III SA/Lu 99/13

PostanowienieWSA w Lublinie2013-04-30

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania tych kosztów. Prawo pomocy w takim przypadku nie jest potrzebne, a przepisy dotyczące prawa pomocy stosuje się do takich osób jedynie w zakresie zastępstwa prawnego, jeśli takie żądanie zostanie zgłoszone.
Stan faktyczny
Skarżący K. K. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Jednocześnie wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od opłaty sądowej od wniesionej skargi, wypełniając urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika składek postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W złożonej skardze skarżący wystąpił jednocześnie z wnioskiem o zwolnienie od opłaty sądowej od wniesionej skargi. W nadesłanym na wezwanie urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zaznaczył, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.), zaś prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Skarżący w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznaczył, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Żądanie skarżącego zwolnienia od kosztów sądowych jest więc, zgodnie z powołanym wyżej przepisem, żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżący jest w niniejszej sprawie zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z uwagi na rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawa, w której skarżący wniósł skargę, mieści się w wymienionej kategorii spraw, zatem jest on w tej sprawie zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W związku z tym, że strona nie ma obowiązku uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie w której wniosła skargę, zgłoszone na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy żądanie strony zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględnione. Dodatkowo należy podnieść, że urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy jest przesyłany każdej osobie fizycznej, która zgłosi żądnie przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Taki obowiązek wynika wprost z art. 252 § 2 p.p.s.a. w związku z ( 2 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. Nr 227, poz. 2245). Natomiast przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 262 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że w stosunku do takich osób, przepisy dotyczące prawa pomocy stosuje się jedynie w zakresie zastępstwa prawnego (tj. ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika – adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego), jeśli takie żądnie zostanie zgłoszone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z wyżej wymienionych względów nie ma podstaw do zwolnienia od kosztów sądowych strony, która jest z tego obowiązku zwolniona na mocy ustawy. Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło