I SA/Ol 240/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.J. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 10 lutego 2014 r. skarżący M.J. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika adwokata zwrócił się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego przez skarżącego formularza wniosku o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Uzyskuje dochody z tytułu "prac dorywczych" w wysokości około 600 zł miesięcznie. Ponadto ze złożonego formularza wniosku wynika, iż skarżący jest posiadaczem ¾ udziału w domu, który jest obciążony hipoteką w wysokości "[...]", oraz mieszkania o powierzchni 200 m2. Nadto jest w posiadaniu samochodu ciężarowego marki IVECO CARGO, z którego prowadzona jest egzekucja. Wyjaśnił, że jest osobą bezrobotną, nie osiąga stałych dochodów. Oświadczył, że zobowiązany jest płacić alimenty na trójkę dzieci, przy czym jak zaznaczył z obowiązku tego wywiązuje się tylko częściowo. Na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, referendarz sądowy może zażądać od strony złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie z możliwości tej skorzystano i wystosowano do strony wezwanie z dnia 25 maca 2014 r. W wezwaniu tym zwrócono się w terminie siedmiu dni o przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego złożył pismo procesowe z dnia 2.04.2014, w którym oświadczył, że na chwilę obecną skarżący uiścił kwotę 400 zł, co do reszty wynagrodzenia jest ono uzależnione od wyników postępowania. Do pisma załączył: wyrok Sądu Okręgowego z dnia "[...]" orzekającego separację związku małżeńskiego "[...]" oraz zasądzającego alimenty na trójkę dzieci w wysokości po 800 zł na rzecz każdego z nich, postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności prawomocnemu wyrokowi, obwieszczenie o licytacji ruchomości z dnia "[...]" – samochodu IVECO Eurocargo – cena wywoławcza "[...]", wezwanie do zapłaty należności z dnia 4.01.2013 r., wniosek Komornika Sądowego do wydziału ewidencji pojazdów o dokonanie wpisu w rejestrze pojazdów dotyczący samochodów: IVECO EUROCARGO , MERCEDES -BENZ VITO 2.1 CDI, MERCEDES –BENZ 115 CDI, wniosek Komornika Sądowego do wydziału ewidencji pojazdów o dokonanie wpisu w rejestrze pojazdów dotyczący samochodów: PEUGEOT BOXER, dwa zajęcia wierzytelności wierzyciela Bank "[...]" należne M. J. od Urzędu Skarbowego, harmonogram spłaty kredytu uruchomionego w dniu 13.08.2008 r., zawiadomienie o niedopłacie – niedopłata na dzień 3.03.2014 r. 3.389,27 zł, historię rachunku bankowego "[...]" za okres od 01.12.2013r. do 31.03.2014 r., umowę zlecenia z dnia 08.02.2014 r. zawartą z adw.. "[...]"z Kancelarii Adwokackiej "[...]". Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: W świetle art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 ppsa), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji rodzinnej i materialnej. Biorąc pod uwagę ustawowe przesłanki uprawniające do skorzystania z prawa pomocy, zauważyć należy, iż złożone przez wnioskodawcę oświadczenia zarówno w formularzu wniosku PPF, w udzielonej odpowiedzi na wezwanie w trybie art. 255 p.p.s.a. nie mogły zostać uznane za rzetelne, dające podstawę do ustalenia jego rzeczywistej sytuacji majątkowej. Jak wynika bowiem z oświadczeń złożonych na formularzu wniosku PPF i odpowiedzi na wezwanie skarżący utrzymuje się z "prac dorywczych", z których uzyskuje dochód ok. 600 zł miesięczne. Natomiast tylko ze "szczątkowych" oświadczeń wnioskodawcy w zakresie ponoszonych wydatków, wynika, że skarżący spłaca miesięczne raty z tytułu kredytu hipotecznego w wysokości ok. 3.400 zł, nadto jak sam stwierdził "częściowo" wypłaca alimenty na dzieci, przy czym nie określił w jakiej dokładnie wysokości wypełnia ciążący na nim obowiązek. Podkreślić przy tym należy, że przedstawiony przez wnioskodawcę dokument z dnia 3.03.2014 r. dotyczący spłaty raty kredytu potwierdza wyłącznie, że wnioskodawca nie spłacił w terminie jednej raty kredytu, w związku z tym posiada zadłużenie w spłacie na kwotę 3.389,27 zł, zaś zadłużenie z tytułu kredytu wynosiło 470.275,90 zł. Natomiast z przedstawionego harmonogramu spłaty kredytu z dnia 2.04.2014r. wynika, że na dzień 01.05.2014 r. do spłaty pozostała kwota 467.052,96 zł. Z tego tylko zestawienia wynika, że w okresie od 03.03.2014 r. do 02.04.2014 r. kwota zadłużenia z tytułu kredytu zmniejszyła się o 3.222,94 zł. W tej sytuacji wyjaśnienia wnioskodawcy, że uzyskuje dochody wyłącznie w wysokości 600 zł, stoją w sprzeczności z ww. ustaleniami. Podkreślić należy, że wnioskodawca nie wyjaśnił z jakich dochodów spłacił ww. zadłużenie. Dodatkowo stwierdzić należy, że pomimo wezwania do przedstawienia szczegółowego zestawienia miesięcznych wydatków skarżący nie złożył oświadczenia co do wysokości ponoszonych kosztów związanych z własnym utrzymaniem, które z pewnością musi ponosić, podobnie jak ogół społeczeństwa. Zauważyć należy, że wnioskodawca oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nadto pomimo wezwania nie określił czy korzysta z pomocy finansowej (rzeczowej) innych osób, organizacji ewentualnie instytucji. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy, z przyczyn wskazanych wyżej nie sposób jest przyjąć, że wnioskodawca w sposób rzetelny określił swoją aktualną sytuację materialną i życiową. W sytuacji zatem nie złożenia przez skarżącego wiarygodnych wyjaśnień co do wysokości uzyskiwanych dochodów, ponoszonych kosztów niemożliwe stało się dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawcy, a w konsekwencji również uwzględnienie jego wniosku. Pozostałe zaś okoliczności podnoszone przez wnioskodawcę a dotyczące prowadzonych postępowań egzekucyjnych, nie mogą stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić należy, iż oświadczenie, które pomimo wezwania budzi nadal wątpliwości, nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. W oparciu o takie oświadczenie nie można bowiem stwierdzić z całą pewnością, że sytuacja materialna strony nie pozwala na poniesienie określonych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla jej utrzymania. Wskazać należy, iż prawo pomocy jest instytucją wyjątkową i jako taka powinna być stosowna tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym było i jest dla nich obiektywnie niemożliwe, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Tym samym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.