I SA/Ol 129/14

WyrokWSA w Olsztynie2014-02-27

Skład orzekający: Andrzej Błesiński, Wiesława Pierechod, Ryszard Maliszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo doręczył decyzję stronie postępowania, pomijając ustanowionego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, doręczając decyzję stronie postępowania pomimo ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, działał w warunkach przesłanki wznowienia postępowania podatkowego z art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Pisma w postępowaniu podatkowym powinny być doręczane pełnomocnikowi, a pominięcie go przy doręczeniu decyzji drugiej instancji jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu. Stwierdzenie takiej wady procesowej uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ PPSA.
Stan faktyczny
W sprawie toczyło się postępowanie celne i podatkowe dotyczące określenia daty powstania długu celnego oraz kwot podatku akcyzowego, opłaty paliwowej i podatku od towarów i usług od oleju napędowego wprowadzonego na obszar celny Wspólnoty w niestandardowym zbiorniku paliwa autobusu. Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzje w tym przedmiocie, a Dyrektor Izby Celnej utrzymał je w mocy. Następnie Dyrektor Izby Celnej uchylił własne decyzje i decyzje organu pierwszej instancji, przekazując sprawy do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu Naczelnik Urzędu Celnego wydał nowe decyzje, które Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa oraz pominięcie ustanowionego pełnomocnika przy doręczaniu decyzji przez Dyrektora Izby Celnej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone decyzje Dyrektora Izby Celnej, określił, że decyzje nie podlegają wykonaniu i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Błesiński, Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod, sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Milena Małyszko, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 27 lutego 2014r. sprawy ze skarg P. G. na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]", nr "[...]", nr "[...]", w przedmiocie określenia daty powstania długu celnego, określenia kwoty podatku akcyzowego, opłaty paliwowej oraz podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżone decyzje, II. określa ,że zaskarżone decyzje w całości nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę 2154 (dwa tysiące sto pięćdziesiąt cztery ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Trzema decyzjami z dnia "[...]" wymienionymi w sentencji wyroku Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego z "[...]","[...]" i "[...]", wydane w przedmiocie określenia daty powstania długu celnego, określenia kwoty podatku akcyzowego, opłaty paliwowej oraz podatku od towarów i usług wobec oleju napędowego wprowadzonego na obszar celny Wspólnoty w niestandardowym zbiorniku paliwa. Z akt sprawy i motywów decyzji wynika następujący stan sprawy. W dniach 18, 20 (dwa przejazdy), 21 (dwa przejazdy) i 23 kwietnia 2005r. (w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 132/14), 15, 16, 17, 27 (dwa przejazdy) maja 2005r. (sygn. akt I SA/Ol 129/14) oraz 28 (dwa przejazdy), 29 i 31 maja 2005r. (sygn. akt I SA/Ol 130/14) kierowca autokaru o numerze rejestracyjnym "[...]", w ramach prowadzonej przez P.G. działalności gospodarczej pod nazwą: E. w G., przekraczał granicę Wspólnoty przez przejście graniczne w G., dokonując przywozu paliwa znajdującego się w zbiorniku wymienionego pojazdu. Na powyższą okoliczność sporządzono protokoły z przyjazdu do RP. Z ich treści wynikała zgodność paliwa co do ilości deklarowanej i stwierdzonej. Protokoły były sporządzane w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, z czego jeden pozostawiano kontrolowanej osobie. W chwili kontroli sprawdzano i spisywano stan licznika przejechanych kilometrów. Protokoły z przeprowadzonej kontroli celnej były podpisywane przez funkcjonariusza celnego i kierującego pojazdem. W oparciu o dane zawarte w protokołach z kontroli, Naczelnik Urzędu Celnego wszczął postępowania celne i podatkowe w sprawie przywozu paliwa na terytorium UE w zbiorniku pojazdu mechanicznego przeznaczonego do działalności gospodarczej - autobusu o nr rejestracyjnym "[...]". W toku postępowania P. G. ustanowił pełnomocnika w osobie r.pr. M. W., na mocy pełnomocnictw zgłoszonych do protokołu z dnia 02.06.2010r. w Urzędzie Celnym (k. 41 akt administracyjnych sprawy o sygn. akt I SA/Ol 129/14, k. 45 akt administracyjnych sprawy o sygn. akt I SA/Ol 130/14 i k. 47 akt administracyjnych sprawy o sygn. akt I SA/Ol 132/14). Z ich treści wynika, że pełnomocnik został upoważniony do reprezentowania strony w niniejszych sprawach przed sądami powszechnymi, organami administracji państwowej i samorządowej oraz organami egzekucyjnymi, a także w postępowaniu sądowo-administracyjnym, w tym do sporządzania i wnoszenia środków odwoławczych oraz skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Decyzjami z dnia 05.08.2010r. (w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 132/14) i 09.08.2010r. (dwie decyzje w sprawach o sygn. akt I SA/Ol 129/14 i I SA/Ol 130/14) Naczelnik Urzędu Celnego (dalej Naczelnik UC) określił daty powstania długu celnego, kwoty podatku akcyzowego, opłaty paliwowej, oraz podatku od towarów i usług. W wyniku wniesienia odwołań od tych decyzji Dyrektor Izby Celnej (dalej Dyrektor IC) utrzymał je w mocy decyzjami z dnia "[...]"2010r. i "[...]"2010r. (dwie decyzje). Następnie organ II instancji trzema decyzjami z dnia 23.12.2010r. uchylił w całości swoje decyzje z "[...]"2010r. i "[...]"2010r. oraz poprzedzające je decyzje Naczelnika UC, i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia. W sentencji decyzji z dnia 23.12.2010r. powołał się na art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. i art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu każdej z decyzji podał, że istota sporu polega na ustaleniu, czy kontrolowany pojazd posiadał standardowy zbiornik paliwa. Organ w tym zakresie stwierdził, że w wyniku kontroli ww. rozstrzygnięć z dni "[...]"2010r. i "[...]"2010r. oraz po ponownym przeanalizowaniu akt spraw w związku z zarzutami podniesionymi w skargach z dnia 25.11.2010r., z uwagi na niedostatecznie zgromadzony materiał dowodowy i konieczność jego uzupełnienia, a następnie wydania na jego podstawie rozstrzygnięcia, postanowił uchylić własne decyzje z dni "[...]"2010r. i "[...]"2010r. oraz poprzedzające je decyzje Naczelnika UC, i przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Naczelnik UC po przeprowadzeniu postępowania wydał decyzje z dnia "[...]" (w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 132/14), "[...]" (sygn. akt I SA/Ol 129/14) i "[...]" (sygn. akt I SA/Ol 130/14). Organ stwierdził, że niniejszych sprawach wystąpił przywóz paliwa na terytorium UE w niestandardowym zbiorniku pojazdu mechanicznego przeznaczonego do działalności gospodarczej - autobusu o nr rejestracyjnym "[...]". W związku z powyższym określił: daty powstania długu celnego, kwoty podatku akcyzowego, opłaty paliwowej, oraz podatku od towarów i usług (pkt I sentencji), a także stwierdził usunięcie spod dozoru celnego oleju napędowego (pkt II). Kwoty określono przy każdym przywozie. W uzasadnieniu każdej z decyzji organ I instancji uznał, że w chwili wjazdu do RP olej napędowy przewożony był w standardowym zbiorniku na paliwo zamontowanym w pojeździe, o pojemności 300 litrów. Kierowca autobusu deklarował natomiast przywóz paliwa w ilości przekraczającej pojemność zbiornika, odpowiednio 560 l, 540 l, 550 l, i 550 l (dwie decyzje w sprawach o sygn. akt I SA/Ol 129/14 i I SA/Ol 130/14) oraz 400 l. 500 l, 460 l, 450 l, 450 l i 400 l (I SA/Ol 130/14). Organ podkreślił, że nie miał podstaw do weryfikacji zadeklarowanych ilości paliwa, tym samym ilość paliwa powyżej 300 l uznał za przywiezioną poza standardowym zbiornikiem, i dla tej ilości nie przysługiwało zwolnienie z należności przywozowych. Naczelnik UC analizując ilości paliwa wskazane w protokołach kontroli z wjazdu na obszar celny Wspólnoty i wyjazdu z tego obszaru uznał, że różnica między ilością paliwa wwiezionego na obszar Wspólnoty, a ilością znajdującą się w zbiorniku podczas wyjazdu wskazuje, że przy uwzględnieniu normy zużycia paliwa przez autobus oraz ilości przejechanych kilometrów nastąpiło usunięcie spod dozoru celnego paliwa znajdującego się w standardowym zbiorniku paliwa. Dokonując kalkulacji zużycia paliwa w przedmiotowym pojeździe organ celny uwzględnił następujące normy zużycia paliwa: 30 l/100 km jazdy, 10 I/h pracy silnika na biegu jałowym, 10% większe zużycie paliwa, niż podane powyżej normy ze względu na używanie klimatyzacji. Organ podał, że nie uwzględnił zużycia paliwa ze względu na ogrzewanie pojazdu, ponieważ z posiadanego przez organ materiału porównawczego wynika, że normę dodatkowego zużycia paliwa na ogrzewanie stosuje się od 1 listopada do 31 marca, a badany okres dotyczy kwietnia i maja. Wszystkie dotychczasowe decyzje organy obu instancji doręczały pełnomocnikowi strony, r.pr. M. W.. P. G. złożył samodzielnie sporządzone odwołania. Wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i umorzenie postępowań z uwagi na ich bezprzedmiotowość ewentualnie o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i przekazanie spraw do ponownego rozpoznania organowi I instancji z powodu niewyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Przedstawił również wnioski dowodowe. Zarzucił naruszenie przepisów: - art. 20, art. 29, art. 30 ust. 2 lit. a), art. 35 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992r. ze zm.); - art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 208 i art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej; - art. 37 ust. 3, art. 39 ust. 1 i art. 73 Prawa celnego. Dyrektor Izby Celnej w powołanych na wstępie trzech decyzjach z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzje Naczelnika UC. W zakresie żądanych dowodów organ odwoławczy wskazał, że postanowieniami z 27.03.2012r. odmówił ich przeprowadzenia w każdej z połączonych spraw. Jednocześnie włączył do akt postępowań kopie dokumentów z innych akt postępowania, m.in. notatki służbowej funkcjonariusza celnego z 01.12.2006r., protokołów przesłuchań funkcjonariuszy celnych. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jednoznacznie wskazuje, iż w autobusie o nr rej. "[...]" było przewożone paliwo w ilości znacznie przekraczającej pojemność standardowego zbiornika zamontowanego przez producenta, co więcej takie ilości przewoził i deklarował sam przedsiębiorca, który również uczestniczył w czynności przepompowania paliwa. Ze względu na fakt, iż autokar o nr rej. "[...]" uległ spaleniu, w chwili obecnej nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy w przedmiotowym autobusie zamontowany był zbiornik niestandardowy. Jednocześnie mając na uwadze treść informacji producenta, iż zamontowanie większego zbiornika spowodowałoby zmiany konstrukcyjne, a także stwierdzenie przez funkcjonariusza celnego podłączenia do zbiornika nieoryginalnych przewodów oraz wynik kontroli ITD, Dyrektor IC uznał, że organ I instancji wyciągnął uprawniony wniosek, że paliwo w ilości przekraczającej pojemność standardowego zbiornika, było przewożone poza standardowym zbiornikiem i stwierdził, iż nie podlegało ono zwolnieniom celnym. W związku z tym Naczelnik IC prawidłowo określił należności przywozowe. Wartość celna towaru oraz kod taryfy celnej również zostały ustalone prawidłowo. Sposób dokonania wyliczeń dotyczących należności przywozowych został przedstawiony w sposób czytelny, nie wzbudzający zastrzeżeń. Organ odwoławczy nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji błędnej kalkulacji zużycia paliwa przez przedmiotowy autobus na obszarze celnym Wspólnoty. Naczelnik UC zasadnie uznał, że część paliwa wwieziona w zbiorniku standardowym została usunięta spod dozoru celnego oraz prawidłowo określił ciążące na tym paliwie należności. Zatem nie doszło do naruszenia art. 37 ust. 3 i art. 39 ust. 1 Prawa celnego. W opinii organu II instancji zaskarżona decyzja wydana została bez istotnego naruszenia przepisów postępowania. W szczególności nie ma, wbrew zarzutom Strony, podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia powołanych wyżej przepisów. W sprawie będącej przedmiotem odwołania rozważono wszechstronnie wszelkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Dyrektor IC doręczył omawiane decyzje z dnia "[...]" P. G. na jego adres (k. 177, k. 181, k. 186 akt administracyjnych dołączonych do spraw o kolejnych sygn. akt I SA/Ol 129/14, I SA/Ol 130/14 i I SA/Ol 132/14). W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona wniosła o uchylenie w całości decyzji z dnia "[...]" oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie: - art. 121, art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, - § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych wymogów jakie powinno spełniać zgłoszenie celne (Dz. U. Nr 94, poz. 902 ze zm.) w zw. z art. 112 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 z dnia 28 marca 2983r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych i w zw. z art. 62 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. Dodatkowo skarżący zarzucił, że zaskarżone decyzje Dyrektor IC doręczył bezpośrednio stronie z pominięciem pełnomocnika – ustanowionego w toku postępowania przed organami r.pr. M. W.. Odpowiadając na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie. Organ ustosunkował się do zarzutów skarg i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonych decyzjach. W zakresie zarzutu pominięcia pełnomocnika organ podał, że skarżący wniósł samodzielnie odwołania od zaskarżonych decyzji, w których jednoznacznie wskazał adres doręczeń. Obligowało to organ odwoławczy do kierowania wszelkiej korespondencji na ten właśnie adres strony, która nie kwestionowała w toku postępowania takiego doręczania pism. Na rozprawie w dniu 27 lutego 2014r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a. połączyć sprawy o sygn. akt I SA/Ol 129/14, I SA/Ol 130/14 i I SA/Ol 132/14 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzić je dalej pod sygn. akt I SA/Ol 129/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone decyzje nie odpowiadają prawu. Naruszenie prawa podlegało stwierdzeniu poza granicami skargi na podstawie art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U.12.270 – p.p.s.a. /. W toku postępowania P. G. ustanowił pełnomocnika w osobie r.pr. M. W., na mocy pełnomocnictw zgłoszonych do protokołu z dnia 02.06.2010r. w Urzędzie Celnym (k. 41 akt administracyjnych sprawy o sygn. akt I SA/Ol 129/14, k. 45 akt administracyjnych sprawy o sygn. akt I SA/Ol 130/14 i k. 47 akt administracyjnych sprawy o sygn. akt I SA/Ol 132/14). Z ich treści wynikało, że P. G. udzielił pełnomocnictwa radcy prawnemu M. W. do jego reprezentowania w sprawie podatkowej przed sądami powszechnymi, organami administracji państwowej i samorządowej, a także w postępowaniu sądowo-administracyjnym. Organ I instancji decyzje doręczył ustanowionemu pełnomocnikowi. Odwołanie od powyższej decyzji zostało podpisane przez podatnika. Dyrektor Izby Celnej przeprowadził postępowanie odwoławcze z pominięciem ustanowionego pełnomocnika i doręczył decyzje P. G.. Dla prawidłowego ustalenia zakresu umocowania, udzielonego przez podatnika w toczącym się postępowaniu podatkowym, istotna jest treść udzielonego pełnomocnictwa. Z treści protokołu zgłoszenia pełnomocnika wynikało, że podatnik udzielił radcy prawnemu M. W. umocowania do działania jako pełnomocnik w całym postępowaniu podatkowym, skoro w treści umocowania złożonego w tym konkretnym postępowaniu podatkowym nie zawarł ograniczenia do pierwszej instancji. Tym samym podatnik udzielił umocowania do tego konkretnego postępowania podatkowego w całości. Postępowanie pierwszej instancji wskazuje, że organ podatkowy nie miał wątpliwości co do prawidłowości ustanowienia pełnomocnika. Pełnomocnikowi była doręczana korespondencja dla strony, w tym decyzja kończąca postępowanie pierwszej instancji. Nie zmienia tej oceny fakt, że odwołanie od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji podpisał podatnik. W tych okolicznościach, na obecnym etapie kontrolowanego postępowania celnego i podatkowego, przeprowadzenie postępowanie odwoławczego z pominięciem ustanowionego pełnomocnika i odręcznie decyzji P. G. należy kwalifikować jako działanie w warunkach przesłanki wznowienia postępowania podatkowego z art. 240 § 1 pkt 4 o.p. Stosownie do treści art. 145 O.p. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W przypadku, gdy strona działa przez pełnomocnika obowiązkiem organu jest doręczanie wszystkich pism procesowych ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi. Doręczenie pism podatnikowi w sytuacji, gdy w postępowaniu uczestniczy pełnomocnik, pozbawia stronę możliwości działania. "Nadzwyczajne tryby postępowania podatkowego, tj. wznowienie postępowania (rozdział 17 działu IV Ordynacji podatkowej) i stwierdzenie nieważności decyzji (rozdział 18 działu IV Ordynacji podatkowej) są z założenia wobec siebie niekonkurencyjne. Kwestia pominięcia w postępowaniu prawidłowo umocowanego pełnomocnika, mogłaby być ewentualnie rozważana jako przesłanka do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej". (por. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2013r., sygn. akt II FSK 106/12). Jedną z podstaw do wznowienia postępowania podatkowego jest art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Podstawą do zastosowania tego przepisu jest uznanie, że strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W nauce postępowania administracyjnego przyjmuje się, że pominięcie przez organ administracji publicznej pełnomocnika jest wadą równoznaczną z niezapewnieniem udziału strony w postępowaniu (S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LexiNexis, Warszawa 2006, s. 692). Do uznania skuteczności tej przesłanki niewystarczające jest stwierdzenie, że strona nie brała w nim udziału, ale konieczne jest wykluczenie zawinienia strony (S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa... op. cit, s. 691). Nie ulega wątpliwości, że w rozpoznawanych sprawach skarżący ustanowił profesjonalnego pełnomocnika. Zgłoszenie pełnomocnictwa było konkretne i wskazywało, że dotyczyło ono całego postępowania podatkowego. Pełnomocnictwa zostały złożone odrębnie dla każdej sprawy podatkowej. W tym miejscu należy wskazać i podzielić stanowisko prawne, zgodnie z którym jedną z podstaw do wznowienia postępowania podatkowego jest art. 240 § 1 pkt 4 o.p. w powiązaniu z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. Podstawą do zastosowania tego przepisu jest uznanie, że strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W nauce postępowania administracyjnego przyjmuje się, że pominięcie przez organ pełnomocnika jest wadą równoznaczną z niezapewnieniem stronie udziału w postępowaniu. Idąc za tym tokiem argumentacji prawnej należy stwierdzić, że od momentu złożenia organowi podatkowemu dokumentu pełnomocnictwa do akt prowadzonego postępowania podatkowego / art. 137 § 2 - § 3 o.p. / do zakończenia postępowania podatkowego / jeśli pełnomocnictwo nie zostało ograniczone czy wypowiedziane / obowiązkiem organu podatkowego jest doręczanie pism w prowadzonym postępowaniu podatkowym w warunkach art. 145 § 2 o.p. Etapem postępowania podatkowego, kończącym postępowanie, jest wydanie decyzji przez odwoławczy organ podatkowy i doręczenie tej decyzji w warunkach art. 145 § 2 o.p. Innymi słowy doręczenie decyzji odwoławczego organu podatkowego następuje w ramach prowadzonego postępowania podatkowego. Dlatego pominięcie pełnomocnika przy doręczeniu decyzji odwoławczego organu podatkowego jest równoznaczne z pominięciem samej strony w postępowaniu podatkowym. Odwoławczy organ podatkowy, który pomija pełnomocnika strony przy ostatniej czynności postępowania podatkowego, przy doręczeniu decyzji drugiej instancji, w ten sposób pozbawia stronę udziału w postępowaniu podatkowym w warunkach art. 240 § 1 pkt 4 o.p. W takiej sytuacji strona ma prawo skutecznie, w warunkach art. 240 § 1 pkt 4 o.p., żądać wznowienia postępowania podatkowego, w którym została pominięta na etapie zakończenia tego postępowania podatkowego. Samo stwierdzenie naruszenia przez odwoławczy organ podatkowy przepisu dotyczącego doręczenia pism w postępowaniu podatkowym w warunkach przesłanki wznowienia postępowania podatkowego jest równoznaczne ze stwierdzeniem istnienia przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. Wprost brzmienie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że z perspektywy tej przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji nie ma znaczenia czy istnieje jakikolwiek związek między wynikiem sprawy a stwierdzoną przesłanką wznowienia postępowania podatkowego. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. do takiego związku się nie odwołuje. Innymi słowy w każdym przypadku stwierdzenia w toku sądowej kontroli legalności przesłanki wznowienia postępowania podatkowego, rezultat sądowej kontroli legalności jest opisany w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. W tym miejscu należy wskazać i podzielić stanowisko prawne, zgodnie z którym relatywizowanie skutków procesowych niedoręczenie wszelkich pism pełnomocnikowi strony na negatywne lub pozytywne dla strony może powodować, że doręczenie w tych samych okolicznościach faktycznych i niezmienionym stanie prawnym, w zależności od późniejszych zdarzeń niezwiązanych z samym aktem doręczenia, raz uważane byłoby za prawnie skuteczne, innym razem odwrotnie, co kłóciłoby się z treścią art. 145 § 2 o.p., który skuteczności doręczenia pism pełnomocnikowi nie uzależnia od skutków procesowych, jakie to doręczenie wywołuje dla strony / S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa, 2010, s. 673 pkt 4 /. Stwierdzenie, że odwoławczy organ podatkowy działał w warunkach wznowienia postępowania podatkowego / ze wskazaniem na art. 145 § 2 w powiązaniu z art. 240 § 1 pkt 4 o.p. / nie pozwala na tym etapie na sądową kontrolę legalności ustaleń faktycznych i zastosowania materialnego prawa podatkowego, przyjętych przez organ podatkowy u podstaw odpowiedzialności podatkowej podatnika. Z tych względów zaskarżone decyzje podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ przy zastosowaniu art. 152 p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 p.p.s.a. Natomiast połączenie spraw, zarówno na podstawie art. 111 § 1, jak i § 2 p.p.s.a., nie czyni z tych spraw jednej, nowej sprawy. Połączenie podyktowane względami technicznymi i ekonomiką procesową nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności i nie zmienia faktu, że łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2008r., II OSK 374/07, LEX nr 468574). Dlatego Sąd przyznał wynagrodzenie pełnomocnikowi w każdej ze spraw połączonych pod wspólną sygnaturą I SA/Ol 129/14.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło