I SA/Ol 233/06

WyrokWSA w Olsztynie2006-06-22

Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Wiesława Pierechod, Wojciech Czajkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, opierając się wyłącznie na dacie wpisanej przez pracownika strony na potwierdzeniu odbioru decyzji, podczas gdy strona przedstawiła dowody wskazujące na inną datę doręczenia?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, opierając się jedynie na dacie wpisanej przez pracownika strony na potwierdzeniu odbioru decyzji. Sąd uznał, że przedstawione przez stronę dowody, w tym zbiorowe dowody odbioru przesyłek pocztowych z datą późniejszą, są wiarygodne i powinny zostać uwzględnione. Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu powinno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego i analizą wszystkich dowodów, zwłaszcza gdy istnieje wątpliwość co do rzeczywistej daty doręczenia.
Stan faktyczny
Szpital A złożył odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta odmawiającej umorzenia zaległości podatkowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że decyzja została doręczona 8 lutego 2006 r., a odwołanie wniesiono 23 lutego 2006 r. Szpital A w skardze podniósł, że decyzja została mu doręczona 9 lutego 2006 r., co potwierdzają dołączone zbiorowe dowody odbioru przesyłek pocztowych. SKO podtrzymało swoje stanowisko, kwestionując wiarygodność dowodów przedstawionych przez Szpital.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, określił, że postanowienie nie podlega wykonaniu, i zasądził od SKO na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod Asesor WSA Wojciech Czajkowski (spr.) Protokolant Anna Fic po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2006r. w Olsztynie sprawy ze skargi Szpitala A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy umorzenia zaległości podatkowych 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że zaskarżone postanowienie, nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarżącego kwotę 355 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania Szpitala A od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 31.01.2006r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych, stwierdziło niedopuszczalność odwołania z powodu uchybienia terminu do jego wniesienia. Jako podstawę prawną postanowienia organ powołał art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz.60 ze zm.), podnosząc w uzasadnieniu, iż termin do wniesienia środka zaskarżenia jest ustawowym terminem zawitym, natomiast jego uchybienie powoduje, że dokonanie czynności jest prawnie bezskuteczne. SKO zwróciło uwagę, iż stosownie do art. 223 § l i 2 Ordynacji podatkowej odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia tej decyzji podatnikowi. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji z dnia "[...]"01.2006r wynika, że została ono doręczona stronie w dniu 8 lutego 2006r. Odwołanie w sprawie powinno być zatem wniesione najpóźniej do dnia 22 lutego 2006r. Tymczasem, jak wskazał organ, zostało ono wniesione przez stronę w dniu 23 lutego 2006r., czyli jeden dzień po terminie. Jednocześnie podatnik nie złożył w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, podania o przywrócenie uchybionego terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 ustawy - Ordynacja podatkowa i nie uprawdopodobnił, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W złożonej skardze Szpital A wnosząc o uchylenie postanowienia podniósł, iż jest ono nieprawidłowe i narusza prawo. Jednocześnie skarżący dołączył do skargi kserokopie zbiorowych dowodów odbioru przez Urząd Poczty listów poleconych z dnia 08 lutego i 09 lutego 2006 r. , wskazując, iż z dokumentów tych wynika, że decyzja Prezydenta Miasta, nr przesyłki "[...]", została doręczona skarżącemu w dniu 09 lutego 2006 r. Strona skarżąca podkreśliła, że znajdujące się w aktach sprawy poświadczenie odbioru wymienionej przesyłki "[...]" z decyzją Prezydenta Miasta zawiera nieczytelną datę, co mogło wskazywać iż liczba 9 wygląda jak 8. Jednakże dowód przekazany przez Urząd Poczty jednoznacznie wskazuje iż decyzja została doręczona skarżącemu 09 lutego 2006 r.. To zaś oznacza że termin do wniesienia odwołania został zachowany. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko. Jednocześnie powołując przepisy art. 144 Ordynacji podatkowej oraz § 35 ust. 1 i § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz. U. z 2004r. Nr 5, poz. 34) w zw. z art. 26 ustawy - Prawa pocztowego, Kolegium podniosło, iż ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Prezydenta Miasta z dnia 31 stycznia 2006r., nadanej jako przesyłka listowa Nr "[...]" wynika, że została ona doręczona stronie w dniu 8 lutego 2006r. Organ odwoławczy nie zgodził się z twierdzeniami skargi, że data na tym potwierdzeniu jest nieczytelna. Zarówno bowiem z pobieżnej, jak i uważnej jej obserwacji jednoznacznie wynika, że jest to data "8.02.06r.". Przedstawiony przez stronę skarżącą dokument w postaci pocztowego zbiorowego dowodu odbioru listów pocztowych z dnia 8 i 9 lutego 2006r., nie może być natomiast uznany za wiarygodny. Nie jest też pokwitowaniem w rozumieniu art. 144 Ordynacji podatkowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest oczywiście zasadna. W świetle przepisów Ordynacji podatkowej, a w szczególności art. 228 tej ustawy konsekwencją stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia terminowi do wniesienia odwołania jest pozostawienie go bez rozpatrzenia. Oznacza to, że podatnik pozbawiony zostaje prawa do kontroli instancyjnej wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia. Dlatego też postanowienia dotyczące stwierdzenia uchybienia terminowi powinny być wydawane wówczas, gdy przekroczenie terminu jest oczywiste i po wyjaśnieniu ewentualnych wątpliwości, które mogą powstać po analizie materiału dowodowego, a także po zgromadzeniu pełnego materiału dowodowego. (p. wyrok NSA w Warszawie z 10.06 2003r. o sygn. III SA 1758/01 M. Podat. 2003/12/39). Jak wynika z akt zakwestionowane w skardze ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego oparte zostały na znajdującym się na odwrocie pocztowego potwierdzenia odbioru podpisie osoby odbierającej przesyłkę, obok którego wpisana została data tego odbioru – 8.02.06r. Taki, można powiedzieć, rutynowy sposób ustalania daty otrzymania przesyłki pocztowej nie był, zdaniem Sądu, odpowiedni ze względu na określoną sytuację procesową, w której ujawniona została wątpliwość co do rzeczywistej daty doręczenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia 31 stycznia 2006r. W ocenie składu orzekającego, przedstawione przez stronę w skardze zbiorowe dowody odbioru przesyłek poleconych z dnia 08 i 09 lutego 2006r., których nie mogła ono zaprezentować w postępowaniu przed organem odwoławczym, są wiarygodne i przekonywające, tym bardziej, iż na pierwszej stronie pocztowego potwierdzenia odbioru umieszczono datownik oddawczego urzędu pocztowego z datą 09 lutego 2006r.. W związku z rozbieżnością dat na potwierdzeniu, jak też wobec powołanych przez stronę w skardze dowodów, przyjęcie przez organ, że przesyłka została doręczona zgodnie z datą wpisaną przez pracownika Szpitala, budzi wątpliwości. Nie można natomiast wykluczyć, iż wpisanie na potwierdzeniu odbioru daty 08.02.06r. nastąpiło na skutek pomyłki pracownika odbierającego korespondencję. Podkreślić w tym miejscu należy, iż w świetle zasad procesowych wyrażonych w art. 122, 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej, postępowanie o stwierdzenie w oparciu o przepis art. 228 § 1 pkt 2 tej ustawy uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie może pozbawiać strony prawa wykazania, że w istocie terminu tego dochowała. To, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną, nie zwalnia bowiem organu podatkowego od przeprowadzenia postępowania z przestrzeganiem wszelkich obowiązujących zasad. Stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania winno być zatem poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, w tym okoliczności podpisania zwrotnego potwierdzenia odbioru z datą 08 lutego 2006r.. Jest to tym bardziej uzasadnione, że postanowienie organu administracji publicznej wydane na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji jest prawomocne. Jak wynika z materiałów sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia uwzględniło jedynie dowód w postaci "potwierdzenia odbioru decyzji", natomiast nie rozważało w ogóle dokumentów powołanych w skardze, których treść prowadzi do odmiennych wniosków. Zauważyć natomiast należy, że ogólne ustosunkowanie się do tych dowodów w odpowiedzi na skargę nie mogło być uznane za skuteczne usunięcie wskazanego uchybienia. Wspomniane bowiem pismo procesowe nie może "uzupełniać" zaskarżonego aktu przez zamieszczenie w nim rozważań i ocen, które zgodnie z art. 210 § 4 w związku z art. 219 ustawy Ordynacja podatkowa powinny być zawarte w uzasadnieniu faktycznym postanowienia (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 1992 r., III SA 1838/91, ONSA z 1992, z. 2, poz. 45). Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze przeprowadzi postępowanie dowodowe zgodnie z powołanymi wyżej przepisami prawa procesowego umożliwiając stronie przedstawienie własnych dowodów i argumentów, po czym tak zgromadzony materiał dowodowy oceni w oparciu o prawidłowe podstawy prawne. W sytuacji zatem, gdy istniały podstawy do przyjęcia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem powołanych wyżej przepisów postępowania podatkowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art. art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.). O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200, zaś o wstrzymaniu wykonania postanowienia - art.152 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło