I SA/Ol 225/12

WyrokWSA w Olsztynie2012-06-13

Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Zofia Skrzynecka, Tadeusz Piskozub

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wzywać rolnika do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności, jeśli rolnik nie zaznaczył w odpowiedniej rubryce wniosku chęci otrzymania konkretnej płatności, mimo że zadeklarował uprawę kwalifikującą się do tej płatności?
Ratio decidendi
Organ administracji nie ma obowiązku wzywania rolnika do uzupełnienia braków formalnych wniosku, jeśli rolnik jednoznacznie nie zadeklarował chęci otrzymania konkretnej płatności w odpowiedniej rubryce wniosku. Wnioskodawca sam określa przedmiot postępowania, a organ nie jest uprawniony do ingerencji w treść wniosku. Rolnik, składając podpis na wniosku, oświadcza, że zna zasady przyznawania płatności i powinien samodzielnie zadbać o poprawność jego wypełnienia.
Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011, deklarując m.in. uprawę grochu siewnego. We wniosku zaznaczył chęć otrzymania jednolitej płatności obszarowej (JPO) i uzupełniającej płatności obszarowej (UPO), jednak nie zaznaczył w odpowiedniej rubryce wniosku chęci otrzymania specjalnej płatności obszarowej (ST) do powierzchni upraw roślin strączkowych. Organy ARiMR przyznały płatności JPO i UPO, odmawiając przyznania płatności ST z powodu braku wnioskowania w tym zakresie. Rolnik wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Sędziowie sędzia WSA Zofia Skrzynecka, sędzia WSA Tadeusz Piskozub (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Jakub Gosk, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 oddala skargę I SA/Ol 225/12 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR po rozpatrzeniu odwołania W. R. utrzymał w mocy decyzję z dnia "[...]" w sprawie przyznania W. R. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011, wydana przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Z akt sprawy wynika, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ I instancji decyzją z dnia "[...]" przyznał W. R. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 w łącznej wysokości 414.000,07 zł, w tym z tytułu: 1. jednolitej płatności obszarowej (JPO) w wysokości 298.716,52 zł, 2. uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) w wysokości 115.283,55 zł. W złożonym w dniu 09 maja 2011 r. wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 strona ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do powierzchni 420,39 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wynosiła 420,39 ha. Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiąjącego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16, ze zm.). Płatność JPO została naliczona do powierzchni deklarowanej. Natomiast w stosunku do przyznania płatności UOP wskazano, że powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 wynosiła 420,39 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wynosiła 420,39 ha. Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego działki rolne deklarowane do płatności uzupełniających muszą być położone na działkach rolnych, do których przyznano jednolitą płatność obszarową. Z tego też względu powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16, ze zm.). Zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uzupełniająca płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Uzupełniająca płatność podstawowa została naliczona do powierzchni deklarowanej 420,39 ha. Jednocześnie organ I instancji podał, że odnosząc się do zarzutu podnoszonego w odwołaniu od decyzji Nr "[...]" z dnia "[...]" w sprawie nieprzyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych (ST) nie przyznano przedmiotowej płatności ze względu na brak wnioskowania we właściwym terminie przewidzianym na składanie wniosków oraz zmian (formularz zmiany, zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, rolnik ma prawo z własnej inicjatywy złożyć do dnia 31 maja 2011 r.; zgodnie z art. 23 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, rolnik może dokonywać po 31 maja 2011 r., ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku (16 maja + 25 dni), tj. do 10 czerwca 2011 roku, z tym, że zgłoszenie zmiany do wniosku po dniu 1 czerwca ale do dnia 10 czerwca 2011 r. spowoduje zmniejszenie o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia kwoty płatności odnoszącej się do dodanej powierzchni działek). Ze względu na niewnioskowanie w powyższym terminie o przyznanie specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych organ nie przyznał powyższej płatności. Ponadto organ zwrócił uwagę, że na mocy pierwotnej decyzji z dnia "[...]" strona otrzymała płatność w łącznej wysokości 399.249,24 zł. Różnica w kwocie 14.750,83 zł (414.000,07 zł - 399.249,24 zł = 14.750,83 zł) wynikająca z różnicy już wypłaconych płatność na podstawie decyzji z "[...]" a kwoty płatności przyznanych niniejszą decyzją na łączną kwotę 414.000,07 zł, zostanie przekazana na rachunek bankowy rolnika wskazany we wniosku o wpis do ewidencji producentów. Realizacja płatności będzie dokonana w okresie od dnia 1 grudnia do dnia 30 czerwca kolejnego roku kalendarzowego tj. w terminie wynikającym z art. 29 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z31.01.2009 r., str. 16, ze zm.). W odwołaniu od decyzji strona zarzuciła: - naruszenie prawa administracyjnego materialnego poprzez nieprzyznanie płatności ST w warunkach uprawniających do jej otrzymania, - naruszenie prawa administracyjnego formalnego, które miało wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy m.in. art. 6,7, 8, 9, 10, 11, 77,80, 107 § 3 kpa. Strona podkreśliła, że we wniosku złożonym w dniu 09 maja 2011 r. zaznaczyła znakiem "X", że wnioskuje o przyznanie płatności bezpośrednich, płatności ST, płatności UPO oraz płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013), jednocześnie deklarując w plonie głównym uprawę grochu siewnego (działka rolna J) i oznaczając to na załączniku graficznym. Strona przyznała, że zapomniał we wniosku dopisać symbol ST. Zdaniem rolnika jest to oczywista omyłka, której nie można utożsamiać z rezygnacją z tej płatności. W jego ocenie, w przypadku wykrycia nieścisłości we wniosku organ I instancji powinien to wyjaśnić i wezwać go do uzupełnienia oraz uściślenia żądań zawartych we wniosku, nie zaś bezpodstawnie, niezasadnie i błędnie przyjmować, że nie ubiega się on o tę płatność. Mając na uwadze powyższe, strona wniosła o przyznanie specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych do pow. 75 ha w wysokości 16.464,75 zł. Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2011 określone zostały w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 roku, Nr 170, poz. 1051, ze zm.), który stanowi, że: rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. W celu zweryfikowania poprawności wniosku strony organ I instancji przeprowadził kontrolę administracyjną rzeczonego wniosku oraz załączonych do niego załączników graficznych. W wyniku powyższego naliczono do powierzchni deklarowanej płatność JPO w wysokości 298.716,52 zł oraz płatność UPO w wysokości 115.283,55 zł. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że we wniosku w części oznaczonej jako wniosek o przyznanie płatności na rok 2011 strona zakreśliła w polu (rubryce nr 1) znak "x" odnośnie płatności bezpośredniej, specjalnej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw roślin strączkowych i motylkowatych, uzupełniającej płatności podstawowej. W tabeli VIII wniosku - Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych producent rolny zadeklarował działkę J - JPO o pow. 75 ha (działka ewidencyjna nr "[...]") podając w kolumnie 7 - dane do programów rolnośrodowiskowych roślinę uprawną w plonie głównym groch siewny i działkę rolną 11 - UPO o pow. 75 ha położoną na działce ewidencyjnej nr "[...]". Na załączniku graficznym dotyczącym ww. działki ewidencyjnej nr "[...]" zaznaczył granicę użytkowania działki rolnej J/11 podając uprawę - groch siewny. Organ wskazał przy tym, że rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej i złożył wniosek o przyznanie tej płatności, przysługuje specjalna płatność obszarowa do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych uprawianych w plonie głównym, do których została przyznana jednolita płatność obszarowa. Powierzchnie, na których uprawiane są rośliny strączkowe i motylkowate drobnonasienne deklaruje się we wniosku o przyznanie płatności jako odrębne działki rolne - grupa upraw ST. Do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych przysługuje również jednolita płatność obszarowa i uzupełniająca płatność podstawowa ( jeśli dana roślina kwalifikuje się do uzupełniającej płatności podstawowej). Organ zaznaczył również, że strona wraz ze spersonalizowanym wnioskiem otrzymała instrukcję jego wypełnienia. Mając natomiast na uwadze rodzaj zaznaczonej przez rolnika płatności i jego deklaracji zawartej w tabeli VIII wniosku ustalono, iż w przypadku działki rolnej J wnioskował on o przyznanie płatności JPO do pow. 75,00 ha i w przypadku działki rolnej J1 o płatności UPO do pow. 75,00 ha. Zatem, gdyby producent rolny chciał otrzymać płatność ST musiałby w tabeli VIII wniosku zadeklarować dodatkowo podrzędną działkę 12 - ST o pow. 75,00 ha. Dopiero taka deklaracja wskazywałaby, że rolnik chce otrzymać również płatność ST do uprawy wskazanej w plonie głównym, tj. grochu siewnego. W związku z powyższym organ odwoławczy nie uwzględnił argumentów strony zawartych w odwołaniu od decyzji. W niniejszej sprawie nie wystąpił bowiem oczywisty błąd, odnośnie deklaracji działki rolnej J do płatności ST, gdyż w tabeli VIII wniosku nie było deklaracji do tejże płatności. Natomiast producentowi rolnemu znane były zasady deklaracji we wniosku określonych działek rolnych do odpowiednich grup płatności, gdyż wyraźnie zadeklarował do płatności JPO działki główne (A, H, I, J, K, L, M, N, O, P, R, S) i do płatności UPO działki podrzędne (A1, H1, I1, J1, K1, L1, M1, N1, O1, P1, R1, S1). Żądanie przyznania określonych płatności zawarte w tabeli VIII przedmiotowego wniosku było jednoznacznie i wyraźnie oznaczone, zatem brak było jakichkolwiek podstaw do wezwania producenta rolnego do wyjaśnień czy sprecyzowania żądania. Organ zwrócił uwagę, że producent rolny składając podpis na wniosku z dnia 09 maja 2011 r. oświadczył, iż znane mu są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych tymże wnioskiem. W ocenie organu II instancji, producent rolny we własnym interesie powinien zapoznać się z treścią wypełnionego wniosku i dopiero złożyć go do Biura Powiatowego ARiMR mając pewność, że jest on zgodny z jego oczekiwaniami. Organ zaznaczył również, iż rolnik miał możliwość złożenia zmiany do przedmiotowego wniosku, w której zadeklarowałby rodzaj płatności zgodnie z własnym faktycznym żądaniem (tj. zadeklarowałby, iż wnioskuje o przyznanie płatności ST). Formularz zmiany, zgodnie z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02 grudnia 2009 roku, ze zm.), rolnik ma prawo z własnej inicjatywy złożyć do dnia 31 maja 2011 r. Jeśli rolnik został poinformowany o nieprawidłowościach w złożonym wniosku lub został powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu i jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości, zgłoszone zmiany nie będą uwzględnione w odniesieniu do działek rolnych, w przypadku których wykryto nieprawidłowości. Zmiana do złożonego wniosku o przyznanie danej płatności (schematu pomocowego) składana zgodnie z art. 14 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 ma zastosowanie tylko do jednolitej płatności obszarowej, płatności uzupełniających, przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich oraz specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, płatności ONW i może polegać na: - dodaniu nowych działek ewidencyjnych i rolnych do uprzednio złożonego wniosku o przyznanie tej płatności, - dokonaniu zmian w dołączonych do wniosku dokumentach (oświadczenia, umowy, z wyłączeniem płatności cukrowej, płatności do pomidorów, płatności do krów i owiec), - zmianie, w tym zwiększeniu powierzchni zadeklarowanych działek rolnych. Powyższe zmiany, zgodnie z art. 23 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, rolnik, może dokonywać po 31 maja 2011 r., ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku (16 maja + 25 dni), tj. do 10 czerwca 2011 roku, z tym, że zgłoszenie zmiany do wniosku po dniu 1 czerwca ale do dnia 10 czerwca 2011 r. spowoduje zmniejszenie o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia kwoty płatności odnoszącej się do dodanej powierzchni działek. Organ zaznaczył, że miał obowiązek rozpatrzenia wniosku zgodnie z deklaracją rolnika. Organ administracji publicznej nie jest władny do zmiany kwalifikacji prawnej żądania strony, w przedmiotowej sprawie przyznania także płatności ST. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, iż Kierownik "[...]" Biura Powiatowego ARiMR przyznał rolnikowi płatności do gruntów rolnych na rok 2011 w prawidłowej wysokości, tzn. przyznał płatność zgodnie ze sprecyzowanym żądaniem zawartym we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011, złożonym w dniu 09 maja 2011 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie prawa administracyjnego materialnego poprzez nieprzyznanie specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych na podstawie ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r., o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w warunkach uprawniających do jej otrzymania. - naruszenie prawa administracyjnego formalnego, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w szczególności poprzez naruszenie zasad ogólnych (art. 6, 7, 8, 9, 10, 11), zasad prowadzenia postępowania dowodowego (art. 77, 80), art. 107 § 3; w zw. z art. 64 § 2 k.p.a., poprzez nieuzupełnienie braków formalnych wniosku o przyznanie płatności, oparciu rozstrzygnięcia o niekompletny materiał dowodowy, niewyjaśnieniu przesłanek którymi kierował się organ przy wydawaniu decyzji odmownej o przyznaniu płatności; - naruszenie zasad dotyczących płatności, obowiązujących w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, ze zm.), w szczególności art. 3, ust 2 (ze szczególnym uwzględnieniem pkt 2), w związku z art. 7, ust. 28, pkt 1; polegające na oparciu rozstrzygnięcia na niekompletnym materiale dowodowym, który należało uzupełnić w trybie art. 64 § 2 k.p.a. oraz na nieudzieleniu stronie niezbędnych pouczeń i informacji, niezasięgnięciu wyjaśnień strony, co doprowadziło do nieprzyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych motylkowatych drobnonasiennych w warunkach uprawniających do jej otrzymania; - naruszenie zasad dotyczących płatności, obowiązujących w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1122/2009, w szczególności pkt 26 preambuły oraz art. 21; polegające na niewezwaniu strony do uzupełnienia braków formalnych, sprostowania oczywistej omyłki, co doprowadziło do nieprzyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych motylkowatych drobnonasiennych w warunkach uprawniających do jej otrzymania. Wskazując na powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w sprawie w/w płatności specjalnej. W uzasadnieniu skargi, Skarżący zarzucił, iż decyzja organu II instancji nie zawiera postanowień dotyczących przyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych o które wnioskował. Skarżący wskazał, iż stosownie do art. 61 par. 1 k.p.a. złożył wniosek z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego, określając przedmiot tego postępowania (m.in. znak "X" na formularzu oraz załącznik graficzny w postaci mapy z oznaczeniem- groch siewny). W toku prowadzonego postępowania uwidoczniły się wątpliwości co do treści żądania beneficjenta ( brak w części VIII wniosku – w tabeli- zaznaczenia "ST"). Zdaniem Skarżącego, organ powinien zwrócić się do strony o sprecyzowanie żądania ( w trybie art. 64 par.2 k.p.a.), nie zaś arbitralnie przyjmować, wyłącznie na podstawie braku tabeli, braku wnioskowania o płatność. Skarżący nie podzielił również stanowiska organu, iż beneficjentowi znane były zasady deklaracji we wniosku określonych działek rolnych , uzasadnione złożeniem we wniosku z dnia 9 maja 2011r. oświadczenia o znajomości zasad przyznawania płatności. Zdaniem Skarżącego, powyższy fakt nie może przerzucać odpowiedzialności za uchybienia organu administracji na wnioskodawcę oraz obarczać go jednostronnie całą odpowiedzialnością za prowadzone postępowanie administracyjne. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Skarżący wskazał, że organ I instancji uchybił obowiązkom wynikającym z art. 64 par.2 k.p.a. i wydal decyzję o odmowie przyznania płatności, przerzucając tym samym negatywne konsekwencje własnych zaniedbań na producenta rolnego. Takie działanie podważa zaufanie obywateli do organów administracji publicznej i narusza art. 8 k.p.a. Podsumowując, Skarżący wskazał na błędna praktykę organów administracji publicznej, które to powyższe braki pisma kwalifikują jako brak wniosku strony, a nie jako brak formalny podlegający sanacji w trybie art. 64 par.2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne obejmuje badanie, czy zaskarżony akt nie narusza prawa materialnego oraz czy w fazie poprzedzającej jego wydanie nie zostały naruszone normy prawa procesowego w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. z 2012 r., poz. 270) - dalej: (p.p.s.a.) stwierdzenie przez sąd naruszenia prawa materialnego, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy, rodzi konieczność uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego aktu. Mając na uwadze wyżej wskazane reguły orzekania Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa w sposób powodujący konieczność jej uchylenia. Zawarte w skardze argumenty koncentrują się przede wszystkim na wykazaniu naruszenia przez organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( zwanej dalej w skrócie Agencją) przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm., zwany dalej k.p.a.). Z art. 7 k.p.a. wynika, że obowiązkiem organów administracji publicznej prowadzących postępowanie jest podejmowanie wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z zasady tej, wynika zatem obowiązek organów uzyskania w toku postępowania takiego materiału dowodowego i takiego stanu faktycznego, który jest zgodny z rzeczywistością Natomiast art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie zaś z art. 80 k.p.a. organ zobowiązany jest do dokonywania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W świetle powołanej regulacji, ocenie podlega każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody we wzajemnej z sobą łączności, a na prawidłowość tej oceny wskazuje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie. Jednocześnie trzeba zauważyć, że nie wszystkie zasady i reguły k.p.a. są stosowane przy rozpoznawaniu wniosków o płatności ze środków Unii Europejskiej. W niniejszej sprawie ma bowiem zastosowanie ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2008 r., Nr 170, poz.1051 z późn. zm.). Należy podkreślić, że art. 3 ust 1 tej ustawy stanowiąc, że do postępowania w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego wyraźnie zastrzega pierwszeństwo zasad i warunków określonych przepisami prawa unijnego. Ponadto w art. 3 ust.2 wprowadzono odstępstwa od zasad ogólnych k.p.a, wskazując m.in., że organ udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (pkt 3). Dodać należy, że według art. 3 ust.2 pkt 4 ustawy, zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu też następuje tylko na żądanie strony, a według art. 3 ust.3 ustawy "ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie ,która z tego faktu wywodzi skutki prawne". Wobec powyższej treści art. 3 ustawy, bezpodstawny jest zarzut, że organ Agencji, do którego Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności naruszył przepisy postępowania dowodowego i wydał rozstrzygnięcie w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, gdyż był zobowiązany wezwać skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku w trybie art. 64 par.2 k.p.a. W świetle art. 18 ustawy wynika bowiem, że płatności obszarowe są przyznawane na wniosek rolnika. We wniosku tym, producent rolny zakreśla przedmiot postępowania a więc wskazuje o jakie płatności w danym roku się ubiega. Jak wynika z akt sprawy, organy Agencji naliczyły wyłącznie płatność JPO i UPO, nie wzywając jednocześnie beneficjenta do dokonania korekty wniosku, w zakresie przyznania specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych. Słusznie bowiem wskazał organ odwoławczy, że beneficjent, składając wniosek o przyznanie płatności z dnia 9 maja 2011r. znał zasady deklaracji wniosku, poświadczając na str. 4 wniosku własnoręcznym podpisem, że znane są mu zasady przyznawania płatności. W związku z powyższym, postawienie znaku "X" w pierwszym kwadracie wniosku nie oznaczało jednocześnie, że Skarżący domagał się również specjalnej płatności obszarowej do powierzchni grup upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych. Postawienie znaku "X" w pierwszym kwadracie wniosku dotyczyło bowiem również płatności bezpośredniej oraz uzupełniającej płatności podstawowej. Dopiero na podstawie wypełnionego wniosku w jego dalszej części tj. zgodnego z otrzymaną przez Skarżącego instrukcją, Strona powinna wskazać o jakie płatności wnosi. Jest to element oświadczenia wnioskodawcy/skarżącego na który w żaden sposób organ administracji nie miał wpływu. Jak wynika przy tym z akt sprawy, żądanie przyznania określonych płatności zawarte w tabeli VIII przedmiotowego wniosku było jednoznacznie i wyraźnie oznaczone. Zgodnie zaś z utrwaloną linią w orzecznictwie sądowym, to wnioskodawca zakreśla przedmiot postępowania administracyjnego; natomiast organ nie jest uprawniony do ingerencji w treść wniosku o przyznanie płatności. Podkreśla to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 czerwca 1990 r., I SA 367/90 (ONSA 1990, Nr 2-3, poz. 47): "Stosownie do art. 61 § 1 kpa żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji." Nie można również uznać, że w niniejszej sprawie nastąpił oczywisty błąd, braki formalne podania, które mogłyby zostać wyeliminowane w drodze wezwania Skarżącego do ich usunięcia w trybie art. 64 par. 2 k.p.a. Należy podkreślić, że Skarżący otrzymał szczegółową instrukcję wypełnienia wniosku wraz ze spersonalizowanym wnioskiem bowiem w roku poprzednim występował o przyznanie płatności. Skarżący nie skorzystał również z wynikającej z art. 14 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemów wsparcia ustanowionego dla sektora win (DZ. Urz. UE L 316 z 02 grudnia 2009 r., ze zm.) możliwości zmiany wniosku. Ponadto odstąpienie od wnioskowania o płatności w spornym zakresie, nie można zaliczyć do kategorii oczywistych błędów na podstawie art. 21 ww. rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009. Nie stanowią one bowiem tzw. literówki ani również zawarte we wniosku dane nie wykluczały się wzajemnie. Nie stwierdzając zatem by zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne bądź przepisy postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło