I SA/Ol 142/08
PostanowienieWSA w Olsztynie2008-05-28
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, wykazując trudną sytuację materialną, uzasadniającą zwolnienie od kosztów sądowych, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący wykazali, iż nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Trudna sytuacja materialna, wynikająca z braku zatrudnienia, utraty zasiłków i konieczności utrzymania rodziny, uzasadnia przyznanie pomocy państwa.Stan faktyczny
Skarżący B. C. i Z. T. złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie podatku VAT. Wraz ze skargą wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych, dołączając oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym. Po wezwaniu przez sąd, przedłożyli wypełnione formularze wniosków o przyznanie prawa pomocy. Z oświadczeń wynikała trudna sytuacja materialna skarżących, brak zatrudnienia, utrata zasiłków, konieczność utrzymania rodzin oraz brak znaczących oszczędności.Rozstrzygnięcie
Przyznano B. C. i Z. T. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 maja 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 maja 2008 roku wniosku B. C., Z. T. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. C., Z. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" roku Nr "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1999r. postanawia przyznać B. C., Z. T. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.
Radca prawny A. B., reprezentujący B. C., Z. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" roku, Nr "[...]" w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1999 roku. W skardze został zawarty wniosek o zwolnienie skarżących od wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie. Do skargi zostało dołączone oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania skarżących.
Po wezwaniu przez Sąd do złożenia wypełnionych przez każdego ze skarżących urzędowych formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy osobom fizycznym, B. C. i Z. T. przedłożyli wypełnione formularze wniosków.
Z wniosku B. C. wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwójką dzieci (jedno w wieku szkolnym). Skarżąca, po likwidacji Spółki A, nigdzie nie pracuje, utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Mąż skarżącej również utracił pracę, ale ma zacząć pracować na umowę zlecenie. Z kolei córka, po ukończeniu studiów licencjackich, odbywa półroczny staż z urzędu pracy. Skarżąca jest właścicielem mieszkania o powierzchni 47 m2, poza tym nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Skarżąca podała także, że Urząd Skarbowy nie zwrócił dotychczas zasądzonych kosztów sądowych dotyczących Spółki A, które zostały zabrane przez organy podatkowe na poczet ewentualnych należności. Do wniosku została dołączona kserokopia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2007 przez B. C., z którego wynika, że w 2007 roku osiągnęła ona dochód w wysokości 0,00 zł.
Z wniosku Z. T. wynika, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką dzieci. Skarżący, po likwidacji Spółki A, nigdzie nie pracuje, utracił prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Na jego utrzymaniu pozostaje niepracująca żona, aktualnie będąca w ciąży, oraz dwoje dzieci. Skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Ponadto skarżący podniósł, że Urząd Skarbowy nie zwrócił dotychczas zasądzonych kosztów sądowych dotyczących Spółki A, które zostały zabrane przez organy podatkowe na poczet ewentualnych należności. Do wniosku została dołączona kserokopia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2007 przez Z. T., z którego wynika, że w 2007 roku osiągnął on dochód w wysokości 0,00 zł. Ponadto zostało dołączone zaświadczenie z powiatowego Urzędu Pracy w "[...]" Filia w "[...]" o zarejestrowaniu B. T. - żony skarżącego, jako osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku od dnia 8 stycznia 2008 roku oraz kopia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2007 przez B. T., z którego wynika, że w 2007 roku osiągnęła ona dochód w wysokości 0,00 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwolnienie od kosztów sądowych osoby fizycznej, a zatem przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na swoją trudną sytuację materialną nie mogą uiścić tych kosztów bez wywoływania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Za każdym razem na wnioskodawcy ciąży jednak obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych.
Po dokonaniu analizy materiału sprawy Sąd stwierdził, że wobec powołanej wyżej sytuacji materialnej każdego ze skarżących, zachodzą podstawy do przyjęcia, że skarżący nie są w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i ich rodzin. W tej sytuacji za zasadny należy uznać wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1
pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło