III SAB/Lu 17/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak,, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Starszy inspektor Maria Filipek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 lutego 2008r. sprawy ze skargi J.S. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego 1. oddala skargę 2. przyznaje adwokatowi B.K. wynagrodzenie tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w kwocie [...] ( [...] ) złotych oraz [...] złotych tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, które wypłacić z funduszów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Skarżący pismem z dnia 22 października 2007 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Urzędu Gminy G. w sprawie wniosku z dnia 11 lipca 2007 r. o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem przez Wójta Gminy G. jako organ I instancji decyzji w dniu [...] lipca 2007 r. znak:[...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcia pasa drogowego drogi gminnej w miejscowości P. Skargę uzasadniono tym, że w dniu 5 lipca 2007 r. skarżący wniósł do Wójta Gminy G. pismo zawierające istotne okoliczności w sprawie toczącego się postępowania z wniosku sąsiadów M. i J. K. oraz A. M. o zajęcie pasa drogowego. Organ pozostawił pismo bez rozpatrzenia, a w dniu [...] lipca 2007 r. wydał decyzję zezwalającą na zajęcie pasa drogowego. Skarżący w dniu 11 lipca 2007 r. złożył wiosek o wznowienie postępowania, a wobec braku reakcji – w dniu 16 sierpnia 2007 r. wniósł zażalenie na bezczynność do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. Kolegium dnia [...] września 2007 r. wydało postanowienie uznając zażalenie za niezasadne. W uzasadnieniu organ ten wskazał, że decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. znak [...] wydaną na skutek odwołania A. i J. S. od decyzji Wójta Gminy G. z dnia [...] 2007 r. znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcia pasa drogowego drogi gminnej w miejscowości P., oraz nałożenia opłaty za prowadzenie robót w wysokości 10 zł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28 i art. 29 kodeksu postępowania administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. umorzyło postępowanie odwoławcze. Kolegium, dokonując kontroli dopuszczalności odwołania stwierdziło, że odwołanie nie zostało wniesione przez stronę postępowania. Od powyższej decyzji skarżący wniósł w dniu 16 sierpnia 2007 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę, domagając się uchylenia decyzji w całości, orzeczenie co do istoty sprawy i zwrot kosztów postępowania. Sąd ustalił we własnym zakresie, że postępowanie to zostało zakończone nieprawomocnym jeszcze wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia [...] grudnia 2007 r. sygn. akt III SA/Lu [...], w którym Sąd oddalił skargę. Kolegium wskazało, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego na określoną decyzję stanowiło przeszkodę do wszczęcia postępowania w sprawie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego, dlatego wniosek o wznowienie postępowania nie mógł być rozpatrzony do dnia uprawomocnienia się orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie rozstrzygającego o legalności wydania przez SKO decyzji z dnia [...] lipca 2007 r. umarzającej postępowanie odwoławcze z odwołania skarżących od decyzji w dniu [...] lipca 2007 r. w przedmiocie zezwolenia na zajęcia pasa drogowego. Tym samym, zdaniem Kolegium, organ I instancji, nie mogąc na tym etapie rozpatrzyć wniosku o wznowienie postępowania, nie znalazł się w zwłoce uzasadniającej przyjęcie bezczynności. Skarżący nie zgadza się z tą argumentacją, wskazując, że do dnia 16 sierpnia 2007 r., czyli do dnia wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, Wójt Gminy G. nie wiedział o jego wystąpieniu do Sądu. Termin załatwienia sprawy z wniosku o wznowienie postępowania upłynął dnia 11 sierpnia 2007 r., zatem nietrafne jest twierdzenie Kolegium w sprawie kolizji postępowań. Termin załatwienia sprawy przez Gminę G. bezskutecznie upłynął jeszcze przed wszczęciem postępowania sądowo-administracyjnego. Do tego czasu Urząd Gminy G. nie podjął żadnych czynności w sprawie. Nie wszczęto postępowania, nie zawiadomiono wnioskodawcy o przyczynie zwłoki w załatwieniu sprawy jak również nie wskazano dodatkowego terminu załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy G. wniósł o umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości na podstawie art. 54 § 3 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ewentualnie o odrzucenie skargi z powodu braku legitymacji procesowej po stronie Urzędu Gminy albo o oddalenie skargi. Organ wyjaśnił, że z uwagi na to, że nie można wznowić postępowania w sprawie zakończonej decyzją nieostateczną, Wójt Gminy w pierwszej kolejności przesłał odwołanie skarżącego, które zawierało zarzuty o identycznej treści jak wniosek o wznowienie postępowania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. umorzyło postępowanie uznając, że skarżący, nie jest stroną postępowania. Decyzja w sprawie odmowy wznowienia postępowania została wydana w dniu [...] listopada 2007 r. i przesłana skarżącemu w dniu [...] listopada 2007 r. a tym samym postępowanie w sprawie bezczynności stało się bezprzedmiotowe, czego skutkiem winno być umorzenia postępowania sądowego. Organ wywodzi także, że skarga winna być odrzucona z uwagi na zaskarżenie czynności Urzędu Gminy, który nie jest to organem administracji publicznej w rozumieniu art. 3 i 32 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 11 a ustawy o samorządzie gminnym organami gminy są wójt i rada gminy, i tylko skargi na działalność tych organów są dopuszczalne. Organem administracji nie jest Urząd Gminy G.. Instytucja skargi na bezczynność urzędu gminy zdaniem Wójta nie istnieje. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Pismo stanowi skargę na bezczynność organu administracji publicznej I instancji, jakim jest Wójt Gminy G., mimo nieprawidłowego sformułowania zawartego w skardze. Jako nietrafione należy wskazać wywody organu w zakresie rozbieżności pojęć Wójta Gminy i Urzędu Gminy. Jest to rzecz oczywista dla osób zajmujących się tą problematyką, jednak strona niebędąca profesjonalistą nie musi być tego świadoma, ważne są rzeczywiste zastrzeżenia obywatela wobec działania administracji publicznej, których treść w tym przypadku jest niewątpliwa. Z zestawienia czynności i dat wynika, że: - [...] lipca 2007 r. Wójt Gminy G. wydał decyzję w sprawie zajęcia pasa drogowego. - w dniu [...] lipca 2007 r. skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania, oraz jednocześnie odwołanie od decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. (SKO). - decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. SKO umorzyło postępowanie odwoławcze uznając, że skarżący nie jest stroną postępowania. - skarżący w dniu [...] sierpnia 2007 r. wniósł zażalenie na bezczynność Wójta do SKO, dotyczące nie rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania, oraz jednocześnie skargę do WSA na decyzję SKO z dnia [...] sierpnia 2007 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego. - SKO dnia [...] września 2007 r. wydało postanowienie uznające zażalenie na bezczynność Wójta za niezasadne, - skarżący pismem z dnia [...] października 2007 r. wniósł do WSA w Lublinie skargę na bezczynność Urzędu Gminy G. w sprawie wniosku o wznowienie postępowania - w dniu [...] listopada 2007 r. Wójt wydał decyzję w sprawie odmowy wznowienia postępowania. Skarga nie może być jednak uwzględniona, gdyż Wójt Gminy G. po wniesieniu skargi do Sądu wydał już orzeczenie w sprawie, w której zrzucono mu bezczynność. Stan bezczynności ustał, a tylko ten formalny aspekt sprawy podlega badaniu przez Sąd w ramach skargi na bezczynność organu. Istnieje pewna rozbieżność poglądów co do skutków prawnych ustania bezczynności organu w toku postępowania sądowego - zob. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. T. Wosia, Warszawa 2005 r., s. 496, gdzie przyjmuje się, że stan taki wywołuje konieczność oddalenia skargi, oraz odmiennie J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, Komentarz", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004, str. 235, oraz B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Zakamycze 2005, str. 377 – gdzie wskazuje się, że gdy organ przestanie być bezczynny po wniesieniu skargi, to postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe i Sąd jest zobowiązany wydać postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej jako ppsa). Sąd w składzie niniejszym uznaje, że stwierdzenie w dacie wyrokowania braku podstaw merytorycznych do wydania wyroku przewidzianego w art. 149 ppsa, a więc zobowiązania organu do wydania w określonym terminie określonego aktu, powinno spowodować oddalenie skargi na podstawie art. 151 ppsa (podobnie np. WSA w Opolu w wyroku z dnia 7 listopada 2005 r., II SAB/Op 13/2005, WSA w Warszawie w wyroku z dnia 7 listopada 2006 r., II SAB/Wa 147/2006). Nie zachodzi bowiem bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 pssa, a tylko skarga nie może zostać uwzględniona ze względu na możliwości orzecznicze przewidziane dla sądu administracyjnego w art. 149 ppsa. W sprawach ze skargi na bezczynność organów administracji publicznej Sąd nie może przy orzekaniu brać pod uwagę innego stanu prawnego i faktycznego, niż istniejący w dacie orzekania (tak WSA w Warszawie w wyroku z dnia 18 sierpnia 2005 r., IV SAB/Wa 64/2005). Biorąc pod uwagę stwierdzony w dacie orzekania brak stanu bezczynności Wójta Gminy G. ze względu na wydanie w dniu [...] listopada 2007 r. decyzji o odmowie wznowienia postępowania, uznać należy, że zarzuty skargi są bezzasadne, a tym samym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.