I SA/Ol 226/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. D. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zabezpieczenia na majątku podatnika przewidywanej kwoty zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od czerwca do września 2014r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych WSA/post.1 - sentencja postanowienia Skarżący P. D>, reprezentowany przez radcę prawnego J. K. –S., wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w tym wpisu sądowego w wysokości 500 zł. Z oświadczenia wnioskodawcy złożonego na formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wynikało, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem w wieku 15 lat. Nie posiada jakiegokolwiek majątku: nieruchomości, oszczędności, wierzytelności, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych o wartości ponad 5.000 zł. Syn również nie posiada majątku. Wskazał, iż prowadzi działalność gospodarczą, w związku z którą w styczniu br. poniósł stratę w wysokości 40.359,70 zł. Odnosząc się do zobowiązań oraz stałych wydatków skarżący wskazał na kredyt w "[...]" z miesięczną ratą 1.506,29 zł, kredyt w "[...]" z miesięczną ratą w wysokości 1.770 zł, kredyt w "[...]" na działalność gospodarczą z ratą 1.971 zł, leasing rata miesięczna 7.559,30 zł, 3050 zł, wynajem lokalu 799 zł, koszty utrzymania mieszkania 1.100 zł. Argumentując wniosek skarżący wskazał na brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej z uwagi na wszczęte wobec niego postępowanie egzekucyjne oraz zajęcie wszystkich kont bankowych. W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego, wnioskodawca wezwany został do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej (w zakresie tytułu prawnego do zamieszkiwanego domu, ewentualnego majątku nieruchomego i ruchomego wnioskodawcy oraz jego żony [w przypadku pozostawania w związku małżeńskim] w okresie dwuletnim poprzedzającym złożenie wniosku, środków trwałych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej) oraz finansowej (w zakresie dotyczącym wszystkich ponoszonych wydatków, pomocy uzyskiwanej od rodziny lub innych osób tj. jej wysokości i częstotliwości oraz uprawdopodobnienia możliwości jej udzielania, wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy oraz jego żony [w przypadku pozostawania w związku małżeńskim] z okresu ostatnich czterech miesięcy, regulowania rat zaciągniętych zobowiązań, wysokości dochodu, przychodu, straty z prowadzonej działalności gospodarczej za 2015r oraz bieżące miesiące 2016r., wysokości opłat za usługę pełnomocnika). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania związanych z wniesieniem skargi. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący nie przedłożył żądanych dodatkowych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych. W tej sytuacji nie jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, lub jakiejś ich części. To, że skarżący, pomimo wezwania, nie przedkłada wskazanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej, finansowej, ponoszonych wydatków, w tym dokumentujących ponoszenie i regulowanie wysokich zobowiązań kredytowych oraz opłat za usługę prawną, uzyskiwanych dochodów, posiadanego majątku w okresie poprzedzającym złożenie wniosku czy też wyciągów z rachunków bankowych, uniemożliwia zweryfikowanie jego oświadczenia w zakresie sytuacji materialnej, a tym samym ocenę jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób niebudzący wątpliwości, że skarżący nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania czy ich części. Zwięzłe wręcz lakoniczne wyjaśnienia zawarte w formularzu PPF, dotyczące jedynie poniesienia straty finansowej oraz posiadania wysokich zobowiązań kredytowych, nie były wystarczające dla oceny możliwości finansowych wnioskodawcy, nie mogły też stanowić automatycznej przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób niebudzący wątpliwości, w sposób pełny i wyczerpujący wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.