I SA/Ol 242/16

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-09-23

Skład orzekający: Anna Ambroziak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu przyznanemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie wyższej niż połowa opłaty maksymalnej, jeśli jego czynności nie przekraczają granic zwykłej staranności?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu przyznanemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie stanowiącej połowę opłaty maksymalnej, jeśli jego czynności nie przekraczają granic zwykłej staranności. Podwyższenie tej kwoty do opłaty maksymalnej wymaga wykazania, że nakład pracy, zawiłość sprawy lub inne czynniki uzasadniają takie podwyższenie, zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.
Stan faktyczny
Radca prawny M.I. został ustanowiony z urzędu dla skarżącego M.J. w sprawie ze skargi na decyzję ZUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Po podtrzymaniu skargi i wniosku o uchylenie decyzji oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej, WSA oddalił skargę. Następnie referendarz sądowy rozpoznał wniosek radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu M.I. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) kwotę 240 zł wraz z należnym podatkiem od towarów i usług z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 23 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego M.I. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M.J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia: przyznać od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie) na rzecz radcy prawnego M.I. z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (dwustu czterdziestu złotych) wraz z należnym od tej kwoty podatkiem od towarów i usług, WSA/post.1- sentencja postanowienia Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie ustanowił na rzecz skarżącego M.J. radcę prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Olsztynie wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu radcę prawnego M.I. Na rozprawie w dniu 31.08.2016 r., pełnomocnik skarżącego r.pr. M.I., podtrzymał skargę i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2016 r. oddalił skargę. Na podstawie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 poz. 718) zwana dalej w skrócie: p.p.s.a., wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznanej sprawie zastosowanie mają zasady określone w uregulowaniach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1805). Zgodnie z § 2 tego aktu wykonawczego, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. Stosownie do § 4 ust. 1 rzeczonego aktu, opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w jego rozdziałach 2-4. Ustęp 2 tego przepisu określa zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w przywołanym ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Mając na uwadze treść przywołanych wyżej unormowań, w tym oceniwszy działanie pełnomocnika strony przez pryzmat kryteriów wskazanych w cytowanym § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., przyznano mu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w postaci wynagrodzenia za udział w postępowaniu pierwszej instancji, w kwocie 240 zł, ustalone na podstawie § 4 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, jako ½ opłaty maksymalnej określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego aktu (tj. ½ z kwoty 480 zł) . Referendarz sądowy nie znalazł podstaw do zastosowania w przedmiotowej sprawie § 4 ust. 2 rozporządzenia, tj. ustalenia opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, bowiem w ocenie rozpoznającego wniosek, podjęte przez pełnomocnika czynności nie przekraczają granic zwykłej staranności pełnomocnika, które należy zaliczyć do całokształtu działań, zmierzających do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji. Pokrywa je zatem wynagrodzenie przyznane ogólnie za jego działania w postępowaniu przed sądem I instancji (por.: postanowienie z dnia 28 maja 2013 r., sygn. II FZ 190/13). Jednocześnie, w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W związku z powyższym, na podstawie art. 250 § 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło