I SA 2533/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-07-05
Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Hanna Raszkowska, Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin do wniesienia odwołania od decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy, która nakłada obowiązki na zarządcę domu (Zespół Wspólnot Mieszkaniowych), biegnie od daty doręczenia decyzji zarządcy, jeśli decyzja nie została doręczona zarządcy, a jedynie indywidualnemu mieszkańcowi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skoro decyzja przyznająca dodatek mieszkaniowy nakładała obowiązki na Zespół Wspólnot Mieszkaniowych jako zarządcę domu, to Zespół ten posiadał przymiot strony w postępowaniu. W związku z tym, termin do wniesienia odwołania dla Wspólnoty Mieszkaniowej, której członkiem jest indywidualny mieszkaniec, powinien biec od daty doręczenia decyzji Zespołowi Wspólnot Mieszkaniowych, a nie od daty doręczenia decyzji indywidualnemu mieszkańcowi. Skoro odwołanie zostało wniesione w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji Zespołowi Wspólnot, postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o uchybieniu terminu było wadliwe.Stan faktyczny
Prezydent Miasta przyznał J. M. dodatek mieszkaniowy, zlecając jego przekazywanie na konto Zespołu Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Decyzję doręczono J. M. i Zespołowi Wspólnot. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła odwołanie, twierdząc, że jest stroną postępowania i organ I instancji błędnie orzekł o przekazywaniu dodatku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że termin rozpoczął bieg od daty doręczenia decyzji J. M. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę do sądu administracyjnego, argumentując, że decyzja powinna być doręczona jej jako zarządcy, a termin biegnie od daty doręczenia Zespołowi Wspólnot.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej i orzekł o nie wykonywaniu zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędzia WSA Hanna Raszkowska Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. nr w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I) uchyla zaskarżone postanowienie, II) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej kwotę 250 zł (słownie: dwieście pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III) orzeka, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane do uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia 27 sierpnia 2003 r. Prezydent Miasta O. przyznał J. M. dodatek mieszkaniowy w kwocie 130,16 zł miesięcznie na okres od dnia l września 2003 r. do 29 lutego 2004 r. i orzekł, że kwota dodatku będzie przekazywana na konto Zespołu Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej.
Decyzję tę doręczono J. M. 3 września 2003 r., a Zespołowi Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej dnia 15 września 2003 r.
Odwołanie od tej decyzji złożyła 26 września Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. "[...]" w O. twierdząc, że jest stroną w przedmiotowym postępowaniu a organ I instancji błędnie orzekł o przekazywaniu dodatku Zespołowi Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, zamiast tak jak wnioskował J. M. odwołującej się Wspólnocie Mieszkaniowej.
Postanowieniem z dnia 8 października 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Uznając, że skoro decyzja została doręczona J. M. 3 września 2003 r. to czternastodniowy termin do wniesienia odwołania wskazany w art. 129 § 2 kpa został przez odwołującą się Wspólnotę Mieszkaniową przekroczony, bowiem odwołanie złożono dopiero 26 września 2003 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości, przy ulicy "[...]" w O. zarzuciła naruszenie art.10, 129 § 2 i 134 kpa i wniosła o uchylenie tegoż postanowienia. W uzasadnieniu podała, że skoro w decyzji przyznającej J. M. dodatek mieszkaniowy określono, że dodatek będzie przekazywany na konto Zespołu Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w O., to oznacza to że Prezydent O. uznał ten Zespół Wspólnot za stronę postępowania. Dalej podniosła, że na Zespół Wspólnot został nałożony obowiązek odbierania dodatku oraz przekazywania go właściwej Wspólnocie, z czym wiążą się określone koszty. Zatem decyzja ta powinna być doręczona zainteresowanej Wspólnocie Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. "[...]", której to członkiem jest J. M. O decyzji skarżąca dowiedziała się w dniu 15 września 2003 r. od pracownika Zespołu Wspólnot Mieszkaniowych. Odwołanie od tej decyzji wniesiono 26 września 2003 r., a więc przed upływem 14 dni od otrzymania informacji o wydaniu przedmiotowej decyzji.
Zatem zdaniem skarżącej odwołanie zostało złożone w terminie, gdyż pomimo faktu, że skarżąca nie brała udziału w postępowaniu I instancji i nie otrzymała decyzji, to odwołanie od tej decyzji zostało wniesione w terminie przewidzianym dla Zespołu Wspólnot Mieszkaniowych, jednej ze stron powyższego postępowania, a więc nie może być mowy o uchybieniu terminu, bo bieg terminu nie mógł rozpocząć się od dnia doręczenia decyzji J. M.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Kolegium dodatkowo podało, że nie analizowało tego czy skarżąca ma przymiot strony. Dalej stwierdziło, że przepisy jak i zasada stabilności decyzji administracyjnej wymaga, aby początkiem, od którego należy liczyć termin
do wniesienia środka zaskarżenia decyzji była data doręczenia jej stronie. Warunkiem skuteczności procesowej - wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu tj. złożenie odwołania w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
Adresatem decyzji przyznającej dodatek był J. M., jemu została doręczona w dniu 3 września 2003 r. Przedmiotowej decyzji Wspólnocie Mieszkaniowej nie doręczono. Zatem terminem wiążącym i ostatecznym do złożenia środka odwoławczego był 17 września 2003 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. powołało się też na poglądy doktryny i orzecznictwo które uznaje, że termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i nie doręczono jej decyzji, biegnie od daty doręczenia tej decyzji innymi stronom postępowania. Po upływie tego terminu decyzja staje się ostateczna i wniesienie odwołania staje się niedopuszczalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 129 § l k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy koniecznym jest odpowiedzenie na dwa pytania: Czy bieg terminu do wniesienia odwołania dla skarżącej rozpoczyna się z chwilą doręczenia decyzji Zespołowi Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej? Oraz: czy Zespół Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej jest stroną postępowania? Skutkiem pozytywnych odpowiedzi na te pytania jest konieczność uwzględnienia skargi.
Istotnie, jak podaje w odpowiedzi na skargę SKO, w doktrynie i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok NSA z 16 lipca 2002 r. II SA l 2230/00), ugruntował się pogląd, że termin do wniesienia odwołania dla strony,
która została pozbawiona udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji - a której nie doręczono decyzji, biegnie od daty doręczenia tej decyzji innym stronom postępowania. Po upływie tego terminu wniesienia odwołania staje się niedopuszczalne, a stronie, której nie doręczono decyzji, pozostaje złożenie wniosku o wznowienie postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. twierdzi, że stroną postępowania był oprócz organu tylko J. M. Natomiast skarżąca twierdzi, że także Zespół Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w O. jest stroną.
Sąd podziela pogląd skarżącej, co do tego, że stroną postępowania jest też Zespół Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Z art. 28 k.p.a. wynika, że stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z art. 8 ust. 1,3 i 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, póz. 734 ze zm.) dodatek mieszkaniowy wypłaca się zarządcy domu lub osobie uprawnionej do pobierania należności za lokal mieszkalny, który zaliczają dodatek na poczet przysługujących bądź rozliczanych za ich pośrednictwem należności za zajmowany lokal mieszkalny. Dalej przepisy tego artykułu stanowią, że zawiadomienia organu przyznającego dodatek mieszkaniowy o wystąpieniu zaległości w bieżącym opłacaniu należności za lokal obejmujących pełne 2 miesiące. W razie niedopełnienia tego obowiązku pobierający zwraca organowi przyznającemu dodatek mieszkaniowy, kwoty dodatków wypłaconych za miesiące, w których występowały zaległości w tych opłatach.
Organ I instancji w oparciu o powyższe przepisy orzekł, że dodatek będzie przekazywany dla Zespołu Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej i wskazał w decyzji jakie obowiązki ciążą na tym Zespole Wspólnot. Wreszcie decyzję tę doręczył temu Zespołowi. Decyzja ta spowodowała jak twierdzi skarżąca a czemu nie zaprzeczają organy,
konieczność dokonywania rozliczeń przekazywanych dodatków, powtórnego przelewania ich na konto właściwej już wspólnoty (skarżącej), co wiąże się z dodatkowymi kosztami i pracą pracowników księgowości a wreszcie opóźnieniem wpływu środków na konto wspólnoty, której członkiem jest J. M. Cały ten stan może być przyczyną różnego typu roszczeń zarówno ze strony Zespołu Wspólnot i skarżącej jak i organu przyznającego dodatek. W takich okolicznościach doręczenie decyzji Zespołowi Wspólnot Mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej jako zarządcy domu stało się potwierdzeniem nadania temu Zespołowi przymiotu strony ze względu na przysługujący mu interes prawny.
Konsekwencją uznania Zespołu Wspólnot Wojskowej Agencji Mieszkaniowej za stronę jest bieg terminu dla skarżącej do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji od dnia doręczenia tej decyzji Zespołowi Wspólnot, tj. od 15.09.2003 r., co wynika z prezentaty wpływu a nie jak przyjęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. od dnia doręczenia decyzji J. M. Dlatego należy uznać, że skarżąca wniosła odwołanie w terminie 14-dniowym przewidzianym w art. 129 § 2 k.p.a. Wobec czego SKO stwierdzając uchybienie terminu i do wniesienia odwołania naruszyło art. 134 k.p.a. w zw. z art. 129 § 2 k.p.a.
W konsekwencji zaskarżone postanowienie jako niezgodne z prawem Sąd na podstawie art. 145 § l pkt l lic. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, póz. 12707 uchylił i na podstawie art. 200 tej ustawy orzekł o kosztach postępowania na rzecz skarżącej. O nie wykonywaniu zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 powyższej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło