III SAB/Lu 27/14
PostanowienieWSA w Lublinie2015-03-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Wałejko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba działająca jako pełnomocnik procesowy strony, której pełnomocnictwo wygasło w związku ze śmiercią mocodawcy, może skutecznie wnieść zażalenie na postanowienie sądu?Ratio decidendi
Zażalenie wniesione przez osobę, której pełnomocnictwo procesowe wygasło w związku ze śmiercią mocodawcy, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Taka osoba nie jest stroną ani uczestnikiem postępowania sądowo-administracyjnego w rozumieniu przepisów P.p.s.a. i nie posiada legitymacji do kwestionowania postanowień sądu.Stan faktyczny
M. H. wniosła skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Sąd odrzucił skargę. Następnie J. H., działając jako pełnomocnik M. H., wnosił o wyłączenie referendarzy. Sąd umorzył postępowanie w tym zakresie z uwagi na śmierć skarżącej. J. H. złożył zażalenie na postanowienie o umorzeniu. Sąd uznał zażalenie za niedopuszczalne i postanowił je odrzucić.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji w zakresie zażalenia J. H. z dnia 9 lutego 2015 r. postanawia: odrzucić zażalenie.
M. H. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w przedmiocie załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2014 r. Sąd odrzucił skargę.
Pismem z dnia 11 listopada 2014 r. J. H., działając jako pełnomocnik M. H., wnosił o wyłączenie referendarzy sądowych od podejmowania w sprawie jakichkolwiek decyzji procesowych.
Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2015 r. Sąd umorzył postępowanie w zakresie wniosku o wyłączenie referendarzy sądowych, wskazując, że było ono bezprzedmiotowe na skutek śmierci skarżącej w dniu 10 listopada 2014 r.
Pismem z dnia 9 lutego 2015 r. J. H. złożył zażalenie na powyższe postanowienie z dnia 21 stycznia 2015 r. o umorzeniu postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Zażalenie podlega odrzuceniu.
Zażalenie jest środkiem odwoławczym przysługującym od postanowień, w przypadkach określonych w ustawie (art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: P.p.s.a. Zażalenie mogą wnieść tylko określone podmioty, to jest strona, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz Rzecznik Praw Dziecka (art. 173 § 2 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.).
Zgodnie z art. 32 P.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie zaś do treści art. 12 P.p.s.a., ilekroć w ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Katalog uczestników postępowania wskazuje z kolei art. 33 § 1 P.p.s.a. Osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.
W niniejszej sprawie wnoszący zażalenie J. H. nie jest stroną postępowania, nawet w szerszym rozumieniu wskazanym w art. 12 P.p.s.a. Jak wskazano na wstępie, działał on w sprawie jako pełnomocnik skarżącej – swojej żony. Sytuacja zmieniła się istotnie w wyniku śmierci skarżącej – w dniu 10 listopada 2014 r.
Zgodnie z art. 43 P.p.s.a. w razie śmierci strony albo utraty przez nią zdolności sądowej pełnomocnictwo wygasa. Jednakże pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania.
W związku ze śmiercią mocodawczyni – skarżącej, pełnomocnictwo J. H. wygasło, a dalsze jego możliwości działania w sprawie ustały, bowiem sprawa została zakończona prawomocnym już postanowieniem z dnia 25 czerwca 2014 r. o odrzuceniu skargi. Skarżąca nie zainicjowała postępowania zmierzającego do kontroli instancyjnej, bowiem nie wniosła skargi kasacyjnej.
Wnosząc zażalenie z dnia 9 lutego 2015 r. J. H. nie działał już jako pełnomocnik M. H., bowiem pełnomocnictwo wygasło. Należy zatem przyjąć, że działał w imieniu własnym.
W badanej sprawie J. H. nie jest skarżącym, ani uczestnikiem postępowania, nie spełnia bowiem kryteriów określonych w wyżej przytaczanych art. 32 i 33 P.p.s.a.
Dla porządku należy dodać, że J. H. doręczone zostało postanowienie z dnia 21 stycznia 2015 r. o umorzeniu postępowania w zakresie wniosku M. H. o wyłączenie referendarzy sądowych. Wprawdzie postanowienie doręczono z pouczeniem o przysługującym prawie wniesienia zażalenia, jednak intencją Sądu było doręczenie postanowienia J.H. tylko informacyjnie – z uwagi na dotychczasowy charakter jego uczestnictwa w postępowaniu. Natomiast pouczenie o prawie do zażalenia było błędne, ponieważ osoba, która nie jest stroną postępowania nie może skutecznie wnieść zażalenia. Merytoryczne rozpatrywanie takiego zażalenia jest niemożliwe.
Zażalenie zatem należy uznać za niedopuszczalne. Zażalenie, które jest niedopuszczalne podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.
Z powyższych względów Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło