I SA 648/02
PostanowienieWSA w Olsztynie2004-01-30
Skład orzekający: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz (sprawozdawca), Sędzia WSA Hanna Raszkowska, Asesor WSA Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie, gdy organ administracji publicznej, po wniesieniu skargi, uchylił własną decyzję, która była przedmiotem zaskarżenia?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w sprawie administracyjnej staje się bezprzedmiotowe, gdy organ administracji publicznej, po wniesieniu skargi, uchylił decyzję będącą przedmiotem zaskarżenia. W takiej sytuacji odpadł przedmiot skargi, co czyni wydanie wyroku zbędnym, a sąd powinien umorzyć postępowanie na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Strony wniosły skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości. Przed rozprawą przed sądem administracyjnym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło własną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, które były przedmiotem zaskarżenia. W związku z tym, sąd uznał postępowanie za bezprzedmiotowe.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Zbigniew Rausz (sprawozdawca) Hanna Raszkowska Beata Jezielska Renata Hermanowska po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2004 r., na rozprawie, sprawy ze skargi J. K. i M. S. reprezentowanej przez E. i J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r., Nr "[...]" w przedmiocie odmowy nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości położonej przy ul. "[...]" w "[...]" postanawia: I. umorzyć postępowanie sądowe; II. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących po 30 (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. decyzją z 18 lutego 2002 r. Rep. "[...]" utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta E. z 31 grudnia 2001 r. Nr "[...]" w sprawie odmowy nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości gruntowej położonej przy ulicy "[...]" w E. o pow.0,0352 ha oznaczonej w ewidencji gruntów Nr działki 298 na arkuszu mapy 2 w obrębie 14.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent Miasta E. w/w decyzją odmówił J. K. oraz E. i J. S. działającym w imieniu małoletniej M. S. nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości gruntowej położonej przy ulicy "[...]" w E. o pow. 0,035.2 ha oznaczonej w ewidencji gruntów Nr działki 298 w obrębie 14, ponieważ zarówno J. K. jak i M. S. nie nabyły użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w trybie przepisów dekretu z 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych jak tego wymaga ustawa z 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości.
Od decyzji tej strony wniosły odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. odwołania nie uwzględniło.
J. K. wraz z mężem F. nabyła 15 marca 1974 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w E. przy ulicy "[...]" wraz z nabyciem prawa własności budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej, położonego na tej nieruchomości na podstawie ustawy z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach. Zapis zawarty w art. l ustawy z 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości stanowi, że osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych na obszarach Państwa Polskiego, wymienionych w dekrecie z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz. U. Nr 46 póz. 340 z późn. zm.) :
l) zabudowanych na cele mieszkaniowe;
2) stanowiących nieruchomości rolne - przysługuje roszczenie o nieodpłatne nabycie prawa własności tych nieruchomości .
Oznacza to, że przesłanką ustawową, umożliwiającą nabycie nieodpłatnie prawa własności nieruchomości jest władanie, jako użytkownik wieczysty w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 24 października 2001 r., nieruchomościami określonymi w dekrecie z 6 września 1951 r. zarówno w zakresie przedmiotowym jak i podmiotowym. Zgodnie z przepisami w/w dekretu osadnicy rolni uzyskali prawo własności nadanych gospodarstw. Dlatego też nabycie prawa użytkowania wieczystego takiej nieruchomości miało charakter incydentalny. Nabycie takie, w ocenie Kolegium, mogło nastąpić w odniesieniu do nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe, w przypadku gdy nieruchomość gruntowa nadana w trybie osadnictwa rolnego została wykupiona lub wywłaszczona na cele mieszkaniowe, czyli musiała to być jednak pierwotnie nieruchomość rolna, a obecnie włączona do terenów miejskich.
Z akt sprawy wynika, że mąż J. K., F. K., zamieszkiwał w nieruchomości położonej w E. przy ulicy "[...]" od czerwca 1946 r. i nie uzyskał jej nadania jako nieruchomości rolnej na podstawie dekretu z 6 września 1951 r. W aktach brak jest jakichkolwiek danych świadczących o tym, że nieruchomość przy ulicy "[...]" miała kiedykolwiek charakter rolny, natomiast faktem jest, iż ulica "[...]" znajdowała się w granicach administracyjnych miasta E.
Jakkolwiek więc w przedmiotowej sprawie spełnione zostały dwie z trzech przesłanek ustawowych tj. strony były użytkownikami wieczystymi nieruchomości w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy z 26 lipca 2001 r. i nieruchomość położona jest na obszarze Ziem Odzyskanych, to w sprawie brak jest przesłanki trzeciej – aby nieruchomość przy ulicy "[...]" w E. była nieruchomością, o której mowa w art. 1 ustawy z 26 lipca 2001 r., o której wyżej mowa.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli J. K. oraz E. i J. S. w imieniu małoletniej M. S. Skarżący podnosili w skardze, że ustawa z 26 lipca 2001 r. gwarantuje osobom fizycznym będącym użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zarówno w dniu 26 maja 1990 r. jak i w dniu wejścia w życie ustawy prawo nieodpłatnego nabycia własności tej nieruchomości.
Skarżący wymóg ten spełniają, nie wiedzą zatem dlaczego otrzymali decyzje stwierdzające, że nie przysługuje im roszczenie o nabycie własności nieruchomości, którą użytkują. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W związku z postanowieniami art. 97 § l ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1271 z późn. zm.) właściwym obecnie do rozpoznania sprawy ze skargi J. K. oraz M. S. jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie.
Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że postępowanie sądowe w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe. Przed rozprawą bowiem, która wyznaczona była w przedmiotowej sprawie na dzień 30 stycznia 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. działając na podstawie art.54 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1270 z późn. zm.) wydało w dniu 19 stycznia 2004 r. decyzję Rep. "[...]", którą uchyliło swoją decyzję z 18 lutego 2002 r. - stanowiącą przedmiot skargi w niniejszej sprawie - oraz decyzję Prezydenta Miasta E. z 31 grudnia 2001 r. Nr "[...]" odmawiającą J. K. oraz M. S. reprezentowanej przez E. i J. małż. S. nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości gruntowej położonej przy ulicy "[...]" w E. To zaś oznacza, że w dniu rozprawy, na której miała być rozpoznana skarga J. K. i M. S. w obrocie prawnym decyzji tej już nie było i tym samym nie mogła być przedmiotem oceny Sądu pod kątem jej zgodności z prawem.
W takiej sytuacji skoro odpadł przedmiot skargi rozpoznanie sprawy stało się bezprzedmiotowe, a co za tym idzie wydanie wyroku zbędne.
Z tych względów na podstawie art. 161 § l pkt. 3 i art. 201 § l powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło