I SA 399/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Asesor WSA Beata Jezielska Protokolant Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2004 r., sprawy ze skargi Starosty na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie naliczenia dodatkowej opłaty za użytkowanie wieczyste postanawia - odrzucić skargę. 2 I SA 399/03 Uzasadnienie Decyzją znak "[...]" z dnia 5 listopada 2002r. Starosta B. ustalił D. W. dodatkową opłatę roczną w kwocie 3.900 zł stanowiącą 10 % wartości będącej w jej użytkowaniu wieczystym, a stanowiącym własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w B. przy ul. "[...]", oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 91/13 o powierzchni 1,0198 ha -z tytułu niezagospodarowania jej w terminie. W następstwie odwołania D. W. od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia 4 grudnia 2002r. Nr "[...]" uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie. Na wskazaną decyzję Kolegium Starosta B. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze zarzucono, że organ II instancji podjął decyzję niezgodnie z prawem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że Kolegium dokonując samokontroli zaskarżonej decyzji stwierdziło, iż została ona wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. Podniesiono, że stosownie do art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) od decyzji wydanych przez starostę, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa przysługuje stronie odwołanie do wojewody. Dlatego też Kolegium na podstawie art. 156 § l pkt l Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ) stwierdziło nieważność zaskarżonej decyzji. Z uwagi na fakt wyeliminowania z obrotu prawnego tejże decyzji. Kolegium wniosło o umorzenie postępowania, gdyż jego zdaniem stało się ono bezprzedmiotowe. W trakcie rozprawy sądowej, która odbyła się w dniu 15 kwietnia 2004r. pełnomocnik Kolegium zmienił stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, wnosząc o odrzucenie skargi. Uzasadniając to stanowisko wskazano, iż organ I instancji w sprawie w której wydaje decyzję administracyjne, nie posiada legitymacji procesowej do zaskarżenia decyzji wydanej przez organ II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 2 Stosownie do postanowień art. 50 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. -o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przed uprawniony pod W niniejszej sprawie należy podzielić stanowisko Kolegium wyrażone w trakcie rozprawy sądowej, zgodnie z którym Starosta B. nie jest stroną w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, w której wydawał decyzję związku z tym nie jest uprawniony do wniesienia skargi na decyzję organu drugiej instancji. Jest to pogląd utrwalony w orzecznictwie sądowym. I tak w uzasadnieniu uchwały z 19 maja 2003 r. ( sygn. akt OPS 1/03, ON Nr 4 z 2003 r. póz. 124 ) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w spraw indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpi to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzeni przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego ( nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do NSA, ani też legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego. Widać z tego niezbicie, że włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. Co więcej, w zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej nie jest on ( ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki ) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej". Z kolei w uzasadnieniu uchwały z 27 lipca 1993r. ( sygn. akt III AZP 8/93 OSNCAP 1994 zeszyt nr l poz. 3) Sąd Najwyższy stwierdził, iż "nie budzi wątpliwości w doktrynie i w orzecznictwie sądu administracyjnego pogląd, według którego organ, który wydał w sprawie decyzję, nie jest i nie może w tej samej sprawie być stroną postępowania. Pogląd ten nie budzi wątpliwości w odniesieniu do organów administracji rządowej, a także w odniesieniu do organów samorządu terytorialnego oraz samorządu zawodowego. Organy administracji publicznej w wypadkach określonych przepisami prawa mogą być stronami postępowania administracyjnego, które dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku, co odnosi się również do organów samorządu, jednakże ma to miejsce tylko w postępowaniu przed innym organem administracji publicznej, właściwym w innej sprawie. W tej sprawie, w której z mocy przepisów prawa organ administracji publicznej jest powołany do wydania decyzji w zakresie swej właściwości, nie będzie on stroną postępowania i nie mogą mu przysługiwać żadne jej uprawnienia, bo korzysta on z uprawnień władczych, opatrzonych sankcją przymusu państwowego". Przywołana argumentacja nie straciła na aktualności po reformie sądownictwa administracyjnego. Z tych względów przyjąć należy, że Starosta B. nie był legitymowany do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., którą to decyzją organ ten, uchylił decyzję Starosty. W tym stanie rzeczy skarga ta podlegała odrzuceniu z mocy art. 58 § l pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).