III SAB/Lu 27/14
PostanowienieWSA w Lublinie2014-10-22
Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Wałejko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, biorąc pod uwagę sprzeczne informacje dotyczące jej stanu rodzinnego i majątkowego?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżąca nie wykazała przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Oświadczenia skarżącej dotyczące jej stanu rodzinnego i majątkowego były niepełne i sprzeczne z innymi złożonymi dokumentami i oświadczeniami, co uniemożliwia stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżąca M. H. wniosła o przyznanie prawa pomocy w celu ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wniosek został złożony przez męża skarżącej, który przedstawił informacje o jej trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a pełnomocnik skarżącej wniósł sprzeciw. Sąd rozpatrywał sprzeciw, analizując złożone oświadczenia i dokumenty.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. w przedmiocie bezczynności w załatwieniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 23 sierpnia 2014 r., nadanym w urzędzie pocztowym 27 sierpnia 2014 r. (data stempla pocztowego na kopercie, k. 45 akt sądowych), J.H. (mąż skarżącej), działający w sprawie jako jej pełnomocnik, zwrócił się z wnioskiem o ustanowienie dla niej adwokata. Do pisma został załączony urzędowy formularz PPF z wnioskiem o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowym formularzu skarżąca podała, że od lutego 1994 r. pobierała rentę, natomiast od września 2013 r. jest na emeryturze. Skarżąca wyjaśniła, że miała na utrzymaniu troje dzieci, natomiast od października 2013 r. nie mieszka z nią już żadne z nich. Wskazała, że w 2009 r. ujawniono u niej dwa nowotwory, których leczenie w W. jest bardzo kosztowne. Niektóre badania odbywające się 2-3 razy w roku kosztują ok. [...] – [...] zł, ponadto skarżąca opłaca anestezjologa w kwocie ok. [...] zł jednorazowo. Skarżąca podniosła, że koszty leczenia pochłaniają jej całą emeryturę, natomiast mąż ponosi wszystkie inne opłaty związane z utrzymaniem (wyżywienie, ubranie, wynajem). W dalszej części wniosku skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, z którym mieszka w wynajętym lokalu. Odnośnie stanu majątkowego wykazała, że nie posiada majątku nieruchomego, jak również żadnych zasobów finansowych. Wskazała, że mąż działający w tej sprawie jako jej pełnomocnik, również nie posiada żadnego majątku. Oświadczyła, że na dochód rodziny w łącznej kwocie [...] zł składa się jej emerytura w kwocie [..] zł oraz renta męża w wysokości [...] zł. Wniosek został podpisany przez pełnomocnika strony.
Postanowieniem z dnia 3 września 2014 r. referendarz sądowy odmówił M.Ha. przyznania prawa pomocy.
Od powyższego postanowienia pełnomocnik skarżącej wniósł sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie strony dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 ( 2 P.p.s.a.).
Ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące i rzetelne wykazanie swojej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej.
Należy zaznaczyć, że oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy powinno odzwierciedlać aktualny i rzeczywisty stan rodzinny i materialny osoby wnioskującej o udzielenie prawa pomocy i nie powinno pozostawać w sprzeczności z innymi dokumentami i oświadczeniami złożonymi w tym samym okresie w innych sprawach.
Oceniając zdolność skarżącej do ponoszenia kosztów postępowania w sprawie niniejszej należy wziąć pod uwagę informacje podane przez męża skarżącej w urzędowym formularzu PPF z dnia 12 sierpnia 2014 r., złożonym do sprawy III SA/Lu 533/14, a także informacje wynikające z akt sprawy I SA/Lu 455/14. Analiza oświadczeń - skarżącej złożonego w sprawie niniejszej i oświadczenia jej męża złożonego w sprawie III SA/Lu 533/14 oraz dokumentów z akt sprawy I SA/Lu 455/14 (akta administracyjne) pozwala stwierdzić, że podawane informacje na temat stanu rodzinnego, kosztów utrzymania koniecznego rodziny, a także stanu majątkowego są niepełne i sprzeczne. Z uzasadnienia wniosku PPF sporządzonego dnia 12 sierpnia 2014 r., złożonego w sprawie III SA/Lu 533/14 przez męża skarżącej wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącą i jej mężem pozostaje córka K., której opłacają studia w W. i ponoszą jej koszty utrzymania. Natomiast z wniosku złożonego w przedmiotowej sprawie wynika, że od października 2013 r. skarżąca mieszka i pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko z mężem.
Należy zauważyć, że oświadczenie złożone na urzędowym formularzu w sprawie III SA/Lu 533/14 zostało sporządzone w dniu 12 sierpnia 2014 r., tj. kilkanaście dni przed datą wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie niniejszej i podpisała je ta sama osoba. Nie można zatem przyjąć za wiarygodne informacji na temat stanu rodzinnego i kosztów utrzymania rodziny podanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w sprawie niniejszej, skoro są one sprzeczne z informacjami zawartymi w urzędowym formularzu złożonym zaledwie kilkanaście dni wcześniej. Zauważyć ponadto należy, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w przedmiotowej sprawie skarżąca nie ujawniła, że jej mąż jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. [...] ha fiz. ([...] ha przel.) oraz [...] ha fiz. lasu, która to okoliczność wynika ze znajdującej się w aktach sprawy I SA/Lu 455/14 (akta administracyjne) decyzji z dnia [...] 2014 r., nr [...] w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego. W przedmiotowym wniosku, w części dotyczącej majątku osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym skarżąca podała, że mąż nie posiada żadnego majątku, co stoi w ewidentnej sprzeczności ze stanem faktycznym.
W świetle powyższego uznać należy, że wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, skarżąca nie przedstawiła swojej sytuacji materialnej i rodzinnej w sposób rzetelny i wyczerpujący. Niepełne i sprzeczne informacje odnośnie stanu majątkowego i rodzinnego nie pozwalają uznać, że skarżąca wykazała przesłanki przyznania prawa pomocy określone art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy zarówno w zakresie całkowitym, jak i częściowym.
Z tych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 Pp.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło