III SAB/Lu 25/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 31 października 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.S. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie wypłaty odszkodowania za wydzieloną działkę postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 10 sierpnia 2006 r. Z.S., reprezentowany przez ojca W.S., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Burmistrza w przedmiocie wypłaty odszkodowania za wydzieloną działkę. Skarżącego wezwano zarządzeniem z dnia 12 października 2006 r. do wykazania w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, czy i w jakim dniu zwrócił się do organu administracji publicznej wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność Burmistrza. W odpowiedzi na wezwanie W.S. złożył w sądzie pismo z dnia 21 października 2006 r. informujące, że zwracał się o zapłatę do Zarządu Dróg Wojewódzkich, Urzędu Marszałkowskiego, Zarządu Miasta i Gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w niniejszej sprawie skarga Z.S. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie wypłaty odszkodowania za wydzieloną działkę – jest w świetle przepisów obowiązującego prawa niedopuszczalna. Właściwość sądu administracyjnego w zakresie bezczynności organów gminy wynika z przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego paragrafu. Zatem sąd rozpatruje skargi na bezczynność organu w sprawach dotyczących wydania decyzji administracyjnej, postanowienia wydawanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, postanowienia wydawanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie czy też innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W przypadku skarg na bezczynność organów kontrola sprawowana przez sądy administracyjne ogranicza się do zbadania, czy postępowanie organu zaskarżane jako bezczynność nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zagadnienie bezczynności organu administracji publicznej wypływa ze sformułowanej w art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., zasady szybkości działania. Jako uszczegółowienie tej zasady i celem wzmocnienia sytuacji strony postępowania administracyjnego wprowadzono maksymalne terminy załatwiania spraw (art. 35 § 3 i § 4 k.p.a.) oraz instytucję zawiadamiania stron o przypadkach niezałatwienia spraw w terminie z podaniem przyczyny zwłoki i wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy. Oprócz wprowadzenia wyżej wymienionych mechanizmów prawnych urzeczywistniających zasadę szybkości działania ustawodawca umożliwił stronom postępowania administracyjnego uruchomienie czynności nadzorczych organów wyższego stopnia nad opieszałymi organami poprzez złożenie przez stronę zażalenia do organu administracji publicznej wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie (art. 37 § 1 k.p.a.). Tylko jeżeli strona złoży takie zażalenie do organu wyższego stopnia, będzie mogła złożyć skargę na bezczynność organu do sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 52 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, przy czym przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, gdy stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Do środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy zaliczyć również wspomniane wyżej zażalenie do organu wyższego stopnia uregulowane w art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przedmiotowa sprawa, której dotyczy skarga Z.S., odnosi się do odszkodowania za działki wydzielone pod drogę publiczną. Organem właściwym w sprawach odszkodowań za działki wydzielone pod drogę publiczną jest zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.) starosta. Jednakże W.S., w imieniu Z.S. zwrócił się w sprawie odszkodowania błędnie – nie do starosty, a do Burmistrza. Burmistrz, strzegący w myśl art. 19 k.p.a. swojej właściwości rzeczowej i miejscowej z urzędu, zobowiązany był zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. przekazać niezwłocznie wniosek o odszkodowanie do organu właściwego, tj. starosty. Z uwagi na to, że W.S. zwrócił się do Burmistrza, to żeby mógł skutecznie zaskarżyć bezczynność burmistrza do sądu administracyjnego, powinien był przedtem zwrócić się z zażaleniem na bezczynność burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 ze zm.) samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia (...) w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Gdyby strona zwróciła się do właściwego organu w sprawie odszkodowania, tj. starosty, skarga do sądu na bezczynność starosty powinna zostać poprzedzona zażaleniem na bezczynność złożonym do Wojewody (art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami). Ponieważ Z.S. złożył podanie o odszkodowanie do organu niewłaściwego, to zanim wniósł skargę do sądu administracyjnego na bezczynność burmistrza, obowiązany był wnieść zażalenie na bezczynność do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a dopiero po uzyskaniu odpowiedzi albo jej braku – mógł wnieść skargę do sądu administracyjnego. Z akt sprawy oraz pisma pełnomocnika Z.S., W.S z dnia 21 października 2006 r. wynika, że Z.S. nie wniósł zażalenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego na bezczynność Burmistrza. Nie wnosząc przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie takiego zażalenia na bezczynność Burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, strona skarżąca nie wyczerpała zgodnie z art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie. W związku z tym skargę Z.S. należy uznać za niedopuszczalną, a tym samym podlega ona odrzuceniu. Z tych względów działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji postanowienia.