III SA/Lu 977/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry - w zakresie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. A. A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. W piśmie procesowym z dnia 12 stycznia 2016 r. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd. W uzasadnieniu wniosku powołała się na wyrok Sądu Rejonowego w R. P. z dnia 13 listopada 2015 r., uniewinniający ją od zarzutu popełnienia przestępstwa karno-skarbowego polegającego na prowadzeniu gier na automacie wbrew przepisom ustawy. Ponadto skarżąca powołała się na złożony w sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym wskazała, że jest zatrudniona na umowę o prace w wymiarze Ľ etatu, uzyskując z tego tytułu dochód w kwocie [...]zł brutto miesięcznie. Skarżąca oświadczyła, że samotnie wychowuje dziecko i ponosi koszty związane z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych swoich oraz dziecka. Spłaca również kredyt hipoteczny. Bez pomocy najbliższych nie miałaby środków do życia. Posiada udział wielkości 1/3 w nieruchomości, mieszkanie o pow. 45 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 1ha. Skarżąca nie jest w stanie spieniężyć tego majątku. Konieczność zapłaty kary w wysokości [...] zł spowoduje powstanie u skarżącej nieodwracalnych skutków, których nawet przy pozytywnym rozpatrzeniu skargi na decyzję nakładająca kare nie będzie można odwrócić. W związku z tym w ocenie skarżącej zostały spełnione przesłanki ustawowe do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednocześnie w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu do czasu wydania orzeczenia w sprawie przez sąd administracyjny stanowi formę tzw. ochrony tymczasowej, mającej na celu ochronę skarżącego przed potencjalnym zaistnieniem sytuacji, w której akt oceniony jako wadliwy przez sąd został już faktycznie wykonany, z czym wiążą się niekorzystne konsekwencje w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty, zaś obowiązek ich uprawdopodobnienia spoczywa na wnioskodawcy. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. Jak przyjęto w orzecznictwie, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Twierdzenia powinny być poparte materiałem dowodowym. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego ocenę (postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04). W ocenie Sądu, wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie wykazała istnienia żadnej z pozytywnych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Powołanie się przez skarżącą na wyrok sadu karnego uniewinniający ją od zarzutów popełnienia przestępstwa karno-skarbowego jest całkowicie irrelewantne z punktu widzenia przesłanek wstrzymania zaskarżonej decyzji. Odpowiedzialność karno-skarbowa oraz odpowiedzialność administracyjna, o której orzekł organ celny w zaskarżonej decyzji stanowią dwie zupełnie różne sprawy, nie mające żadnego związku prawnego. Wyrok sądu karnego pozostaje bez jakiegokolwiek związku z kwestą udzielenia lub odmowy udzielenia ochrony tymczasowej w badanej sprawie. Do przesłanek ustawowych wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nawiązuje natomiast dalsza część argumentacji skarżącej, w której podnosi, że zapłata nałożonej kary pieniężnej narażałaby ją na nieodwracalne skutki prawne. Z jednej strony należy zauważyć, że skutki zapłaty zobowiązania pieniężnego są co do zasady odwracalne, poprzez zwrot zapłaconej lub wyegzekwowanej przymusowo kwoty. Z drugiej jednakże, w przypadku trudnej sytuacji finansowej zobowiązanego, konieczność zapłaty relatywnie dużej kwoty może utrudniać zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych, czy – jeśli prowadzi działalność gospodarczą – grozić niewypłacalnością i niemożliwością realizacji innych zobowiązań. Ocena zasadności udzielenia ochrony tymczasowej wymaga odniesienia do specyficznych uwarunkowań konkretnego przypadku. Podniesione przez skarżącą argumenty mogłyby przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, jednakże są mało wiarygodne. Skarżąca nie przedstawiła dokumentów wskazujących na jej sytuację majątkową, jednak odwołała się do złożonego przez siebie wcześniej w tej samej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Oceniając zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji należy zatem sięgnąć do dokumentacji przedstawionej przez skarżącą w sprawie przyznania prawa pomocy. Należy w tym kontekście zauważyć, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został rozpatrzony negatywnie. W niezaskarżonym postanowieniu z dnia 9 listopada 2015 r. referendarz sądowy trafnie zwrócił uwagę na niewiarygodność twierdzeń skarżącej w sprawie jej sytuacji finansowej. Jedyny dochód skarżącej stanowi wynagrodzenia z tytułu umowy o pracę w wymiarze Ľ etatu, w kwocie [...]zł netto miesięcznie. Z tej kwoty, według twierdzeń skarżącej, musi utrzymać siebie oraz 4-letniego syna. Co więcej, z przedłożonych przez skarżącą dokumentów wynika, że spłaca ona jeszcze kredyt hipoteczny, którego rata w chwili obecnej wynosi ponad [...] zł. Logika i doświadczenie życiowe zdecydowanie podważają wiarygodność argumentów skarżącej co do jej stanu majątkowego. Nie jest realne, aby przy tak małym dochodzie skarżąca utrzymała dwuosobową rodzinę, nie mówiąc już o spłacie bardzo wysokiej raty kredytu. Wobec niewiarygodnych twierdzeń skarżącej co do jej sytuacji finansowej nie można wiarygodnie i rzetelnie ocenić, jaki wpływ na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącej miałaby ewentualna zapłata (czy przymusowa egzekucja) kwoty kary objętej zaskarżoną decyzją. W tej sytuacji nie można przyjąć, aby spełnione zostały ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy przy tym zauważyć, że nic nie wskazuje na podjęcie wobec skarżącej działań skierowanych na wyegzekwowanie kwoty kary. Brak wskazania przez skarżącą przekonujących argumentów przemawiających za spełnieniem określonych w ustawie przesłanek stanowiących podstawę wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwia uwzględnienie wniosku. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.