I SA/Ol 101/10

PostanowienieWSA w Olsztynie2010-04-21

Skład orzekający: Andrzej Błesiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego powinien zostać uwzględniony w całości, czy w części, biorąc pod uwagę sytuację finansową i majątkową wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie przekraczającej 200 zł oraz ustanowienie radcy prawnego. Uznano, że wnioskodawca wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a uiszczony wpis w wysokości 200 zł stanowi górny pułap kosztów, które jest w stanie ponieść. Ustanowienie radcy prawnego uznano za zasadne ze względu na etap postępowania.
Stan faktyczny
J. P. zaskarżył interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej z upoważnienia Ministra Finansów. Po oddaleniu skargi przez WSA, wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, wskazując na trudną sytuację finansową, chorobę, wydatki na leczenie oraz utrzymywanie rodziny. Do wniosku dołączono oświadczenie o majątku i dochodach.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie przekraczającej 200 (słownie dwieście) złotych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Błesiński po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. P. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie przekraczającej 200 (słownie dwieście) złotych oraz ustanowienie radcy prawnego Skargą z dnia 18 stycznia 2010r. J. P. zaskarżył interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej wydaną z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]" w przedmiocie zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. Skarżący uiścił także wpis sądowy od przedmiotowej skargi w wysokości 200zł. Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę J. P. w przedmiocie zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. Wnioskiem z dnia 19 kwietnia 2010r. skarżący zwrócił się sporządzenie uzasadnienia wyroku. Do wniosku dołączono także formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu złożonego wniosku o prawo pomocy wskazano, że wraz z wnioskodawcą we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje jego żona oraz troje dzieci. Wnioskodawca jest inwalidą I grupy, przeszedł także trzy operacje i wydaje dużo na lekarstwa. Córka skończyła studia lecz nie pracuje, młodszy syn studiuje i nie pracuje i w związku z tym pozostają oni nadal na utrzymaniu rodziców. Wybudowany dom jest w stanie surowym i trzeba dużo pieniędzy na jego wykończenie. Z zamieszczonego we wniosku oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca posiada dom o powierzchni 120m2 , mieszkanie o powierzchni 60m2 i 1028m działkę za mienie pozostawione w W. oraz 0,5 h działkę rolną na której stoi dom. Wnioskodawca uzyskuje miesięczny dochód brutto w wysokości 1850 zł z tytułu renty, jego żona do końca kwietnia otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 2200 zł, zaś starszy syn za pracę na czas określony otrzymuje kwotę 1500 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Generalną zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest konieczność ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych z udziałem w sprawie. Wyjątek od powyższej zasady przewidziany jest m.in. w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.) Zgodnie z którym Sąd może przyznać prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym całkowite zwolnienie może nastąpić w sytuacji, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zwolnienie częściowe przysługuje zaś, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie podkreśla się jednakże, iż udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zgodnie bowiem z art. 84 Konstytucji każdy na obowiązek świadczenia ciężarów i świadczeń publicznych, do których zalicza się daniny publiczne w postaci kosztów sądowych. Zwolnienie od tego rodzaju danin stanowi więc odstępstwo od konstytucyjnej zasady ich powszechnego i równego ponoszenia. Dlatego winno być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli (vide: postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2005r., sygn. akt FZ 478/04 niepubl.). Dodatkowo wskazać należy, iż to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek udowodnienia zaistnienia przesłanek uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy w określonym zakresie. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy, na podstawie złożonych przez niego oświadczeń Sąd doszedł do wniosku, że wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Oceniając bowiem zarówno stan rodzinny, jak i posiadany majątek i dochody wnioskodawcy oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym Sąd doszedł do przekonania, że dotychczas poniesione przez niego, w toczącym się postępowaniu, koszty sądowe w postaci uiszczonego wpisu w wysokości 200zł stanowią górny pułap kosztów jakie jest on w stanie ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dodatkowo wskazać należy, że mając na uwadze obecny etap postępowania zasadne jest także ustanowienie radcy prawnego. Z tych względów na podstawie art. 245 § 1 i 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło