I SA/Ol 106/08

WyrokWSA w Olsztynie2008-05-29

Skład orzekający: Zofia Skrzynecka, Wojciech Czajkowski, Renata Kantecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 z powodu nieprowadzenia działalności rolniczej na zadeklarowanych gruntach i nałożenia sankcji jest zgodna z prawem, gdy skarżący twierdzi, że złożył korektę wniosku i że kontrola była nieprawidłowa?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Kluczowe było ustalenie, że skarżący nie prowadził działalności rolniczej na zadeklarowanych gruntach w 2006 roku, co potwierdził materiał dowodowy, w tym kontrola terenowa i dokumentacja fotograficzna. Korekta wniosku nie mogła zostać uwzględniona z uwagi na wcześniejsze poinformowanie skarżącego o nieprawidłowościach. Kontrola przeprowadzona bez uprzedzenia była zgodna z prawem UE, a termin na zapoznanie się z materiałem dowodowym był wystarczający.
Stan faktyczny
Skarżący A.K. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006. Organy administracji odmówiły przyznania płatności, stwierdzając, że skarżący nie był posiadaczem gruntów, nie użytkował ich rolniczo, a roślinność na nich świadczyła o braku zabiegów agrotechnicznych w 2006 r. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące nieprawidłowej kontroli, nieuwzględnienia korekty wniosku oraz nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Zofia Skrzynecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Wojciech Czajkowski, asesor WSA Renata Kantecka, Protokolant Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 29 maja 2008r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2006r. oddala skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia "[...]" odmawiającą A.K. przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych. Z przedstawionego w zaskarżonej decyzji stanu faktycznego sprawy wynika, że A.K. złożył w dniu 8 maja 2006 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2006, deklarując do Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) oraz Uzupełniającej Płatności Obszarowej (UPO) grunty położone na działkach ewidencyjnych o nr "[...]", "[...]", "[...]" w obrębie W. o powierzchni 1,97 ha. W toku prowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, iż te same grunty zostały objęte wnioskiem o przyznanie płatności złożonym przez T.K. Podczas przeprowadzonej na miejscu gospodarstwa rolnego kontroli w dniu 21 sierpnia 2007 r. stwierdzono, że A.K. nie był posiadaczem gruntów zgłoszonych we wniosku a ponadto zgłoszone przez niego grunty nie były użytkowane rolniczo. Mając na uwadze powyższe, organ I instancji decyzją z dnia "[...]" odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006. Rozpatrując niniejszą sprawę w związku ze złożonym odwołaniem, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podzielił stanowisko organu I instancji. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ powołał m.in. art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz.U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.), zgodnie z którym osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Organ wskazał też na definicję ustawową posiadania zawartą w art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), zgodnie z którą posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR powołał pogląd zawarty w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 12 lipca 2005 r., sygn. akt I SA/Bk 718/04, iż w myśl powołanego wyżej przepisu art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. celem ustawy jest finansowe wspieranie producentów rolnych, czyli osób (organizacji), które faktycznie uprawiają grunty rolne, chociaż nie są ich właścicielami. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji na podstawie zebranego materiału dowodowego bezspornie ustalił, że grunty zgłoszone przez stronę we wniosku nie były użytkowane rolniczo w 2006 r. Organ podkreślił, że podczas wykonywania czynności kontrolnych w dniu 21 sierpnia 2007 r. inspektorzy terenowi stwierdzili występowanie krzaków głogu oraz typowej roślinności terenów podmokłych tzn. trzciny pospolitej. Ponadto na gruntach występowały chwasty wieloletnie, w tym chwastnica pospolita, ostrożeń polny oraz siewki drzew i krzewów, w tym brzozy i głogu. Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził, że występująca roślinność świadczyła o tym, że w okresie dwóch lat nie były na danych gruntach wykonywane zabiegi agrotechniczne, a zatem w 2006 r. nie było wykonywane koszenie trawy. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania, organ II instancji podniósł, że nie można zgodzić się z twierdzeniem strony, że kontrola na miejscu przeprowadzona w sierpniu 2007 r. nie może dowieść, że w okresie wiosenno-letnim 2006 r. nie były wykonywane zabiegi na spornych gruntach. W ocenie organu, zebrana dokumentacja fotograficzna, jak również wyjaśnienia inspektora wykonującego czynności kontrolne, dowodzą, iż na tych gruntach w 2006 r. nie były wykonywane żadne zabiegi agrotechniczne. Odnosząc się natomiast do zarzutu, iż kontrola na miejscu została dokonana bez uprzedniego powiadomienia strony o jej miejscu i terminie, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, że w myśl art. 25 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych schematów w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L Nr 141 z dnia 30.04.2004 r.), kontrole na miejscu przeprowadzane są bez uprzedzenia. Jeżeli jednak nie zagrażałoby to celowi kontroli, można zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres wyprzedzenia nie może przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych przypadków. Organ wyjaśnił, że z notatki służbowej dołączonej do protokołu z czynności kontrolnych wynika, że inspektor terenowy P.P. próbował skontaktować się telefonicznie oraz osobiście ze stroną, jednakże próba ta nie powiodła się. W związku z tym czynności kontrolne zostały przeprowadzone pod nieobecność producenta rolnego. Organ odwoławczy nie uwzględnił również zarzutu nierozpatrzenia korekty wniosku o przyznanie płatności w zakresie zmniejszenia powierzchni działki rolnej do 1,84 ha. Wskazał, iż art. 15 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 r., stanowi, że jeśli właściwe władze poinformowały rolnika o nieprawidłowościach w pojedynczym wniosku lub jeśli powiadomiły go o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu i jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości, poprawki zgodnie z ust. 1 nie będą zatwierdzone w odniesieniu do działek rolnych, w przypadku których wykryto nieprawidłowości. Organ podniósł, że w niniejszej sprawie organ I instancji po stwierdzeniu nieprawidłowości we wniosku, wystosował do wnioskodawcy wezwanie do złożenia wyjaśnień, odebrane przez stronę w dniu 14 października 2006 r. Stwierdzone nieprawidłowości nie zostały wyjaśnione na korzyść producenta rolnego. Wobec powyższego korekta złożona przez wnioskodawcę w dniu 27 października 2006 r., w której zmniejszył on powierzchnię działki rolnej z 1,97 ha do 1,84 ha, nie mogła zostać uwzględniona na jego korzyść. W odniesieniu do zarzutu strony, iż decyzja została wydana przed upływem terminu wyznaczonego przez organ I instancji do skorzystania z prawa zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym, organ odwoławczy wyjaśnił, że skarżący odebrał zawiadomienie w dniu 13 listopada 2007 r., zatem mógł z niego skorzystać do dnia wydania przedmiotowej decyzji. Ponadto w protokole z kontroli, który strona otrzymała przesyłką poleconą nadaną w dniu 6 września 2007 r. zawarte było pouczenie o możliwości zgłoszenia uwag do protokołu w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania. W toku postępowania organ ustalił również, iż T. i A.K. po rozwodzie nadal pozostają współwłaścicielami gospodarstwa rolnego. Jak wskazał organ, z zeznań świadków wynikało, że T.K. mieszka w gospodarstwie rolnym we W. i zleca sąsiadom wykonywanie zabiegów na spornych gruntach. Ponadto świadkowie wskazali, że również skarżący przyjeżdża do miejscowości W. z miejsca swojego zamieszkania, aby zlecić sąsiadom wykonanie zabiegów agrotechnicznych na tych gruntach. Organ stwierdził zatem, że zarówno skarżący, jak i T.K. sprawują władztwo nad spornymi gruntami. Jednakże, jak podniósł organ, w przedmiotowej sprawie nie było konieczne rozstrzyganie kwestii posiadania spornych gruntów między byłymi małżonkami, ponieważ główną przesłanką do przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych jest prowadzenie działalności rolniczej na zadeklarowanych gruntach, czego, w ocenie organu, żadne z nich nie wykonywało. Organ uznał zatem za niewiarygodne oświadczenie J.B., iż na polecenie A. i T.K. skosił trawę na działce ewidencyjnej o nr "[...]" i "[...]" a następnie zebrał siano. Ponadto organ uznał, iż pozostałe zeznania nie wnoszą nic istotnego do sprawy. Potwierdzają jedynie fakt prowadzenia przez skarżącego rozmów z sąsiadami o planach wykoszenia łąk na spornych gruntach, nie świadczą natomiast o wykonaniu tych zabiegów. W ocenie organu, występująca na gruntach roślinność w sierpniu 2007 r. ewidentnie wskazuje, że w 2006 r. nie była prowadzona działalność rolnicza, zatem nie można uznać za wiarygodne zeznania E.Ż., że wykoszenia łąk dokonał J.B. Organ podniósł również, iż z zeznań J.O. nie wynika, aby była ona naocznym świadkiem prac wykonywanych na spornych gruntach. Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie powierzchnia zgłoszona przez producenta rolnego we wniosku w ramach Jednolitej Płatności Obszarowej (JPO) oraz w ramach Uzupełniającej Płatności Obszarowej (UPO) wynosiła 1,97 ha, natomiast w toku postępowania organy nie stwierdziły powierzchni kwalifikującej do objęcia tymi płatnościami. Różnica procentowa pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną w ramach obu płatności wyniosła zatem 100 %. W związku powyższym organ uznał, że płatności te w roku 2006 nie przysługują, a na producenta rolnego nałożone są sankcje w wysokości 544,27 zł z tytułu JPO oraz 617,50 zł z tytułu UPO, które będą potrącane z płatności pomocy, do której producent rolny jest uprawniony na podstawie wniosków składanych w okresie następnych trzech lat kalendarzowych. Organ II instancji jako podstawę odmowy przyznania płatności JPO i UPO powołał ponadto art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz.U.UE L Nr 345 z dnia 20.11.2004 r. str. 1 ze zm.) oraz art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 r. z dnia 21 kwietnia 2004 r., zgodnie z którymi jeżeli różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50%, rolnik jest wykluczany ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy miedzy areałem zadeklarowanym a wyznaczonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto tę różnicę. Ponadto organ odwoławczy uznał, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające odstąpienie od zastosowanych pomniejszeń przyznanych wcześniej płatności na podstawie art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. Przepis ten stanowi, że obniżki i wyłączenia, przewidziane w rozdziale 1, nie mają zastosowania w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. W ocenie organu, strona przy wypełnianiu wniosku dopuściła się winy polegającej co najmniej na niedbalstwie. Producent rolny nie powinien bowiem deklarować we wniosku działki, która nie była użytkowana rolniczo. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze na powyższą decyzję organu II instancji strona, wnosząc o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2006 r., podniosła, iż nie zgadza się z zapadłymi w zaskarżonej decyzji ustaleniami. Wskazała, że w październiku 2006 r. złożyła korektę wniosku o przyznanie płatności zmniejszającą areał rolny do powierzchni 1,84 ha. W ocenie strony, procentowa różnica powierzchni zadeklarowanej i powierzchni stwierdzonej podczas kontroli mieści się zatem w granicach normy. Podniosła, iż do działek podlegających przyznaniu dopłat należy także mała część działki nr "[...]", której w ogóle nie wzięto pod uwagę. Strona zarzuciła, że organy w toku postępowania nie ustaliły kto w 2006 r. – skarżący czy jego była małżonka, T.K. – prowadził działalność rolniczą na spornych gruntach. Następnie wskazała, że organ II instancji w zaskarżonej decyzji zaprzeczył sam sobie, wskazując z jednej strony, że zarówno skarżący, jak i T.K. sprawowali władztwo nad spornymi gruntami, a następnie stwierdzając, że nie jest konieczne rozstrzyganie kwestii posiadania gruntów, ponieważ główną przesłanką do przyznania płatności bezpośrednich jest prowadzenie działalności rolniczej na zadeklarowanych gruntach, czego, w ocenie organu, żadna ze stron nie wykonywała. Skarżący zadał ponadto pytanie: w jaki sposób kontrola przeprowadzona w 2007 r. może stwierdzić fakt nieprowadzenia działalności rolniczej w 2006 r. Wyjaśnił, że chwasty wieloletnie mogą występować także na dobrze uprawianych działkach rolnych, tym bardziej, że dotyczy to pastwiska trwałego. Natomiast trzcina pospolita i krzaki głogu rosną na działce w kilku zwartych miejscach, co zostało ujęte w korekcie wniosku o przyznanie płatności. Strona podkreśliła również, że w świetle norm Unii Europejskiej dotyczących działalności rolniczej, na działce do niej należącej winny być przeprowadzone następujące zabiegi agrotechniczne: koszenie, zbiór siana lub wypasanie zwierząt. Zgodnie z powyższymi normami do końca lipca danego roku musi być wykonany przynajmniej jeden z powyżej wymienionych zabiegów. Skarżący podniósł, iż takie zabiegi wykonywał za pomocą rolników, którym zlecał wykonanie prac (W.W., R.T., J.B.). Inne zabiegi w postaci np. orki działki przyzagrodowej na zlecenie byłej małżonki strony wykonywał M.M. Oświadczenia lub zeznania tych osób nie zostały jednak przez organ wzięte pod uwagę. Skarżący ponowił także podniesiony na etapie postępowania odwoławczego zarzut przeprowadzenia kontroli na miejscu gospodarstwa rolnego podczas jego nieobecności oraz zarzut wyznaczenia terminu do zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie bez zachowania 7 – dniowego terminu od dnia odebrania zawiadomienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego tylko z punktu widzenia jej legalności, tj. z punktu widzenia zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a, wynika zaś, że zaskarżona decyzja ulega uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, analizując ustalenia faktyczne, podstawę prawną decyzji oraz ocenę dowodów dokonaną przez organy nie stwierdził naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Wskazać należy, że w niniejszej sprawie, stanowiącej przedmiot orzekania Sądu, istota sporu sprowadza się do kwestii oceny zasadności odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2006 r. w kontekście przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.). Zgodnie z art. 2 powołanej wyżej ustawy przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych uzależnione jest od spełnienia między innymi przesłanek określonych w ust.1 i 2 tego przepisu. W myśl art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych - osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego zwanej dalej "producentem rolnym" przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Z kolei ust.2 stanowi, że warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest jedna uprawa o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa. Trafnie podkreślono w zaskarżonej decyzji, że dopiero łączne spełnienie wyżej wymienionych przesłanek daje podstawę do przyznania wnioskodawcy płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. W kontekście przytoczonych wyżej regulacji prawnych zauważenia wymaga, iż czynnikiem decydującym o przyznaniu płatności nie są zapisy w umowach czy ewidencji gruntów i budynków, ale rzeczywisty sposób użytkowania działek. W niniejszej sprawie wniosek pod względem faktycznym nie był prawidłowy, a skarżący nie wykazał w toczącym się postępowaniu administracyjnym, że nie jest winny nieprawidłowości. Należy pamiętać, iż to na producencie rolnym ciąży obowiązek deklarowania tylko tych powierzchni, które faktycznie użytkuje zgodnie z regułami dobrej praktyki gospodarki rolnej, a nie wskazywania wszystkich, do których ma jakikolwiek tytuł prawny. Nie powtarzając zawartej w zaskarżonej decyzji szczegółowej i trafnej argumentacji w zakresie oceny poszczególnych dowodów stwierdzić trzeba, że organy obu instancji zasadnie przyjęły, że skarżący w 2006 r. nie prowadził działalności rolniczej na działkach gruntu rolnego zadeklarowanego we wniosku o przyznanie przedmiotowych płatności. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi dotyczących nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z przedłożonych akt administracyjnych wynikało bowiem, że skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na 2006 r., obejmując zgłoszeniem działki ewidencyjne o nr "[...]", "[...]", "[...]" o łącznej powierzchni 1,97 ha. W toku przeprowadzonej na miejscu kontroli w dniu 21 sierpnia 2007 r. dokonano weryfikacji informacji zawartych we wniosku. Stwierdzona na przedmiotowym gruncie szata roślinna w ocenie organów ewidentnie obrazowała brak prowadzenia działalności rolniczej w 2006 r. Na potwierdzenie powyższej tezy organ zebrał materiał dowodowy w postaci dokumentacji fotograficznej. Dokonana przez organy analiza i ocena całokształtu materiału dowodowego nie została przez stronę skarżącą skutecznie podważona. Sąd nie dopatrzył się więc zarzuconych w skardze nieprawidłowości w zakresie ustaleń faktycznych dotyczących tej kwestii. Kontrola na gruncie wykazała bowiem, że prace polegające w przypadku łąk trwałych na koszeniu nie były przeprowadzone. Zasadniczym dowodem w tym zakresie był wynik kontroli przeprowadzonej na gruncie a dowody osobowe w postaci zeznań świadków nie były na tyle jednoznaczne by dowód ten skutecznie podważyć. Ocena zeznań świadków nie naruszyła zasad logicznego rozumowania. Zauważyć przy tym należy, że przypadku analizy spełnienia warunku jakim jest utrzymanie gruntu w należytej kulturze nie jest elementem decydującym to czy były przeprowadzone na nim określone zabiegi agrotechniczne, lecz to czy zostały wykonane skutecznie. Nie można bowiem wykluczyć i takiej sytuacji, że faktycznie jest przeprowadzone zlecone koszenie (w tym przypadku jedyny konieczny zabieg), ale powstaje pytanie czy dokonano go na tyle starannie i skutecznie, że następcza kontrola stanu gruntów nie nasuwa zastrzeżeń. Przyjętej przez organy tezy o nieprowadzeniu działalności rolniczej w 2006 r. nie podważyły zeznania wnioskowanych przez skarżącego świadków, które to organ słusznie organy uznały za niewiarygodne, niespójne, bądź niewnoszące nic istotnego do sprawy. Ponadto wskazać należy, że oceny zeznań świadków dokonano w konfrontacji z innymi dowodami, a w szczególności z wynikami kontroli na miejscu. Powyższe znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w którym odniesiono się szczegółowo do twierdzeń strony i innych zebranych w sprawie dowodów, w tym także zeznań świadków. Stwierdzić zatem należy, iż przedstawiona przez organ odwoławczy ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego dokonana została w zgodzie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi, stwierdzić należy, że jest ona bezzasadna. Odnośnie zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia przez organ złożonej przez skarżącego korekty deklaracji na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 11 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. pojedynczy wniosek zostanie złożony w terminie ustalonym przez Państwo Członkowskie, lecz nie później niż do 15 maja. Według zaś art. 15 ust. 2 i 3 powołanego rozporządzenia Komisji (UE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., poprawki wniosku zostaną pisemnie zadeklarowane właściwym władzom najpóźniej do 31 maja. Jeśli właściwe władze poinformowały rolnika o nieprawidłowościach w pojedynczym wniosku lub jeśli powiadomiły go o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu i jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości, poprawki zgodnie z ust. 1 nie będą zatwierdzone w odniesieniu do działek rolnych, w przypadku których wykryto nieprawidłowości. Natomiast, zgodnie z art. 19 rozporządzenia Komisji (UE) nr 796/2004 wniosek pomocowy może być skorygowany w każdym momencie po jego złożeniu, w przypadku gdy właściwe władze wykryją oczywiste błędy. Zauważyć należy, że zmiany w korekcie wniosku, dotyczące ilości działek rolnych, ich powierzchni i rodzajów użytków nie mogą być traktowane jako oczywiste błędy w rozumieniu art. 19 rozporządzenia Komisji (UE) nr 796/2004, skoro opisują inny stan faktyczny, niż stan wykazany w pierwotnej treści wniosku. Ponadto w niniejszej sprawie skarżący pismem z dnia 11 września 2006 r. został poinformowany przez organ o nieprawidłowościach wniosku, zatem nie mógł złożyć korekty wniosku w zakresie powierzchni działki. Ustosunkowując się do podniesionej przez stronę okoliczności, iż do działek podlegających przyznaniu dopłat należy także małą część działki nr "[...]", której w ogóle nie wzięto pod uwagę, należy wskazać, iż z protokołu kontroli przeprowadzonej w dniu 21 sierpnia 2007 r. wynika, że jej przedmiotem były wszystkie wskazane przez producenta we wniosku działki o nr ewidencyjnych: "[...]", "[...]", "[...]". W zakresie zarzutu, iż w uzasadnieniu decyzji organ zredagował dwa odmienne twierdzenia co do kwestii współposiadania działek przez skarżącego i jego byłą małżonkę – T.K., stwierdzić należy, że pozostaje to bez znaczenia w niniejszej sprawie. Przyznać należy rację organom, iż okolicznością o istotnym znaczeniu jest fakt, że producent rolny we wniosku zadeklarował działki, których nie utrzymywał zgodnie z zasadami zwykłej dobrej praktyki rolniczej, a zatem już tylko z tego powodu nie wypełnił przesłanek, o których mowa w art. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich. Nietrafny jest zarzut skarżącego, że przeprowadzenie kontroli w gospodarstwie rolnym bez uprzedniego zawiadomienia prowadzi do naruszenia prawa. W przypadku kontroli sprawowanych w gospodarstwie rolnym zastosowanie mają przepisy szczególne, a nie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Mianowicie zgodnie z art. 25 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. kontrole na miejscu przeprowadzane są bez uprzedzenia. Jeżeli jednak nie zagrażałoby to celowi kontroli, można zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres wyprzedzenia nie może przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych wypadków. Z powyższej regulacji wynika podstawowa zasada, że kontrola w gospodarstwie rolnym prowadzona jest bez uprzedniego zawiadomienia strony. To na zasadzie wyjątku organ może, ale nie musi zawiadomić strony o kontroli, jeżeli nadto spełnione są przesłanki określone wyżej. W odniesieniu do zarzutu wyznaczenia zbyt krótkiego terminu do zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie przez organ II instancji, należy podnieść, że z akt administracyjnych, odmiennie w stosunku do twierdzeń skarżącego, wynika, że zapewniono mu czynny udział w postępowaniu, między innymi w postaci wezwań do zaznajomienia się z materiałami sprawy. Ze zwrotnych potwierdzeń odbioru przedmiotowych wezwań z dnia 22 stycznia 2008 r. informujących o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym do dnia 30 stycznia 2008 r., wynika, że skarżący odebrał je osobiście w dniu 24 stycznia 2008 r. W ocenie Sądu, termin wyznaczony przez organ uczynił zadość nałożonym na niego obowiązkom na mocy przepisu art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić należy, iż przepisy regulujące postępowanie administracyjne nie precyzują długości tego terminu, a wskazują jedynie, że organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co w niniejszej sprawie uczyniono. Co do sposobu naliczenia sankcji w zaskarżonej decyzji, w ocenie sądu nie można zarzucić organowi nieprawidłowości w działaniu, gdyż wskazał on unormowania, które w tym zakresie stanowiły podstawę rozstrzygnięcia a także w oparciu o te przepisy dokonał szczegółowych wyliczeń pozwalających prześledzić tok przyjętego sposobu rozumowania. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W tym stanie rzeczy przedmiotowa skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i z tego względu orzeczono, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) o jej oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło