III SA/Lu 975/14

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. G. na postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej do Spraw Studentów i Doktorantów Uniwersytetu z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie do jego opłacenia, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący uzasadnił tym, że nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności, ponosi duże koszty utrzymania spowodowane m.in. spłatą kredytów bankowych i opłatą czesnego za studia. Skarżący wyjaśnił, że zamieszkuje razem z matką, ale nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego. W dalszej części wniosku podał, że nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ani żadnych zasobów finansowych. Na miesięczny dochód skarżącego według dołączonych do wniosku PPF dokumentów składa się renta ZUS w kwocie [...] zł brutto i [...] zł do wypłaty (decyzja ZUS z dnia [...] r.) oraz wynagrodzenie za pracę w wysokości nie mniejszej niż [...] zł brutto ([...] zł netto za sierpień 2014 r. - zaświadczenie zakładu pracy z [...] r.). Na wezwanie referendarza sądowego skarżący złożył dodatkowe oświadczenie i dokumenty źródłowe. W oświadczeniu z dnia 13 listopada 2014 r. skarżący wyjaśnił, że ponosi opłaty za czynsz mieszkaniowy – [...] zł i gaz – [...] zł, natomiast matka pokrywa koszty energii elektrycznej – [...] zł i wywóz nieczystości – [...] zł. Ponadto skarżący przedłożył zaświadczenie z uczelni z dnia [...] r., z którego wynika, że opłata semestralna za I rok nauki wynosi [...] zł ([...] za cały rok). Opłatę semestralną skarżący wnosi w trzech ratach po [...] zł. Skarżący złożył również dwie umowy pożyczki (jedną zawartą z [...] Bank [...] na kwotę [...] zł z miesięczną ratą spłaty wynoszącą [...] zł; drugą zawartą z [...] Bankiem [...] na kwotę [...] zł z miesięczną ratą spłaty po [...] zł + ubezpieczenie pożyczki w wysokości [...] zł) i umowę kredytu gotówkowego zawartą z [...] Bank [...] na kwotę [...] zł z miesięczną ratą w wysokości [...] zł). Skarżący nadesłał ponadto wyciągi bankowe z [...] Bank [...], z których wynika m.in., że na jego konto comiesięcznie wpływa z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] kwota [...] zł tytułem świadczeń rodzinnych. Referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego jest żądaniem przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie. Podkreślić należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej do kosztów sądowych należy zaliczyć: wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł - § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Pozostałe ewentualne koszty sądowe tj. opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, opłata sądowa od zażalenia, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192) i § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z kolei stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego w sprawie niniejszej ustanowionego dla reprezentowania strony w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji wynosi 240 zł netto i 295,20 zł brutto - § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Porównując wielkość kosztów postępowania do sytuacji materialnej strony uznać należy, że skarżący nie wykazał przesłanek przyznania prawa pomocy zarówno w zakresie całkowitym, jak i częściowym. Instytucja prawa pomocy, stanowiąca pomoc państwa, znajduje bowiem zastosowanie wobec osób, które ze względu na szczególnie trudną sytuację materialną, pomimo największych starań, nie mogą ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze przedstawioną we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z nadesłanych dokumentów sytuację materialną skarżącego, stwierdzić należy, że nie należy ona do szczególnie trudnych. Skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, posiada stabilną sytuację finansową, osiąga bowiem stały dochód z renty ([...] zł netto), wynagrodzenia za pracę ([...] zł netto) i świadczeń rodzinnych ([...] zł), łącznie wynoszący [...] zł netto. Natomiast wykazane przez skarżącego miesięczne wydatki na utrzymanie (czynsz mieszkaniowy – [...] zł; gaz – [...] zł; czesne za studia [...] zł rocznie, tj. [...] zł miesięcznie; leki – [...] zł; żywność – [...] zł; ubranie i środki czystości – [...] zł; media – [...] zł; materiały na studia – [...] zł, koszty spłat pożyczek – [...] zł i [...] zł i kredytu – [...] zł) wynoszą łącznie [...] zł, a więc są niższe od wykazanych dochodów. Przy czym w ocenie referendarza sądowego, koszty związane ze spłatą udzielonych skarżącemu pożyczek i kredytu, obciążające wydatki skarżącego w sumie na kwotę [...] zł miesięcznie nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, do których należą koszty postępowania sądowoadministracyjnego. Fakt udzielenia skarżącemu pożyczek i kredytu świadczy o jego dobrej kondycji finansowej, zatem okoliczność ta nie przemawia za przyznaniem skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak też częściowym. Podnieść bowiem należy, że koszty postępowania sądowego jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi wydatkami, w tym zobowiązaniami cywilnoprawnymi (pożyczki, kredyty), obciążającymi skarżącego. W świetle powyższych okoliczności uznać należy, że skarżący nie wykazał, że opłacenie kosztów sądowych, każdorazowo nieprzekraczających kwoty 100 zł, jak też kosztów profesjonalnego pełnomocnika, spowoduje uszczerbek w jego utrzymaniu koniecznym. Wobec niespełnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zasadna jest odmowa przyznania prawa w zakresie całkowitym, jak też częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.