I SA/Ol 206/24

PostanowienieWSA w Olsztynie2024-07-11

Skład orzekający: Andrzej Brzuzy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący posiada legitymację procesową do zaskarżenia uchwały rady gminy zmieniającej uchwałę budżetową, jeśli nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ skarżąca nie wykazała naruszenia swojego indywidualnego, własnego i realnego interesu prawnego lub uprawnienia przez zaskarżoną uchwałę rady gminy. Uchwała budżetowa, nawet zmieniona, nie kreuje bezpośrednio ograniczeń ani uprawnień dla skarżącej, nie nakłada obowiązków ani nie pozbawia posiadanych uprawnień, co jest warunkiem legitymacji procesowej do jej zaskarżenia na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na uchwałę Rady Gminy Giżycko zmieniającą uchwałę budżetową na 2024 rok. Rada Gminy wniosła o odrzucenie skargi, podnosząc brak wskazania przez skarżącą naruszonego interesu prawnego lub uprawnienia. Sąd, po wezwaniu skarżącej do wykazania naruszenia jej interesu prawnego lub uprawnienia, uznał, że uchwała budżetowa nie wpływa bezpośrednio na jej sferę prawnomaterialną.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej kwotę 300,00 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Brzuzy po rozpoznaniu w Olsztynie w dniu 11 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. L. na uchwałę Rady Gminy Giżycko z 16 maja 2024 r. nr II/23/2024 zmieniającą uchwałę w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Giżycko na 2024 rok postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej kwotę 300,00 zł (słownie: trzysta złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. I. L. (dalej jako: "skarżąca", "strona") wniosła skargę na uchwałę Rady Gminy Giżycko (dalej jako: "Rada Gminy") z 16 maja 2024 r. nr II/23/2024 zmieniającą uchwałę w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Giżycko na 2024 rok. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z 20 czerwca 2024 r. skarżąca została wezwana m.in. do wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. W odpowiedzi na wezwanie strona przedstawiła szereg informacji dotyczących kwestii związanych z prawem własności nieruchomości położonych w K. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Giżycko wniosła o odrzucenie skargi w całości. Podniosła, że w skardze tej nie wskazano jaki interes prawny bądź uprawnienie skarżącej zostały naruszone zaskarżoną uchwała. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 §2 pkt 5 i 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej jako "p.p.s.a.", kontrola sądowa obejmuje akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, a także inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Ponadto stosownie do art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1688, ze zm.), dalej jako: "u.s.g., każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Stosownie zaś do art. 58 §1 pkt 5a p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 §2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 §3 p.p.s.a.). Wskazać zatem trzeba, że art. 101 ust. 1 u.s.g. uzależnia skuteczność wniesionej skargi od wykazania legitymacji skargowej, której podstawą jest naruszenie zaskarżonym aktem interesu prawnego lub uprawnienia strony. Oznacza to, że u podstaw legitymacji skargowej podmiotu wnoszącego skargę w trybie powoływanego przepisu musi istnieć konkretny, wynikający z określonej normy prawnej, przyznającej temu podmiotowi określone korzyści prawne interes prawny. Interes ten wpływa na jego indywidualne uprawnienia oraz obowiązki i musi istnieć w chwili wniesienia skargi (zob. postanowienie WSA we Wrocławiu z 5 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 701/22 - orzeczenia przywołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie do tego skarga wniesiona do sądu administracyjnego na uchwałę organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. powoduje, że sąd przed dokonaniem kontroli zgodności z prawem zaskarżonej uchwały ocenia czy skarżący podmiot ma legitymację czynną do wniesienia skargi, tj. czy podmiot ten wykazał, że zaskarżona uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie. Dopiero po ustaleniu, że strona dysponuje legitymacją do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy następuje merytoryczne rozpoznanie sprawy. Podkreślić należy, że powyższe unormowania wynikają z faktu, że skarga z art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis i warunkiem jej wniesienia jest naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004, nr 7, poz. 114). Zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 listopada 2003 r., sygn. akt SK 30/02, OTK-A 2003 nr 8, poz. 4). Skarżąca winna zatem udowodnić, że zaskarżona uchwała negatywnie wpływa na jej sferę prawnomaterialną, pozbawia ją przykładowo pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację (por. wyrok NSA z 1 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1437/04). Skarżąca powinna wskazać przy tym konkretny akt, z którego uprawnienie to lub interes prawny jest wywodzony. Naruszenie interesu prawnego winno mieć charakter bezpośredni i realny, a nie przyszły i niepewny, oparty na przewidywaniach i przypuszczeniach (por. wyrok NSA z 14 marca 2002 r., sygn. akt II SA 2503/01, Lex nr 81964). Zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. podlega zatem uchwała organu gminy godząca w sferę prawną strony skarżącej, wywołująca dla niej negatywne konsekwencje prawne, które już nastąpiły bądź niewątpliwie, a przynajmniej z dużym prawdopodobieństwem nastąpią Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony. Ma ono miejsce w sytuacji, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo osoby skarżącej, wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na nią nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący. Dla skutecznego wniesienia skargi konieczne jest zatem wykazanie przez stronę, że właśnie wskutek podjęcia zaskarżonej uchwały został naruszony jej konkretny interes prawny lub uprawnienie przez ograniczenie lub pozbawienie uprawnień wynikających z przysługującego mu prawa. Innymi słowy należy wykazać, że wskutek podjęcia kontestowanej uchwały doszło do naruszenia konkretnego i aktualnego, prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę oraz wskazać naruszenie przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną strony skarżącej. Wobec powyższego stwierdzić należy, że skoro naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia stanowi przesłankę dopuszczalności skargi wniesionej w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g., to skarga wniesiona w sprawie nie spełnia tego ustawowego warunku. Brak jest bowiem w ocenie sądu podstaw do uznania, aby zaskarżona w niniejszym przypadku uchwała Rady Gminy zmieniającą uchwałę w sprawie uchwalenia budżetu Gminy Giżycko na 2024 rok naruszała indywidualny, własny i realny interes prawny skarżącej. Analizowana uchwała podjęta została na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 40, ze zm.) oraz art. 211 i art. 212 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1634, ze zm.) oraz art. 111 pkt 1 ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2022 r. poz. 583). Wprowadzone zaskarżoną uchwałą postanowienia, które dotyczą zwiększenia planu dochodów, zwiększenia planu wydatków, zmiany dochodów i wydatków czy wprowadzenia zmian w planie wydatków inwestycyjnych nie kreują bezpośrednio żadnych ograniczeń, jak i uprawnień skarżącej, nie nakładają na stronę żadnych obowiązków ani też nie pozbawiają jej posiadanych uprawnień. Tym samym brak jest podstaw do uznania, aby skarżąca posiadała legitymację procesową do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. Brak zatem naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia składającego skargę obliguje sąd do odrzucenia skargi. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 58 §1 pkt 5a p.p.s.a. orzeczono, jak w pkt. 1 sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2. sentencji postanowienia znalazło swoje oparcie w art. 232 §1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło