I SA/Ol 10/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Górska po rozpoznaniu na posiedzeniu K.T. na informację Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie z dnia 5 listopada 2024 r. nr OF.KW-15150/2024 w przedmiocie odrzucenia wniosku o dofinansowanie postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej cały uiszczony wpis w kwocie 200 zł (słownie: dwieście) zł. Skarga K.T. (dalej: "skarżąca") dotyczy informacji Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie (dalej: "organ", "WFOŚiGW") z 5 listopada 2024 r. w sprawie odrzucenia wniosku skarżącej o dofinansowanie wykonania ocieplenia budynku mieszkalno-usługowego w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze". Z treści tej informacji wynika, że przyczyną odrzucenia ww. wniosku było niespełnienie kryterium formalnego, gdyż program miał na celu poprawę efektywności energetycznej budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Natomiast w skardze skarżąca wniosła o przyznanie dofinansowania na wykonanie ocieplenia budynku mieszkalno-usługowego, wyłącznie dla części mieszkalnej. Wyjaśniła, że część usługowa znajduje się na parterze i ma w całości wykonane ocieplenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie. Podniósł, że podstawę prawną przyznania przedmiotowego dofinansowania stanowił m.in. art. 411 ust. 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, który dotyczy gospodarowania środkami publicznymi wyłącznie w sferze cywilnoprawnej. Ocenił, że skoro działanie organu ma charakter umowy cywilnoprawnej, to jej zawarcie i czynności negocjacyjne poprzedzające jej zawarcie nie są czynnościami z zakresu administracji publicznej, które podlegają kontroli sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi badaniem dopuszczalności jej wniesienia, w tym przede wszystkim oceną, czy zaskarżone działanie organu podlega kontroli sądu administracyjnego z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). W sytuacji bowiem, gdy sprawa nie mieści się w kategoriach wymienionych w tym przepisie oraz nie została w ustawie szczególnej poddana kontroli sądowoadministracyjnej, nie podlega właściwości sądu administracyjnego, a skarga złożona w takiej sprawie podlega odrzuceniu zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, w której przedmiotem skargi jest informacja organu o odrzuceniu wniosku skarżącej o dofinansowanie wykonania ocieplenia budynku mieszkalno-usługowego w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze". Wymaga przede wszystkim zauważenia, że jak wynika z § 8 Regulamin naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w formie dotacji w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze" podstawę prawną udzielenia dofinansowania stanowią przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, które w art. 411 ust. 8 przewidują, że Narodowy Fundusz oraz wojewódzkie fundusze udzielają dotacji, pożyczek, poręczeń oraz przekazują środki finansowe na podstawie umów cywilnoprawnych. Zawarcie tego rodzaju umowy (w postaci umowy o dofinansowanie) przewidziano także w § 7 ww. Regulaminu w przypadku pozytywnej decyzji w sprawie udzielenia dofinansowania. Przyjęcie takiej formy prawnej działania organu pozwala zaś na stwierdzenie, że udzielenie dotacji w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze" nie jest sprawą o charakterze administracyjnoprawnym (z zakresu działania administracji publicznej) ale sprawą o charakterze cywilnoprawnym. Tego rodzaju sprawy nie podlegają natomiast kognicji sądu administracyjnego. Należy bowiem podkreślić, że umowy nie zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. zawierającym katalog aktów, które mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Nie sposób także uznać aby czynności poprzedzające zawarcie umowy o dofinansowanie bądź akty wydawane w celu zakończenia procedury naboru w inny sposób (w tym kontestowana w niniejszej sprawie informacja o odrzuceniu wniosku o dofinansowanie) dotyczyły uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Nie można ich zatem zaliczyć do działań opisanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Uprawnienie do otrzymania rzeczonego dofinansowania nie wynika bowiem wprost z przepisów prawa. Powstaje ono na skutek rozstrzygnięcia WFOŚiGW podjętego po uwzględnieniu przesłanek, o których mowa w Regulaminie naboru wniosków o dofinansowanie przedsięwzięć w formie dotacji w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze". Czynności poprzedzające zawarcie umowy nie statuują zobowiązań organu, a nadto nie są rozstrzygnięciem władczym - mają natomiast na celu ustalenie warunków dofinansowania. Mając zatem na uwadze cywilnoprawny charakter działań WFOŚiGW w zakresie rozpoznania wniosku o dofinansowanie przedsięwzięć w formie dotacji w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze", wynikający z art. 411 ust. 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, należy uznać, że podejmowane przez organ czynności nie są czynnościami z zakresu administracji publicznej (por. postanowienie NSA z 12 marca 2021 r. sygn. akt I GSK 149/21). Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O zwrocie wpisu rozstrzygnięto na mocy art. 232 § 1 pkt 1 tej ustawy.