I SA/Ol 286/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2015-06-08
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, gdy skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostającą we wspólnym gospodarstwie domowym z osobą zarabiającą 1750 zł miesięcznie, a wydatki stałe gospodarstwa domowego wynoszą 575 zł miesięcznie?Ratio decidendi
Prawo pomocy, w tym zwolnienie od kosztów sądowych, przysługuje stronie, która wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania lub nie jest w stanie ponieść ich bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca nie wykazał, że jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla utrzymania, dlatego wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.Stan faktyczny
Z.R. złożył skargę na pismo Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącym zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi. Po odrzuceniu skargi złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostającą we wspólnym gospodarstwie domowym z I.R., która zarabia 1750 zł miesięcznie, a wydatki stałe gospodarstwa wynoszą 575 zł miesięcznie.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy - zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 czerwca 2015 roku wniosku Z.R. o przyznanie prawa pomocy - zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z.R. na pismo Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie: zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Z.R. wniósł skargę na pismo Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie: zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi. Po odrzuceniu skargi, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z formularza wniosku PPPr. wynikało, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z I.R. Skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. I.R. otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1750 zł w stosunku miesięcznym. Wydatki stałe gospodarstwa domowego wynoszą 575 zł w stosunku miesięcznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 p.p.s.a. Zgodnie z § 1 pkt 1 tego artykułu strona może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania względnie w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 p.p.s.a. § 1 pkt 2).
To na stronie spoczywa obowiązek udowodnienia zaistnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie.
Prawo pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania sądowego
z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Wskazać również należy, że zgodnie z art. 84 Konstytucji RP każdy na obowiązek świadczenia ciężarów i świadczeń publicznych, do których zalicza się daniny publiczne w postaci kosztów sądowych. Zwolnienie od tego rodzaju danin stanowi więc odstępstwo od konstytucyjnej zasady ich powszechnego i równego ponoszenia. Dlatego winno być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli (vide: postanowienie NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04, publ. CBOiS).
Za uwzględnianiem wniosku nie może przemawiać fakt, że wnioskodawca ma inne sprawy. Sądowi z urzędu jest wiadomym, że w WSA w Olsztynie zawisła sprawa na postanowienie Organu o nałożenie kary porządkowej. W tamtej sprawie został określony wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej argumenty, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło