I SA/Ol 178/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka, Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod (sprawozdawca), sędzia WSA Jolanta Strumiłło, Protokolant sekretarz sądowy Jolanta Piasecka, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2019r. sprawy ze skargi Spółki A. na informację Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie nieuwzględnienia protestu oddala skargę Spółka A (dalej jako wnioskodawca, skarżąca) złożyła wniosek o dofinansowanie projektu "Wdrożenie innowacyjnej technologii reżyserii światła w "[...]"" w ramach konkursu nr "[...]", który został zarejestrowany pod numerem "[...]". Wniosek przeszedł pozytywnie weryfikację wymogów formalnych i został przedłożony do formalno- merytorycznej Komisji Oceny Projektów (dalej : KOP), która stwierdziła, iż nie spełniono kryterium obligatoryjnego tj. kryterium merytoryczne ogólne numer 1- Możliwość otrzymania dofinansowania przez projekt oraz kryterium merytoryczne ogólne numer 7- Wykonalność techniczna. Agencja, działając jako Instytucja Pośrednicząca (dalej również jako: IP) poinformowała wnioskodawcę pismem z dnia "[...]" o negatywnej ocenie projektu, Uzasadniając swoje stanowisko IP wskazała, że w stosunku do: - Kryterium merytorycznego ogólnego numer 1 Możliwość otrzymania dofinansowania przez projekt - wnioskodawca nie przedstawił prawidłowo rozeznania rynku w odniesieniu do przedstawionych wycen dóbr nabywanych w projekcie, tj. nie przedstawił trzech konkurencyjnych ofert w odniesieniu do poszczególnych wydatków i nie uzasadnił wyboru jednej z nich (przy czym deklaracja wnioskodawcy o jedynym dostawcy np. głowicy "megaPoint" nie jest poprawna, gdyż można ją nabyć np. bezpośrednio w firmie A. Zastrzeżenia wzbudził także brak rzeczowego uzasadnienia nabycia aż 24 sztuk głowic, co jest zupełnie nieadekwatne do zakresu projektu, którego celem jest wsparcie firm w początkowej fazie rozwoju, a nie nadmiarowe nabywanie urządzeń i doposażenie z zapasem na wiele lat. Wskazano, że wiele firm z powodzeniem obsługuje masowe i duże imprezy z zapleczem kilkunastu głowic. Brak rzeczowego i wiarygodnego uzasadnienia konieczności nabycia tak dużej liczby głowic powoduje, w ocenie IP, konieczność uznania wydatku za nieracjonalny i nieuzasadniony, zatem należy uznać ten wydatek za niekwalifikowany w ramach przedmiotowego projektu. W ocenie IP wnioskodawca nie przedstawił prawidłowego rozeznania rynku w odniesieniu do: urządzenia grandMA3 (brak opisu konkretnych ofert, na których oparto wycenę), urządzenia M-Carre (brak opisu konkretnych ofert, na których oparto wycenę oraz brak rzeczowego uzasadnienia nabycia 2 szt. urządzenia), strony internetowej (brak opisu konkretnych ofert, na których oparto wycenę oraz brak rzeczowego uzasadnienia wyceny, roboczogodzin, stawki), doradztwa (brak opisu konkretnych ofert, na których oparto wycenę oraz brak rzeczowego uzasadnienia dla nabycia usługi w opisanym zakresie, gdyż np. deklarowane strategie, rozeznanie otoczenia rynkowego, czy określenie trendów rynkowych są przecież podstawą dla sporządzenia wniosku i biznes planu, determinują powodzenie projektu w kontekście działalności wnioskodawcy w okresie trwałości- racjonalność dofinansowania projektu, zatem w tym zakresie usługa jest zbędna, a zatem i przeszacowana o koszty zbędnych elementów). W ocenie IP wydatki opisane/wskazane wyżej należy przenieść do puli kosztów niekwalifikowanych. Tym samym oceniono, że wnioskodawca dla większości wydatków nie przedstawił prawidłowego rozeznania rynku, tj. przede wszystkim przedstawienia 3 ofert konkurencyjnych. O ile w ww. kwestii oceniający mógłby zwrócić się do wnioskodawcy z prośbą o uzupełnienie, to jednak w budżecie znajduje się pozycja co do której oceniający ma duże wątpliwości. W jego opinii nie jest zasadnym zakup aż 24 szt. głowic w kontekście skali planowanej do prowadzenia przez wnioskodawcę działalności. - Kryterium merytoryczne ogólne numer 7- Wykonalność techniczna. Wskazano, że celem projektu jest kompleksowe doposażenie wnioskodawcy w sprzęt i urządzenia pozwalające rozpocząć działalność gospodarczą w zakresie opisanym we wniosku. Zaznaczono jednak, iż powyższe nie ma nic wspólnego z obiektywnie uzasadnionym zapotrzebowaniem na przedmiotowe usługi zdiagnozowanym na bazie obiektywnych źródeł, gdyż ani opinia o innowacyjności, ani treść wniosku czy biznes planu nie podaje żadnego źródła, które wskazywałoby na zainteresowanie grupy docelowej przedmiotowymi usługami/ofertą wskazując jedynie subiektywne odczucie. Analiza potrzeb ww. grupy docelowej ma charakter życzeniowy i nie została oparta na żadnych wiarygodnych źródłach, a jedynie na własnych spekulacjach. Ponadto w biznes planie opisano bardzo wybiórczo krajową i regionalną konkurencję oferującą przedmiotowe usługi. W analizie potrzeb wnioskodawca skupił się jedynie na potrzebach podmiotu bez żadnego zaplecza technicznego, natomiast nie zidentyfikował żadnych obiektywnych wyróżników usługi dla klientów i ich potrzeb w tym zakresie (nie wskazano żadnego źródła o obiektywnym charakterze potwierdzającego popyt na usługi wnioskodawcy), co przy licznej konkurencji o silnej i stabilnej pozycji nie potwierdza innowacyjności usługi (wnioskodawca osiągnie zaledwie ten sam efekt dla klienta co konkurencja). Reasumując wskazano, że w ramach projektu ma zostać dofinansowany podmiot (w kontekście nabycia pełnego wyposażenia i sprzętu) by, oferować kolejne usługi świadczone już na rynku przez konkurencję. W opinii oceniającego nie została przedstawiona szczegółowa i wyczerpująca analiza potrzeb, a co najważniejsze nie została ona poparta wynikami przeprowadzonych badań lub obiektywnymi źródłami. W tej sytuacji nie można ocenić, że grupa docelowa faktycznie będzie zainteresowana korzystaniem z efektów projektu. Dodatkowo wskazano, że kryteria merytoryczne wyboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 zostały zatwierdzone przez Komitet Monitorujący Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2014-2020 i określone w Szczegółowym opisie osi priorytetowej Inteligentna Gospodarka. Szczegółowe zasady i sposób finansowania oraz tryb i warunki ubiegania się o dofinansowanie z Programu zostały określone w Szczegółowym opisie osi priorytetowej Inteligentna Gospodarka oraz w Regulaminie. Zgodnie z §11 ust. 14 i ust. 16 Regulaminu: Wnioski o dofinansowanie projektów pozytywnie ocenione w ramach oceny kryteriów formalnych poddawane są ocenie w ramach kryteriów merytorycznych. Ocena kryteriów merytorycznych jest oceną kilkustopniową obejmującą: 1 ocenę kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) i specyficznych (obligatoryjnych); 2 ocenę kryteriów merytorycznych punktowych i premiujących oraz zgodnie z § 11 ust. 24 Regulaminu: Niespełnienie co najmniej jednego z kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) oraz specyficznych (obligatoryjnych) powoduje negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu zgodnie z art. 53 ustawy wdrożeniowej. W związku z powyższym, na podstawie § 11 Regulaminu projekt wnioskodawcy otrzymał negatywną ocenę na etapie oceny formalno- merytorycznej z powodu niespełnienia kryterium merytorycznego ogólnego numer 1- Możliwość uzyskania dofinansowania przez projekt oraz kryterium merytorycznego ogólnego numer 7 -Wykonalność techniczna. Na powyższą informację wnioskodawca złożył protest z dnia "[...]", w którym zrzucił naruszenie: 1. ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-20201 (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 1431 ze zm., dalej jako "ustawa wdrożeniowa"), w szczególności: - art. 37 ust 1 ustawy wdrożeniowej poprzez niezapewnienie zasady przejrzystego, rzetelnego i bezstronnego wyboru projektów do dofinansowania poprzez wykroczenie przez KOP z przyjętymi kryteriami oceny projektu na etapie oceny merytorycznej poprzez niewezwanie wnioskodawcy do uzupełnia merytorycznego wniosku w zakresie kryterium możliwość uzyskania dofinansowania przez projekt i wykonalność techniczna, pomimo, iż karta oceny projektów w zakresie ww. kryteriów przewiduje możliwość uzupełnienia dokumentacji. Wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia na ocenie merytorycznej, co poprawnie uczynił. W piśmie dot. uzupełnień merytorycznych brak było wezwania do wyjaśnienia, uzupełnienia w zakresie rozeznania rynku, wątpliwości co do ilości przedstawionych ofert, brak było uwag co do ilości 24 zakupywanych głowic, urządzenia M-Carre, grandMA3, doradztwa, w szczególności w zakresie analizy potencjalnych dostawców, rozeznania rynku. Tymczasem wnioskodawca przedstawił rozeznanie bardzo szczegółowe, zgodnie z instrukcją do pola C.5 biznesplanu, gdzie nie ma informacji, iż należy przedstawić 3 oferty konkurencyjne w zakresie analizy, ponadto w zakresie ilości ofert, uzasadnienia ofert, ilości sprzętu nie było zastrzeżeń na etapie uwag merytorycznych. Powyższego warunku nie ma w dokumentacji konkursowej. Wystarczające jest porównanie oferty dwóch dostawców. W projektach firm, które otrzymały dofinansowanie rozeznania rynku dokonano w oparciu o porównanie 2 ofert. Ponadto zgodnie z informacją uzyskaną na szkoleniu we "[...]" szacowania można dokonać na podstawie różnych źródeł i ilości ofert, ostatecznie projekt będzie realizowany zgodnie z zasadą konkurencyjności. - art. 37 ust 1 ustawy wdrożeniowej poprzez niezapewnienie zasady przejrzystego, rzetelnego i bezstronnego wyboru projektów do dofinansowania poprzez ocenę wniosku przez ekspertów niemających kwalifikacji w zakresie reżyserii światła i dźwięku. -art. 37 ust 1 ustawy wdrożeniowej poprzez niezapewnienie zasady przejrzystego, rzetelnego i bezstronnego wyboru projektów do dofinansowania poprzez wykroczenie z oceną projektu poza definicje kryteriów merytorycznych możliwość uzyskania dofinansowania i wykonalność techniczna będących przedmiotem odrzucenia, wybiórczą analizę biznesplanu, nieodniesienie się do specyfiki branży, istotne błędy w uzasadnieniu decyzji o odrzuceniu, naruszenie zasady równego traktowania w stosunku do innych wnioskodawców, którym umożliwiono uzupełnienie wniosku. -art. 41 ust 1 pkt 7a ustawy wdrożeniowej zgodnie z którym regulamin określa zakres, w jakim jest możliwe uzupełnianie lub poprawianie projektu w części dotyczącej spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów w trakcie jego oceny poprzez niedoprecyzowanie w regulaminie konkursu zakresu dodatkowych wyjaśnień/ uzupełnień na etapie oceny merytorycznej wniosku przez co naruszono zasadę równego traktowania wnioskodawców, przejrzystości, swobody oceny na rzecz oceny dowolnej, noszącej cechy oceny uznaniowej. Wnioskodawca nie został wezwany do uzupełnienia wniosku w zakresie kryteriów możliwość uzyskania dofinansowania i wykonalność techniczna, w szczególności elementów, które stanowiły podstawę odrzucenia. -art. 45 ust 3 ustawy wdrożeniowej zgodnie z którym: "W trakcie oceny spełnienia kryteriów wyboru projektów, na wezwanie właściwej instytucji, wnioskodawca może uzupełnić lub poprawić projekt w części dotyczącej spełniania kryteriów wyboru projektów w zakresie określonym w regulaminie konkursu, jeżeli zostało to przewidziane w przypadku danego kryterium. Uzupełnienia lub poprawienia projektu może dokonać, za zgodą wnioskodawcy, komisja oceny projektów. Właściwa instytucja w trakcie uzupełniania lub poprawiania projektu zapewnia równe traktowanie wnioskodawców", poprzez niezachowanie zasady równego traktowania podczas oceny wniosków, pominięcie w piśmie w sprawie uzupełnienia merytorycznego wniosku wątpliwości, które następnie stały się powodem odrzucenia wniosku. 2. Uchwały Nr 16/150/15/V Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego z dnia 24 marca 2015r. przyjmującej Regionalny Program Operacyjny Województwa Warmińsko-Mazurskiego na lata 2014-2020 poprzez nie udzielenie dofinansowania projektowi, którym swym zakresem wpisuje się w cele i priorytet uchwały. 3.Szczegółowego opisu osi priorytetowej I Inteligentna Gospodarka Warmii i Mazur Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Warmińsko-Mazurskiego na lata 2014-2020 dokumentacji konkursowej, poprzez naruszenie kryteriów oceny merytorycznej możliwość uzyskania dofinansowania i wykonalność techniczna dla poddziałania 1.3.2 poprzez dowolną, uznaniową, wykraczającą poza ramy oceny interpretację kryterium możliwość uzyskania dofinansowania i wykonalność techniczna, poprzez odrzucenie projektu za niespełnienie ww. wykonalność techniczna, poprzez dowolną interpretację kryteriów. Zauważono, że w ramach kryterium wykonalność techniczna oceniana jest wykonalność prawna i techniczna, potrzeba jego realizacji, cel optymalny wariant, sposób realizacji i stan po realizacji. 4.Regulaminu przedmiotowego konkursu, w szczególności poprzez nieumożliwienie poprawy wniosku/udzielania wyjaśnień na etapie oceny merytorycznej w zakresie opisów, które były przedmiotem odrzucenia, wnioskodawca nie był wezwany do uzupełniania w zakresie stanowiący przedmiot odrzucenia, w piśmie instytucji w zakresie uzupełnienia merytorycznego wniosku pominięto wątpliwości stanowiące podstawę odrzucenia. Naruszenie zapisów SZOOP w zakresie kryteriów możliwość uzyskania dofinansowania i wykonalność techniczna. W uzasadnieniu protestu podkreślono, że oceniający nie zanegowali zapisów opinii o innowacyjności, tym samym projekt spełnia wymóg innowacji w skali kraju nie stosowanej dłużej niż 3 lata. Odnosząc się szczegółowo do poszczególnych zarzutów wskazano, że : - wnioskodawca przedstawił prawidłowe rozeznanie rynku zgodnie z instrukcją C.5 biznesplanu, gdyż wystarczające było porównanie oferty dwóch dostawców. - wnioskodawca w biznesplanie szczegółowo wskazał, iż zamierza realizować duże masowe imprezy, obsługa dużych "scen" co wymaga dużej ilości głowic, tym samym wnioskodawca nie kupuje głowic na zapas, jak twierdzili oceniający i jest w związku z tym nieadekwatne do zakresu projektu. Wnioskodawca prawidłowo uzasadnił zakup wszystkich urządzeń w proponowanej ilości w biznesplanie. - odpowiadając na zarzut braku opisu konkretnych ofert, na których oparto wycenę wnioskodawca stwierdził, że biznesplan nie nakłada obowiązku opisu ofert a jedynie ich porównanie cenowe, przedstawienie parametrów zakupowanego sprzętu co wnioskodawca uczynił w C.5 biznesplanu. Skoro oceniający chciał znać stawki roboczogodzin, winien poprosić o uzupełnienie w tym zakresie. - rozeznanie rynku w zakresie doradztwa zostało przeprowadzone analogicznie jak w projektach, które otrzymały dofinansowanie w ramach przedmiotowego konkursu, tym samym argumentacja oceniającego jest krzywdząca, świadczy o braku jednego standardu oceny wniosków, dyskryminacji wnioskodawcy, różnicach w ocenie projektu. Niezrozumiałe jest stwierdzenie, że wydatki na doradztwo należy przenieść do wydatków niekwalifikowanych podnoszone dopiero w piśmie o odrzuceniu wniosku. - oceniający nie kwestionowali na etapie oceny opisu grupy docelowej, tym samym stwierdzono, iż bardzo szczegółowe informacje w tym zakresie zawarte w biznesplanie są prawidłowe, gdyby oceniający mieli wątpliwości, skierowali by uwagi w tym zakresie na ocenie merytorycznej, szczegółowo opisano w biznesplanie pola B.2/B.4B.6/C.7. Argumentacja o życzeniowych potrzebach i spekulacjach nie może się ostać, powyższej argumentacji nie podnoszono na etapie oceny projektu. - wobec zarzutu bardzo wybiórczego opisu konkurencji wnioskodawca wskazał, że szczegółowo opisał konkurencję w biznesplanie. Przedstawiając kluczowych konkurentów na rynku stwierdzono, że w jego ocenie przeprowadzana analiza rynku konkurencji potwierdza, że istniejące firmy na rynku nie posiadają jeszcze urządzeń, które planuje zakupić w projekcie wnioskodawca. Dlatego jego oferta będzie jedną z najbardziej atrakcyjnych pod względem możliwości w aranżacji światła, gdyż urządzenia te są nowością na rynku krajowym ale także i na rynkach światowych. Zarzut w tym zakresie jest nieracjonalny, oceniający mogli wezwać wnioskodawcę o uzupełnienie wniosku w powyższym zakresie, gdyż dopuszcza to dokumentacja konkursowa. - wnioskodawca nie zgodził się z twierdzeniem oceniających, że w analizie potrzeb skupiono się wyłącznie na analizie potrzeb podmiotu. Stwierdzenie to jest nieprawdziwe, ponieważ w biznesplanie szczegółowo opisano zarówno potrzeby podmiotu i jak i klientów w polach B.2/B.4/B.6/C.2/C.7-rynek docelowy/C7-komunikacja z interesariuszami/D.1/D.2. Skoro oceniający mieli tak duże wątpliwości w tym zakresie powinni zwrócić się do wnioskodawcy o wyjaśnienie na etapie oceny merytorycznej. Nie uwzględniając protestu wnioskodawcy, w uzasadnieniu pisma z dnia "[...]" IP wskazała, że w odniesieniu do; 1. Kryterium merytorycznego ogólnego (obligatoryjnego) nr 1 Możliwość uzyskania dofinansowania przez projekt: - Regulamin Konkursu, § 16, punkt 5 zobowiązuje wnioskodawcę do szczegółowego opisania i uzasadnienia poszczególnych wydatków kwalifikowalnych (wymaganie to, zawarte jest również w opisie punktu C.5 Biznesplanu) w powiązaniu z celami projektu. Uzasadnienie musi uwzględniać min. odniesienie do wydajności, wymagań technicznych, raportów i analiz rynkowych. W dokumentacji projektu wnioskodawca nie zawarł niezbędnych informacji pozwalających na pozytywną ocenę projektu, dlatego też został poproszony o wyjaśnienia w zakresie kwestionowanych wydatków. Złożone wyjaśnienia nie odnoszą się jednak do meritum, a jedynie próbują uzasadnić konieczność poniesienia wydatków z punktu widzenia wnioskodawcy. Zaplanowany zakup środków trwałych opiera się tylko i wyłącznie na podstawie wybranej oferty jednego z góry wybranego dostawcy, a parametry sprzętu odnoszą się tylko do tego dostawcy i rozwiązania. Wnioskodawca nie uzasadnia i nie porównuje ofert innych producentów argumentując wybór innowacyjnością produktu, jednocześnie nie przedstawia żadnych raportów i analiz na potwierdzenie swojej tezy. Pomimo tego, że firma nie ma żadnego doświadczenia w działalności którą zamierza rozpocząć (oprócz nie udokumentowanego doświadczenia właściciela) planuje kosztowne zakupy do realizacji dużych eventów już w początkowej fazie swojego rozwoju. Jednocześnie innowacyjność projektu opiera tylko i wyłącznie na podstawie zakupu drogich nowoczesnych urządzeń, a w ramach projektu nie zaplanowano wprowadzenia innowacyjnego produktu czy procesu. Niespójność informacji w dokumentacji projektu dotyczy również ilości zakupywanych środków trwałych w odniesieniu do prognozy sprzedaży. Zarzut wnioskodawcy w odniesieniu do braku zgłaszania wszystkich uwag lub powoływaniu się na inne projekty jest bezzasadny, gdy to obowiązkiem wnioskodawcy jest dostarczenie w dokumentacji projektu wszelkich informacji zgodnie z Regulaminem Konkursu, tak aby projekt mógł być w rzetelny sposób oceniony w kontekście osiągnięcia celu projektu. Projekt nie może otrzymać dofinansowania. - wnioskodawca został poproszony o dodatkowe wyjaśnienia ponieważ planuje zakup stosunkowo dużej ilości głowic oraz w sumie stosunkowo drogiego sprzętu do usług oświetlenia i reżyserii światła, jednak w części prognozy sprzedaży wnioskodawca sam wykazuje, że usługi oświetlenia wszystkimi 24 głowicami stanowić będą mniejszość. W ocenie IP to oczywiste, że jak podkreśla wnioskodawca usługi wnioskodawcy nigdy nie będą świadczone codzienne, a ich sprzedaż będzie odbywać się zwykle w weekendy i sezonie eventowym. Tym bardziej w projekcie pozostaje niespójność pomiędzy prognozą sprzedaży, a planowaną ilością kupowanego sprzętu. Wnioskodawca podkreśla w swoich wyjaśnieniach, ze zakłada dużo większą ilość wydarzeń obsługiwanych niż założył w prognozie - jednak ocena jest dokonywana na podstawie przedłożonych dokumentów i zapisów biznes planu, tych zapisów wnioskodawca nie zmienił. Podniesiono, że wnioskodawca był proszony także o precyzyjne przedstawienie zakresu tej usługi doradczej (merytorycznego i godzinowego) wraz z uzasadnieniem potrzeby dla jej poszczególnych elementów. Wnioskodawca przedstawił listę 13 elementów tej usługi oraz wyjaśnienia, że łącznie wyniesie ona ok 50 godzin pracy z doradcą i ok 50 godzin pracy na napisanie strategii, jednak nie uzasadnił potrzeby zakupu poszczególnych jej elementów. Przykładowo nie wyjaśnił czemu w kontekście tych konkretnych planowanych usług służyć będzie element usługi doradczej "Charakterystyka firmy - analiza wzornicza przedsiębiorstwa w zakresie produktów ( ...) lub "Ocena poziomu wykorzystania wzornictwa w firmie oraz potencjału w tym zakresie", czy "Strategia pakietyzacji usług". 2. Kryterium merytorycznego ogólnego (obligatoryjnego) nr 7 Wykonalność techniczna: - zaplanowany zakup części środków trwałych jest, zdaniem IP, nieracjonalny i nadmiarowy (zgodnie z uwagami zawartymi w ocenie kryterium nr 1 Możliwość uzyskania dofinansowania). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o obciążenie IP kosztami sądowymi i kosztami postępowania. Opisując szczegółowo ponownie przebieg postępowania skarżąca podtrzymała wszystkie dotychczasowe twierdzenia. Dodatkowo w zakresie wyjaśnień na etapie rozpatrywania protestu zauważono, że pismo w sprawie uzupełnienia protestu z dnia "[...]" zostało skierowane wyłącznie na adres email z naruszeniem zasad doręczania. W uzasadnieniu odrzucenia protestu organ podkreśla, że wnioskodawca nie zmienił zapisów dokumentacji i biznesplanu. Tymczasem skarżąca nigdy nie została wezwana do poprawy dokumentacji konkursowej w zakresie stanowiącym podstawę odrzucenia. Tym samym zarzut, że wnioskodawca nie uzupełnił biznesplanu jest nielogiczny, skoro organ nigdy nie wezwał do uzupełnienia w zakresie, który kwestionuje. W zakresie niespełnienia kryterium wykonalność techniczna w piśmie o odrzuceniu protestu brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia, przy czym podkreślono, że racjonalność i zasadność zakupu środków trwałych nie jest oceniana w ramach kryterium "wykonalność techniczna". W dalszej kolejności skarżąca wskazała, że postępowanie w zakresie ubiegania się o dofinansowanie jest prowadzone o pewne, uniwersalne zasady i reguły, które wynikają z treści ustawy wdrożeniowej. Wybór projektów następuje w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektu (art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej ). Wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym lub pozakonkursowym (art. 38 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Zdaniem skarżącej oceniający naruszyli: - art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej poprzez niezapewnienie przejrzystości, rzetelności i bezstronności, równego dostępu do środków publicznych. - art. 37 ust. 5 ustawy wdrożeniowej zgodnie z którym instytucja może wymagać informacji niezbędnych do oceny spełniania kryteriów. - art. 39 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów, poprzez naruszenie zasad oceny kryterium możliwość uzyskanie dofinansowanie i wykonalność techniczna. - art. 41 ust 1, art. 41 ust 2 pkt 7, art. 41 ust 2 pkt 7 a ustawy wdrożeniowej tj. naruszyli regulamin konkursu. Konkurs jest przeprowadzany przez właściwą instytucję na podstawie określonego przez nią regulaminu, który określa m.in. kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia. Kryteria oceny projektów zawarte są w zał. 12 do regulaminu - karta oceny. Organ naruszył prawo poprzez niewezwanie do uzupełnienia wniosku na etapie oceny merytorycznej pomimo, iż karta oceny uwzględnia uzupełnienie kryteriów możliwość uzyskania dofinansowania i wykonalność techniczna. - art. 45 ust 3 ustawy wdrożeniowej zgodnie z którym skarżący może poprawić projekt w zakresie okresowym w regulaminie projektów, poprzez niewezwanie do uzupełniania w zakresie kryteriów możliwość otrzymania dofinansowania i wykonalność techniczna pomimo, iż karta oceny (zał. 12 do regulaminu uwzględnia możliwość poprawy ww. kryterium). - art. 52 ust 1 i art. 52 ust 2 ustawy wdrożeniowej, zgodnie z którym umowa o dofinansowanie zawierana jest w przypadku spełnianie wszystkich kryteriów wyboru projektów. - art. 58.1 ustawy wdrożeniowej poprzez nieuzasadnienie powodu nieuwzględnienie protestu. Skarżąca zarzuca lakoniczne uzasadnienie podstawy odrzucenia przytaczanie nowej argumentacji nie podnoszonej na etapie oceny merytorycznej. - art. 60 ustawy wdrożeniowej, po analizie całej dokumentacji aplikacyjnej stwierdzono, że udział w ocenie projekt na jego poszczególnych etapach brały te same osoby oceniające. Tym samym skarżąca wnosi o szczegółową analizę przez Sąd oryginału kart oceny projektu, i informacji z poszczególnych etapów oceny w celu szczegółowej weryfikację, czy w ocenie nie brały udziały te same osoby, wnioskodawca otrzymał kserokopię kart oceny z wymazanymi nazwiskami oceniających co uniemożliwia sprawdzenie, czy na poszczególnych etapach oceny w ocenie nie brały udziały te same osoby. - przepisy ustawy Prawo Przedsiębiorców z 6 marca 2018r. w szczególności art 10.2 i art. 11.1 - organ rozstrzyga na korzyść przedsiębiorcy, art. 12 - organ prowadzi postępowanie w sposób budzący zaufanie przedsiębiorców i art. 14 - organ bez uzasadnionej przyczyny nie odstępuje od utrwalonej praktyki rozstrzygnięcia sprawy poprzez nierówne traktowanie przedsiębiorców, brak standardu oceny wniosków, przeprowadzenie nieprawidłowe oceny, stosowanie podwójnych standardów oceny przez co naruszone zostały fundamentalne zasady tzw. Konstytucji Biznesu. W odpowiedzi na skargę IP wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wskazała, że przedmiotowy projekt na etapie oceny pierwotnej a następnie na etapie rozpatrywania protestu został oceniony łącznie przez czterech różnych ekspertów ds. technologii informacyjno-komunikacyjnych – żaden ekspert nie miał wątpliwości co do negatywnej oceny projektu. Pismo dotyczące wyjaśnień, na etapie oceny w ramach protestu, zostało wysłane e-mailem, tak jak przewiduje regulamin konkursu. Nie było to bowiem pismo dotyczące formalnego uzupełnienia protestu. Formalne uzupełnienie protestu dotyczy bowiem, zgodnie z ustawą wdrożeniową zupełnie innych elementów, i nie miało miejsca w tej sprawie. Wskazano, że ocena ekspertów jest obiektywna i dokonywana samodzielnie, bez konsultacji z innymi ekspertami. Natomiast ze względu na ochronę danych osobowych IP chroni dane ekspertów zewnętrznych, aby uniemożliwić wszelki kontakt wnioskodawców z ekspertami, co mogłoby drastycznie wpłynąć na proces oceny projektów przez ekspertów zewnętrznych. W piśmie procesowym z dnia "[...]" skarżąca zawarła polemikę ze stanowiskiem IP zawartym w odpowiedzi na skargę. Podtrzymała zarzuty o naruszeniu przepisów ustawy wdrożeniowej i regulaminu konkursu. Podniosła , że na żadnym etapie oceny nie było uwag do kwalifikacji wydatków. W szczególności w piśmie z dnia "[...]" nie kazano uzasadniać kwalifikowalności wydatków i opisów w zakresie kwalifikowalności. Niedopuszczalne jest natomiast proszenie o uzupełnienie merytoryczne na etapie procedury odwoławczej. Wbrew stanowisku organu, w części C 5 biznesplanu wnioskodawca dokonał porównania ofert dotyczących sprzętu, który zamierzał nabyć. Organ dokonał rażącego naruszenia prawa na etapie rozpoznawania protestu poprzez skierowanie pisma o uzupełnienie protestu mailem. Zdaniem skarżącego jakakolwiek korespondencja na etapie protestu powinna być doręczana zgodnie z przepisami kpa, dotyczącymi doręczania pism, etap odwołania nie jest regulowany regulaminem konkursu. Po przytoczeniu treści art.54 skarżąca podniosła, że jej zdaniem, z powołanych przepisów wynika, że nie powinna być wzywana mailem do uzupełnienia wniosku w zakresie niespełnionych kryteriów nr 1 i nr 7, a organ powinien " przywrócić wnioskodawcę do oceny merytorycznej i zażądać stosownych uzupełnień" . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z art. 61 ust. 8 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, zwanej "ustawą wdrożeniową" wynika, ze Sąd może uwzględnić skargę w wypadku stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Zatem w postępowaniu sądowym Sąd bada, czy został zachowany tryb postępowania określony przepisami prawa i kryteriami wyboru projektów zawartymi w przepisach i stosownych regulaminach konkursowych. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości Sąd bada, czy miały one wpływ na wynik oceny. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy na etapie oceny formalno-merytorycznej zerojedynkowej były podstawy do wykluczenia projektu skarżącej z dalszej procedury wyboru projektu, w oparciu o zastosowane kryteria oceny. Skarżąca zarzuca dokonanej przez IP ocenie swojego projektu, konsekwencją której było nieuwzględnienie protestu od oceny pierwotnej, naruszenie reguł postępowania a także niewłaściwą ocenę spełnienia kryteriów wyboru. Zdaniem Sądu zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Niewątpliwie, za podstawową dyrektywę postępowania należy uznać wynikający z art. 37 ustawy wdrożeniowej obowiązek prowadzania wyboru projektów do dofinasowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny, oraz zapewnienia wnioskodawcom równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Dalsze przepisy określają, że powyższe zasady mają być realizowane m. in. poprzez ogłaszanie na stronie internetowej właściwej Instytucji konkursów w celu wyłonienia projektów ( art. 39 i 40ustawy ) Zgodnie z art.41 ust.1 i 2 ustawy konkurs jest przeprowadzany na postawie regulaminu, który musi zawierać informacje obejmujące m.in. przedmiot konkursu, w tym typy projektów podlegających dofinansowaniu (ust.2pkt 2), kryteria wyboru projektu wraz z podaniem ich znaczenia (ust 2 pkt 7). Ponadto regulamin powinien określać zakres, w jakim jest możliwe uzupełnianie lub poprawianie projektu w części dotyczącej spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektu(ust.2 pkt 7a), a także formę, i sposób komunikacji między wnioskodawcą a właściwą instytucją, w tym wzywania wnioskodawcy do uzupełniania lub poprawiania projektu w trakcie jego oceny w części dotyczącej spełnienia przez projekt kryteriów wyboru projektów, a także informacje o skutkach niezachowania wskazanej formy komunikacji ( ust.2 pkt 7b) . Ogłoszonymi kryteriami związana jest zarówno Instytucja ogłaszająca konkurs, jak i podmioty, które ubiegają się o dofinansowanie, nie mogą one ulegać zmianie w trakcie trwania konkursu ( art.41 ust.3 ustawy). Kryteria wyboru projektów w ramach konkursu nr "[...]" oraz szczegółowe zasady postępowania zostały określone w Regulaminie Konkursu, który został prawidłowo ogłoszony i dostępny każdemu potencjalnemu beneficjentowi. Instytucja Pośrednicząca przedłożyła do akt Regulamin Konkursu wraz z załącznikami: nr 8 – wzór karty oceny kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) wyboru projektów(...); nr 9- wzór listy sprawdzającej do weryfikacji kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) wyboru projektów. Ponadto , w przedłożonej dokumentacji znajdują się: zał.nr 12 –karta z definicjami kryteriów wyboru wraz z warunkami formalnymi(...)., oraz kserokopie kart oceny projektu z obu faz postępowania. Analiza treści postanowień Regulaminu i dokumentów pozwoliła na stwierdzenie, że Agencja nie naruszyła ogólnych zasad określonych w ustawie ani trybu postępowania wyznaczonego regulaminem. Nie budzi wątpliwości, że w Regulaminie szczegółowo uregulowano wszystkie istotne kwestie dotyczące: zakresu operacji, uprawnionych wnioskodawców, warunków przyznawania wsparcia, warunków kwalifikowalności wydatków, a także określono formę komunikacji . W § 3 ust.2 wskazano, że wsparcie zostanie skierowane do małych i średnich przedsiębiorstw, funkcjonujących na rynku nie dłużej niż 3 lata, które zamierzają wdrożyć innowacyjny produkt, proces, technologię lub usługę. Dotacje przeznaczone są na: budowę, rozbudowę , modernizacje infrastruktury , nabycie środków trwałych , wartości niematerialnych i prawnych oraz wsparcie doradcze tj. zakup usługi lub pakietu usług specjalistycznych związanych z planowana inwestycją. Wsparcie "miękkie" stanowi obligatoryjny element projektu. Warunkiem realizacji inwestycji jest możliwość wykazania, na którym etapie jej realizacji i w jaki sposób wykorzystane zostały rezultaty zakupionej usługi " miękkiej". W myśl § 9 ust.12 obowiązkiem wnioskodawcy jest zapewnienie prawidłowego działania adresu poczty elektronicznej (e-mail), wskazanego we wniosku o dofinansowanie, na który przekazywana będzie korespondencja kierowana do wnioskodawcy. W § 10 ( regulującym zasady weryfikacji warunków formalnych) w ust.3 wskazano, że wszelka korespondencja Instytucji Organizującej Konkurs (IOK) do wnioskodawcy przekazywana jest drogą elektroniczną . Tak samo jest na etapie oceny formalno- merytorycznej, o czym stanowi § 11 ust.2 regulaminu. Jedynie informacja o zakończeniu oceny projektu i jej wyniku przekazywana jest pismem, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W myśl § 11ust 16 regulaminu ocena spełnienia kryteriów merytorycznych jest oceną kilkustopniową, a pierwszym stopniem jest ocena spełnienia kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych i specyficznych ( obligatoryjnych), która jest dokonywana na podstawie wzorów kart oceny kryteriów (zał. 8), wzorów listy sprawdzającej ( zał. 9) i definicji kryteriów ( zał. 12). W postanowieniach ust.18, ust.19, ust.20 i ust.22 § 11 uregulowano kwestię możliwości uzupełnienia lub poprawy projektu na tym etapie oceny. Wskazano w ust.21, że uzupełnienie lub poprawienie projektu w części dotyczącej spełnienia przez projekt kryteriów wyboru projektów możliwe jest tylko w zakresie pytań z Listy sprawdzającej do weryfikacji kryteriów ogólnych wyboru projektów w celu potwierdzenia spełniania kryterium. Z przedłożonej dokumentacji wynika, że w procesie oceny spełnienia kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) przez projekt pn. "Wdrożenie innowacyjnej technologii reżyserii światła(...)" uczestniczyli różni eksperci, w tym z zakresu technologii informacyjno-komunikacyjnych. Dokonywali oni oceny spełnienia kryterium nr 1 – "Możliwość uzyskania dofinansowania przez projekt" oraz nr 7 "Wykonalność techniczna" zarówno na etapie pierwotnej oceny jak i na etapie procedury odwoławczej. Wyżej wymienieni eksperci dokonali indywidualnej i niezależnej oceny kryterium na kartach oceny kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) i specyficznych (obligatoryjnych), o wzorze określonym w Załączniku nr 8 do regulaminu : Wzór Karty oceny kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) i specyficznych (obligatoryjnych) wyboru projektów , z wykorzystaniem list sprawdzających o wzorach określonych w Załączniku nr 9 Wzór Listy sprawdzającej do weryfikacji kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) i specyficznych (obligatoryjnych) wyboru projektów. Według Karty z definicjami kryteriów wyboru ( zał. nr 12) w ramach kryterium 1-"Możliwość uzyskania dofinansowania przez projekt" – dokonywano analizy wniosku i biznes planu. Natomiast w ramach kryterium nr.7- " wykonalność techniczna" analizowana była między innymi potrzeba realizacji projektu, cele, optymalny wariant, sposób realizacji i stan po realizacji. Z dokumentacji konkursowej wynika, że wnioskodawca był wzywany , pismem z dnia "[...]" do uzupełnienia i poprawienia wniosku, czego dokonał. Poprawiony wniosek oraz biznesplan został przedłożony w dniu "[...]". Przypomnieć należy, że zgodnie z regulaminem, uzupełnienie lub poprawa wniosku odnośnie do kryterium wyboru możliwa była tylko w zakresie pytań z listy sprawdzającej. Odnośnie kryterium takiego jak możliwość dofinansowania pytania z listy sprawdzającej dotyczyły m.in. oceny, "czy rodzaje i wysokość przedstawionych w projekcie kosztów kwalifikowanych jest zasadna i odpowiednia, tzn. czy koszty są niezbędne do osiągnięcia celów założonych celów w projekcie, a ich wysokość nie została przeszacowana ?" Szereg innych pytań z listy sprawdzającej również dotyczyło racjonalności i zasadności wykazanych kosztów ( wydatków) w stosunku do planowanych usług. W przedmiotowej sprawie dwaj eksperci z zakresu technologii informacyjno -komunikacyjnych oceniali projekt, odpowiednio w dniach "[...]" i "[...]" na etapie oceny formalno –merytorycznej. Wyrazili jednoznacznie negatywną ocenę projektu po analizie kryterium racjonalności zamierzonych wydatków na zakup środków trwałych w stosunku do zamierzonych usług, a także na zakup usługi doradztwa. Zdaniem Sądu w sytuacji, gdy ten sam wniosek i biznesplan jest oceniany pod różnymi względami i przez ekspertów z poszczególnych dziedzin( tu: ekspert finansowy, ekspert od spraw ochrony środowiska , ekspert z zakresu technologii informacyjno – komunikacyjnych) oceny te mogą się różnić, także w zakresie możliwości czy potrzeby wzywania do uzupełnienia czy poprawiania projektu. Zarówno ustawa wdrożeniowa (art.41 ust.2 pkt 7a) jak i Regulamin konkursu nie przewidują obligatoryjnego wzywania do uzupełnienia, poprawy projektu w sytuacji, gdy eksperci z określonej dziedziny wskażą na niespełnienie analizowanego kryterium. W ocenie Sądu występuje różnica między pojęciami "poprawienie" i "uzupełnienie" wniosku a żądaniem informacji odnośnie do danych zawartych we wniosku i biznesplanie. Z kolei zważywszy na możliwą dużą różnorodność projektów zgłaszanych do dofinasowania, nie sposób określić precyzyjnie w Regulaminie bardziej szczegółowo braków czy błędów dotyczących spełnienia kryteriów merytorycznych, których wystąpienie obligowałoby do wzywania wnioskodawcy do poprawienia lub uzupełnienia wniosku. Zatem zarzut naruszenia ustawy poprzez brak precyzyjnego określenia w Regulaminie obligatoryjnych przesłanek wzywania do poprawienia wniosku na etapie oceny merytorycznej odnośnie spełnienia kryteriów wyboru nie zasługuje na uwzględnienie. Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia przepisów ustawy wdrożeniowej regulujących procedurę odwoławczą. Wbrew stanowisku skarżącej z treści art.53 ust.1 wprost wynika, że wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny projektu wybieranego w trybie konkursowym, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów. Powyższe, w związku z treścią art. 54, art.56 i art. 57 ustawy wdrożeniowej oznacza, że właściwa instytucja weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów zgłoszonych w proteście, w istocie ponownie dokonuje oceny wniosku tj. ponownie bada spełnienie określonych kryteriów, z tym, że tylko w takim zakresie, w jakim w proteście podniesiono zarzuty co do poprzedniej oceny. Z art. 57 ustawy wynika, że przy rozpatrywaniu protestu Instytucja może korzystać z pomocy ekspertów. Z ww. przepisów nie wynika obowiązek "cofnięcia" sprawy na poprzedni etap oceny, gdy według oceniającego eksperta zaistnieje potrzeba uzyskania dodatkowych informacji czy wyjaśnień od wnioskodawcy odnośnie do spełnienia określonego kryterium wyboru. Wezwanie skarżącej do stosownych wyjaśnień drogą elektroniczną było zgodne z wyżej wskazanymi postanowieniami Regulaminu co do formy komunikacji wnioskodawcy z IP. Oczywiście nie było to wezwanie do uzupełnienia protestu, jak to podnosi skarżąca, albowiem , jak sama zauważa , wnioskodawcy nie przysługuje prawo uzupełnienia protestu w zakresie wskazania kryteriów, z których oceną się nie zgadza. W dokumentacji przedstawionej przez skarżącą brak jest jej odpowiedzi na wezwanie z dnia "[...]". Jednak z oceny eksperta nr 3 ( który żądał wyjaśnień) z dnia "[...]" wynika, że nie zostało spełnione kryterium wyboru nr 1, a w kryterium wykonalność techniczna odniesiono się do kryterium nr 1 "część zadań nieracjonalnych oraz część rozwiązań jest nieuzasadniona i nieużyteczna". Zasadniczo taką samą opinię wyraził ekspert nr 4 na karcie oceny, podpisanej dnia "[...]". Podstawą regulaminową negatywnej oceny projektu był § 11 ust. 24 Regulaminu konkursu, zgodnie z którym: "Niespełnienie co najmniej jednego z kryteriów merytorycznych ogólnych (obligatoryjnych) oraz specyficznych (obligatoryjnych) powoduje negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu zgodnie z art. 53 ustawy wdrożeniowej." W ocenie Sądu rozpatrzenie protestu nastąpiło bez istotnego naruszenia przepisów ustawy , a treść rozstrzygnięcia zawiera uzasadnienie , w którym wskazano postawy faktyczne i prawne zajętego stanowiska. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.61 ust.8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej oddalił skargę.