I SA/Ol 242/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Wiesława Pierechod Sędzia WSA - Tadeusz Piskozub Asesor WSA - Wojciech Czajkowski (spr.) Protokolant - Katarzyna Niewiadomska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2004r. sprawy ze skargi B. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 12 marca 2004r. o nr "[...]", którym zaliczono B. C. dokonaną na poczet zaległości podatkowych wpłatę z 10 marca 2004r. w kwocie 677,33 zł. Z akt sprawy wynika, że w dniu 23.01.2004r. Podatnik złożył deklarację VAT-7 za grudzień 2003r., w której wykazał podatek do zapłaty w wysokości 1.166 zł. W tym samym dniu złożył wniosek o odroczenie terminu płatności części tej należności. 26 stycznia 2004r. B. C. wpłacił na poczet podatku VAT za XII.2003r. kwotę 500 zł, po czym upomnieniem z dnia 03 lutego 2004r. Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie art.15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002r. nr 110, poz.968 z późn. zm.) wezwał Podatnika do uregulowania pozostałej kwoty zaległości, tj. 674,80 zł, w tym 666 zł z tytułu w/w podatku oraz kosztów upomnienia w wysokości 8,80 zł. Decyzją z dnia 26.02.2004r. Naczelnik wymienionego Urzędu załatwił odmownie wniosek podatnika w sprawie odroczenia podatku VAT za miesiąc grudzień 2003r. W dniu 10.03.2004r. podatnik dokonał wpłaty w kwocie 677,33 zł, z której postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 12.03.2004r., po zarachowaniu 8,80 zł tytułem kosztów upomnienia, zaliczono 657,87 zł na należność główną i kwotę 10,70 zł na odsetki za zwłokę. Tym samym zgodnie z postanowieniem Naczelnika Urzędu pozostała do zapłaty kwota 8,17 zł, którą podatnik uiścił w dniu 24 marca 2004r., po czym wniósł zażalenie na rozstrzygniecie organu podatkowego podnosząc, iż pomimo powstania nadpłaty w kwocie 0,63 zł organ bezzasadnie żąda dopłaty 8,17 zł. W ocenie Podatnika koszty upomnienia nie są zobowiązaniem podatkowym, zaś upomnienie wysłano przedwcześnie, bowiem przed podjęciem decyzji o prolongacie podatku za XII.2003r. Podtrzymując stanowisko Naczelnika Urzędu w kwestii zaliczenia dokonanej przez Podatnika w dniu 10 marca 2004r. wpłaty na poczet podatku od towarów i usług za grudzień 2003r., w uzasadnieniu postanowienia a dnia 10 maja 2004r. Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, iż niewątpliwie na koncie Skarżącego istniała zaległość na dzień 03 lutego 2004r. W związku z powyższym pisemne upomnienie z tego dnia, z wezwaniem do zapłaty należności było uzasadnione. Zdaniem Dyrektora Izby, w związku z doręczeniem upomnienia Skarżący zobowiązany był do zapłaty zarówno zaległości podatkowej, jak i kosztów upomnienia. Zgodnie bowiem z art.15 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji koszty upomnienia obciążają zobowiązanego i są pobierane na rzecz wierzyciela. Obowiązek uiszczenia tych kosztów przez zobowiązanego powstaje zaś z chwilą doręczenia upomnienia. Organ II instancji wskazał, że koszty te są zobowiązaniem niepodatkowym. Rozlicza się je więc przed zaliczeniem dokonanej wpłaty na zaległość podatkową. Stąd wpłata z dnia l0.03.2004r. w wysokości 677,39 zł została pomniejszona o koszty w kwocie 8.80 zł, zaś pozostałą wpłatę zaliczono proporcjonalnie na zaległość podatkową i odsetki za zwłokę, stosownie do dyspozycji art. 55 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm.). W złożonej skardze B. C. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia podtrzymał zarzuty odwołania dotyczące przedwczesnego podjęcia czynności w celu wyegzekwowania należnego podatku VAT, w sytuacji gdy nie zostało zakończone postępowanie dotyczące odroczenia terminu płatności tego podatku. Podniósł jednocześnie, iż wpłacił podatek VAT i odsetki wyższe niż to wyliczył Urząd Skarbowy. W ocenie Skarżącego upomnienie było zbędne, zaś organy podatkowe są nieprzychylnie nastawione do podmiotów gospodarczych. Podatnik wskazał, iż niezasadnie poniósł dodatkowe koszty upomnienia, na które nie może się zgodzić i na które go nie stać. W odpowiedzi Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, gdyż badając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia, zgodnie z kompetencją ustanowioną w art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269) Sąd stwierdził, iż narusza ono prawo w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem sądowej kontroli jest w niniejszej sprawie formalne postanowienie organu podatkowego informujące o sposobie zaliczenia dokonanej przez podatnika wpłaty na poczet zaległości podatkowych. Zaliczenie dokonanej wpłaty na poczet zaległości podatkowej wraz z odsetkami następuje z mocy prawa, stosownie do art.62 § 1 i art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim pozostaje kwota zaległości do kwoty odsetek w dniu dokonania wpłaty. W sprawie bezspornym jest, iż Podatnik dokonał w dniu 10 marca 2004r. wpłaty na poczet należności w podatku VAT za XII.2003r. w kwocie 677,33 zł, a więc w wyższej niż istniejąca w w/w dniu zaległość podatkowa z tego tytułu, wraz z odsetkami za zwłokę. Z wydanego na podstawie powołanego art.62 § 4 Ordynacji postanowienia Naczelnika z 12.03.2004r. wynika natomiast, iż przed zaliczeniem tej wpłaty na poczet zaległości dokonano zarachowania kwoty 8,80 zł tytułem kosztów upomnienia, po czym pozostałą kwotę zaliczono proporcjonalnie na należność główną i odsetki. W ocenie Sądu, przyjęty sposób zaliczenia dokonanej wpłaty pomniejszający ją o koszty upomnienia narusza art.62 § 4 Ordynacji podatkowej. W oparciu o ten przepis możliwym jest bowiem jedynie zaliczenie dokonanej wpłaty na poczet podatku nie zaś na koszty upomnienia, które nie są zobowiązaniem podatkowym w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Sposób ten pozostaje w sprzeczności również z treścią art.15 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, skoro przepis ten jednoznacznie wskazuje, iż koszty upomnienia podlegają ściągnięciu w trybie określonym dla kosztów egzekucyjnych. Pomniejszenie zatem w oparciu o art.62 § 4 Ordynacji dokonanej wpłaty na poczet zaległości podatkowej o koszty upomnienia, w sytuacji gdy właściwym dla ściągnięcia tych kosztów jest jedynie tryb przewidziany w przepisach prawa egzekucyjnego powoduje, że zarzutom Skarżącego podnoszonym już na etapie odwoławczego, dotyczącym bezzasadności takiego pomniejszenia, nie można odmówić słuszności. Sąd w składzie orzekającym nie podzielił jednocześnie zarzutów skargi odnośnie braku podstaw naliczenia kosztów w związku z upomnieniem z dnia 03 lutego 2004r. wzywającym do uregulowania należności podatkowych. Zgodzić bowiem należy się ze stanowiskiem organów podatkowych, iż wstrzymanie czynności egzekucyjnych jedynie na podstawie wniosku podatnika o prolongatę terminu płatności nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Reasumując należy stwierdzić, iż zaskarżone postanowienie organu II instancji narusza prawo materialne w sposób który miał wpływ na wynik sprawy. Dlatego też na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. O wstrzymaniu wykonania postanowienia orzeczono na podstawie art.152 tej ustawy.