I SA/Ol 137/16

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-06-10

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie uzyskuje dochodów, utrzymuje się z pomocy syna i znajomych, posiada zaległości czynszowe oraz jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, powinna zostać zwolniona od tych kosztów i mieć ustanowionego pełnomocnika z urzędu. W sytuacji braku dochodów, utrzymywania się z pomocy innych osób, posiadania znaczących zaległości finansowych oraz toczącego się postępowania egzekucyjnego, przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jest spełniona, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący M. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że nie posiada dochodów, utrzymuje się z pomocy syna (800 zł miesięcznie) i znajomych, wynajmuje mieszkanie, ma zaległości czynszowe, a przeciwko niemu toczy się postępowanie egzekucyjne z wysoką należnością główną. Posiada współwłasność działki, która nie przynosi dochodów. W przeszłości przyznano mu już prawo pomocy w innej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Przyznano M. W. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. W., Ł. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2013r. postanawia: przyznać M. W. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata WSA/post.1 - sentencja postanowienia W złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (PPF) skarżący M. W. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z oświadczenia wnioskodawcy wynikało, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie uzyskuje żadnych dochodów. Utrzymuje się dzięki pomocy syna w wysokości 800 zł miesięcznie. Skarżący jest współwłaścicielem działki o powierzchni 10.841m2. Innego majątku nie posiada. Argumentując wniosek wskazał, iż nie ma pracy i dochodów nie korzysta z pomocy społecznej i nie stać go na poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz kosztów ustanowienia pełnomocnika. Wskazał również, ze nie jest w stanie samodzielnie się utrzymywać, a cały majątek życiowy zagarnęła była żona. Wnioskodawca wynajmuje mieszkanie, posiada zaległości z tytułu czynszu wobec spółdzielni oraz z tytułu wynajmu wobec właściciela mieszkania. Wskazał, iż miesięczne koszty jego utrzymania wynoszą: wynajem mieszkania 500 zł ( z którymi zalega), czynsz do spółdzielni mieszkaniowej 400 zł (z którym zalega), wyżywienie i środki czystości 500-600 zł, koszty leczenia 200 zł. Skarżący nie posiada samochodu, nie kupuje odzieży, z nikim nie zamieszkuje. Zalega ze składkami ZUS (Sąd Okręgowy w Olsztynie sygn. akt IV K 362/14), toczy się postępowanie wobec niego o zapłatę należności na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" (Sąd Rejonowy w Olsztynie sygn. akt 1677/14), wytoczył proces byłej żonie o alimenty (Sąd Rejonowy w Olsztynie III Wydział Rodzinny i Nieletnich sygn. akt III RC 689/14). Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 747/15. W sprawie tej przeprowadzono postępowanie wyjaśniające w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej cyt. jako p.p.s.a.), odnośnie ustalenia szczegółowej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej wnioskodawcy. Tym samym rozpoznającemu niniejszy wniosek wiadomym jest z urzędu, że wnioskodawca nie uzyskuje dochodu, jest rozwiedziony, nie uzyskuje pomocy od byłej małżonki. Pomocy udzielają mu synowie przebywający w Stanach Zjednoczonych Ameryki. Posiada zaległości w opłatach do spółdzielni mieszkaniowej. Doraźnej pomocy związanej z utrzymaniem udzielają mu znajomi: J. M., M. K., J. W. Posiadana nieruchomość nie przynosi jakichkolwiek dochodów, ponadto toczy się co do niej postępowanie egzekucyjne komornika sądowego ( w sprawie I C 98/11). Nie ma żadnej rodziny w kraju, synowie mieszkają w USA, a ich sytuacja nie jest znana wnioskodawcy. Działalność gospodarcza pod nazwą "[...]" nie jest prowadzona i nie ma przychodów i dochodów. Rachunek bankowy o wysokości salda 66,78 zł zajęty jest przez komornika na kwotę należności głównej 120.000,00 zł plus odsetki w wysokości 88.513,97 zł oraz pozostałe koszty postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego wskazać należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Stwierdzić należy, że w obecnej sytuacji majątkowej i życiowej wnioskodawca nie posiada środków pieniężnych, jak również możliwości ich zdobycia, czy też majątku na opłacenie należnych kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi jak i ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika w celu reprezentowania go w przedmiotowej sprawie. Za powyższym stanowiskiem przemawia przede wszystkim brak pracy, brak dochodów oraz utrzymywanie się przy wsparciu finansowym otrzymywanym od syna w wysokości 800,00 złotych miesięcznie. Skarżący korzysta także z pomocy materialnej znajomych. Uzyskiwana pomoc finansowa i materialna nie wystarcza jednak na regulowanie płatności za czynsz w wynajętym mieszkaniu, co spowodowało wystąpienie przez spółdzielnię mieszkaniową z pozwem o zapłatę zaległości. Ponadto przeciwko wnioskodawcy prowadzone jest postępowanie komornicze, należność główna do zapłaty wynosi 120.000,00 złotych plus odsetki w wysokości 88.513,97 złotych oraz pozostałe koszty postępowania egzekucyjnego. Stwierdzono zatem, że poniesienie w obecnej sytuacji finansowej przez wnioskodawcę jakichkolwiek kosztów sądowych, czy też kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru przekracza jego obecne możliwości finansowe. Z tego względu, przychylono się do wniosku i przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło