I SA/Ol 160/20
WyrokWSA w Olsztynie2020-05-14
Skład orzekający: Jolanta Strumiłło, Ryszard Maliszewski, Katarzyna Górska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy negatywna ocena projektu dofinansowania, oparta na niespełnieniu kryterium "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój" z powodu braku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, była uzasadniona, jeśli właściwy organ administracji publicznej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania takiej decyzji?Ratio decidendi
Instytucja zarządzająca konkursem o dofinansowanie nie może kwestionować rozstrzygnięcia organu administracji publicznej (w tym przypadku Burmistrza) odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli wnioskodawca podjął wszelkie możliwe działania zgodnie z regulaminem konkursu. Negatywna ocena projektu z powodu braku tej decyzji, gdy właściwy organ uznał ją za niewymaganą, jest naruszeniem prawa, które miało istotny wpływ na wynik oceny.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o dofinansowanie projektu utworzenia warsztatu szkutniczego. Instytucja Pośrednicząca (IP) oceniła projekt negatywnie, uznając, że nie spełnia on kryterium "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój" z powodu braku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wnioskodawca argumentował, że taka decyzja nie była wymagana, a Burmistrz odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. IP nie uwzględniła protestu, podtrzymując negatywną ocenę. Wnioskodawca zaskarżył tę decyzję do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę, stwierdził naruszenie prawa mające istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Instytucję Pośredniczącą.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Jolanta Strumiłło (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski, asesor WSA Katarzyna Górska,, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2020r. sprawy ze skargi K. S. na informację Agencji Rozwoju Regionalnego Spółka Akcyjna z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie nieuwzględnienia protestu I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Rozwoju Regionalnego S.A.; II. zasądza od Agencji Rozwoju Regionalnego S. A na rzecz K. S. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postepowania sądowego.
"N" K S (dalej: "wnioskodawca", "strona" lub "skarżący") złożył w dniu "[...]" maja 2019r. wniosek o dofinansowanie projektu: "U" o nr."[...]". w konkursie nr "[...]", w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa W na lata 2014-2020 Oś priorytetowa 1 – Inteligentna gospodarka Warmii i Mazur, Działanie 1.5 Nowoczesne firmy, Poddziałanie 1.5.2 Odtwarzanie gospodarczego dziedzictwa regionu, organizowanym przez "[...]" Agencję Rozwoju Regionalnego SA w O (dalej: "IP", "Instytucja" lub "organ").
Z opisu projektu wynikało, że wnioskodawca planował utworzenie warsztatu szkutniczego i zaopatrzenie go w niezbędne maszyny, urządzenia i narzędzia oraz dokumentację techniczną, które umożliwią świadczenie usług napraw, modernizacji oraz produkcji jednostek pływających oraz świadczenie usług związanych z zawodem szkutnika. Działania obejmować miały dostosowanie procesu produkcyjnego/technologii do produkowania wg tradycyjnych receptur, uzyskania (odtworzenia) pierwotnych (historycznych) właściwości produktu. Dotyczyły one także zmian marketingowych dla produktów opartych na dziedzictwie gospodarczym (wprowadzenie nowych kanałów dystrybucji) oraz odtworzenia od podstaw tradycyjnych produktów/usług charakterystycznych dla regionu. Wśród celów realizacji projektu wskazano wsparcie odtwarzania gospodarczego dziedzictwa regionu polegające na dostosowaniu technologii do odtworzenia od podstaw tradycyjnej usługi charakterystycznej dla regionu związanej z rzemiosłem szkutniczym, a co za tym idzie, także wzrost konkurencyjności Wnioskodawcy. Usługi i produkty związane z rzemiosłem szkutniczym, miałyby się przyczynić do wzrostu rozpoznawalności marki Wnioskodawcy, a w związku z tym do częstszego wyboru przez klientów także pozostałych oferowanych przez niego produktów i usług.
Wniosek przeszedł pozytywnie weryfikację warunków formalnych i został przedłożony do oceny formalno - merytorycznej Komisji Oceny Projektów. W wyniku przeprowadzonej oceny merytorycznej Komisja Oceny Projektów stwierdziła, iż wniosek nie spełnia kryterium obligatoryjnego: Kryterium merytorycznego zerojedynkowego numer 4 "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój". Jak wskazywano w ramach kryterium "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój" weryfikowany jest pozytywny lub neutralny wpływ projektu na niniejszą zasadę. W toku oceny tego kryterium sprawdzeniu podlegało m.in. czy projekt został przygotowany zgodnie z prawem dotyczącym ochrony środowiska, w tym ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko.
Jak wskazywał organ po przeanalizowaniu dokumentacji aplikacyjnej (wraz z uzupełnieniem) stwierdzono, że w ramach projektu Wnioskodawca, tj. "N" K S, zaplanował utworzenie warsztatu szkutniczego i zaopatrzenie go w niezbędne urządzenia, maszyny, narzędzia, dokumentację techniczną, które umożliwią świadczenie usług, napraw, modernizacji oraz produkcji jednostek pływających, a także świadczenia usług związanych z zawodem szkutnika. W tym celu Wnioskodawca planował budowę hali produkcyjno - magazynowej oraz przebudowę części istniejącej infrastruktury, a także zakup: hali namiotowej, plotera CNC, obrotnicy do form i wyrobów, pontonu serwisowego, dokumentacji projektowej jachtu żaglowego o długości z przedziału 6 - 8 metrów, wyposażenia warsztatu serwisowego, wyposażenia modelarni, wyposażenia stolarni oraz nadzoru inwestorskiego. Wnioskodawca w swojej dotychczasowej działalności prowadził stocznię, w której zajmował się produkcją własnych modeli jachtów żaglowych i jachtów motorowych. Jak wywodził Organ przedstawione w dokumentacji informacje pozwalały zaliczyć prowadzoną obecnie działalność Beneficjenta do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U z 2019 r., poz. 1839) - § 3 ust. 1 pkt 48 tj. stocznie produkcyjne lub remontowe. Jak podnosił Organ z uwagi, iż jest to kwalifikacja bez progowa to każda ingerencja w procesy produkcyjne stoczni (czy to nowa linia technologiczna, nowe urządzenie) kwalifikuje inwestycję do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Stanowi o tym przepis § 3 ust. 2 pkt. 2 ww. rozporządzenia. Zgodnie z jego treścią, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w ust. 1, z wyłączeniem przypadków, w których ulegająca zmianie lub powstająca w wyniku rozbudowy, przebudowy lub montażu część realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia nie osiąga progów określonych w ust. 1, o ile zostały one określone; w przypadku gdy jest to druga lub kolejna rozbudowa, przebudowa lub montaż, sumowaniu podlegają parametry tej rozbudowy, przebudowy lub montażu z poprzednimi rozbudowami, przebudowami lub montażami, o ile nie zostały one objęte decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach.
Mając na uwadze powyższe Organ, podzielił stanowisko Komisji Oceny projektów zgodnie z którym dla przedmiotowego projektu, z uwagi na kwalifikację działalności Inwestora do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, wymagana jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Jak wskazywał Organ zgodnie bowiem z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Mając powyższe na uwadze Organ wskazywał, że do wniosku o dofinansowanie dołączono Postanowienie Burmistrza W z dnia "[...]" maja 2019 r., który odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla analizowanego przedsięwzięcia. Burmistrz swoje stanowisko uzasadnił brakiem kwalifikacji inwestycji do § 3 pkt. 52 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71) (dalej rozporządzenie oś). Jak wywodziła IP stwierdzenie, że planowana inwestycja nie kwalifikuje się do ww. rozporządzenia organ ten oparł wyłącznie na analizie powierzchni zabudowy. Burmistrz w postanowieniu nie odniósł się natomiast w ogóle do § 3 ust. 1 pkt 46 (§ 3 ust. 1 pkt 48 - rozporządzenia z dnia 10 września 2019 r.), który dotyczy stoczni produkcyjnych i remontowych. Organ gminy nie wziął pod uwagę działalności, jaką dotychczas prowadził Wnioskodawca oraz jaką planuje prowadzić w projektowanym budynku. Wnioskodawca wskazywał we wniosku, że będzie to budynek szkutniczy, w którym prowadzone prace będą miały na celu produkcję, remont i modernizację jednostek pływających (statków). Dotychczas prowadzona przez Wnioskodawcę stocznia była stocznią produkcyjną, dzięki wdrożonemu projektowi byłaby stocznią również remontową. Jak podnosiła IP zgodnie z przewodnikiem, wydanym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska, przyjmując, że w stoczniach prowadzona jest budowa i remont statków, w znaczeniu określonym prawodawstwem dotyczącym żeglugi morskiej oraz śródlądowej przedsięwzięcia te obejmą obiekty duże, w których odbywa się produkcja i/lub remont np. kontenerowców, jak i mniejsze wytwarzające np. jachty. Mając powyższe na uwadze, Komisja Oceny projektów wezwała Inwestora do przedłożenia dokumentów niezbędnych do analizy poprawności postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a więc dokumentów wymienionych w liście nr 2 lub w liście nr 3 do Instrukcji wypełniania Formularza w zakresie oceny oddziaływania na środowisko. Wnioskodawca w piśmie z "[...]" października 2019 r., będącym odpowiedzią na wezwanie KOP, wskazał, że obiekt będący przedmiotem wniosku nie spełnia definicji stoczni remontowej czy produkcyjnej, ponieważ nie będą w nim realizowane kompletne procesy produkcyjne. Jak podnosił wnioskodawca słowo produkcja zostało użyte nie w odniesieniu do produkcji kompletnych jednostek rekreacyjnych, a jedynie do produkcji mebli, elementów montowanych na jachtach. Odnosząc się do remontu jachtów wskazał, zaś, że termin ten oznacza zakres prac polegających na montażu czy wymianie stosowanych dotychczas mebli na prefabrykowane przez wnioskodawcę, wymianę elementów drewnianych czy innych produktów i półfabrykatów zamawianych u dostawców czy podwykonawców zewnętrznych. Jak podnosił wnioskodawca powstanie przedmiotowego obiektu nie wpłynie również na zmianę wielkości dotychczasowej produkcji jachtów w istniejącym obiekcie. Dodatkowo Wnioskodawca zapewnił, że we wniosku skorygowano opis projektu. Organ zaznaczał jednak, że analizując i porównując wniosek o dofinansowanie złożony pierwotnie oraz wniosek złożony przy uzupełnieniu należy stwierdzić, że są one tożsame i nie zawierają zmian wskazanych przez Wnioskodawcę w piśmie z "[...]" października 2019 r. Powyższe dotyczy również biznesplanu, w którym jasno wskazano, że w wyniku realizacji projektu będą świadczone usługi napraw, modernizacji i produkcji jednostek pływających oraz świadczenie usług związanych z zawodem szkutnika (str. "[...]" Biznesplanu). Jak wywodził organ zgodnie z opisem przedstawionym we wniosku i biznesplanie, maszyny, urządzenia, a także dokumentacja techniczna zakupione w ramach projektu umożliwią świadczenie usług, napraw, modernizacji i produkcji jednostek pływających (tj. ploter CNC, dokumentacja projektowa jachtu). W konsekwencji uznano, że istnieją nieścisłości pomiędzy tym, co deklarował Wnioskodawca w piśmie z "[...]" października 2019 r. a tym co znajduje się w dokumentacji projektu. Jak podnosił organ informacje mówiące o tym, że w warsztacie szkutniczym realizowane będą procesy cięcia i montażu mebli, półfabrykatów oraz doposażenia jachtów żaglowych (montaż wyposażenia i wymiana mebli), zawarte są w treści karty informacyjnej przedsięwzięcia, przedłożonej Burmistrzowi W. Tym samym można domniemywać, że miało to decydujący wpływ na rozstrzygnięcie tego Organu w przedmiocie kwalifikacji przedsięwzięcia do mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
W podsumowaniu swoich rozważań w tym zakresie IP wskazała, że pomiędzy dokumentami przedłożonymi do analizy tj. wnioskiem, biznesplanem, kartą informacyjną przedsięwzięcia występują rozbieżności odnośnie zakresu prac, jakie miały być wykonywane w okresie trwania projektu. Dalej podnoszono, że niepełne informacje przedstawione w kip odnośnie do planowanego projektu mogły skutkować odmową wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji dotyczącej oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ wywodził również, że przedstawione zostały sprzeczne informacje odnośnie kwalifikacji projektu do rozporządzenia oś w załączniku 2.1, piśmie Inwestora czy w postanowieniu Burmistrza W Zaznaczono również, że pomimo zapewnień Inwestora w piśmie z dnia "[...]" października 2019 r., że planowana w ramach projektu "produkcja" jachtów dotyczy jedynie produkcji mebli do tychże jednostek pływających, nie skorygowano opisu projektu we wniosku i Biznesplanie. Zgodnie z opisem przedstawionym we wniosku i biznesplanie, maszyny, urządzenia a także dokumentacja techniczna zakupione w ramach projektu umożliwią świadczenie usług, napraw, modernizacji i produkcji jednostek pływających (ploter CNC, dokumentacja projektowa jachtu). Organ wywodził, że mając na uwadze obecną działalność Wnioskodawcy i planowane rozbudowanie działalności o wprowadzenie usług remontowych, serwisowych, produkcję drobnego osprzętu żeglarskiego, produkcję mebli do jachtów, rozpoczęcie produkcji nowych jachtów na podstawie zakupionej kompletnej dokumentacji projektowej jachtu żaglowego o długości 6-8 m, projekt kwalifikuje się do § 3 ust. 2 pkt. 2 w związku z § 3 ust. 1 pkt 48 rozporządzenia oś i wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W świetle obowiązującego rozporządzenia oś oraz jego interpretacji przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska każda rozbudowa stoczni produkcyjno-remontowej kwalifikuje się do ww. rozporządzenia. Organ zaznaczał również, że nie przedłożono do oceny dokumentów środowiskowych (zgodnie z Instrukcją wypełniania załączników do wniosku o dofinansowanie projektu ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa W na lata 2014-2020 obowiązującą przy niniejszym konkursie), zgodnie z listą nr 2 lub 3. Przedstawione w dokumentacji o dofinansowanie informacje powinny być przedstawione w sposób spójny, rzetelny oraz nie budzący żadnych wątpliwości. Organ w konkluzji rozważań wywodził, że mając na uwadze opisane wyżej okoliczności ekspert z dziedziny środowisko przyrodnicze zaopiniował negatywnie projekt w zakresie kryterium "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój". Realizacja projektu, bez wymaganej prawem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach byłaby niezgodna z ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Brak dokumentacji środowiskowej uniemożliwiał dokonanie oceny poprawności przeprowadzonej procedury oceny oddziaływania na środowisko. W związku z powyższym nie było możliwe dokonanie pozytywnej oceny przedmiotowego projektu w ramach kryterium merytorycznego zerojedynkowego numer 4 "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój". W związku z powyższym na podstawie §11 ust. 24 Regulaminu projektu pn. U" (wniosek nr "[...]") otrzymał negatywną ocenę na etapie oceny merytorycznej z powodu niespełnienia kryterium merytorycznego zerojedynkowego nr 4 – "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej – zrównoważony rozwój".
Od tej oceny strona złożyła protest. Powyższej ocenie strona zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- naruszenie §3 ust.1 pkt 48 (dotychczas 46) oraz §3 ust.2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. 2016, poz. 71, dalej: "rozporządzenie oś") polegające na: dokonaniu nieprawidłowej oceny merytorycznej złożonego wniosku, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że zgłoszone do dofinansowania przedsięwzięcie należy zaliczać do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
- naruszenie art. 71 ust.2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tj. Dz.U .2018, poz.2081- dalej ustawa Uooś) poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że przedsięwzięcie zgłoszone do dofinansowania kwalifikuje się do przeprowadzenia procedury związanej z uzyskaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
- naruszenie przepisów art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej, poprzez wymaganie od
wnioskodawcy dokumentów, które w ocenie właściwych i merytorycznych organów nie są niezbędne w procesie zaplanowanego przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu protestu strona podnosiła, że organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach był w stanie faktycznym niniejszej sprawy Burmistrz W. Postanowieniem z dnia "[...]" maja 2019 r. burmistrz odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia "U" i wskazał, że dla przedstawionego przez wnioskodawcę przedsięwzięcia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Mając na uwadze powyższe strona podnosiła, że nie można zgodzić się z twierdzeniem, że Burmistrz stanowisko swoje uzasadnił brakiem kwalifikacji inwestycji do § 3 pkt 52 rozporządzenia oś. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że organ dokonał analizy całego § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia oś i na gruncie ustalonego stanu faktycznego uznał, że planowane przedsięwzięcie zajmować będzie powierzchnię zabudowy poniżej 0,5 ha i nie należy do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu oś. Jak podkreślała strona ww. postanowienie jest dokumentem urzędowym potwierdzającym określony stan prawny lub faktyczny. Jako dokument urzędowy korzysta z domniemania prawdziwości wobec czego Inne organy i podmioty nie powinny kwestionować faktów lub stanów w nim stwierdzonych. Podkreślenia wymaga to, że wnioskodawca wnioskując o opinię czy planowana inwestycja wymaga uzyskania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych opisał bardzo szczegółowo inwestycję wskazując, że przedmiotem przedsięwzięcia będzie utworzenie warsztatu szkutniczego i zaopatrzenie go w niezbędne maszyny, urządzenia i narzędzia. Jak podkreślał, wiedzą powszechną jest, że szkutnik wykonuje od podstaw jachty żaglowe lub motorowe. Zajmuje się zabudową wnętrz jachtów żaglowych i motorowych, przeprowadza generalne, kompleksowe remonty jachtów oraz naprawy wnętrz i kadłubów, dokonuje przeróbek w celu podniesienia funkcjonalności sprzętu. Wnioskodawca wystąpił, tak jak wynika to z Regulaminu konkursu, do Burmistrza W o wydanie stosownych dokumentów. Do wniosku o wydanie decyzji została dołączona szczegółowa karta informacyjna przedsięwzięcia. Burmistrz rozpatrując wniosek miał pełen obraz planowanego przedsięwzięcia tożsamy z obrazem przedstawionym w "W" S.A. Za nieuprawnione uznano twierdzenie eksperta opiniującego projekt, że Burmistrz nie analizował tego rodzaju planowanego przedsięwzięcia. Strona podkreślała, że ekspert opiumujący projekt nie jest uprawniony do kwestionowania ostatecznych postanowień organów administracji działających w ramach swoich kompetencji. Podkreślano również że K S jako osoba prowadząca działalność gospodarcza pod firmą "N" K S otrzymał decyzję Starosty W z dnia "[...]" 09.2019 r. zatwierdzającą projekt budowlany dotyczący utworzenia warsztatu szkutniczego, którą to decyzje strona przedstawiała w załączeniu.
IP nie uwzględniła protestu, podtrzymując i powtarzając argumentację zawartą w informacji o negatywnej ocenie projektu. Jak podnoszono istnieją znaczne rozbieżności pomiędzy tym co deklaruje Wnioskodawca w piśmie z "[...]" października 2019 r., a tym co znajdowało się w przedłożonej przez niego dokumentacji. Z jednej strony wnioskodawca wskazywał, że w ramach projektu produkowane będą jachty, co jak wcześniej wyjaśniono, wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zaś z drugiej strony deklaruje, że będzie jedynie produkował meble do jachtów. Ze względu na rozbieżności dotyczące zakresu projektu, w dalszym ciągu nie jest możliwe jego pozytywne zaopiniowanie w zakresie kryterium "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej – zrównoważony rozwój". W piśmie IP z "[...]" grudnia 2019 r. Wnioskodawca został poinformowany o niespójnościach występujących w dokumentacji, niemniej jednak na etapie składania protestu nie skorzystał z możliwości jej ujednolicenia, w sposób niebudzący wątpliwości, czego konsekwencja było nie uwzględnienie protestu.
Odmowę uwzględnienia protestu strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.
W skardze zażądano stwierdzenia, że zaskarżona ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zażądano także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej ocenie zarzucono naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- §3 ust.1 pkt 48 (dotychczas 46) oraz §3 ust.2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016, poz. 71, dalej: "rozporządzenie") polegające na: dokonaniu nieprawidłowej oceny merytorycznej złożonego wniosku, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że zgłoszone do dofinansowania przedsięwzięcie należy zaliczać do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko,
- art.71 ust.2 ustawy Uooś poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że przedsięwzięcie zgłoszone do dofinansowania kwalifikuje się do przeprowadzenia procedury związanej z uzyskaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;
- art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej, poprzez wymaganie od wnioskodawcy dokumentów, które w ocenie właściwych i merytorycznych organów nie są niezbędne w procesie zaplanowanego przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu skargi zakwestionowano negatywną oceną projektu dokonaną przez IP. Jak wywodził skarżący organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest w przedmiotowej sprawie Burmistrz W. Postanowieniem z dnia "[...]" maja 2019 r. "[...]"organ ten odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia "U" i wskazał, że dla przedstawionego przez wnioskodawcę przedsięwzięcia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie można zgodzić się z twierdzeniem eksperta, że Burmistrz stanowisko swoje uzasadnił brakiem kwalifikacji inwestycji do § 3 pkt 52 rozporządzenia. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że organ dokonał analizy całego § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia i na gruncie ustalonego stanu faktycznego uznał, że planowane przedsięwzięcie zajmować będzie powierzchnię zabudowy poniżej 0,5 ha i nie należy do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzenia.
Jak wywodził skarżący powyższe postanowienie jako dokument urzędowy potwierdzający określony stan prawny lub faktyczny korzystało z domniemania prawdziwości wobec czego inne organy i podmioty nie powinny kwestionować faktów lub stanów w nim stwierdzonych. Jak podkreślano Wnioskodawca wystąpił, zgodnie z Regulaminem konkursu, do Burmistrza W o wydanie stosownych dokumentów. Do wniosku o wydanie decyzji została dołączona szczegółowa karta informacyjna przedsięwzięcia. Burmistrz rozpatrując wniosek miał pełen obraz planowanego przedsięwzięcia tożsamy z obrazem przedstawionym w "W" S.A. Nieuprawnionym było zatem twierdzenie eksperta opiniującego projekt, że Burmistrz nie analizował tego rodzaju planowanego przedsięwzięcia. Ekspert opiniujący projekt nie był uprawniony do kwestionowania faktów i stanów zawartych w przedłożonym wraz z wnioskiem postanowieniu. Podkreślano również, że K S jako osoba prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "N" K S otrzymał decyzję Starosty W z dnia "[...]" września 2019 r. zatwierdzającą projekt budowlany dotyczący utworzenia warsztatu szkutniczego
Skarżący podnosił, że Instytucja Płatnicza (IP) nie uzasadniła w dostateczny sposób twierdzeń o niespójności pism składanych przez beneficjenta. Jak podkreślano Beneficjent w piśmie z dnia "[...]" r. wyjaśniał, że obiekt będący przedmiotem wniosku nie spełnia definicji stoczni remontowej czy produkcyjnej, ponieważ nie będą w nim realizowane kompletne procesy produkcyjne, gdyż nie pozwalają na to ani miejsce, ani zakres technologii ani też opisy techniczne będące częścią pozwolenia na budowę. Słowo produkcja nie miało tu odniesienia do produkcji kompletnych jednostek rekreacyjnych a jedynie do produkcji mebli (elementów), które będą w nich montowane. We wniosku skorygowano zatem opis projektu opisując przeznaczenie obiektu na prowadzenie prac stolarskich i montażowych związanych z przemysłem jachtowym. Odnosząc się do remontu jachtów wskazano, że miał on obejmować prace polegające na montażu czy wymianie stosowanych dotychczas mebli na prefabrykowane przez beneficjenta, wymianę elementów drewnianych czy innych produktów i półfabrykatów zamawianych u dostawców czy podwykonawców zewnętrznych. Do kategorii tej zaliczano: okucia metalowe, elektronikę, klimatyzacje, lodówki, ogrzewania, sprzęt AGD. Ponadto wnioskodawca planował wprowadzenie bezemisyjnych procesów uszlachetniania powierzchni przez ogniowe nanoszenie nanopowłok szklanych czy oklejanie foliami antyporostowymi zamiast stosowania farb.
Skarżący podkreślał również, że do wniosku o dofinansowanie załączono dokumentację składaną na etapie uzyskania postanowienia o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Zawarto w niej wszystkie elementy techniczne związane z procesami technologicznymi, wykorzystywanymi substancjami oraz ich poziomem. Ponadto zaznaczał, że zgodnie z przewodnikiem wydanym przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska (str. 20) "przebudowa lub rozbudowa obiektów wymienionych w § 2 ust. 1 lub § 3 ust. 1, będzie przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli dotyczy tych obiektów w ścisłym sensie; za przedsięwzięcia takie nie należy uznawać przebudów dotyczących wyłącznie urządzeń lub elementów "peryferyjnych" związanych z przedsięwzięciami mogącym znacząco oddziaływać na środowisko (pod warunkiem, że nie są one wprost wymienione w rozporządzeniu jak np. tłocznie); innymi słowy - przebudowy/ rozbudowy obiektów z § 2 ust. 1 lub § 3 ust. 1, aby były traktowane jako przebudowy tych obiektów, nie mogą dotyczyć tylko elementów peryferyjnych takich obiektów" Za taki obiekt "peryferyjny" uznać należało inwestycje objętą wnioskiem. skarżący podnosił, że planowana rozbudowa nie obejmowała głównego obiektu produkcyjnego.
Odnosząc się do różnic dzielących działalność szkutnicza i stoczniową skarżący podkreślał, że już w proteście z dnia "[...]" stycznia 2020 r. wyjaśniał, że szkutnik nie tylko produkuje jednostki pływające od podstaw, ale również zajmuje się zabudową wnętrz jachtów i podwyższaniem ich standardu i taką między innymi inwestycję planował wnioskodawca we wniosku.
W podsumowaniu swojej argumentacji skarżący podnosił, że zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa przedmiotowy projekt nie wymaga dokumentów wykazywanych przez eksperta, co wykazał w tym zakresie właściwy organ. Wszystkie opisy we wniosku oraz załącznikach są spójne i jednoznaczne. Użyty termin "produkcji jednostek pływających" został przez oceniających źle zrozumiany - termin produkcja w tym przypadku oznaczać miał inne usługi niż naprawa i modernizacja, czyli montaż nowych mebli bądź doposażenia. Ideą projektu było świadczenie usług wskazanych w Biznesplanie na str."[...]". Zaznaczał również, że w żadnym punkcie wniosku wraz z załącznikami oraz kalkulacji finansowej nie znajdują się nowe wyprodukowane jednostki pływające, a termin ten dotyczy "produkcji" jednostek pływających w ograniczonym zakresie opisanym chociażby w Karcie Informacyjnej pkt. 1. Wyposażenie oraz dokumentacja będąca elementem zakresu rzeczowo-finansowego projektu, jest niezbędna do wytworzenia opisanych elementów jachtów opisanych w dokumentacji - m.in. wykonanie procesów cięcia i montażu mebli, półfabrykatów, doposażenia jachtów. Specjalistyczny sprzęt i maszyny oraz dokumentacja projektowa są niezbędne do wytworzenia poszczególnych elementów, świadczenia usług napraw i modernizacji, unowocześnienia oraz doposażenia jednostek pływających. Wobec powyższego w tym stanie sprawy skarga jest uzasadniona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zasady postępowania, obowiązujące organ podczas rozpatrywania wniosków o dofinansowanie projektów określone zostały w ustawie wdrożeniowej, tj. ustawie z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1431).
Z art.61 ust.8 tej ustawy wynika, że sąd może uwzględnić skargę w wypadku stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. W postępowaniu sądowym badane jest, czy został zachowany tryb postępowania określony przepisami prawa i kryteriami wyboru projektów zawartymi w przepisach i stosownych regulaminach konkursowych. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, sąd bada, czy miały one wpływ na wynik oceny.
W art. 37 ust.1 ustawy wdrożeniowej zawarte są wiążące organ zasady wyboru projektów, nakazujące dokonywanie oceny w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewniający wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust.5 ustawy wdrożeniowej, Instytucja może wymagać od wnioskodawcy wyłącznie informacji i dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów wyboru projektów.
Rolą sądu jest dokonanie oceny, czy organ przeprowadził wybór projektu z poszanowaniem ww. zasad. Dodać przy tym należy, iż rozpatrując skargę wniesioną na negatywną ocenę projektu, sąd administracyjny powinien badać zasadność oceny projektu, czyli sięgać do argumentacji, na podstawie której projekt został oceniony. Należy wszakże zaznaczyć, że kontrola sądu administracyjnego przeprowadzana w tym zakresie, powinna zmierzać do oceny, czy argumentacja oceniającego nie jest dowolna, czy mieści się w granicach danej sprawy, czy nie jest oderwana od kryteriów wynikających z regulaminu konkursu. Bowiem sądowa kontrola legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej oceny projektu, dokonanej przez ekspertów, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest do kontroli sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy wdrożeniowej, a także z punktu widzenia kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (wyrok NSA z 17 grudnia 2013 r., II GSK 2249/13, CBOSA). Podkreślić przy tym należy, że sąd nie jest kolejną, trzecią instancją badającą poprawność wniosku, lecz dokonuje kontroli prawidłowości oceny działania organu. Sąd może zaś stwierdzić, czy ocena wniosku dokonana w ramach przeprowadzonego konkursu, dokonana została w sposób zgodny z obowiązującą organ procedurą.
Mając na względzie powyższe założenia, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie ocena wniosku dokonana została z naruszeniem powyższych zasad.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadzała się do rozstrzygnięcia kwestii, czy na etapie oceny merytorycznej były podstawy do wydania negatywnej oceny wniosku, w oparciu o zastosowane kryterium oceny. Przypomnieć należy, że w wyniku przeprowadzonej oceny merytorycznej Komisja Oceny Projektów stwierdziła, iż wniosek nie spełnia kryterium obligatoryjnego: Kryterium merytorycznego zerojedynkowego numer 4 "Zgodność projektu z politykami horyzontalnymi Unii Europejskiej - zrównoważony rozwój". Przyczyną negatywnej oceny projektu było przyjęcie przez Komisję oceniającą, a w ślad za nią przez IP, że projekt nie został przygotowany zgodnie z prawem dot. ochrony środowiska. Skarżący zarzuca organowi, że niesłusznie ocenił w ramach tego kryterium, iż nie zostało ono spełnione z uwagi na niezałączenie do wniosku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, który to dokument, zdaniem strony, nie był wymagany z uwagi na to, że projekt nie obejmował przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko oraz dlatego, że właściwe organy stwierdziły brak podstaw do wydania żądanego dokumentu.
Kryteria wyboru projektów w konkursie"[...]", w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa W na lata 2014-2020 Oś priorytetowa 1 – Inteligentna gospodarka Warmii i Mazur, Działanie 1.5 Nowoczesne firmy, Poddziałanie 1.5.2 Odtwarzanie gospodarczego dziedzictwa regionu, organizowanym przez "[...]" Agencję Rozwoju Regionalnego SA w O (dalej: "IP", "Instytucja" lub "organ"), a także szczegółowe zasady postępowania zostały określone w Regulaminie konkursu. Regulamin ten znajduje się w aktach sprawy (K-56) wraz z załącznikami.
W ocenie Sądu analiza treści postanowień Regulaminu oraz ustawy wdrożeniowej, prowadzi do wniosku, że IP dokonała oceny wniosku z naruszeniem prawa i niezasadnie IP zastosowała §11 ust. 24 Regulaminu stanowiący, że niespełnienie co najmniej jednego z kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) oraz specyficznych (obligatoryjnych) powoduje negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie zgodnie z art. 53 ustawy wdrożeniowej.
Sposób postępowania skarżącego był zgodny z Regulaminem konkursu. Skarżący wystąpił, tak, jak wynika to z Regulaminu oraz wyraźnego wezwania IP, do Burmistrza W o wydanie stosownych dokumentów, tj. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. We wniosku do Burmistrza W o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach projektu przedstawiono opis projektu i podano jego zakres rzeczowy.
W odpowiedzi na wniosek Burmistrz W postanowieniem z "[...]" maja 2019r. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego "U", przewidzianego do realizacji na dz. Oz. Nr geod.: "[...]" obręb "[...]" W, powiat W, woj. W.
Złożony przez skarżącego wniosek został zatem rozpatrzony przez właściwy organ, który uznał, że opisane we wniosku przedsięwzięcie nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Podnoszone przez IP argumenty, iż wniosek skarżącego kierowany do Burmistrza W oparty był na nieaktualnych przepisach, jak również, że nie uwzględniono w jego treści (KIP) wszystkich istotnych cech planowanego przedsięwzięcia nie mogły być podzielone przez skład orzekający w niniejszej sprawie. W pierwszej kolejności zaznaczyć należało, że ustawodawca nie obciążył strony obowiązkiem znajomości prawa. Może ona zatem powoływać formułując swoje żądania także niewłaściwe przepisy prawne. To organ rozstrzygający sprawę, związany zasadą praworządności obowiązany jest do działania na podstawie i w granicach prawa. Tym samym to organ dokonuje prawnej kwalifikacji stanu faktycznego sprawy i wykładni przepisów, a następnie wydaje na ich podstawie rozstrzygniecie indywidualne. To nie na stronie lecz na organie ciążyła zatem odpowiedzialność za dokonanie prawidłowej kwalifikacji prawnej okoliczności stanowiących przedmiot postępowania. Organ zobligowany jest również w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy pozwalający na dokonanie oceny prawnej sprawy. W zakresie tym mieści się również ocena wiarygodności i kompletności informacji w oparciu o które rozstrzyga organ.
Skoro skarżący wystąpił o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to podjął wszelkie możliwe działania zmierzające do realizacji postawionych przez IP wymogów wynikających z regulaminu konkursu. To właściwy organ w oparciu o przepisy Ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko posiadał kompetencje do oceny zasadności wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. W przedmiotowej sprawie organem tym był Burmistrz W, który działając w zakresie swojej właściwości zanegował możliwość wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Mając na uwadze zasadę praworządności i obowiązek działania organów na podstawie i w granicach prawa, nie jest możliwe kwestionowanie ww. rozstrzygnięcia Burmistrza W przez inny organ, poza przewidzianymi prawem trybami weryfikacji rozstrzygnięć indywidualnych.
IP podnosząc, iż istnieją poważne rozbieżności między dokumentacją w oparciu o którą wydane zostało postanowieniem Burmistrza W z "[...]" maja 2019r. a wnioskiem (wraz z uzupełnieniem) nie wykazała w tym zakresie rozbieżności na tyle istotnych by mogły one skutkować przyjęciem braku tożsamości stanu faktycznego ocenianego przez Burmistrza W oraz w procedurze konkursowej. Podnoszone różnice leksykalne na kanwie pojęć, stocznia/warsztat szkutniczy oraz produkcja i doposażanie łodzi/jachtów były wyjaśniane przez skarżącego. Ponadto skarżący dokonał uzupełnień i zmian w swoim wniosku pismem z "[...]" października 2019r. Wprost określono w pkt.3.3 wniosku, zmodyfikowanego pismem z "[...]" października 2019r., że projekt polega na utworzeniu warsztatu szkutniczego. Szczegółowo opisano działania związane z funkcjonowanie warsztatu szkutniczego w załączniku nr. 2.1. "Formularz w zakresie oceny odziaływania na środowisko" wskazując przy tym, ze obiekt będący przedmiotem wniosku nie spełnia definicji stoczni remontowej czy produkcyjnej.
Zaznaczyć również należy, że sygnalizowane przez IP rozbieżności w zakresie sposobu sformułowania wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i wniosku o dofinansowanie projektu: "U" wynikać mogą z różnej specyfiki obu postępowań. Kryteria podlegające analizie i ocenie w ramach postępowania związanego z rozpatrzeniem wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia nie są tożsame z tymi jakie poddawane są ocenie w ramach postępowania konkursowego. Musi to znaleźć swoje przełożenie w treści pism formułowanych przez stronę w obu tych postępowaniach. Należy jednak zaznaczyć, iż wniosek skierowany do Burmistrza W dotyczył przedsięwzięcia inwestycyjnego tożsamego z tym objętym postępowaniem konkursowym. Podkreślić należało, ze poza zakresem kognicji sądu w niniejszej sprawie pozostaje merytoryczna ocena rozstrzygnięcia Burmistrza W z "[...]" maja 2019r. Podobnie w toku oceny wniosku o dofinansowanie projektu: "U" IP nie mogła dokonywać merytorycznej oceny poprawności tego rozstrzygnięcia. Uprawnione było oczywiście badanie czy rozstrzygniecie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia dotyczy przedsięwzięcia tożsamego z objętym wnioskiem. IP nie mogła jednak samodzielnie dokonywać kwalifikacji prawnej zamierzenia inwestycyjnego objętego wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia odmiennej niż uprawniony organ. W tym kontekście podkreślić należy, że IP koncentrowała się w swojej argumentacji w tym zakresie nie na cechach samego zamierzenia inwestycyjnego, a planowanych działaniach jakie mogą być w jego ramach prowadzone, uznając iż planowane działania skarżącego determinują klasyfikację zamierzenia inwestycyjnego jako stoczni.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, nawet zgłaszany zamiar podjęcia produkcji jachtów (choć kwestia ta nie została w sposób wystarczający wyjaśniona) nie czyni z żadnego obiektu stoczni. O kwalifikacji inwestycji jako wymagającej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia decydują jej zobiektywizowane cechy które poddane są ocenie właściwego organu – w niniejszej sprawie był nim Burmistrz W.
Mając na uwadze powyższe w ocenie Sądu, naruszony został art.37 ust.5 ustawy wdrożeniowej, mówiący, że Instytucja może wymagać od wnioskodawcy wyłącznie informacji i dokumentów niezbędnych do oceny wyboru projektów.
W konsekwencji Sąd uznał skargę za zasadną i na podstawie art.61 ust.8 ustawy wdrożeniowej uznał, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.
Rozpatrując sprawę ponownie organ weźmie pod uwagę ocenę prawną zawartą w wyroku, w szczególności zaś to, że wniosek o dofinansowanie złożony został, w części dotyczącej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zgodnie z wymogami wynikającymi z Regulaminu konkursu.
O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art.200 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło