I SA/Ol 282/18
WyrokWSA w Olsztynie2018-12-06
Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Renata Kantecka, Jolanta Strumiłło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dłużnik zajętej wierzytelności może bez zgody organu egzekucyjnego przekazywać środki pieniężne podwykonawcom pomijając organ egzekucyjny, mimo dokonania zajęcia wierzytelności przez organ egzekucyjny?Ratio decidendi
Z chwilą dokonania zajęcia wierzytelności pieniężnej dłużnik traci prawo do dysponowania tą wierzytelnością i jest zobowiązany do przekazania zajętej kwoty organowi egzekucyjnemu. Przekazywanie środków podwykonawcom bez zgody organu egzekucyjnego stanowi bezpodstawne uchylanie się od przekazania zajętej wierzytelności. Odpowiedzialność inwestora wobec podwykonawcy na podstawie art. 6471 k.c. jest odpowiedzialnością za cudzy dług i nie zwalnia z obowiązku przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnych należnych spółce P.P.H.U. "A." u dłużnika K.K. Dłużnik uznał zajętą wierzytelność, jednak po dokonaniu zajęcia przekazywał środki pieniężne podwykonawcom spółki na podstawie aneksu do umowy o roboty budowlane, pomijając organ egzekucyjny. Organ egzekucyjny wydał postanowienie określające wysokość nieprzekazanej kwoty wierzytelności, uznając zachowanie dłużnika za bezpodstawne uchylanie się od przekazania wierzytelności.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka (sprawozdawca),, sędzia WSA Jolanta Strumiłło, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu w na rozprawie w dniu 6 grudnia 2018r. w Olsztynie sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej kwoty przez dłużnika zajętej wierzytelności oddala skargę
I SA/Ol 282/18
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w O., po rozpatrzeniu zażalenia K. K. (dalej "strona", "dłużnik", "skarżący"), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia "[...]", którym na podstawie art. 89 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm., dalej jako: "u.p.e.a.") określono wysokość nieprzekazanej kwoty przez dłużnika zajętej wierzytelności.
Z przedstawionych do kontroli Sądu akt administracyjnych sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec majątku P.P.H.U. "A." Sp. z o.o. z siedzibą w I. (dalej "Spółka"). Zawiadomieniem z dnia 28 kwietnia 2017 r. organ ten dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnych obejmujących na dzień wystawienia zawiadomienia łączną kwotę 468.782,18 zł należnych Spółce od dłużnika zajętej wierzytelności – skarżącego. Zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 4 maja 2017 r., natomiast Spółce w dniu 19 maja 2017 r.. W odpowiedzi pismem z dnia 5 maja 2017 r. dłużnik zajętej wierzytelności wyjaśnił, iż dokonywał już przelewów środków pieniężnych na rzecz Spółki, jednocześnie oświadczył, że należności z kolejnych faktur będzie wpłacał na rachunek organu.
W wyniku przeprowadzonej w dniu 16 października 2017 r. kontroli ustalono, że Spółka świadczyła usługi budowlane na rzecz skarżącego na podstawie umowy z dnia 2 listopada 2016 r. na kwotę 1.449.259,25 zł. Spółka przekazała stronie 13 faktur, w tym 3 faktury wystawione na stronę na łączną kwotę 746.405,71 zł i 10 faktur wystawionych na rzecz Spółki przez podwykonawców i dostawców towaru. Do każdej z faktur dołączono pismo Spółki o przelanie należności wynikających z umowy z dnia 2 listopada 2016 r. na rachunki podwykonawców Spółki. Z historii rachunku bankowego za okres od dnia 1 maja do 1 września 2017 r., wynikało, że dłużnik uregulował należności z tytułu 3 faktur w łącznej kwocie 606.833,91 zł bezpośrednio na rachunki bankowe podwykonawców.
Postanowieniem z dnia "[...]" Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. określił wysokość nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności pieniężnej na łączną kwotę 481.727.94 zł. Utrzymując w mocy to postanowienie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w O. powołał brzmienie przepisów art. 89 § 1-3, art. 71a § 4 – 7 i § 9 oraz art. 71b u.p.e.a.. Stwierdził, że dłużnik może skutecznie uchylić się od przekazania zajętej wierzytelności tylko w sytuacji wystąpienia okoliczności natury prawnej, jak np. w sytuacji przedawnienia, czy potrącenia wierzytelności. W przeciwnym wypadku organ egzekucyjny ma podstawy do stwierdzenia, iż dłużnik zajętej wierzytelności "bezpodstawnie uchyla się" od przekazania zajętej wierzytelności.
W ocenie organu odwoławczego, materiał dowodowy zebrany w sprawie potwierdził, że dłużnik uchylił się bezpodstawnie od przekazania organowi egzekucyjnemu należnych mu kwot wierzytelności pieniężnych. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem strony, że istniały podstawy do wyłączenia obowiązków dłużnika zajętej wierzytelności z uwagi na brzmienie postanowień umowy o roboty budowlane z dnia 2 listopada 2016 r. w związku z treścią przepisu art. 6471 k.c. w brzmieniu obowiązującym od dnia 22 marca 2016 r. do dnia 31 maja 2017 r.. Wskazał, że w odpowiedzi na zawiadomienie dłużnik złożył oświadczenie o uznaniu zajętych wierzytelności pieniężnych i zobowiązał się do realizacji zajęcia w odniesieniu do należności z bieżących faktur. Jednocześnie nie podał żadnych przeszkód faktycznych lub prawnych, które uzasadniałyby nieprzekazanie wierzytelności pieniężnych, w tym nie powoływał się na postanowienia umowy, uniemożliwiające przekazanie zajętej wierzytelności. W ocenie organu, zajęcie wierzytelności pieniężnych pozostawało bez wpływu na treść umów zawartych pomiędzy inwestorem, a wykonawcą oraz pomiędzy wykonawcą, a podwykonawcami. Jednakże w związku ze skutecznie dokonanym zajęciem wierzytelności pieniężnych, dłużnik nie był uprawniony do przekazywania zajętych środków Spółce lub jej podwykonawcom w ramach zapłaty za wykonane roboty budowlane. Nie było przy tym konieczności zrywania kontraktu zawartego pomiędzy kontrahentami.
W ocenie organu, z okoliczności sprawy wynika, że do momentu dokonania zajęcia wierzytelności pieniężnych płatności dokonywane były wyłącznie pomiędzy dłużnikiem (inwestorem), a Spółką (wykonawcą głównym). Strony umowy o roboty budowlane z dnia 2 listopada 2016 r., zawierając aneks nr 3 do umowy, poprzedzony i uwarunkowany treścią pisma Spółki z dnia 11 maja 2017r., bez zgody organu egzekucyjnego, dokonały po dniu 4 maja 2017 r. zmiany sposobu wykonania prac budowlanych i płatności wierzytelności pieniężnych na rzecz innych podmiotów (podwykonawców) z pominięciem Spółki, a tym samym organu egzekucyjnego. Sporządzenie aneksu nr 3 do umowy było bezskuteczne wobec organu egzekucyjnego. Organ dodał, że aneks ten nie zawierał w swej treści oznaczenia daty jego sporządzenia. Jednakże, mając na względzie, że był on uwarunkowany treścią pisma Spółki z dnia 11 maja 2017 r., organ stwierdził, iż został sporządzony po tym dniu, a zatem również po dacie zajęcia wierzytelności pieniężnych.
Odnosząc się do argumentacji strony, że brzmienie art. 6471 k.c. obligowało ją, jako dłużnika solidarnego wraz z generalnym wykonawcą, do zapłaty należności bezpośrednio podwykonawcom Spółki, organ odwoławczy uznał, że wynikająca z tego przepisu odpowiedzialność inwestora wobec podwykonawcy jest odpowiedzialnością za cudzy dług, tj. dług wykonawcy. Spełnienie tego świadczenia nie jest spełnieniem świadczenia własnego lecz zapłatą długu wykonawcy. Stąd nie znajduje uzasadnienia powoływanie się na przepis art. 6471 § 5 k.c. jako podstawy prawnej uzasadniającej uchylenie się dłużnika od przekazania organowi egzekucyjnemu zajętych kwot wierzytelności pieniężnych.
Organ odwoławczy zwrócił ponadto uwagę, że według treści § 5 ust. 7 oraz § 10 ust. 2 i ust. 3 umowy o roboty budowlane, strony tej umowy ustaliły możliwość płatności za wykonane roboty na zasadzie cesji na osoby trzecie, tj. podwykonawców i dostawców materiałów. Z akt sprawy nie wynikało jednak, aby dokument cesji wierzytelności został sporządzony, ani przed dniem dokonania zajęcia wierzytelności, ani po tym dniu, w formie odrębnej umowy cesji wierzytelności, bądź cesji wierzytelności przyszłych. Organ zauważył dodatkowo, iż po dokonaniu zajęcia wierzytelności dłużnik nie jest uprawniony do wyrażenia zgody na dokonanie cesji wierzytelności. Skoro istotą zajęcia egzekucyjnego jest zapobieżenie wszelkim czynnościom zobowiązanego zmierzającym do udaremnienia egzekucji, to wyrażenie zgody na cesję wierzytelności pozostaje bezskuteczne wobec organu.
W ocenie organu odwoławczego, nie była również trafna argumentacja strony, że uzyskała ustną zgodę organu egzekucyjnego na spłatę zajętych wierzytelności z pominięciem organu egzekucyjnego. Odwołując się do zasady pisemności wyrażonej w art. 14 § 1 i § 2 k.p.a., organ uznał, że zgoda o której mowa w art. 89 § 1 u.p.e.a. powinna przybrać formę pisemną. Z akt sprawy nie wynikało natomiast, by strona zwracała się do organu z wnioskiem o wyrażenie takiej zgody.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona, wnosząc o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji, podniosła zarzut naruszenia:
1) art. 9 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez naruszenie zasady udzielania informacji przejawiające się w udzieleniu błędnej informacji przez pracownika organu egzekucyjnego przed podpisaniem aneksu do umowy o roboty budowlane, zgodnie z którym skarżący mógł kontynuować budowę i płacić za pracę podwykonawcom na zasadzie cesji wierzytelności,
2) art. 71a § 9 u.p.e.a. w zw. z art. 6471 § 5 kc. w zw. z art. 376 § 1 kc. w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie, że zapłata przez skarżącego wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę stanowi bezpodstawne uchylanie się od przekazania zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu, podczas gdy zachowanie to ma na celu uwolnienie się od odpowiedzialności solidarnej, a nadto skarżącemu przysługuje regres, który stanowi skuteczny zarzut potrącenia względem głównego wykonawcy,
3) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 71a § 9 u.p.e.a. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, iż wystarczającą przesłanką do wydania postanowienia jest samo przeprowadzenie kontroli u dłużnika, podczas gdy konieczne było przeprowadzenie wszechstronnego postępowania kontrolnego, w ramach którego ustalone zostaną okoliczności faktyczne potwierdzające wymagalną wierzytelność.
W uzasadnieniu powyższych zarzutów wskazano, iż zanim skarżący zawarł aneks nr 3 do umowy o roboty budowlane uzyskał od jednego z pracowników organu egzekucyjnego informację, iż mimo doręczonego mu zawiadomienia o zajęciu wierzytelności, może on kontynuować budowę i płacić podwykonawcom za pracę na zasadzie cesji wierzytelności. Po uzyskaniu takiej informacji uznał, że jeśli przekaże należności podwykonawcom, którzy faktycznie wykonali roboty budowlane, nie spotkają go ujemne konsekwencje prawne. Odwołując się do zasady ogólnej informowania w postępowaniu administracyjnym, skarżący podniósł, że nie może ponosić konsekwencji w postaci określenia nieprzekazanej kwoty wierzytelności, skoro zarówno w samym zawiadomieniu nie wskazano, iż nie może dokonać zapłaty za roboty budowlane na rzecz podwykonawców, a nadto błędnie pouczono go o takiej możliwości. W ocenie strony, art. 14 § 2 k.p.a. wprowadza pewne ograniczenie zasady pisemności w postępowaniu administracyjnym, statuując możliwość ustnego załatwienia sprawy. Skarżący dodał, że nie miał możliwości ustalenia, czy pracownik urzędu po udzieleniu mu informacji sporządził z tej czynności protokół.
Wskazując w dalszej kolejności na przepis art. 6471 § 5 k.c. w brzmieniu z dnia 22 marca 2016 r., podniósł, że statuuje on solidarną odpowiedzialność inwestora i wykonawcy za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę w przypadku udzielenia zgody inwestora na wykonanie robót przez podwykonawców. Odpowiedzialność ta w sprawie powstała przed doręczeniem zawiadomienia o zajęciu wierzytelności. Skarżący powziął informację, iż podwykonawcy nie są rozliczeni przez głównego wykonawcę i uznał roszczenia wynikające z faktur podwykonawców. Takiego zachowania dłużnika nie sposób uznać za uchylanie się od przekazania zajętej wierzytelności. Nie istniała na nim powinność przekazania kwot zapłaconych podwykonawcom na rzecz organu egzekucyjnego, bowiem nie była to wierzytelność Spółki. Skarżący uiścił wynagrodzenie z tytułu innej odpowiedzialności, niźli ta, którą miałby względem głównego wykonawcy.
Strona podniosła ponadto, że w orzecznictwie sądowym zajęto m.in. stanowisko, że istnienie sporu co do wysokości kwoty przypadającej wystawcy faktury VAT od jej odbiorcy wyklucza możliwość uznania, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od jej przekazania w rozumieniu art. 71a § 9 u.p.e.a. (wyrok z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Gl 535/11). Skarżącemu przysługuje względem Spółki zarzut potrącenia wynikający z regresu. Zachowanie skarżącego nie nosi znamion bezpodstawności. Ponadto, w ocenie strony, wydanie postanowienia na podstawie art. 71a § 9 u.p.e.a. możliwe jest po przeprowadzeniu wszechstronnego postępowania kontrolnego, w ramach którego ustalone zostaną okoliczności faktyczne potwierdzające wymagalną wierzytelność. Organ nie zbadał, czy pracownik urzędu skarbowego udzielił skarżącemu informacji odnośnie możliwości zapłaty wynagrodzenia podwykonawcom. Nie przedstawił też rozważań, czy wierzytelność zobowiązanego jest wymagalna i czy została uznana przez skarżącego.
Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
W niniejszej sprawie skarżący, pomimo uznania zajętej wierzytelności, po dniu zajęcia wierzytelności pieniężnych z tytułu umowy na roboty budowlane zawartej ze Spółką, przekazywał określone kwoty tytułem wynagrodzenia za wykonane usługi podwykonawcom Spółki. Stwierdził, że nie posiadał należności wobec Spółki, które podlegałyby przekazaniu organowi egzekucyjnemu, gdyż art. 6471 Kodeksu cywilnego obligował go, jako dłużnika solidarnego wraz ze Spółką, do zapłaty należności bezpośrednio podwykonawcom Spółki.
Organ egzekucyjny natomiast okoliczności te uznał za bezpodstawne uchylanie się skarżącego od przekazania zajętej wierzytelności, stanowiące podstawę do wydania postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności kwoty.
Zgodnie z art.89 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art.72-85, przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi, bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi na pokrycie należności. Stosownie do treści art.89 § 2 u.p.e.a., zajęcie jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu. Jednocześnie z przesłaniem tego zawiadomienia, organ wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, by w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, złożył oświadczenie dotyczące tego czy uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, czy przekaże organowi z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia przekazania i w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność (art.89 § 3 pkt 1 u.p.e.a.).
Powołać w tym miejscu należy również art.67a § 1 u.p.e.a., według którego organ egzekucyjny może z mocy samego zajęcia m.in. wierzytelności wykonywać wszelkie prawa zobowiązanego w zakresie niezbędnym do prowadzenia egzekucji.
Na podstawie powyższe stwierdzić należy, że z chwilą dokonania zajęcia wierzytelności pieniężnej dłużnik zajętej wierzytelności traci wszelkie uprawnienia do dysponowania zajętą wierzytelnością, a jego rola ogranicza się jedynie do przekazania kwoty zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu. Organ egzekucyjny zajmując wierzytelność wstępuje w prawa i obowiązki zobowiązanego, a dłużnik jest zobligowany przekazać mu kwoty wynikające z zajętej wierzytelności.
Zawiadomieniem z dnia 28 kwietnia 2017r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnej Spółki u skarżącego. Powyższe zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 maja 2017r. W dniu 5 maja 2017r. do organu wpłynęło oświadczenie skarżącego (bez daty) o uznaniu zajętej wierzytelności i zobowiązaniu się do ich uiszczania na rzecz organu egzekucyjnego.
Sporne wierzytelności wynikają z umowy o roboty budowlane z dnia 2 listopada 2016r. Za wykonanie przedmiotu umowy strony ustaliły wynagrodzenie ryczałtowe w wysokości 1.449.259,25 zł, a rozliczenie nastąpi na podstawie faktur częściowych wystawionych przez Spółkę, na podstawie zatwierdzonych protokołów odbioru na poszczególne etapy robót. Pismem z dnia 11 maja 2017r. Spółka zwróciła się do skarżącego o wyrażenie zgody na kontynuowanie robót przez podwykonawców i dostawców materiałów na zasadzie cesji i płatności bezpośredniej przez skarżącego. W wyniku powyższego strony zawarły aneks nr 3 (bez daty). Do dnia 4 maja 2017r. płatności za wykonane usługi i dostawy skarżący dokonywał na rzecz Spółki, kolejne natomiast na rzecz podwykonawców Spółki. Z akt sprawy nie wynika, by strony umowy o roboty budowlane dokonały cesji wierzytelności wynikających z tej umowy, czy to przed dniem dokonania zajęcia wierzytelności, czy tej po tym dniu. Stosownej umowy cesji wierzytelności skarżący nie przedstawił.
Okoliczności te zostały ustalone w czasie przeprowadzonej u skarżącego kontroli prawidłowości realizacji zajęcia wierzytelności, w dniu 16 października 2017r., i nie są kwestionowane.
Podstawę wydania zaskarżonego postanowienie stanowił art.71a § 9 u.p.e.a., w myśl którego jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty.
Spór w sprawie sprowadza się do interpretacji terminu "bezpodstawnie". Zdaniem Sądu rację należy przyznać organowi, który termin ten wiąże z "brakiem podstawy prawnej". Tym samym skuteczne uchylenie się dłużnika od przekazania zajętej wierzytelności będzie miało miejsce w sytuacji wystąpienia okoliczności natury prawnej, np. przedawnienia, potrącenia, wygaśnięcia, nieistnienia wierzytelności.
Nie można zgodzić się ze skarżącym, że podstawę przekazania spornych kwot podwykonawcom Spółki stanowił art. 6471 Kodeksu cywilnego. Wynikająca z niego odpowiedzialność inwestora wobec podwykonawcy jest odpowiedzialnością za cudzy dług – dług wykonawcy. Zatem spełnienie tego świadczenia nie jest spełnieniem świadczenia własnego, ale zapłatą długu wykonawcy.
Zmiana sposobu zapłaty wierzytelności wynikających z umowy o roboty budowlane dokonana przez strony umowy po dniu doręczenia skarżącemu zawiadomienia o jej zajęciu i uznaniu przez skarżącego zajętej wierzytelności, zgodnie z którą płatność następowała na rzecz innych podmiotów (podwykonawców), z pominięciem Spółki, miała zatem na celu pominięcie organu egzekucyjnego.
Istotą zajęcia wierzytelności jest zapobieżenie wszelkim czynnościom dłużnika zmierzającym do udaremnienia egzekucji. Na dłużnika zajętej wierzytelności nałożony jest obowiązek współpracy z organem egzekucyjnym. Po dokonaniu zajęcia nie jest skuteczne wobec wierzyciela rozporządzanie zajętą wierzytelnością przez dłużnika, jak i podejmowanie przez dłużnika zajętej wierzytelności jakichkolwiek czynności, które to rozporządzenia umożliwiają. Podmiot, który uniemożliwia zaspokojenie wierzyciela egzekucyjnego staje się odpowiedzialny za powstałą szkodę.
W konsekwencji powyższego niezasadne są zarzuty naruszenia art. 71a § 9 u.p.e.a. w zw. z art. 6471 § 5 kc. w zw. z art. 376 § 1 kc. w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a..
Odnosząc się do zarzutu braku ustalenia okoliczności potwierdzających wymagalność wierzytelności podkreślić należy, że skarżący uznał zajętą wierzytelność i zobowiązał się do uiszczania, na konto organu egzekucyjnego, należności za bieżące faktury. Nie wskazywał przy tym na żadne okoliczności świadczące o braku wymagalności zajętej wierzytelności. Po dniu zajęcia wierzytelności skarżący również nie kwestionował ich wykonalności, a jedynie zmienił sposób płatności – kwoty z tytułu wynagrodzenia za wykonane usługi i dostawę towarów przekazywał podwykonawcom Spółki, a nie samej Spółce. Powyższe czynił na wyraźne prośby Spółki zawarte w kierowanych do niego pismach z dnia 18 i 27 maja, 5 czerwca i 24 lipca 2017r., dołączanych do poszczególnych faktur. Świadczy to jednoznacznie o uznaniu przez skarżącego tych wierzytelności za istniejące i wymagalne. W toku przeprowadzonej kontroli organ egzekucyjny dokonał zatem stosownych ustaleń w zakresie wymagalności i uznania przez skarżącego spornych wierzytelności, co znajduje odzwierciedlenie z zgromadzonym materiale dowodowym.
W kwestii zarzutu naruszenia art. 9 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez naruszenie zasady udzielania informacji przejawiające się w udzieleniu błędnej informacji przez pracownika organu egzekucyjnego przed podpisaniem aneksu do umowy o roboty budowlane, zgodnie z którym skarżący mógł kontynuować budowę i płacić za pracę podwykonawcom na zasadzie cesji wierzytelności, Sąd stwierdza, że nie jest on uzasadniony. Dokonane zajęcie wierzytelności pozostawało bez wpływu na realizację umowy o roboty budowlane zawartą przez skarżącego ze Spółką, jak również między Spółką i jej podwykonawcami. Skarżący nie musiał uzyskać żadnej zgody organu egzekucyjnego na kontynuację robót na zasadach określonych w umowie. Gołosłowne są natomiast twierdzenia skarżącego w zakresie uzyskania zgody organu na podpisanie aneksu do umowy o roboty budowlane. Nie znajdują one potwierdzenia w żadnym dokumencie. Organ egzekucyjny wskazał natomiast, że skarżący nie zwracał się do niego z wnioskiem o wyrażenie stosownej zgody.
Zgodnie z zasadą wyrażoną w art.14 § 1 k.p.a., sprawy należy załatwiać w formie pisemne lub w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów z dnia 17 lutego 2005r.o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, doręczanego środkami komunikacji elektronicznej. W art.14 § 2 k.p.a. przewidziano możliwość ustnego załatwienia sprawy, gdy przemawia za tym interes strony, a przepis prawny nie stoi temu na przeszkodzie. Treść i istotne motywy takiego załatwienia powinny być utrwalone w aktach w formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji.
W konsekwencji powyższego stwierdzić zatem należy, że skarżący dla zabezpieczenia własnego interesu winien zadbać o posiadanie potwierdzenia zgody organu egzekucyjnego wydanego w trybie art.89 § 1 u.p.e.a.
Na marginesie zauważyć należy, że – jak już wcześniej wskazano – skarżący nie przedłożył żadnej umowy cesji wierzytelności. Po dniu zajęcia wierzytelności zmienił jedynie sposób uiszczania należności z tytułu umowy o roboty budowlane – na rachunki bankowe wskazanych podwykonawców Spółki, z pominięciem organu egzekucyjnego.
Nie stwierdzając zatem, by zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne bądź przepisy postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło