III SAB/Lu 8/08

PostanowienieWSA w Lublinie2009-02-18

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego może zostać pozostawiony bez rozpoznania z powodu braku sprecyzowania przez stronę, czy żąda ustanowienia adwokata czy radcy prawnego, a także z powodu nieuzupełnienia braków formalnych wniosku?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego podlega pozostawieniu bez rozpoznania, jeżeli strona nie sprecyzuje, czy żąda ustanowienia adwokata czy radcy prawnego, a także nie uzupełni braków formalnych wniosku mimo wezwania. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy strona nie przedstawi wystarczających danych o swoim stanie majątkowym i dochodach, uniemożliwiających ocenę jej możliwości płatniczych.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek zawierał braki formalne, w tym brak sprecyzowania rodzaju pełnomocnika oraz niewystarczające dane dotyczące stanu majątkowego. Mimo wezwania do uzupełnienia braków, strona ich nie usunęła. Referendarz sądowy postanowił pozostawić wniosek w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika bez rozpoznania, a w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Pozostawiono bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie żądania ustanowienia radcy prawnego lub adwokata; w pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi I. M. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wydania żądanych dokumentów p o s t a n a w i a I. pozostawić bez rozpoznania wniosek I. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie żądania ustanowienia radcy prawnego lub adwokata; II. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy. Strona skarżąca I. M. wezwana do nadesłania wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, wniosła w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wypełniony i podpisany formularz o symbolu PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Do formularza symbol PPF strona skarżąca dołączyła dwie niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie zaświadczeń z Miejskiego Urzędu Pracy (zwanego dalej "MUP [...]"). W związku z tym, że strona skarżąca nie sprecyzowała czy żąda ustanowienia radcy prawnego czy adwokata wezwano ją do sprecyzowania wniosku w tym zakresie w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Tym samym wezwaniem zobowiązano także stronę skarżąca do nadesłania w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Mimo prawidłowego doręczenia stronie skarżącej powyższego wezwania nie wykonała go ona. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia radcy prawnego lub adwokata podlega pozostawieniu bez rozpoznania a w części dotyczącej zwolnienie w całości od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowane w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oparte są na zwrotach szacunkowych, których samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonych w zwrotach szacunkowych stanów faktycznych. Dlatego oceniając zasadność wniosku należy wziąć pod uwagę z jednej strony wysokość obciążeń finansowych związanych z danym postępowaniem, a z drugiej realne, istniejące w chwili składania wniosku możliwości płatnicze strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Aby oceniając zasadność wniosku o przyznania prawa pomocy móc porównać wysokość obciążeń finansowych związanych z postępowaniem do realnych, istniejących w chwili składania wniosku możliwości płatniczych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy, zgodnie z unormowaniem art. 252 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać między innymi oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Jeżeli zaś oświadczenie strony zawarte we wniosku okażę się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego – art. 255 p.p.s.a. Złożone na formularzu o symbolu PPF oświadczenie strony skarżącej nie zawierało żadnych informacji o wysokości i źródle dochodu, z którego pokrywane są koszty utrzymania koniecznego oraz informacji o wysokości tych kosztów. Ponadto strona skarżąca nie wskazała jednoznacznie czy wnosi o ustanowienie adwokata czy radcy prawnego. Strona skarżąca wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, które pozwoliłyby ustalić wysokość jej dochodu i wysokość kosztów utrzymania oraz sprecyzowania czy wnosi o ustanowienie adwokata czy radcy prawnego nie odpowiedziała na wezwanie. W świetle art. 257 p.p.s.a. stanowiącego, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, którego braków nie uzupełniono w zakreślonym terminie pozostawia się bez rozpoznania wniosek strony skarżącej należało pozostawić bez rozpoznania w części, w której żąda ona ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Nie wypełniając druku symbol PPF zgodnie z zawartym w nim pouczeniem i następnie nie precyzując na wezwanie czy wniosek dotyczy ustanowienia adwokata czy radcy prawnego strona skarżąca uniemożliwiła merytoryczną ocenę zasadności żądania przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Nie jest bowiem rzeczą organu orzekającego w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy dokonywanie za stronę wnoszącą o przyznanie prawa pomocy wyboru rodzaju profesjonalnego pełnomocnika procesowego, którego ustanowienia strona żąda. Odnośnie zaś żądania zwolnienia w całości od kosztów sądowych stwierdzić należy, że brak informacji o wysokości dochodów strony skarżącej i wysokości ponoszonych przez nią kosztów utrzymania koniecznego uniemożliwia oszacowanie tego czy posiada ona możliwości płatnicze dające jej możliwość poniesienia kosztów sądowych niniejszego postępowania wymaganych na jego obecnym etapie. Strona skarżąca co prawda podnosi na urzędowym formularzu, że jest osobom bezrobotną co w połączeniu z brakiem wskazania źródeł dochodu i jego wysokości dowodzić ma, że nie posiada ona możliwości ponoszenia kosztów sądowych ale jak wynika z akt sądowoadministracyjnych na wcześniejszym etapie niniejszego postępowania sądowego, kiedy to także posiadała ona status osoby bezrobotnej (zaświadczenie z MUP [...]) ponosiła ona tak koszty sądowe jak i koszt ustanowienia adwokata. Biorąc pod uwagę to, że strona skarżąca posiadała status osoby bezrobotnej tak wówczas, gdy ponosiła koszty sądowe i koszt ustanowienia adwokata jak i posiada ten sam status obecnie, gdy domaga się przyznania prawa pomocy stwierdzić należy, że jej oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i oszacowania możliwości płatniczych. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 6 i 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 257 orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło