I SA/Ol 196/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 8 września 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]". Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie podatku od środków transportowych postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 21 lipca 2008 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, skarżąca K. Ż. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 200 zł. Ze złożonego przez skarżącą formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną, poszukującą pracy. Wiek wnioskodawczyni – 58 lat, jak i stan zdrowia: poważne problemy ze wzrokiem uniemożliwiają skarżącej podjęcie jakiejkolwiek pracy. We wspólnym gospodarstwie domowym K. Ż. pozostaje z mężem i teściową. Skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości rolnej o powierzchni 6,73 ha. Mąż wnioskodawczyni nie pracuje, nie osiąga dochodów z działalności gospodarczej – ponieważ otrzymał formalny zakaz prowadzenia działalności na mniejszej nieruchomości, co jest przedmiotem postępowania sądowego. Argumentując wniosek skarżąca podniosła, iż jedynym źródłem utrzymania trzech osób jest emerytura teściowej w wysokości 1399 zł miesięcznie. Z formularza wniosku wynika ponadto, iż skarżąca nie posiada innego majątku, przedmiotów wartościowych, oraz zasobów finansowych. W odpowiedzi na wezwanie, wystosowane do wnioskodawczyni w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), skarżąca wyjaśniła dodatkowo, iż dom w którym zamieszkuje jest własnością córki, która pokrywa koszty utrzymania i eksploatacji swojego domu. Skarżąca nie posiada kont bankowych jak również polis ubezpieczeniowych ze zgromadzonymi na nich środkami pieniężnymi. Wyjaśniła także, iż nieruchomość rolna, której jest współwłaścicielem jest nieuprawiana ze względu na toczące się od lat postępowania, nie przynosi więc dochodów i dotacji. Skarżąca dodała też, że innych dochodów nie uzyskuje. Odnośnie kosztów utrzymania wnioskodawczyni podała, iż z otrzymywanej przez teściową emerytury zaspokajane są podstawowe wydatki miesięczne - trzech osób, i tak: kwota 800 zł wydatkowana jest na żywność, około 150 zł przeznaczone jest na lekarstwa, 15 zł na środki czystości, 30 zł rachunek za telefon. Do złożonych oświadczeń wnioskodawczyni załączyła zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy potwierdzające poszukiwanie pracy przez skarżącą od 28.11.2006r. jak również nie pobieranie żadnych świadczeń z Funduszu Pracy. Zgodnie z treścią przepisu art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zaznaczyć jednocześnie należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art.245§2 i 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącej stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez skarżącą zakresie. Wskazać należy, iż skarżąca, na której to spoczywa ciężar udowodnienia, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, w wystarczający sposób uwiarygodniła swoją rzeczywistą sytuację materialną, bytową i rodzinną, wykazując, iż jest ona na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Skarżąca złożyła bowiem oświadczenia do których została wezwana m.in.: wykazała z czego się utrzymuje, jakie są przyczyny pozostawania jej bez pracy, przedstawiła wydatki związane z utrzymaniem rodziny, jak również wyjaśniła swoją sytuację majątkową i rodzinną. Przedstawiła odpowiednie zaświadczenie o pozostawaniu bez pracy i nie pobieraniu z tego tytułu zasiłku. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów stwierdzić można, iż wnioskodawczyni wraz ze swoją rodziną utrzymuje się z bardzo ograniczonych środków finansowych, jednakże ich wydatki, przy racjonalnym gospodarowaniu tymi środkami, nie przekraczają uzyskiwanego dochodu i mogą wystarczać na skromne utrzymanie. Trudno zatem uznać, aby ze środków finansowych jakimi dysponuje miesięcznie trzyosobowa rodzina (z tytułu emerytury teściowej w wysokości 1399 zł), skarżąca była w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego. W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z tym na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 258§2 pkt 7 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.