I SA/Ol 178/08
WyrokWSA w Olsztynie2008-08-21
Skład orzekający: Zofia Skrzynecka, Tadeusz Piskozub, Renata Kantecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty egzekucyjne naliczone i pobrane od zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji podlegają zwrotowi, jeśli postępowanie egzekucyjne było prowadzone zgodnie z prawem, mimo błędnego określenia rodzaju zajętej wierzytelności w uzasadnieniu postanowienia organu egzekucyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że koszty egzekucyjne zostały naliczone prawidłowo, a ich pobranie było zasadne, ponieważ postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte i prowadzone zgodnie z prawem z powodu uchylania się zobowiązanego od dobrowolnej zapłaty należności. Błędne określenie rodzaju zajętej wierzytelności w uzasadnieniu postanowienia organu egzekucyjnego nie stanowiło istotnego naruszenia prawa, gdyż wysokość opłaty była prawidłowa i właściwa dla zajęcia wierzytelności pieniężnej. W związku z tym, przepis art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczący zwrotu kosztów egzekucyjnych w przypadku niezgodnego z prawem prowadzenia egzekucji, nie miał zastosowania.Stan faktyczny
Skarżący S. M. kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o ustaleniu kosztów egzekucyjnych i odmowie ich zwrotu. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w celu wyegzekwowania zaległości podatkowych. W wyniku zajęcia wierzytelności z tytułu zwrotu podatku VAT wyegzekwowano należność wraz z odsetkami, kosztami upomnienia i kosztami egzekucyjnymi. Skarżący domagał się zwrotu kosztów egzekucyjnych, zarzucając m.in. niesłuszne ich pobranie, błędy w tytułach wykonawczych oraz wadliwe doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności. Organy administracji uznały naliczenie kosztów za prawidłowe, a postępowanie egzekucyjne za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zofia Skrzynecka Sędziowie Sędzia WSA Tadeusz Piskozub ( spr. ) Asesor WSA Renata Kantecka Protokolant Katarzyna Niewiadomska po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi S. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia "[...]" nr "[...]", w przedmiocie ustalenia kosztów egzekucyjnych, , oddala skargę, ustala koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego T. L., ustanowioną z urzędu a ponoszone przez Skarb Państwa w, wysokości 240 zł (dwieście czterdzieści) wraz z podatkiem VAT i nakazuje wypłacić T. L. opisaną kwotę tytułem udzielonej pomocy prawnej,
I SA/Ol 178/08
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]" w sprawie ustalenia S. M. kosztów egzekucyjnych, powstałych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz odmowy zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych.
Na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie, stwierdzono, co następuje:
Na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Burmistrz P., o numerach:
SW "[...]", z dnia "[...]",
SW "[...]", z dnia "[...]"
SW "[...]" z dnia "[...]"
SW "[...]" z dnia "[...]"
Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne, celem przymusowego wyegzekwowania należności z tytułu podatku od nieruchomości oraz łącznego zobowiązania pieniężnego, należnego od zobowiązanego S. M.
W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 5 grudnia 2006 roku, dokonał zajęcia prawa majątkowego zobowiązanego, stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział, ponadto organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia 27 marca 2007 roku i z dnia 15 maja 2007 roku dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunków bankowych w Powszechnej Kasie Oszczędności Bank Polski S.A. Oddział w E. i "[...]" Banku Spółdzielczym z siedzibą w P. Organ egzekucyjny przesłał na adres zobowiązanego S.M. odpisy zawiadomień o zajęciu wierzytelności, jak też doręczył jemu odpisy 4 przedmiotowych tytułów wykonawczych.
Dokonane zajęcie okazały się nieskuteczne, o czym dłużnicy zajętych wierzytelności powiadomili organ egzekucyjny.
Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego w E. zawiadomieniem z dnia 29 sierpnia 2007 roku dokonał zajęcia prawa majątkowego zobowiązanego, stanowiącego wierzytelność pieniężną z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług w Urzędzie Skarbowym. Odpis zajęcia wierzytelności pieniężnej z dnia 29.08.2007r. organ egzekucyjny przesłał zobowiązanemu w dniu 30 sierpnia 2007 r., którego odbiór pokwitował S. M. w dniu 3.09.2007 roku.
W wyniku przekazania kwot pochodzących ze zwrotu podatku od towarów i usług wyegzekwowano całość zaległości w wysokości 5101,80 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 797,60 zł, kosztami upomnienia w wysokości 35,20 zł i kosztami egzekucyjnymi w kwocie 372,50 zł w skład których wchodzi opłata manipulacyjna w wysokości 55,38 zł, opłata za zajęcie wierzytelności pieniężnej w kwocie 295,52 zł i wydatki egzekucyjne w kwocie 21,60 zł.
Wnioskiem z dnia 28 grudnia 2007 roku, sprecyzowanym pismem z dnia 18 stycznia 2008 roku, S. M. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego z żądaniem zwrotu kosztów egzekucyjnych w kwocie 372,50 złotych, odsetek w kwocie 797,60 złotych oraz kosztów upomnienia w kwocie 36,20 złotych.
W ocenie zobowiązanego, koszty egzekucyjne zostały pobrane niesłusznie, gdyż zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług zostało doręczone zobowiązanemu po dokonaniu faktycznej egzekucji z tego prawa.
Nadto S.M. podniósł, iż tytuły wykonawcze na podstawie których prowadzono postępowanie egzekucyjne zostały wystawione z błędną podstawą prawną.
W treści złożonego pisma skarżący wniósł również o wydanie decyzji w związku z zakończoną kontrolą podatkową w zakresie poprawności danych rejestrowych oraz o wystawienie odpowiedniego dokumentu upoważniającego do zaksięgowania w księdze podatkowej kwot związanych z podatkiem od nieruchomości.
Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał się niewłaściwym i postanowieniem z dnia "[...]" przekazał Burmistrzowi P. wniosek S. M. według właściwości rzeczowej, w części dotyczącej zwrotu odsetek za zwłokę oraz zwrotu kosztów upomnienia, o czym powiadomiono zobowiązanego.
Naczelnik Urzędu Skarbowego , jako organ egzekucyjny działając na podstawie art.64c § 1 i § 3, art. 64 § pkt4 i § 9 pkt 2, art.64 § 6 i § 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwanej dalej "upea", postanowieniem z dnia "[...]", ustalił wysokość kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SW "[...]", SW "[..]", SW"[...]" i SW"[...]" w kwocie 372,50 złotych oraz odmówił zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych w tej kwocie.
W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji podniósł, że za dokonanie zajęcia wierzytelności pieniężnych pobiera się opłatę za dokonanie czynności egzekucyjnych w wysokości 5 % kwoty egzekwowanej należności, którą wyliczył w wysokości 295,52 zł.
Natomiast zgodnie z art.64 § 6 i § 10 upea, organ wyliczył i pobrał opłatę manipulacyjną za stosowanie środków egzekucyjnych, która wyniosła 1 % należności, objętych tytułami wykonawczymi, przy czym jej wysokość wyniosła 55,58 zł, ponadto obciążył zobowiązanego wydatkami egzekucyjnymi w kwocie 21,60 zł.
Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że zgodnie z art. 64c § 3 upea jeżeli okaże się, że po pobraniu od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych, wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, organ egzekucyjny zwraca te należności z odsetkami.
Organ podkreślił, że S. M. nie wpłacił należnych zobowiązań z tytułu podatku od nieruchomości, co spowodowało wszczęcie postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego ich wyegzekwowania, a w konsekwencji powodując powstanie kosztów egzekucyjnych, obciążających zobowiązanego. Naczelnik Urzędu Skarbowego podniósł, że zobowiązany nie kwestionował wymagalności należności i nie korzystał z przysługujących mu środków prawnych w postępowaniu egzekucyjnych, dlatego nie ma podstaw do przyjęcia, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, a tym samym brak było podstaw do zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych.
S. M. we wniesionym zażaleniu, nie zgodził się z treścią wydanego rozstrzygnięcia, ponieważ nie odnosiło się ono do wszystkich podniesionych przez niego w piśmie z dnia 18 stycznia 2008 roku zagadnień. Ponadto żalący stwierdził, iż postępowanie egzekucyjne nie powinno być prowadzone, gdyż tytuły wykonawcze zawierały błędy formalne i jako takie powinny być zwrócone wierzycielowi.
Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia "[...]" utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego .
W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji podniósł, że zasadnie organ I instancji ustalił wysokość kosztów w kwocie 372,50 zł, w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie przedmiotowych 4 tytułów wykonawczych oraz prawidłowo odmówił zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych w kwocie 372,50 złotych.
Zgodnie z unormowaniami regulującymi administracyjne postępowanie egzekucyjne zastosowanie jakichkolwiek czynności egzekucyjnych wiąże się z powstaniem odpowiednich kosztów egzekucyjnych.
W rozpatrywanej sprawie czynnościami egzekucyjnymi powodującymi powstanie kosztów egzekucyjnych było doręczenie zobowiązanemu 4 odpisów tytułów wykonawczych, wraz z zawiadomieniami o zajęciu rachunków bankowych i wierzytelności w ZUS, a także zajęcie wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług.
W związku z powyższym koszty egzekucyjne zostały naliczone w oparciu o art. 64 § 1 pkt 4 i 6 upea, według których za zajęcie wierzytelności pieniężnych innych niż świadczenie z ubezpieczenia społecznego i wynagrodzenie za pracę pobiera się opłatę" w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 4,20 złotych, a za doręczenie odpisu tytułu wykonawczego pobiera się opłatę manipulacyjną w wysokości 1 % kwoty egzekwowanej należności objętej każdym tytułem wykonawczym, nie mniej jednak niż 1,40 złotych. Spowodowało to obowiązek uiszczenia kosztów egzekucyjnych w łącznej wysokości 372,50 złotych, w skład których wchodzi opłata manipulacyjna w kwocie 55,38 złotych, opłata za zajęcie wierzytelności pieniężnej w kwocie 295,52 złotych oraz wydatki egzekucyjne w kwocie 21,60 złotych. Wydatki egzekucyjne, zgodnie z art. 64b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, obejmują rzeczywiste koszty i poniesione przez organ egzekucyjny w związku z prowadzeniem egzekucji, na co w przedmiotowej sprawie składają się koszty korespondencji.
Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, obciążenie S. M. kosztami egzekucyjnymi w łącznej kwocie 372,50 złotych było prawidłowe i zasadne. Wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż kwota 295,52 złotych dotyczy opłaty za zajęcie rachunku bankowego, zamiast opłaty za zajęcie wierzytelności pieniężnej, było nieprawidłowością, która jednak nie mogła stanowić podstawy do uchylenia wydanego rozstrzygnięcia. Pomimo błędnego określenia rodzaju czynności egzekucyjnej, za którą naliczono przedmiotową opłatę, jej wysokość podano w prawidłowej wysokości. Zatem koszty egzekucyjne naliczono zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i stosownie do postanowień art. 64c §1 upea obciążono nimi S. M.
Konieczność ich poniesienia przez zobowiązanego była zasadna, ponieważ wszczęcie postępowania egzekucyjnego wynikło z uchylania się strony od dobrowolnej zapłaty należności z tytułu podatku od nieruchomości oraz łącznego zobowiązania pieniężnego. Natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego jako organ egzekucyjny obowiązany był do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o otrzymane od Burmistrza P. tytuły wykonawcze.
Organ odwoławczy zaznaczył, iż w myśl art. 29 § 1 upea, organ egzekucyjny nie był uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi. Te kwestie leżą w gestii wierzyciela, który jako jedyny uprawniony jest do ewentualnego wycofania nadesłanych tytułów wykonawczych.
Zadaniem organu egzekucyjnego jest doprowadzenie do zaspokojenia dochodzonych należności poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie.
W niniejszej sprawie takim środkiem egzekucyjnym było m. in. zajęcie zawiadomieniem z dnia 29 sierpnia 2007 roku, Nr "[...]" wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług.
Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał przedmiotowe zajęcie w dniu 30 sierpnia 2007 roku, zaś zobowiązany w dniu 3 września 2007 roku. Przepisy art. 89 upea, regulujące egzekucję z innych niż określone w art. 72-85 wierzytelności pieniężnych; przewidują aby zawiadomienie o zajęciu wierzytelności było przesłane do dłużnika zajętej wierzytelności w tym samym czasie co zawiadomienie zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności. Organ egzekucyjny ma jedynie obowiązek zawiadomić zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności, tym samym zarzut zobowiązanego o doręczeniu zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej, po dokonaniu faktycznej egzekucji, nie jest niezasadny.
Ogólna zasada odpowiedzialności zobowiązanego za koszty powstałe w wyniku prowadzenia egzekucji, określona w art. 64c § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, doznaje ograniczenia w § 3 tegoż artykułu, zgodnie z którym jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z przepisami ustawy wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel, obciąża nimi wierzyciela. Z treści powyższego przepisu wynika, iż przesłanką dokonania zwrotu zobowiązanemu kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami jest wszczęcie i prowadzenie egzekucji w sposób niezgodny z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zaszły przesłanki do dokonania zwrotu S. M. pobranych w toku postępowania egzekucyjnego kosztów egzekucyjnych.
Organ II instancji podkreślił, że w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego zobowiązany ani nie składał zarzutów, ani innych przysługujących mu środków prawnych.
W ocenie organu II instancji, kwestionowanie postępowania egzekucyjnego, które już zaspokoiło wierzyciela jest spóźnione, ponieważ takie zarzuty należało podnosić w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym, co jest zagwarantowane w art. 27-29 oraz w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wtedy to zobowiązany mógłby podważać zarówno treść, jak i formę tytułów wykonawczych.
Organ II instancji odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w zażaleniu, że w wydanym postanowieniu Naczelnik Urzędu Skarbowego nie odniósł się do wszystkich zagadnień podniesionych w piśmie z dnia 18 stycznia 2008 roku, stwierdził, iż również nie znajdują one uzasadnienia, ponieważ żądanie dotyczące zwrotu odsetek za zwłokę oraz kosztów upomnienia zostało przekazane do załatwienia Burmistrzowi P, natomiast żądanie dotyczące zwrotu kosztów egzekucyjnych zostało załatwione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia "[...]"
S.. M. pismem z dnia 11 kwietnia 2008 roku wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]".
Skarżący zarzucił aktowi administracyjnemu naruszenie prawa materialnego, poświadczenie nieprawdy, naruszenie prawdy obiektywnej, brak możliwości udostępnienia akt sprawy oraz złamanie zasady praworządności poprzez dokonanie swobodnej oceny dowodów.
W szczególności zarzucił naruszenie art. 121 i art. 122 Ordynacji podatkowej, art. 73 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 29 § 2 w związku z art. 27§ 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wnosząc w petitum skargi o uchylenie postanowień obu instancji.
W uzasadnieniu skargi, skarżący stwierdził, że nie nastąpiło uchylenie od zapłaty należności z tytułu podatku od nieruchomości oraz łącznego zobowiązania pieniężnego, a także nie zostało popełnione przestępstwo karne skarbowe, ponieważ wszelkie zaszłości powstałe w latach 2005-2008 spowodowane były wypadkiem przy pracy oraz związanym z tym kalectwem i stale pogarszającym sie stanem zdrowia. Skarżący stwierdził, że zwrot podatku od towarów i usług, który miał być przeznaczony na wykonanie drogich badań lekarskich i dalsze leczenie został bezprawnie zajęty przez Naczelnika Urzędu Skarbowego i przeznaczony na pokrycie zadłużenia wraz z odsetkami za zwłokę, kosztami upomnienia i kosztami egzekucyjnymi.
W ocenie skarżącego, działanie takie świadczy o panującej w instytucji skarbowej wszechwładzy oraz jest wyrazem dominacji nad chorym człowiekiem.
We wniesionej skardze skarżący podkreślił również, iż jako strona nie został zawiadomiona o przekazaniu akt do organu odwoławczego przez co pozbawiono go możliwości zapoznania się z nadesłanymi dokumentami.
Zdaniem Skarżącego organ pierwszej instancji nie przesłał kompletu akt sprawy, lecz dokonał jego swobodnej selekcji.
Do skargi dołączono kserokopie rozstrzygnięć wydanych przez Burmistrza, wnioski skierowane do Naczelnika Urzędu Skarbowego, pochodzące z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału, Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności oraz Naczelnika Skarbowego , a także liczne zaświadczenia lekarskie obrazujące stan zdrowia zobowiązanego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, jako nieuzasadnionej, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu wydanego postanowienia.
Pełnomocnik skarżącego pismem z dnia 11 sierpnia 2008 roku poparł zarzuty skargi, podnosząc w uzasadnieniu pisma, że wskazanie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, iż kwota 295,52 zł dotyczy opłaty za zajęcie rachunku bankowego zamiast opłaty za zajęcie wierzytelności, jest rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 27 §1 pkt 11 ustawy, skutkującym na zasadzie art. 81 § 4 powołanej ustawy oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 kwietnia 2002 roku w sprawie trybu zawiadamiania przez bank o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, zakaz wypłat z rachunku bankowego, czyli de facto zablokowanie konta skarżącego.
Ponadto pełnomocnik podkreślił, że w rozważanej sprawie egzekucja należności winna być prowadzona w innym trybie niż z rachunku bankowego na podstawie Rozdz. 5 przepisu art. 89 regulującego egzekucję z innych niż określone w art. 72 — 85, należności pieniężnych.
Ponadto pełnomocnik stwierdził, że zgodnie z treścią art. 26 § 5 pkt 1 i 2 cyt. ustawy, wszczęcie egzekucji następuje z chwilą doręczenia przez organ egzekucyjny zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Ponadto podniósł, że nie doręczenie odpisu tytułu wykonawczego oznacza, iż egzekucja nie została wszczęta, czego oczywistym następstwem jest brak podstaw prawnych do podejmowania jakichkolwiek działań, które mogą być przeprowadzone wyłącznie w toku postępowania egzekucyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej m.in. poprzez badanie legalności, czyli zgodności z prawem wydawanych aktów w tym decyzji administracyjnych.
Z treści art. 145 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanego dalej ppsa, wynika zaś, że sąd uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo gdy stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy .
W rozpatrywanej sprawie podstawą prawną żądania skarżącego był art.64c § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwanej dalej upea, zgodnie z którym, jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te, wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel, obciąża nimi wierzyciela.
Przede wszystkim stwierdzić należy, iż postępowanie egzekucyjne wszczęte i prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego było zgodne z prawem, ponieważ zobowiązany nie uregulował w ustawowym terminie należnego podatku od nieruchomości i łącznego zobowiązania pieniężnego za 2005 i 2006 rok.
Przedmiotem postępowania było ustalenie wysokości kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Burmistrza P. o numerach: SW "[...]", SW"[...]", SW"[...]" i SW"[....]" oraz odmowa zwrotu pobranych na ich podstawie opłat za czynności egzekucyjne oraz wydatki egzekucyjne.
Zgodnie z unormowaniami regulującymi postępowanie egzekucyjne w administracji, zastosowanie jakichkolwiek czynności egzekucyjnych wiąże się z naliczeniem i pobraniem odpowiednich kosztów egzekucyjnych, które ustalane są na podstawie przepisów rozdziału 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W niniejszej sprawie czynnościami egzekucyjnymi powodującymi powstanie kosztów egzekucyjnych było doręczenie odpisów 4 przedmiotowych tytułów wykonawczych i dokonanie zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, a także zajęcie wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług, z której wyegzekwowano: należność główną w wysokości 5.101,80 zł, odsetki w kwocie 797,60 zł, koszty egzekucyjne w wysokości 372,50 zł oraz koszty upomnienia w kwocie 35,20 zł.
W związku z powyższym koszty egzekucyjne zostały naliczone w oparciu o art. 64 §1 pkt 4 i 6 upea, według którego, za zajęcie wierzytelności pieniężnych innych niż świadczenie z ubezpieczenia społecznego i wynagrodzenie za pracę pobiera opłatę w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności, natomiast za doręczenie odpisu tytułu wykonawczego pobiera się opłatę manipulacyjną 1 % kwoty egzekwowanej należności objętej każdym tytułem wykonawczym.
Spowodowało to obowiązek uiszczenia przez zobowiązanego kosztów egzekucyjnych w łącznej wysokości 372,50 złotych, w skład których wchodzi opłata manipuIacyjna w wysokości 55,38 złotych, opłata za zajęcie wierzytelności pieniężnej w kwocie 295,52 zł, wydatki egzekucyjne w kwocie 21,60 złotych.
W ocenie Sądu, w opisanych okolicznościach faktycznych i prawnych, obciążenie S. M. kosztami egzekucyjnymi w łącznej kwocie 372,50 złotych było prawidłowe i zasadne.
Wprawdzie w uzasadnieniu postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego stwierdzenie, iż kwota 295,52 złotych dotyczy opłaty za zajęcie rachunku bankowego, zamiast opłaty wierzytelności pieniężnej, była nieprawidłowością, która nie stanowiła istotnego naruszenia prawa, ponieważ zgodnie z treścią art.64 §4 upea, opłatę za zajęcia określone w pkt 2 -6, między innymi za zajęcie wierzytelności pieniężnych, pobiera się tylko raz, chociażby takie czynności były następnie ponawiane.
W rozpatrywanej sprawie organ egzekucyjny dokonał najpierw zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego, które okazało się nieskuteczne, a następnie skutecznie zajął wierzytelność pieniężną z tytułu VAT, dlatego pomimo błędnego określenia rodzaju czynności egzekucyjnej, za którą naliczono przedmiotową opłatę, jej wysokość podano w prawidłowej wysokości, właściwej również dla zajęcia wierzytelności pieniężnej.
Zatem koszty egzekucyjne naliczono zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i stosownie do postanowień art. 64c §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i obciążono nimi S. M.
Natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego jako organ egzekucyjny obowiązany był do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, w oparciu o otrzymane od Burmistrza P. tytuły wykonawcze, a zadaniem organu egzekucyjnego było doprowadzenie do zaspokojenia dochodzonych należności poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie.
W niniejszej sprawie takim środkiem egzekucyjnym było zajęcie zawiadomieniem z dnia 29 sierpnia 2007 roku, wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług. Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał przedmiotowe zajęcie w dniu 30 sierpnia 2007 roku, zaś zobowiązany w dniu 3 września 2007 roku.
Zgodnie z treścią art. 89 upea, regulujący egzekucję z innych niż określone w art. 72-85 wierzytelności pieniężnych, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności przesyła się do dłużnika zajętej wierzytelności w tym samym czasie co zawiadomienie zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności, natomiast zgodnie z §2 tegoż artykułu zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności, czyli w tym wypadku Urzędowi Skarbowemu, z chwilą zawiadomienia o zajęciu.
W świetle tej regulacji niezasadny jest zarzut skargi, że to zobowiązany powinien być powiadomiony o dokonanym zajęciu wierzytelności pieniężnej, jeszcze przed dokonaniem zajęcia, kiedy z regulacji art.89 upea wynika, że przesłanie do dłużnika zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności winno dokonane jednocześnie z zawiadomieniem zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności.
Organ egzekucyjny miał jedynie obowiązek zawiadomić zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności, co też uczynił wysyłając mu zawiadomienie.
W ocenie Sądu błędne są zarzuty pełnomocnika skarżącego, że naruszono treść art.26 § 5 pkt 1 i 2 upea, ponieważ organy egzekucyjne nie doręczyły zobowiązanemu tytułów wykonawczych, kiedy z akt sprawy wynika, że organ egzekucyjny wraz z zawiadomieniami o zajęciu należności w ZUS i na kontach bankowych, przesłał S. M. odpisy tytułów wykonawczych, za zwrotnym poświadczeniem odbioru.
Zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie, kolejny zarzut pełnomocnika, że organ egzekucyjny rażąco naruszył prawo, ponieważ naliczył opłatę za zajęcie rachunku bankowego, zamiast naliczyć za zajęcia wierzytelności, ponieważ z akt sprawy wynika, że organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunków bankowych zobowiązanego i z tego tytułu mógł wyliczyć i pobrać należne opłaty egzekucyjne.
Zatem wszczęcie postępowania egzekucyjnego i zajęcie w dniu 29 września 2007 roku wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z tytułu podatku VAT w Urzędzie Skarbowym w E., było zgodne z prawem i na mocy art. 64 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjny w administracji skutkowało obciążaniem zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi.
W ocenie Sądu, na podstawie całokształtu akt sprawy nie można zarzucić organom egzekucyjnym, iż wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, zatem przepis art.64c §3 upea nie miał zastosowania, a zasadnie, stosownie do treści art. 64c §7 upea, na żądanie zobowiązanego wydano postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych.
Mając to na uwadze Sąd nie dopatrzył się, aby zaskarżone postanowienie naruszało prawo i na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Początek formularza
[pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic][pic]
[pic][pic][pic][pic]
[pic]
Dół formularza
Początek formularza
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło