscu, określone w przepisach rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm. W myśl natomiast art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, wnioski o płatności sprawdzane są w sposób zapewniający rzeczywistą weryfikację i zgodność z warunkami przyznawania pomocy. W niniejszej sprawie organ dokonał kontroli administracyjnej. Kontrola administracyjna polega na zweryfikowaniu zgodności z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Stosownie do art. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach, przez normy należy rozumieć normy określone przez Państwa Członkowskie zgodnie z art. 5 rozporządzenia (WE) Nr 1782/2003 oraz załącznikiem IV do tego rozporządzenia, jak również zobowiązania w odniesieniu do trwałych użytków zielonych określonych w art. 4 tego rozporządzenia. Stosownie do art. 2 pkt. 35 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, niezgodność oznacza wszelką niezgodność z wymogami oraz normami. Jak wynika z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306, ze zm.), w przypadku łąk i pastwisk grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami, jeżeli grunty rolne, o których mowa w § 1, nie są porośnięte drzewami i krzewami, za wyjątkiem tych drzew i krzewów, które nie podlegają wycięciu zgodnie z przepisami o ochronie przyrody lub mają znaczenie dla ochrony wód i gleb lub też krzewy te nie wpływają na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną.
Zgodnie z art. 29 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, państwa członkowskie mogą korzystać z systemów teledetekcji oraz technik globalnego systemu nawigacji satelitarnej, polegającej na (zgodnie z art. 32 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004) przeprowadzeniu fotointerpretacji obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych wszystkich działek rolnych wniosku podlegającego kontroli w celu rozpoznania pokrycia gruntu i pomiaru powierzchni, oraz przeprowadzić fizyczne inspekcje terenowe na wszystkich działkach rolnych, których fotointerpretacja nie umożliwia zweryfikowania dokładności deklaracji w sposób, który zadowalałby właściwe organy. Ponadto, w myśl z art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009, system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego doskonałość, co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10000. Ortofotomapa będąca elementem systemu LPIS i stanowiąca podstawowy materiał wykorzystywany do oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni, powstaje ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, przetworzonych do postaci metrycznej. Oznacza to, że pomiary zarówno odległości jak i powierzchni można wykonywać tak jak na mapie.
Z przytoczonych regulacji wynika, że organy Agencji mogą przeprowadzać kontrole administracyjne wniosków, jak również kontrole w terenie, w celu weryfikacji danych zadeklarowanych przez producentów rolnych. Wyniki takich kontroli są dla organów podstawą do ustalenia obszaru użytkowanego rolniczo oraz sposobu jego zagospodarowania, jako spełniającego wymogi unijne i krajowe do zakwalifikowania powierzchni do uzyskania określonej płatności.
Wyniki kontroli administracyjnej dotyczącej wniosku skarżącego z dnia 27 kwietnia 2009 r. stanowiły podstawę do odmowy przyznania płatności bezpośrednich na rok 2009 r. W ocenie Sądu, stanowisko organów orzekających w sprawie należy uznać za prawidłowe – zgodne z obowiązującymi przepisami.
W tym miejscu należy przypomnieć, że przedmiotem oceny dokonywanej przez Sąd jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w L. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z dnia [...] lutego 2014 r. o odmowie przyznania rolnikowi płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających do gruntów rolnych na rok 2009.
Wskazać również trzeba, iż z akt administracyjnych sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2009 r. wydana została decyzja nr [...] w sprawie przyznania S. S. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 w łącznej wysokości 10.422,72 zł. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, kwestionując odmowę przyznania tzw. płatności zwierzęcej. W wyniku odwołania, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], uchylił decyzję dotychczasową w części dotyczącej uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na pasze uprawianych na trwałych użytkach zielonych i przyznał tą płatność w kwocie 637,32 zł.
Jednak w dniu [...] lutego 2012 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wydał decyzję nr [...] o stwierdzeniu nieważności ostatecznej decyzji z [...] stycznia 2010 r. sprawie przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na pasze uprawianych na trwałych użytkach zielonych wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego w C. W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzja Kierownika Biura Powiatowego w C. została wydana z rażącym naruszeniem przepisów art. 17 rozporządzenia Nr 73/2009, art. 12 ust. 4 i art.24 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Nr 796/2004, co oznacza że wystąpiła przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2012 r. została doręczona S. S. w dniu 1 marca 2012 r. i strona nie wniosła od tej decyzji odwołania. Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. odmówił przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających, jednak w wyniku odwołania strony Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił tą decyzję. gdyż stwierdził, że decyzją tą ponownie rozstrzygnięto wniosek strony z dnia 27 kwietnia 2009 r. Wniosek ten był już przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie zakończonej decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...], którą to przyznano skarżącemu jednolitą płatność obszarową w wysokości 7.635,12 zł oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 2.787,60 zł (decyzja z dnia [...] marca 2013 r., nr [...]).
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uznał, że w wyniku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Kierownika Biura Powiatowego z [...] grudnia 2012 r. ostatnim dokumentem w sprawie jest odwołanie strony od decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. W związku z tym decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2009 r.
Trzeba przy tym jeszcze raz podkreślić, iż ocenie sądu w niniejszym postępowaniu nie podlega decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lutego 2012 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego w C. z dnia [...] stycznia 2010 r. w sprawie przyznania S. S. przyznania tzw. płatności zwierzęcej rok 2009 oraz decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], którą to uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego w C. z dnia [...] grudnia 2009 r., ponieważ z uwagi na niewniesienie odwołań od tych decyzji, stały się one ostateczne.
Na wstępie warto zaznaczyć, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o płatnościach, płatność przyznawana jest na wniosek producenta rolnego. Określenie "na wniosek" oznacza, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR związany jest bezpośrednio zakresem wniosku, a rozstrzygnięcie wydawane jest w oparciu o wskazane we wniosku dane. Zgodnie z art. 25 ust. 1 tej ustawy, rolnik składa wnioski w sprawach dotyczących płatności na formularzach opracowanych i udostępnionych przez Agencję. Wniosek powinien zawierać elementy wskazane w art. 12 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz w § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Wsi i Rolnictwa z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakie powinny spełniać wnioski (Dz. U. 2008 r., Nr 44, poz. 269). Natomiast zgodnie z § 4 ust. 2 cytowanego rozporządzenia, w przypadku ubiegania się po raz pierwszy przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej rolnik dołącza do wniosku o przyznanie tych płatności oświadczenie zawierające wykaz działek ewidencyjnych, na których jest prowadzona uprawa pszenicy, żyta, jęczmienia
i owsa. Oznacza to, że rolnik sam określa treść swojego żądania i bierze za nie odpowiedzialność.
W myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach, rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością, jeżeli na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004 - 1 ha. Zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach, rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw innych roślin położonych na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej.
Stosownie do art. 7 ust. 4 ustawy o płatnościach, wysokość płatności obszarowych w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn deklarowanej przez rolnika powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnościami obszarowymi
i stawek płatności obszarowych na 1 ha tej powierzchni, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości oraz niezgodności.
Skarżący twierdzi w skardze, że wniosek o dopłaty za 2009 r. składał po raz pierwszy i wskazywał obszar uprawniony do dopłat taki sam jak poprzednio jego ojciec, po którym w spadku otrzymał to gospodarstwo rolne.
Odnosząc się do tego zarzutów, dotyczącego ustaleń w zakresie kwalifikowalności powierzchni, należy wskazać, że w istocie skarżący nie wskazuje na żadne pominięte przez organy dowody lub okoliczności, które pozwalałyby na zakwestionowanie prawidłowości ustaleń dokonanych przez te organy lub zakwestionowanie prawidłowości postępowania organów prowadzących do tych ustaleń. Zarzuty skarżącego oparte są jedynie na przekonaniu, że on sam prawidłowo określił powierzchnie kwalifikowane działek rolnych i prawidłowo umieścił je w granicach działek ewidencyjnych.
Tak uzasadnione zarzuty nie dają podstawy do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji, Z przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach wynika bowiem, że to na stronie, nie zaś na organie administracji publicznej, spoczywa obowiązek przedstawienia dowodów na poparcie jej stanowiska, w sytuacji, gdy strona kwestionuje materiał dowodowy zgromadzony przez organ. Takich dowodów skarżący w toku postępowania przed organami administracji nie oferował i w rezultacie nie podważył skutecznie wniosków wypływających z materiału dowodowego, jakim dysponowała Agencja, w szczególności ustaleń poczynionych w wyniku kontroli administracyjnej.
Przede wszystkim należy stwierdzić, że nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne przyjęte przez organ za podstawę rozstrzygnięcia. Zasadniczymi dowodami w niniejszej sprawie, na których organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcia, są ortofotomapa sporządzona na podstawie zdjęć lotniczych z dnia 21 sierpnia 2009 r., które wprowadzono do systemu LPIS dnia 10 sierpnia 2010 r. Wobec dokonania pomiaru na aktualnym obrazie ortofotomapy wykluczono z płatności następujące powierzchnie:
- z działki rolnej A położonej w J. gm. D. (działka ewidencyjna nr [...]) wykluczona została powierzchnia 0,01 ha – stojąca woda. Powierzchnia kwalifikująca się do płatności - 0,59 ha (z powierzchni deklarowanej we wniosku - 0,60 ha;
- z działki rolnej E położonej w J. (dz. ewid. nr [...]) wykluczona została powierzchnia 0,09 ha - zadrzewienia oraz zabudowania podlegające wyłączeniu. Powierzchnia kwalifikująca się do płatności - 2,31 ha z powierzchni deklarowanej we wniosku - 2,40 ha;
- z działki rolnej K położonej w J. (dz. ewid. nr [...]) wykluczona została powierzchnia 2,93 ha, w granicach działki znajduje się teren zadrzewiony i zakrzaczony podlegający wyłączeniu. Powierzchnia kwalifikująca się do płatności - 1,42 ha z powierzchni deklarowanej we wniosku - 4,35 ha;
- w przypadku działek rolnych B i C położonych w J. (obie dz. ewid. nr [...]) powierzchnie deklarowane we wniosku (odpowiednio: 1,68 ha i 1, 30 ha) zostały zmniejszone przez stronę w złożonej w dniu 2 października 2009 r. korekcie wniosku do powierzchni odpowiednio 1,28 ha i 0,89 ha.
W efekcie powierzchnia działek rolnych stwierdzona w wyniku kontroli administracyjnej wyniosła 13,71 ha, zaś powierzchnia deklarowana we wniosku - 17,55 ha. Różnica wynosi 3,84 ha, co stanowi 28% powierzchni stwierdzonej. Tym samym niezasadny jest podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w zakresie reguł i zasad ustalenia stanu faktycznego w sprawie. Stan faktyczny ustalony na dzień składania wniosku jak i wydania rozstrzygnięcia w sprawie przyznania skarżącemu płatności bezpośrednich
i płatności uzupełniających na rok 2009, dawał podstawy do przyjęcia, iż w przypadku jednolitej płatności obszarowej powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych – 17,55 ha nie była zgodna z powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej, wynoszącą 13,71 ha Różnica między powierzchnią zgłoszoną a powierzchnią stwierdzoną wynosiła 3,84 ha, co stanowi 28% powierzchni stwierdzonej. Ponieważ procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a stwierdzoną wynosiła 28% to organy zgodnie z brzmieniem z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Nr 796/2004 odmówiły przyznania skarżącemu jednolitej płatności obszarowej. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej (...) przekracza obszar stwierdzony zgodnie z art. 50 ust. 3 i 5 rozporządzenia wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeżeli różnica ta wnosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru stwierdzonego. Jeżeli różnica ta przekracza 20% obszaru stwierdzonego, dla danej grupy upraw nie zostanie przyznana żadna pomoc obszarowa.
W przypadku natomiast uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grup upraw podstawowych oraz płatności zwierzęcej, to wobec tego, że odwołujący nie spełnił warunków przyznania jednolitej płatności obszarowej prawidłowo - zgodnie z brzmieniem art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach – odmówiono stronie przyznania uzupełniających płatności do powierzchni upraw innych roślin oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca).
Należy podkreślić, że uczestnictwo w programach pomocowych nie jest obligatoryjne, a chcąc skorzystać z przywilejów dopłat należy dostosować się w pełni do bardzo precyzyjnych, sformalizowanych wymogów, jakimi systemy te są obwarowane i aktywnie uczestniczyć w postępowaniu przed organami. Należy jeszcze raz podkreślić, że skarżący kwestionując ustalenia organu, co do kwalifikowalności powierzchni, jak i wzajemnej zgodności, nie zgłosił żadnych konkretnych zastrzeżeń do wyników kontroli, jak również nie przedstawił dowodów podważających ustalenia organu w odwołaniu od decyzji I instancji. Skarżący bardzo ogólnikowo wskazał w odwołaniu, iż nie zgadza się z dowodami w pomiarów z ortofotomapy, bez podania przy tym jakichkolwiek konkretnych argumentów, które negowałyby stanowisko organu. W tym stanie rzeczy, zarzuty skarżącego kwestionujące odmowę przyznania płatności, należało uznać za całkowicie bezzasadne.
Wobec wskazanych wyżej zasad rządzących postępowaniem w sprawach o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, nie ma podstaw do poddania w wątpliwość poczynionych przez organy ustaleń co do powierzchni działek rolnych objętych przedmiotowym wnioskiem, stanu kultury rolnej tych działek i ich wykorzystania rolniczego. Ustalenia te, oparte na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym nie zostały podważone przez rolnika żadnym przekonywającym dowodem, uzasadniającym postawienie tym ustaleniom zarzutu dowolności. Także Sąd oceniając zgromadzone w sprawie materiały nie powziął wątpliwości co do przyjętego przez organy stanu faktycznego sprawy.
Odnośnie zarzutu skargi, że postępowanie w sprawie toczy się zbyt długo, to skarżący powinien skorzystać z możliwości zaskarżenia bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie określenia dopłat rolnych.
W badanej sprawie, w której przedmiotem oceny jest decyzja w sprawie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i płatności uzupełniających na rok 2009, bezprzedmiotowe jest czynienie ustaleń co do ewentualnej opieszałości organu. Nie miałaby ona bowiem wpływu na treść rozstrzygnięcia. Nawet gdyby organ wydał decyzję przekraczając ustawowy termin załatwienia sprawy, nie miałoby to wpływu na merytoryczną ocenę rozstrzygnięcia.
Po analizie całości materiałów sprawy Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów. Stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo. Zebrano niezbędne dowody do rozstrzygnięcia w sprawie, po czym dokonano prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego. W treści decyzji organy wnikliwe przedstawiły argumentację dotyczącą podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia. Dlatego też Sąd uznał, że nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło