I SA/Ol 193/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Włodzimierz Kędzierski po rozpoznaniu w Olsztynie w dniu 25 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku Rafała Konieczki o przywrócenie terminu do uzupełniania braków formalnych skargi – podanie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2006r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełniania braków formalnych skargi. R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2006r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarżący został wezwany do uzupełniania braków formalnych skargi poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia, w terminie 7 dni od daty doręczenia w/w zarządzenia. Wezwanie zostało doręczone w 23 marca 2011 r., zatem terminu do uzupełnienia braków formalnych upłynął w dniu 30 marca 2011 r. Pismem z dnia 31 marca 2011 r. (data nadania 31.03.2011 r.) - skarżący - złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełniania braków formalnych skargi poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia. W uzasadnieniu wniosku strona podała, że w jej przekonaniu wezwanie odebrała w dniu 24 marca 2011 r., a w związku z tym termin do uzupełnienia braków upływał w dniu 31 marca 2011 r. Informację, iż na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje data 23 marca 2011 r. skarżący uzyskał w dniu 31 marca 2011 r. telefonicznie w WSA w Olsztynie. Ponadto skarżący wskazał, iż w dniu 30 marca 2011 r. był przesłuchiwany w Komendzie Miejskiej Policji w S. w charakterze świadka. Przesłuchanie było długie i wyczerpujące i po tym przykrym doświadczeniu strona była niezdolna do wykonania jakichkolwiek czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Oznacza to, że w pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie. W piśmie z dnia 31 marca 2011 r. skarżący wskazał, że informację o widniejącej dacie 23 marca 2011 r. na zwrotnym poświadczeniu odbioru uzyskał w dniu 31 marca 2011 r. W tym samym dniu został nadany wniosek przywrócenie terminu. Zatem wniosek został złożony z zachowaniem siedmiodniowego terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Przystępując do rozpatrzenia okoliczności podnoszonych we wniosku o przywrócenie terminu, należy podkreślić, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Brak winy oznacza sytuację, w której wystąpiły niezależne od strony i niemożliwe do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określoną czynność procesową stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Ponadto o braku winy w uchybieniu terminu można dowodzić wyłącznie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2005r. sygn. akt II FZ 672/2005 oraz z dnia 02.10.2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 nr 23 str. 1059). Zauważyć bowiem należy, że art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to zatem Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z dnia 22.07.1999 r., sygn. akt I PKN 273/99, OSNAP 2000 nr 20, poz. 757). W tym miejscu Sąd pragnie przywołać również postanowienie WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2006r. sygn. akt I SAB/Wa 78/2005, w którym czytamy - brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając na uwadze powyższe wywody, rozpatrując złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu w oparciu o przesłankę braku winy Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie kryterium to nie zostało przez stronę spełnione. W uzasadnieniu rozpatrywanego wniosku jako okoliczność wyłączającą brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi – wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia, skarżący wskazał, iż pozostawał w przekonaniu, że na zwrotnym przeświadczeniu odbioru wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi widnieje data 23 marca 2011 r. Zatem termin do wykonania wezwania upływał z dniem 31 marca 2011 r. Skarżący wskazał również, iż w dniu 30 marca 2011 r. był przesłuchiwany w Komendzie Miejskiej Policji w S.w charakterze świadka. A po tej czynności nie był zdolny do wykonania jakichkolwiek czynności. Podkreślić należy, że uzupełnienie braków formalnych skargi przez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia nie jest czynnością, którą należy dokonać osobiście w sądzie. Fakt przebywania w ostatnim dniu terminu do wykonania wezwania Sądu poza miejscem zamieszkania nie stanowi przeszkody w nadaniu pisma w terminie, choćby i przy wykorzystaniu pomocy domowników. Taki pogląd występuje w orzecznictwie (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 809/04, niepubl.). Z tych względów, nie można mówić o braku winy skarżącej w uchybieniu terminu. Jak już bowiem stwierdzono powyżej, o jej braku można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/02, M.Pr. 2002, nr 23, s. 1059). Podobne stanowisko zajmuje doktryna. Przyjmuje się, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333 i cyt. tam orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego). W przedmiotowej sprawie tego rodzaju okoliczności, których przy dołożeniu należytej staranności w zakresie przestrzegania terminowości czynności procesowych nie można było przezwyciężyć, nie wystąpiły. Mając powyższe na uwadze w oparciu o przepis art. 86 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.