I SA 526/02
PostanowienieWSA w Olsztynie2004-01-22
Skład orzekający: Hanna Raszkowska, Zbigniew Rausz, Beata Jezielska, Romualda Gumińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien rozpoznać skargę na decyzję, która została uchylona przez organ wydający tę decyzję przed rozprawą?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, ponieważ organ administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję przed rozprawą. W związku z tym, że przedmiot skargi przestał istnieć w obrocie prawnym, rozpoznanie sprawy przez sąd stało się zbędne, co skutkuje umorzeniem postępowania.Stan faktyczny
M. P. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą nieodpłatnego nabycia prawa własności części nieruchomości. Skarżąca uważała, że przysługuje jej roszczenie o nieodpłatne nabycie własności na podstawie ustawy z 2001 r. Przed rozprawą przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło własną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz M. P. kwotę 30 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędzia NSA Asesor WSA Protokolant Hanna Raszkowska Zbigniew Rausz (sprawozdawca) Beata Jezielska Romualda Gumińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie odmowy nieodpłatnego nabycia prawa własności części nieruchomości położonej w "[...]" przy ulicy "[...]" postanawia: I. umorzyć postępowanie sądowe, II. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz M. P. kwotę 30 zł (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 4 lutego 2002 r., Rep "[...]" utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta E. z 11 grudnia 2001 r. Nr "[...]" odmawiającą M. P. nieodpłatnego nabycia prawa własności w udziale do 91/566 części nieruchomości gruntowej położonej w E. przy ulicy "[...]" o powierzchni 0,0272 ha oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka Nr 245/1 na arkuszu mapy 2 w obrębie "[...]", ujawnionej w księdze wieczystej KW Nr "[...]".
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że odmowę nabycia przez M. P. prawa własności przedmiotowej nieruchomości organ I instancji uzasadniał tym, że udział do 91/566 części w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, o której wyżej mowa M. P. nabyła od Skarbu Państwa w dniu 20 grudnia 1986 r. umową zawartą w formie aktu notarialnego. Prawo użytkowania wieczystego gruntu zostało ustanowione na podstawie przepisów ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Z 1991 r. Nr 30 póz. 127 z póz. zm.). Skoro zatem, jak wskazuje organ, prawo użytkowania wieczystego zostało nabyte w trybie przepisów tejże ustawy, a nie na podstawie przepisów dekretu z 6 września 1951 r. mających na celu ochronę i uregulowanie własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych, to M. P. nie przysługuje roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności nieruchomości, której jest użytkownikiem wieczystym.
Decyzję organu I instancji zakwestionowała M. P. składając od niej odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Kolegium odwołania tego nie uwzględniło. Organ odwoławczy stwierdził, że w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego nie ulega wątpliwości, iż nabycie przez M. P. użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w dniu 12 grudnia 1986 r. na podstawie przepisów ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, która wówczas opublikowana była w Dzienniku Ustaw z 1985 r. Nr 22 poz.99. Tym samym owo nabycie prawa użytkowania wieczystego nie mogło nastąpić na podstawie dekretu z 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. Nr 46 poz.340 z póz. zm.). Art. l ustawy z 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113 póz. 1209) stanowi, iż roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe i stanowiących nieruchomości rolne przysługuje osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy (23 X 2001 r.) użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych. Jak wynika z powyższego w trybie cytowanego wyżej przepisu możliwe jest roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności w odniesieniu tylko i wyłącznie do tych nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, które maja charakter rolny lub zabudowane są na cele mieszkaniowe, a które : 1) znajdują się na obszarze Ziem Odzyskanych lub byłego Wolnego Miasta Gdańska 2) zostały wymienione w dekrecie z 6 września 1951 r., 3) były nadane w trybie osadnictwa rolniczego (art. l dekretu).
Nieruchomość, której użytkownikiem wieczystym jest skarżąca, co prawda znajduje się na terenie Ziem Odzyskanych i stanowi własność miasta E., jednakże nie spełnia pozostałych warunków umożliwiających nieodpłatne przejecie jej na własność w trybie cytowanej wyżej ustawy z 26 lipca 2001 r.
W rozpatrywanej sprawie prawo użytkowania wieczystego nieruchomości, jako nabyte na podstawie ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a więc aktu prawnego innego niż dekret z 6 września 1951 r. o ochronie gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych, nie może rodzić prawa do roszczenia o nieodpłatne nabycie prawa własności tej nieruchomości w trybie w/w ustawy z 26 lipca 2001 r.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła M. P.
Skarżąca podniosła w skardze, że prawo użytkowania wieczystego otrzymała w dniu 12 grudnia 1986 r.- do 91/566 części działki budowlanej o pow. 0,0272 ha przy ulicy "[...]" w E. W dniu 21 listopada 2001 r. złożyła do Prezydenta Miasta E. wniosek o nabycie prawa własności tej nieruchomości w trybie ustawy z 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Na wniosek
ten otrzymała odpowiedź odmowną w postaci decyzji Prezydenta Miasta O., od której
odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. Odwołanie to nie
zostało uwzględnione przez organ odwoławczy.
Skarżąca sądzi, że została skrzywdzona, uważa bowiem, że zgodnie z w/w ustawą z 26 lipca
2001 r. przysługuje jej roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności tej nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wnosiło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
W związku z przeprowadzoną reformą sądownictwa administracyjnego sprawy w których -jak w tym przypadku - skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne , na których obszarze właściwości mają siedzibę organy administracji publicznej, których działalność została zaskarżona (art. 97 § l ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. Nr 153 póz. 1271).
W niniejszej sprawie właściwym do rozpoznania skargi M. P. jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, ponieważ na obszarze jego właściwości ma siedzibę organ administracyjny, którego decyzja jest przedmiotem skargi.
Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że postępowanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe. Przed rozprawą bowiem, która wyznaczona była w przedmiotowej sprawie na dzień 22 stycznia 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. działając na podstawie art. 54 § 3 ustawy z 30 sierpnia
2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153 póz. 1270 z póz. zm.) wydało w dniu 16 stycznia 2003 r. decyzję Nr "[...]", którą uchyliło swoją decyzję z 4 lutego 2002 r. Nr "[...]" - stanowiącą przedmiot skargi w niniejszej sprawie — oraz decyzję Prezydenta Miasta E. z 11 grudnia 2001 r. Nr "[...]" odmawiającą M. P. nieodpłatnego nabycia prawa własności w udziale do 91/516 części nieruchomości gruntowej położonej w E. przy ulicy "[...]" oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka Nr 245/1. To zaś oznacza, że w dniu rozprawy, na której miała być rozpoznana skarga M. P., w obrocie prawnym decyzji tej już nie było i tym samym nie mogła być przedmiotem oceny Sądu pod kątem jej zgodności z prawem .
W takiej sytuacji, skoro odpadł przedmiot skargi, rozpoznanie sprawy stało się
bezprzedmiotowe, a co za tym idzie wydanie wyroku zbędne.
Z tych względów na podstawie art. 161 § l pkt.3 i art.201 § l powołanej ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło