I SA 2615/03
WyrokWSA w Olsztynie2004-11-18
Skład orzekający: Z. Ślusarczyk, M. Glabas, B. Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w sytuacji gdy strona skarżąca podnosiła, że gmina nie stworzyła warunków do podłączenia nieruchomości do kanalizacji, a jedynie do granicy działki, oraz że wykonała część przyłącza na własny koszt?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji o opłacie adiacenckiej. "Rażące naruszenie prawa" nie zachodzi, gdy na tle tych samych przepisów możliwe jest wyrażenie rozbieżnych poglądów interpretacyjnych, co miało miejsce w przypadku art. 145 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stworzenie możliwości podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, nawet jeśli nie obejmuje faktycznego podłączenia do budynku, jest wystarczające do ustalenia opłaty adiacenckiej.Stan faktyczny
L. W. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej opłatę adiacencką, twierdząc, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ gmina nie stworzyła warunków do podłączenia nieruchomości do kanalizacji, a jedynie do granicy działki, oraz że sama poniosła koszty wykonania części przyłącza. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa. L. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Z. Ślusarczyk (spr.) Sędzia WSA M. Glabas Asesor WSA B. Jażdżyk Protokolant G. Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2004 r., sprawy ze skargi L. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 lipca 2003 r. nr "[...]" w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie opłaty adiacenckiej - oddala skargę.
Decyzją z dnia 12 grudnia 2000r. podjętą na podstawie art. 144 ust.l, 145 ust.l, 148 ust. l i 4 i art. 5 w zw. z art. 227 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) zarząd Miasta O. ustalił L. W. opłatę adiacencką w kwocie 2.510,75 zł na skutek wybudowania urządzenia infrastruktury technicznej - kanalizacji do nieruchomości położonej w O. przy ulicy S., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 3 o pow. 710 m2. Na poczet należnej opłaty zaliczono kwotę 1125 zł (po zwaloryzowaniu) wpłaconą przez L. W. na rzecz budowy tego urządzenia technicznego. Decyzja ta wobec nieskorzystania przez L. W. z prawa odwołania stała się ostateczna w dniu 23 lutego 2001 r.
W dniu 29 listopada 2002r. L. W. złożyła wniosek do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionej decyzji, bowiem wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Podniosła, iż decyzja nie zawierała daty rozpatrzenia sprawy, jak również w świetle uchwały NSA z dnia 5 czerwca 2000r. (OPK 4-7/00) nie istniała podstawa do naliczenia jej opłaty adiacenckiej. Wyjaśniła bowiem, iż gmina nie wykonała przyłącza sieci kanalizacyjnej od granicy jej posesji do pierwszej studzienki licząc od strony budynku, dlatego też nie zostały jej stworzone warunki do podłączenia nieruchomości do kanalizacji. Dodatkowo wskazała, iż odcinek przyłącza kanalizacyjnego o długości 22 mb od granicy posesji do pierwszej studzienki wykonała na własny koszt (na kwotę 2618,80 zł).
Rozpatrując niniejszy wniosek Kolegium decyzją z 20 grudnia 2002r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji z dnia 12 grudnia 2000r. W motywach uzasadnienia wyjaśniono, iż z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego wynika jednoznacznie, że pojęcie "rażącego naruszenia prawa" ma miejsce wówczas, gdy jest ono oczywiste, a zatem jedynie wtedy gdy decyzja jest ewidentnie sprzeczna z wyrażonym nie budzącym wątpliwości przepisem prawa. Strona podniosła rażące naruszenie normy prawnej określonej w art. 145 ust.l ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2000r. precyzującej kiedy w świetle prawa zostają stworzone warunki do podłączenia nieruchomości do urządzenia kanalizacyjnego. Kolegium uznało, iż wskazany przepis prawa nie precyzuje, kiedy należy przyjąć, iż zostały stworzone warunki do podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. W związku z czym wykładnia jego nasuwała poważne trudności interpretacyjne, wyrazem czego była podjęta uchwała w konkretnej sprawie indywidualnej. Z tego też powodu możliwość odmiennej interpretacji konkretnej normy opartej na prawidłowej wykładni rozstrzygnięcia o różnej treści musi skutkować przyjęciem, iż żadne z powyższych rozstrzygnięć nie może być kwalifikowane jako naruszające prawo w sposób rażący. Odnośnie drugiego zarzutu dotyczącego braku podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej z uwagi na wybudowanie przyłącza jedynie do granic posesji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że ustawa o gospodarce nieruchomościami dopuszcza ustalenie opłaty adiacenckiej po stworzeniu jedynie możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej, nie wymaga zaś do ustalenia opłaty rzeczywistego podłączenia nieruchomości, którego koszt obciąża właściciela gruntu i nie wywiera wpływu na ustalenie i wysokość opłaty adiacenckiej. Wyjaśniono również, że oczywisty jest fakt wybudowania sieci kanalizacyjnej na ulicy S. i ulicy B. co potwierdza protokół komisyjnego odbioru sieci 30 października 1998r.
L. W. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy przez SKO podtrzymując argumentację zawartą we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podzieliło wyrażone w poprzedniej decyzji stanowisko, twierdząc, iż nie można uznać aby decyzja Zarządu Miasta O. z 12 grudnia 2000r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
W skardze na decyzję Kolegium L. W. wniosła o jej uchylenie, podnosząc iż decyzja z 12 grudnia 2002r. ustalająca opłatę adiacencką została wydana niezgodnie ze stanem faktycznym w oparciu o operat szacunkowy rzeczoznawcy majątkowego, bez oceny stanu faktycznego. Podała też, iż decyzja Zarządu Miasta oparta była na protokole odbioru sieci sanitarnej przy ulicy S., podczas gdy jedyna możliwość podłączenia kanalizacji istniała wyłącznie od ulicy B., z której to ulicy Jej posesja została podłączona co potwierdza protokół odbioru przyłącza kanalizacji sanitarnej z dnia 24 stycznia 2002r. Zwróciła się też o potwierdzenie wykładni art. 145 ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami zawartej w uchwale NSA z 5 czerwca 2000r. (OPK 4/00) w Jej sprawie -w formie unieważnienia decyzji Zarządu Miasta O. z dnia 12.12.2000r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sąd w całej rozciągłości podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego przedstawione szczegółowo w zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę.
Zgodnie z art. 156§1 pkt 2 KPA organ administracji publicznej stwierdza nieważność
decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Przepisy nie precyzują co należy rozumieć pod pojęciem "rażącego naruszenia prawa". Pojęcie to ukształtowała praktyka Sądów. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20.06.1995r. (III ARN 22/95 OSNP 1995/24/297) stwierdził, że rażące naruszenie prawa nie występuje gdy na tle tych samych przepisów możliwe jest wyrażenie rozbieżnych poglądów. Stanowisko to zostało powszechnie przyjęte przez praktykę orzeczniczą. Z art. 145 ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że można ustalić opłatę adiacencką każdorazowo po urządzeniu lub modernizacji drogi albo po stwierdzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej. Z uwagi na możliwość dokonania wyboru znaczenia tej normy, będącej podstawą rozstrzygnięcia, wskazującej na możliwość przyjęcia rozwiązania alternatywnego, Sąd w całej rozciągłości, uznaje za zasadne wywody SKO dotyczące interpretacji pojęcia "rażącego naruszenia prawa" a które to z tego względu nie może mieć miejsca w przedmiotowej sprawie. Odmienna od przyjętej przez Zarząd Miasta O. interpretacja pojęcia "po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej" przedstawiona w uchwale NSA z 5 czerwca 2000r. (OPK 4/00) nie może skutkować żądaniem jej stosowania w każdej indywidualnej sprawie. Wskazać bowiem należy, iż uchwały podjęte przez NSA w trybie art. 50 w związku z art. 49 ust. l ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym wyjaśniające wątpliwości prawne, wiążą jedynie w danej sprawie. Nie ma zatem możliwości żądania powszechnego ich stosowania i przypisywania im mocy równej zasadzie prawnej. Trudności z interpretacją art. 145 ustawy o gospodarce nieruchomościami, doprowadziłyby właśnie do zajęcia stanowiska przez NSA, nie może to jednak w świetle cytowanego wyroku Sądu Najwyższego, prowadzić do przyjęcia, iż decyzja wydana na podstawie innej niż wskazana przez NSA interpretacji, lecz opartej na prawidłowej wykładni, może być uznana jako naruszająca prawo w sposób rażący.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut o braku wzrostu wartości nieruchomości do momentu wybudowania przyłącza bezpośrednio do pierwszej studzienki od strony budynku, bowiem stosownie do art. 146 ust. 3 ustawy wartość nieruchomości przed wybudowaniem urządzenia infrastruktury technicznej i po ich wybudowaniu określają rzeczoznawcy majątkowi, według stanu i cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Z art. 145 ust. l ustawy wynika że ustalenie opłaty możliwe jest po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej. Wykonanie zaś kanału sanitarnego wraz z przykanalikami do poszczególnych nieruchomości znajdujących się w zasięgu tego urządzenia należy uznać za stworzenie takich warunków. Nie ulega wątpliwości, że stworzenie takich warunków dla nieruchomości Skarżącej od strony ul. B. nastąpiło. Z zapisów ustawy nie wynika, że jest konieczne faktyczne podłączenie przez właściciela konkretnej nieruchomości do kanalizacji. Tym samym bez znaczenia jest to, że uzbrojenie na posesji skarżącej zostało wykonane w dniu 24 stycznia 2002r. na co przedstawiła protokół, który potwierdza wykonanie i odbiór jedynie odcinka 22 metrów kanalizacji (od granicy posesji do pierwszej studzienki kanalizacyjnej), który L. W. wykonała na własny koszt. Wykonanie całej sieci z przykanalikiem do granicy nieruchomości skarżącej potwierdza protokół z 30 października 1998r. dotyczący zarówno ul. S. jak i ul. B. co jak wskazano wyżej "stworzyło warunki do podłączenia nieruchomości" do kanalizacji sanitarnej a w konsekwencji dało prawo organowi do ustalenia opłaty adiacenckiej. Skarżąca pozostaje w ocenie Sądu w błędnym przekonaniu, że protokół z 30.10.1998r. nie jest ostateczny. Z jego treści w sposób jasny wynika, że dotyczy odbioru robót - sieci kanalizacji sanitarnej i deszczowej w L. w tym przy ul. B. (pkt 2) i S. (pkt 7 i 8). Oczywistym jest, że zadanie inwestycyjne nie musiało obejmować budowy kanalizacji deszczowej na wszystkich ulicach w tym na ul. B. Zatem protokół ten należy uznać za ostateczny. Co umożliwiało ustalenie opłaty adiacenckiej.
W tych okolicznościach należy uznać, że brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Miasta O. o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Wobec tego zaskarżona decyzja SKO nie narusza prawa, w konsekwencji skargę jako bezzasadną Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło