III SA/Lu 959/16
WyrokWSA w Lublinie2017-01-26
Skład orzekający: Ewa Ibrom, Ewa Kowalczyk, Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym została nałożona prawidłowo, jeśli pomiar masy całkowitej pojazdu przeprowadzono wagą statyczną, a pomiar nacisków osi wagą dynamiczną, przy czym tylko pomiar wagą statyczną wykazał przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym było zasadne. Stwierdzono, że pomiar wagą statyczną jest miarodajny dla ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu, a waga dynamiczna służy do pomiaru sumarycznej masy pojazdu poprzez zsumowanie nacisków osi. Ponieważ rzeczywista masa całkowita pojazdu przekroczyła dopuszczalną normę, a kierujący nie posiadał wymaganego zezwolenia, nałożenie kary było zgodne z prawem.Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni stwierdzili, że pojazd należący do T. Spółki z o.o. przekroczył dopuszczalną masę całkowitą o 300 kg, co wynikało z pomiaru wagą statyczną. Pomiary nacisków osi wagą dynamiczną nie wykazały przekroczeń, a suma tych nacisków (po korektach) wskazywała na masę poniżej dopuszczalnej. Spółka nie posiadała zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Naczelnik Urzędu Celnego nałożył karę pieniężną, którą utrzymał w mocy Dyrektor Izby Celnej. Spółka zaskarżyła decyzję, kwestionując prawidłowość pomiarów i zastosowanie przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kowalczyk,, Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Michał Białowski, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 26 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi T. S. Spółki [...] z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., po rozpatrzeniu odwołania T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...], Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano na następujący stan sprawy.
W dniu 28 lutego 2016 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...] Oddział Celny w [...] podczas kontroli wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środka przewozowego - pojazdu silnikowego marki [...] z przyczepą marki [...] o numerach rejestracyjnych [...][...] użytkowanego przez T. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...], dokonali pomiaru obciążenia osi pojazdu, jego masy całkowitej oraz parametrów zewnętrznych pojazdu. Wynik pomiaru masy całkowitej wagą statyczną (40.300 kg) wskazał na przekroczenie parametru masy całkowitej o 300 kg. Pomiary obciążenia osi pojazdu oraz jego wymiarów zewnętrznych nie wskazały na przekroczenie dopuszczalnych norm w tym zakresie. Pomiarów dokonano przy użyciu urządzeń posiadających ważne świadectwa legalizacji. Pomiaru nacisków osi dokonano przy użyciu wagi dynamicznej typu SCALEX DW-600 posiadającej ważne świadectwo legalizacji ponownej wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...]. Pomiaru masy całkowitej dokonano przy użyciu wagi statycznej typu SCALEX 1000D, posiadającej ważne świadectwo legalizacji ponownej wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...]. Na okoliczność kontroli sporządzono protokół. Kierowca kontrolowanego pojazdu V. odmówił podpisania protokołu bez podania przyczyn. Zgodnie z przedstawionymi przez kierującego pojazdem zgłoszeniem celnym i fakturą przedmiotem przewozu był mrożony koncentrat soku pomarańczowego. Kierujący pojazdem przestawił także dokument CMR nr [...], z którego wynika, że pierwotnie towar był przewożony pojazdem o numerze rejestracyjnym [...] przez ukraińskiego przewoźnika, a następnie przez spółkę T. kontrolowanym pojazdem, świadectwo ATP, dowody rejestracyjne pojazdów, świadectwo kierowcy oraz licencję nr [...] z dnia 24 września 2014 r. na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy przez spółkę T.. Kierujący pojazdem nie okazał natomiast zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego.
Po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania administracyjnego, Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. wymierzył T. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością karę pieniężną w kwocie 5.000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia kategorii V określonego przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2012 r., poz. 1137 z późn. zm.).
Spółka T. wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...], zarzucając naruszenie:
- przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że kontrolowany pojazd członowy wypełnił definicję pojazdu nienormatywnego i w konsekwencji nałożenie kary administracyjnej, podczas gdy wyniki pomiaru dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wagą dynamiczną nie wykazywały przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej;
- przepisów postępowania, tj. art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, w związku z art. 7, art. 8, art. 10 i art. 11 k.p.a. poprzez brak zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego sprawy, m in. poprzez pominięcie przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy instrukcji obsługi wag (dynamicznej i statycznej) użytych do pomiarów pojazdu, informacji powszechnie dostępnej na stronie internetowej producenta wag, że pomiar wagą dynamiczną daje możliwość poglądu na masę całkowitą pojazdu; uwzględnienie przy wymiarze kary pieniężnej tylko wyników pomiaru wagą statyczną, co w konsekwencji doprowadziło do niesłusznego wymierzenia kary pieniężnej.
Rozpatrując sprawę wskutek wniesionego odwołania, Dyrektor Izby Celnej w [...] nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy podniósł, że w celu wykonywania kontroli w zakresie pomiarów nacisków osi oraz masy całkowitej Oddział Celny w [...] wyposażony został w dopuszczone do użytkowania urządzenia wagowe posiadające wydane przez właściwe organy i ważne świadectwa legalizacji. Uzyskane w toku kontroli wyniki pomiarów wskazują, że kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym, na przejazd którym wymagane jest zezwolenie. Kierowca kontrolowanego pojazdu nie posiadał zezwolenia, o którym mowa w art 64. ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Art. 140aa ust. 1 tej ustawy stanowi, że za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów dotyczących pominięcia wyników pomiaru ważenia dynamicznego organ odwoławczy wyjaśnił, że ważenie dynamiczne w myśl § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345), oznacza wyznaczenie obciążenia, jakie wywiera oś pojazdu na pomost wagi podczas jego ruchu z ustaloną prędkością. Pomost wagi (dynamicznej) zgodnie z § 3 pkt 15 rozporządzenia, to jedno- lub dwusegmentowy zespół wagi, przejmujący obciążenie od kół umieszczonych na jednej osi ruchomego pojazdu. Pomiar taką wagą polega na najeżdżaniu kolejnymi osiami pojazdu na ten sam pomost wagi. W taki sposób możliwe jest wyznaczenie m.in. sumarycznej masy pojazdu rozumianej, zgodnie z § 3 pkt 9, jako suma obciążeń wszystkich osi pojazdu otrzymana poprzez ważenie pojazdu przez najeżdżanie kolejnymi osiami lub częściami pojazdu na ten sam pomost wagi. Nie jest natomiast możliwe wyznaczenie masy pojazdu, którą zgodnie z definicją zawartą w § 3 pkt 8 rozporządzenia otrzymuje się w wyniku ważenia pojazdu, gdy jest w całości oparty na pomoście lub pomostach wagi. Waga dynamiczna jest urządzeniem służącym do wyznaczania obciążenia osi pojazdu oraz, poprzez zsumowanie nacisków poszczególnych osi, sumarycznej masy pojazdu. Natomiast urządzeniem służącym do wyznaczania masy pojazdu jest waga nieautomatyczna, która w przedmiotowej sprawie została użyta do pomiaru masy całkowitej. Wynik tego właśnie pomiaru stanowi podstawę do stwierdzenia, że pojazd poddany pomiarowi jest pojazdem nienormatywnym, gdyż jego rzeczywista masa całkowita jest większa od dopuszczalnej, określonej przepisami prawa.
Dyrektor Izby Celnej w [...] podniósł, że wydane przez producentów instrukcje obsługi wymienionych wcześniej urządzeń pomiarowych skierowane są do użytkowników tych urządzeń, to jest do osób obsługujących wagi, a nie do klienta, któremu informacje w nich zawarte są nieprzydatne do oceny prawidłowości procesu ważenia. Organ wskazał, że systemy wag w trakcie ważenia nie sygnalizowały żadnych nieprawidłowości. Zatem oba ważenia przebiegały bez błędów i w sposób zgodny z instrukcjami użytkowania wag. Jak wynika z protokołu kontroli, procesu ważenia na wadze statycznej, spełniającej wymogi rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 26, poz. 152), dokonano zgodnie z wymaganiami określonymi w instrukcji dla użytkownika wydanej przez producenta wagi. Brak sygnalizacji błędu przez system wagi oznacza, że ważenie przebiegło w sposób prawidłowy. W konsekwencji organ uznał zarzut skarżącego w tym zakresie za bezpodstawny.
Odnosząc się do okoliczności wyłączających odpowiedzialność za stwierdzone naruszenia w świetle art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym Dyrektor Izby Celnej podniósł, że przedmiotem działalności spółki T. jest m in. transport drogowy towarów. Zatem, będąc doświadczonym przewoźnikiem świadczącym usługi w zakresie przewozów drogowych, spółka nie może w okolicznościach niniejszej sprawy skutecznie powoływać się na dochowanie należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem czy też na brak wpływu na powstanie naruszenia, przytaczając okoliczności związane z faktem, iż przejęła towar (z powodu awarii ciągnika poprzedniego przewoźnika) w trakcie jego przewozu, a w związku z tym nie miała możliwości kontroli wagi ładunku. Organ wskazał, że przepis art. 140aa ustawy odnosi się do sytuacji wyjątkowych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć i nie miał na nie wpływu. Spółka nie przedłożyła dowodów na okoliczności objęte hipotezą tego przepisu, to jest, że naruszenie prawa nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których przedsiębiorca nie mógł przewidzieć. Odwołujący się nie wykazał, że uczynił wszystko, co było możliwe i czego można było od niego rozsądnie oczekiwać, aby przewóz był przewozem normatywnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie T. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca zarzuciła:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w postaci art. 2 pkt 35a w zw. z art. 64 ust. 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że kontrolowany pojazd członowy wypełnił definicję pojazdu nienormatywnego i w konsekwencji nałożenie kary administracyjnej pieniężnej, podczas gdy wyniki pomiaru dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wagą dynamiczną typu SCALEX DW 600 nie wykazywały przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej, a z treści protokołu wynika, że organ stwierdził pojazd normatywny;
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 77, art. 80, art. 107 § 3 w związku z art. 7, art. 8 i art. 10 i 11 k.p.a. poprzez brak zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, m. in. poprzez pominięcie przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy instrukcji obsługi wag (dynamicznej typu SCALEX DW 600 oraz statycznej typu SCALEX 1000D) użytych do pomiarów pojazdu ciężarowego, informacji powszechnie dostępnej na stronie producenta wag, że pomiar wagą dynamiczną typu SCALEX DW 600 daje możliwość wskazania masy całkowitej pojazdu; uwzględnienie przy wymiarze kary pieniężnej tylko wyników pomiaru wagą statyczną, co w konsekwencji doprowadziło do niesłusznego wymierzenia kary pieniężnej;
2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Jednocześnie art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Po dokonaniu według wskazanych reguł kontroli zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami prawnymi, skutkującymi koniecznością jej uchylenia.
Przedmiot zaskarżonej decyzji stanowiło nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł na podstawie art. 140aa ust. 1 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.) za stwierdzone naruszenie w postaci wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii V. Podstawę faktyczną decyzji stanowiło ustalenie przekroczenia o 300 kg dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów składającego się z dwuosiowego pojazdu samochodowego i trzyosiowej przyczepy, a to zgodnie z przepisem § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2015 r., poz. 305), przewidującego w takim przypadku dopuszczalną masę całkowitą 40 ton.
W związku z opisanym przedmiotem zaskarżonej decyzji wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 61 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu.
Według art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach tej ustawy.
Jak wynika z art. 64 ust. 1 powołanej ustawy, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ (pkt 1) oraz przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu (pkt 2). Wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (art. 64 ust. 3). Kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo wypis z zezwolenia w przypadku zezwolenia kategorii I (art. 64 ust. 4).
W świetle lp. 6 załącznika nr 1 do ustawy Prawo o ruchu drogowym poruszanie się pojazdem nienormatywnym:
a) o naciskach osi nie większych od dopuszczalnych dla danej drogi,
b) o szerokości nieprzekraczającej 3,4 m,
c) o długości nieprzekraczającej:
- 15 m dla pojedynczego pojazdu,
- 23 m dla zespołu pojazdów,
- 30 m dla zespołu pojazdów o skrętnych osiach,
d) o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m,
e) o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej 60 t;
wymaga uzyskania zezwolenia kategorii V.
W myśl art. 140aa ust. 1 Prawa o ruchu drogowym za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi (ust. 2). Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd oraz na podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1 (ust. 3).
Wysokość kar nakładanych na podstawie powołanego wyżej przepisu określa art. 140ab ustawy Prawo o ruchu drogowym, który w ust. 1 pkt 2 za brak zezwolenia kategorii III-VI ustala karę w wysokości 5.000 zł.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że w dniu 28 lutego 2016 r. funkcjonariusze celni Oddziału Celnego w [...] przeprowadzili kontrolę nacisków na osie, masy oraz wymiarów pojazdu członowego użytkowanego przez spółkę T., składającego się z dwuosiowego pojazdu samochodowego oraz trzyosiowej przyczepy o numerach rejestracyjnych [...].
W toku kontroli użyto wagi dynamicznej typu SCALEX DW-600 oraz wagi statycznej typu SCALEX 1000D, których ważne w dacie kontroli świadectwa legalizacji ponownej wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...] znajdują się w aktach postępowania administracyjnego (k. [...][...] akt). Nie ma zatem podstaw do kwestionowania legalności użytych do ważenia urządzeń.
W wyniku pomiaru wagą dynamiczną nacisków na osie nie stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych wielkości w tym zakresie. Jednakże liczona jako suma nacisków na osie masa pojazdu została określona na 4.080 kg (protokół k. [...] akt administracyjnych).
Jednocześnie w protokole kontroli w ramach wyników dynamicznego ważenia nacisków osi podano wielkość masy całkowitej liczonej jako suma nacisków osi, zmniejszonej o 200 kg dla każdej osi z uwagi na możliwe, dopuszczalne błędy wskazań wagi, a następnie jeszcze o 2 % pozostałej wartości, ze względu na błędy zastosowanej metody cząstkowych ważeń pojazdu. Tak liczona masa całkowita wyniosła 38.290 kg (protokół k. [...] akt administracyjnych).
Po dokonaniu pomiaru masy całkowitej pojazdu wagą statyczną stwierdzono, iż rzeczywista masa całkowita wynosi 40.300 kg (protokół k. [...]).
Wbrew zarzutom podniesionym w skardze uznać należy, że w zapisach protokołu kontroli nie ma sprzeczności. Dwa różne wyniki ważenia wynikają bowiem z odmiennych metod ważenia, co prawidłowo wyjaśnił organ w uzasadnieniu swojej decyzji.
W pełni logiczne są wyjaśnienia organu, z jakich przyczyn oparł się na wyniku ważenia statycznego. Przekonująca jest argumentacja organu, że pomiar wagą dynamiczną przez najeżdżanie kolejnymi osiami na ten sam pomost wagi pozwala na ustalenie sumarycznej masy pojazdu w rozumieniu § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345). Natomiast wyznaczenie masy pojazdu stosownie do § 3 pkt 8 rozporządzenia wymaga ważenia pojazdu, gdy jest w całości oparty na pomoście lub pomostach wagi.
Trzeba wskazać, że użyta w toku kontroli waga dynamiczna była przeznaczona właśnie do pomiaru sumarycznej masy pojazdu, co wynika jednoznacznie z wystawionego przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [...] świadectwa legalizacji ponownej. W świadectwie tym określono bowiem klasę wagi wyłącznie przy pomiarze sumarycznej masy pojazdu, a także przy pomiarze obciążenia osi (świadectwo legalizacji k. [...]). Jak wynika ze świadectwa legalizacji, podstawę wymagań i zakresu sprawdzeń w toku legalizacji stanowiło przywołane wyżej rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r.
Ważenie przedmiotową wagą dynamiczną dawało zatem możliwość matematycznego wyliczenia sumarycznej masy pojazdu w wyniku pomiarów innych parametrów, a mianowicie obciążeń wszystkich osi pojazdu, podczas gdy ważenie wagą statyczną prowadziło do faktycznego ustalenia rzeczywistej masy pojazdu.
Należy zwrócić uwagę, że rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2015 r., poz. 305, z późn. zm.) wprowadza dwa różne wymogi techniczne w odniesieniu do pojazdów - nie tylko rzeczywistą masę całkowitą, ale również nacisk osi (§ 3 i 5). Przywoływana wcześniej definicja pojazdu nienormatywnego zawarta w art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym odwołuje się do tych dwóch elementów oddzielnie. W konsekwencji tych uregulowań również zawarte w załączniku nr 1 do ustawy Prawo o ruchu drogowym kryteria określające poszczególne kategorie zezwoleń na przejazd pojazdu nienormatywnego obejmują obydwa te elementy. Stąd konieczność dokonania ważenia dwiema różnymi metodami, każda z nich bowiem jest odpowiednia dla określonego rodzaju kryterium wydania zezwolenia. Nie ma więc żadnych podstaw do tego, aby twierdzić, że organ powinien poprzestać na jednej metodzie ważenia, jeżeli ta dała wynik korzystny dla strony, bo nie wykazała naruszenia warunków przejazdu. Masa całkowita i nacisk na osie są kryteriami odrębnymi, co wynika z przywołanych przepisów. Nie ma między nimi relacji koniecznej – to, że pojazd mieści się w kryterium masy całkowitej nie oznacza, że nacisk na poszczególne osie nie przekracza dopuszczalnym norm i na odwrót – zgodność z kryterium nacisku na osie nie implikuje wcale stwierdzenia, że również masa całkowita pojazdu musi być zgodna z wymaganiami. Dodatkowo można zauważyć, że w świetle przepisów § 3 pkt 9 w związku z § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. sumaryczna masa pojazdu jest sumą wyników pomiarów nacisku na osie dokonanych podczas ruchu pojazdu, z czym niewątpliwie może wiązać się wystąpienie czynników negatywnie wpływających na precyzję takiego obliczenia.
Przy tym w okolicznościach faktycznych sprawy pomiar rzeczywistej masy całkowitej pojazdu przy użyciu wagi statycznej nastąpił w związku ze stwierdzeniem, że masa wyliczona z sumy nacisków na osie, bez korekt dokonywanych z uwagi na możliwe, dopuszczalne błędy przy pomiarze tą metodą, wynosiła 40.080 kg, a zatem przekraczała dopuszczalną masę całkowitą.
Z omówionych względów uznać należy, że to właśnie ważenie wagą statyczną było miarodajne dla ustalenia rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. W związku z tym nie zasługiwał zaś na podzielenie zarzut błędnego uwzględnienia przez organ w ramach podstawy ustaleń wyników pomiaru masy przy użyciu wagi statycznej.
W świetle przywołanej wyżej treści świadectwa legalizacji ponownej wagi dynamicznej użytej w toku kontroli chybiony jest zarzut pominięcia przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy instrukcji obsługi wagi, jako mającej wskazywać na jej możliwe zastosowania. Świadectwo legalizacji jednoznacznie bowiem wskazuje, że waga umożliwiała pomiar sumarycznej masy pojazdu. Rzeczywista całkowita masa pojazdu została zaś ustalona prawidłowo przez pomiar wagą statyczną.
Jednocześnie trzeba zauważyć, że strona skarżąca nie zanegowała stwierdzeń organów obu instancji, iż w trakcie ważenia systemy wag, w tym w szczególności wagi statycznej, nie sygnalizował żadnych nieprawidłowości pomiaru. Kierujący pojazdem nie zgłaszał też uwag do protokołu kontroli, odmawiając jego podpisania bez podania przyczyny. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że proces pomiaru, w tym pomiaru wagą statyczną, przebiegał w sposób niezgodny z instrukcją obsługi wag.
W świetle powyższego zachodzą podstawy do stwierdzenia, że organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, bez naruszenia zasad wynikających z art. 77 i art. 80 k.p.a., a ustalenia przyjęte za podstawę zaskarżonej decyzji są prawidłowe, pozostając w logicznym związku z przeprowadzonymi dowodami.
W konsekwencji zaś nie można podzielić zarzutu niewłaściwego zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego w postaci art. 2 pkt 35a w związku z art. 64 § 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Skoro bowiem rzeczywista masa całkowita przedmiotowego pojazdu była większa od masy 40 ton przewidzianej przepisem § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, to pojazd wyczerpywał ustawową definicję pojazdu nienormatywnego wyrażoną w art. 2 pkt 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, a wobec bezspornego braku stosownego zezwolenia wymaganego art. 64 § 1 tej ustawy, na skarżącą zasadnie nałożono karę przewidzianą w art. 140aa ust. 1 i w wysokości określonej w art. 140ab ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym.
Trafnie też wskazano w zaskarżonej decyzji, iż w sprawie nie wystąpiły tego rodzaju okoliczności, które na mocy art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym wyłączałyby odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie po stronie skarżącej spółki. Okoliczności sprawy i dowody nie wskazują bowiem, by skarżąca, będąca podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie przewozów drogowych, a zatem profesjonalnie zajmująca się przewozami, dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Skarżąca nie udowodniła tego rodzaju okoliczności.
Niewątpliwie nie zachodzi też w sprawie przypadek określony w art. 140aa ust. 4 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, to jest sytuacja gdy rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło