III SAB/Lu 24/14

PostanowienieWSA w Lublinie2014-12-17

Skład orzekający: Grzegorz Wałejko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie świadczeń z ubezpieczeń społecznych jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie poprzedził jej złożeniem zażalenia lub wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa na podstawie art. 37 § 1 K.p.a.?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, w tym nie złożył zażalenia lub wezwania do usunięcia naruszenia prawa zgodnie z art. 37 § 1 K.p.a. W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, mimo że organem wyższego stopnia jest Prezes ZUS, przepis art. 83b ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wyłącza stosowanie art. 37 § 1 K.p.a. w zakresie zażalenia, jednakże wezwanie do usunięcia naruszenia prawa pozostaje właściwym środkiem.
Stan faktyczny
Skarżący J.H. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 1 lutego 2011 r. Sprawa została przekazana do WSA w Lublinie. Sąd wezwał skarżącego do wykazania, że przed złożeniem skargi wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa lub złożył zażalenie. Skarżący nie wykazał spełnienia tej przesłanki, twierdząc, że sąd nie jest właściwy.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

POSTANOWIENIE projekt Lublin, dnia 17 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 1 lutego 2011 r. postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 19 czerwca 2012 r. J.H.wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 1 lutego 2011 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie. Po przekazaniu sprawy według właściwości miejscowej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnemu w Lublinie, zarządzeniem z dnia 3 września 2014 r. skarżący został wezwany do wykazania w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, że przed złożeniem do sądu skargi z dnia 19 czerwca 2012 r. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa lub złożył zażalenie na podstawie art. 37 § 1 K.p.a. Skarżący odebrał niniejsze wezwanie w dniu 17 września 2014 r., o czym świadczy adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k. 212v akt sądowych). W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący poinformował, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie jest właściwy do rozpoznania przedmiotowej skargi. Nadto skarżący zażądał przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej jako P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej orzekając w sprawach skarg na wymienione w art. 3 § 2 formy działania administracji publicznej, względnie bezczynność lub przewlekłość postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej. Sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada dopuszczalność rozpoznawanej skargi. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1 - 5 P.p.s.a.) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Stosownie do treści art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Zgodnie z art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), dalej powoływanej jako K.p.a., na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Złożenie zażalenia lub wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 K.p.a. stanowi przesłankę skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania, gdyż jest to środek zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 P.p.s.a. W postępowaniu o ustalenie uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych organem jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Nie jest nim Dyrektor Oddziału ZUS ani Prezes Zakładu. Prezes ZUS nie jest organem odwoławczym w tym postępowaniu ze względu na specyfikę postępowania wynikającą z tego, że organem jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zaś zgodnie z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 1442 z późn. zm., dalej powoływanej jako u.s.u.s.) od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Ponadto zgodnie z art. 83b ust. 2 u.s.u.s. w postępowaniach prowadzonych przez ZUS od wydanych postanowień nie przysługuje zażalenie. W związku z tym, mimo że według art. 66 ust. 5 u.s.u.s. w postępowaniu administracyjnym organem wyższego stopnia w stosunku do terenowych jednostek organizacyjnych Zakładu jest Prezes Zakładu, wspomniany wyżej przepis art. 83b ust. 2 u.s.u.s. wyłącza stosowanie przepisu art. 37 § 1 K.p.a. w zakresie zażalenia. Wynika powyższe z tego, że zgodnie z art. 180 § 1 K.p.a. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. Takim przepisem ustalającym odmienne zasady jest art. 83b ust. 2 u.s.u.s. Jak wcześniej wskazano, zarządzeniem z dnia 3 września 2014 r. skarżący został wezwany do wykazania w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, że przed złożeniem do sądu skargi z dnia 19 czerwca 2012 r. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa lub złożył zażalenie na podstawie art. 37 § 1 K.p.a. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący poinformował, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie jest właściwy do rozpoznania przedmiotowej skargi. Nadto skarżący zażądał przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Z akt sprawy wynika, że, skarżący skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu nie poprzedził zaskarżeniem bezczynności w sposób określony w art. 37 § 1 K.p.a. Z tego powodu wniesienie skargi było niedopuszczalne, co sprawia, że skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło