III SAB/Lu 54/14

PostanowienieWSA w Lublinie2015-01-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy powinno zostać umorzone w przypadku śmierci strony, która złożyła taki wniosek?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega umorzeniu w przypadku śmierci strony, ponieważ prawo pomocy ma charakter osobisty, niezbywalny i niedziedziczny. Przyznanie prawa pomocy wygasa ze śmiercią strony, która je uzyskała, co czyni dalsze prowadzenie czynności procesowych w tym zakresie bezprzedmiotowym.
Stan faktyczny
Skarżąca M. H. wniosła skargę na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Po odrzuceniu skargi, pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Następnie wpłynął wniosek o zawieszenie postępowania z powodu śmierci skarżącej, a także akt zgonu. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji - w zakresie wniosku skarżącej z dnia 8 listopada 2014 r. o przyznanie prawa pomocy postanawia: umorzyć postępowanie. Pismem z dnia 9 kwietnia 2014 r. M. H. działając poprzez pełnomocnika – J. H. (mąż skarżącej) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie załatwienia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Postanowieniem z dnia 17 września 2014 r. Sąd odrzucił skargę. Pismem z dnia 8 listopada 2014 r. (wysłanym w dniu 12 listopada 2014 r.) J. H. wystąpił w imieniu M. H. o przyznanie prawa pomocy. W dniu 20 listopada 2014 r. do sądu wpłynął wniosek J. H. o zawieszenie postępowania z powodu zgonu skarżącej M. H.. W dniu 11 grudnia 2014 r. do sądu wpłynął oryginał skróconego odpisu aktu zgony skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Nie ulega żadnych wątpliwości, że prawo pomocy ma charakter osobisty, niezbywalny i niedziedziczny, uzależniony od osobistej sytuacji majątkowej i rodzinnej podmiotu, który ubiega się o nie. Świadczą w o tym w szczególności art. 246 p.p.s.a., określający przesłanki przyznania prawa pomocy oraz art. 251 p.p.s.a., w myśl którego przyznanie prawa pomocy wygasa ze śmiercią strony, która je uzyskała. Wskutek śmierci skarżącej M. H. w dniu 10 listopada 2014 r. postępowanie w zakresie dotyczącym złożonego w jej imieniu przez pełnomocnika J. H. wniosku o przyznanie prawa pomocy, musi zostać umorzone. Z uwagi na wspomniany wyżej osobisty charakter prawa pomocy nie ma możliwości dalszego prowadzenia czynności procesowych w tym zakresie po śmierci strony, która o prawo pomocy wnioskowała. Należy przy tym zauważyć, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został wysłany już po śmierci skarżącej, co tym bardziej czyni bezprzedmiotowym jego rozpatrywanie. Z powyższych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało umorzyć postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło