III SAB/Lu 16/09

PostanowienieWSA w Lublinie2009-10-13

Skład orzekający: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów, która w istocie zmierza do rozstrzygnięcia sporu o własność nieruchomości, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów jest niedopuszczalna, jeśli jej przedmiotem jest w istocie rozstrzygnięcie sporu o własność nieruchomości. Ewidencja gruntów służy dokumentowaniu stanu nieruchomości, a nie rozstrzyganiu sporów prawnych. Właściwym trybem do dochodzenia praw własności jest postępowanie przed sądem powszechnym.
Stan faktyczny
Skarżąca M. H. wniosła skargę na bezczynność Starosty w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów, kwestionując wpis działki drogowej sąsiadującej z jej nieruchomością. Po wezwaniu do usunięcia braków formalnych, skarżąca wyjaśniła, że domaga się uregulowania praw własności do działki drogowej. Starosta wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że skarżąca nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej prawo własności do spornej działki, a wpisy w księdze wieczystej wykluczają jej własność.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na bezczynność Starosty w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 21 lipca 2009 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. H. wniosła skargę na Starostwo Powiatowe . Z treści skargi wynikało, że skarżąca kwestionuje uwidoczniony w ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostę wpis działki [...], położonej w gminie N. i stanowiącej drogę gminną, sąsiadującą z działką skarżącej. Ponieważ treść skargi nie pozwalała na precyzyjne wskazanie przedmiotu zaskarżenia zarządzeniem z dnia 17 września 2009 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi poprzez wskazanie, czego skarga dotyczy, w szczególności czy dotyczy bezczynności Starosty Powiatowego , czy podjętych przez ten organ aktu lub czynności. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca wyjaśniła w piśmie procesowym, że "oskarża" Starostwo Powiatowe o bezprawne wydzielenie z jej działki, nr [...], położonej w miejscowości Nawóz, Gm. N., działki oznaczonej nr [...], stanowiącej drogę gminną. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie. W uzasadnieniu stwierdził, iż z treści skargi i kierowanych doń pism skarżącej wynika, że domaga się ona uregulowania na jej rzecz praw własności do gruntu, oznaczonego w ewidencji jako droga, pod numerem działki [...]. Organ wielokrotnie udzielał odpowiedzi na pisma skarżącej, dotyczącej wpisu w ewidencji przedmiotowej drogi. Skarżąca nie złożyła żadnego dokumentu potwierdzającego jej prawo własności do gruntu stanowiącego drogę, co uniemożliwia potraktowanie jej wniosku jako żądania wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów. Z wpisów w księdze wieczystej wynika, że skarżąca i jej mąż są wpisani jako właściciele działki nr [...], a ich własność nie obejmuje działki [...], co wyklucza podjęcie z urzędu postępowania w sprawie zmian w ewidencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej orzekając w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W świetle art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Warunkiem dopuszczalności rozpoznania skargi przez sąd administracyjny jest to, aby jej przedmiot mieścił się w zakresie kognicji sądu, wyznaczonym treścią cytowanego przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a. lub przepisów odrębnych. Dotyczy to również skargi na bezczynność organu administracji publicznej – jest ona dopuszczalna wówczas, jeżeli działanie organu, którego bezskutecznie domagała się strona skarżąca miałoby przyjąć formę decyzji, postanowienia ewentualnie innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Analizując przedmiot skargi wniesionej przez M. H. Sąd doszedł do przekonania, że jej przedmiot nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonego przytoczonymi wyżej przepisami. W istocie skarga nie zmierza do zainicjowania postępowania zmierzającego do dokonania wpisu w ewidencji gruntów, odpowiadającego aktualnemu stanowi rzeczy w tym względzie. Ewidencja gruntów regulowana przepisami ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027, z późn. zm.) służy jedynie celom dokumentowania aktualnego stanu nieruchomości, dlatego postępowanie w sprawie wpisu do ewidencji nie służy rozstrzyganiu sporów prawnych powstałych na tle praw do nieruchomości. Wszelkie wpisy w ewidencji muszą opierać się na wiarygodnych dokumentach, potwierdzających aktualny stan prawny nieruchomości. Treść żądań skarżącej wskazuje, że jej zamiarem jest rozstrzygnięcie kwestii własności działki zajętej pod drogę gminną, oznaczonej numerem [...]. Jeżeli skarżąca rości sobie prawa do tego gruntu, winna je wykazać stosownymi dokumentami, w postaci orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych lub innych. W braku takich dokumentów, jeżeli twierdzi, że została pozbawiona własności powinna wystąpić z odpowiednim powództwem do sądu powszechnego. Ani organ prowadzący ewidencję, ani sąd administracyjny nie są kompetentne do rozstrzygnięcia sporu co do własności nieruchomości. W tym stanie rzeczy, ponieważ skarga nie dotyczy żadnego aktu lub czynności, które są objęte zakresem właściwości sądów administracyjnych, musiała zostać odrzucona jako niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a. skarga podlegała odrzuceniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło