I SA/Ol 23/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ryszard Maliszewski Sędzia WSA - Tadeusz Piskozub (spr.) Asesor WSA - Wojciech Czajkowski Protokolant - Paweł Guziur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2005r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia podatku od nieruchomości za lata 1999, 2000, 2001 i 2002 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. nakazuje pobrać od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarbu Państwa – Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie kwotę 2044,77 zł (dwa tysiące czterdzieści cztery złote 77/100) tytułem opłaty sądowej od skargi. Zaskarżoną decyzją z dnia 10 maja 2004 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy w sprawie odmowy umorzenia J. D. podatku od nieruchomości za lata 1999, 2000, 2001 i 2002, w kwocie 105.476,90 zł. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art.67§1 Ordynacji podatkowej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Zdaniem organu jest to przepis materialno-prawny stanowiący podstawę umarzania zaległych zobowiązań podatkowych, w drodze uznania administracyjnego, pozostawiając organowi podatkowemu ocenę czy występują okoliczności uzasadniające umorzenie. Ważny interes podatnika nie obliguje organu podatkowego do umorzenia, jedynie daje organowi możliwość wydania decyzji pozytywnej, i w ocenie Kolegium organ może, ale nie musi przychylić się do wniosku podatnika. Organ II instancji stoi na stanowisku, że w powołanym przepisie chodzi o interes istniejący obiektywnie, będący na tyle istotnym, by jego uwzględnienie nie kolidowało z interesem społecznym znajdującym wyraz w zasadach sprawiedliwości podatkowej oraz równego traktowania podatników. Odstąpienie od zasady powszechności opodatkowania przez np. umorzenie zobowiązania podatkowego może być uzasadnione okolicznościami o charakterze wyjątkowym i tylko na takie okoliczności podatnik powinien się powoływać, natomiast obowiązkiem każdego podatnika jest płacenie podatków. Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym, Kolegium przyjęło, że organ pierwszej instancji ustalił sytuacje majątkową podatnika i szczegółowo odniósł się do złożonego wniosku o umorzenie zaległości podatkowych w aspekcie przesłanek wynikających z art.67§1 Ordynacji podatkowej. SKO zgodziło się z oceną Wójta Gminy, podnoszona przez podatnika chęć odzyskania zdolności kredytowej oraz uzyskania możliwości ubiegania się o fundusze unijne, nie można uznać za ważny interes podatnika w rozumieniu art.67§1 cyt. Op. Ponadto stwierdza, że podatnik J. D. nie wykazał w toku postępowania podatkowego wystąpienia ważnego interesu podatnika, który mógłby stanowić podstawę do umorzenia zaległości podatkowej, a powoływanie się przez podatnika na to, że zaległość powstała wskutek długotrwałej choroby w 1994 roku, nie znajduje uzasadnienia w aktach sprawy. Z akt wynika, że za lata 1994-1998 podatnik płacił podatki w terminie, a zaległość w podatku od nieruchomości powstała w latach 1999-2002. W ocenie organu stan zdrowia nie wpływał na uzyskiwane wyniki finansowe prowadzonego Ośrodka Wypoczynkowego, kiedy w 2003 roku osiągał dochody w miesiącach sierpniu, we wrześniu, w październiku i w listopadzie. W ocenie organu nie może stanowić podstawy od udzielenia ulgi argument podatnika, że zapewnia on zatrudnienie określonej liczbie ludności, gdyż nie jest to głównym celem jego zamierzeń. Kolegium nie uznało za zasadne podstawy umorzenia zaległości okoliczności podnoszone przez podatnika, że ponosi nakłady komunalne na infrastrukturę jeziora i kąpieliska, a gmina nie zwraca jemu tych nakładów. Zdaniem organu odwoławczego niepodjęcie przez Radę Gminy uchwały w sprawie restrukturyzacji zadłużenia przedsiębiorców nie może stanowić podstawy do zastosowania art.67§1 Op. Skarżący J. D., działając przez pełnomocnika zaskarżył przedmiotową decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, wnosząc o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu podnosi, że odmowa umorzenia oznacza likwidację Ośrodka Wypoczynkowego i utratę kilkunastu miejsc pracy. Zarzuca organom podatkowym naruszenie art.67§1 Ordynacji podatkowej poprzez dowolne uznanie, że nie zaistniały przesłanki ważnego interesu podatnika, a w szczególności zagrożenie egzystencji podatnika. Stwierdza On, że wypadek drogowy i jego następstwa miały wpływ na prowadzenie Ośrodka. Podatnik podnosi, że zastosowanie w stosunku do Niego ustawy o restrukturyzacji długu wobec Gminy przyniosła znaczne szkody. Skarżący szczegółowo uzasadnia swoje stanowisko w przedmiocie naruszenia zasad art.67§1 i Op. i opisuje zdarzenia które nie pozwalają Jemu normalnie funkcjonować na terenie Gminy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, ustosunkowując się do zarzutów skargi, podtrzymując argumentację zawartą uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskutek reklamacji pocztowej Skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że skarga została złożona z zachowaniem 30 dniowego terminu do jej wniesienia, kierując ją do rozpatrzenia w trybie zwyczajnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Skarga w całości zasługuje na uwzględnienie jako zasadna. Zgodnie z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i samorządowej, która sprawowana jest poprzez orzekanie o zgodności z prawem decyzji i innych aktów administracyjnych. Kompetencje te są uszczegółowione w art.1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Na podstawie art.134§1 ppsa Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi. W przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i naruszenie przepisów postępowania, to na podstawie art.145§1 pkt 1 lit.a i c ppsa Sąd uwzględniając skargę uchyla zaskarżoną decyzję. W ocenie Sądu rozpatrującego skargę wydane decyzje w pierwszej instancji, jak i w drugiej instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, a w szczególności art.67§1 Ordynacji podatkowej i art.7 ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. Nr 155, poz.1287 i zm.). Naruszenie prawa polega na formie pomocy jaką dawała ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych należnych przedsiębiorców, gdyż w ocenie Sądu jest to przepis szczególny w stosunku do uregulowań art.67§1 Op., natomiast rozstrzygnięcia wydane na podstawie ustawy o restrukturyzacji mają charakter prejudycjalny do decyzji wydanych trybie art.67 Op. W ocenie Sądu organy obu instancji naruszyły reguły postępowania podatkowego nie biorąc pod uwagę znaczących okoliczności podnoszonych przez podatnika, jakimi były inwestycje komunalne w Ośrodku i nad jeziorem w K., fakt zatrudnienia kilkunastu osób, długotrwała choroba podatnika, które to okoliczności nie wzięte pod uwagę wskazywały na zakres dowolnej oceny w ramach uznania administracyjnego. Tym bardziej w ocenie Sądu może być uznana za bezczynność organów samorządowych I i II instancji sprawa zastosowania wspomnianej ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych należnych od J. D., z tytułu podatku od nieruchomości, kiedy Urząd Skarbowy zastosował w pełni rozwiązania tej ustawy do tego podatnika, z tytułu podatków publicznoprawnych umarzając ich wysokość na podstawie odpowiedniej decyzji, zawartej w aktach sprawy. Zatem organy samorządowe wydały decyzje z naruszeniem przepisów prawa materialnego wskazanymi w art.67§1 Op. i art.7 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. oraz przepisów postępowania określonych w art.122, art.187 i 191 Op., dlatego Sąd działając na podstawie art.145§1 pkt 1 lit.a i lit.c ppsa uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Na podstawie art.152 ppsa Sąd orzekł o wstrzymaniu zaskarżonej decyzji. W świetle przepisu art.223§2 ppsa Sąd obciążył kosztami postępowania Samorządowe Kolegium Odwoławcze.