I SA/Ol 298/04
WyrokWSA w Olsztynie2004-12-08
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Zofia Skrzynecka, Wojciech Czajkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2003 r., uwzględniając dane z ewidencji gruntów, mimo zarzutów skarżącego dotyczących błędnego ustalenia powierzchni gruntów i dwukrotnego naliczania podatku od tych samych areałów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy obu instancji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy. Mimo że organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów, nie mogą ignorować zarzutów podatnika dotyczących dwukrotnego naliczania podatku od tych samych powierzchni gruntów. Należy dokładnie zbadać zapisy ewidencji i dokumenty własności, aby wyjaśnić rozbieżności w ustaleniu powierzchni gruntów i prawidłowo określić podstawę opodatkowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy, która wymierzyła R. K. zobowiązanie w podatku od nieruchomości, klasyfikując grunty jako rekreacyjno-wypoczynkowe. Skarżący zarzucał błędne ustalenie powierzchni działek oraz dwukrotne naliczenie podatku od tych samych areałów po wydzieleniu mniejszych działek rekreacyjnych. Sąd uchylił decyzję SKO, wskazując na nieprawidłowości w ustaleniu stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz orzeczenie, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie Sędzia WSA Zofia Skrzynecka (spr.) Asesor WSA Wojciech Czajkowski Protokolant Anna Fic po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r. w Olsztynie na rozprawie sprawy ze skargi: R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2003r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia 12 września 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania R. K. od decyzji Wójta Gminy z dnia 18 kwietnia 2003 r. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2003 r. w wysokości 6.452,80 zł. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło na podstawie akt sprawy, że podstawą wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego przez organ pierwszej instancji były wypisy z rejestru gruntów z dnia 19 maja 2003 r., z których wynika, że L. i R. K. są właścicielami działki nr 15/1 o powierzchni 0,96 ha, na której znajdują się grunty sklasyfikowane jako Bz/R i Bz/Ls oraz właścicielami działki nr 31/1 o powierzchni 4.48 ha składającej się z gruntów oznaczonych jako Bz/R, Bz/Ls, Bz/P i Bz/N. Obie działki położone są w obrębie 26 S., Gmina S.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji R. K. zarzucał, że działka nr 31/1 o powierzchni 4.48 ha jest działką rekreacyjną a nie rolno-leśną jej powierzchnia nie jest zgodna z zapisem, natomiast działka 15/1 o powierzchni 0,96 ha w ogóle nie istnieje.
SKO wskazało, że zgodnie z art.21 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000 r. Nr 100, poz.1086 ze zm.), że podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione lub zakrzewione na użytkach rolnych. W par.68 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz.454) sklasyfikowano grunty mające charakter użytków rolnych i nie zaliczono do nich gruntów, które oznaczone są symbolem Bz. Grunty oznaczone tym symbolem rozporządzenie zalicza do kategorii "grunty zabudowane i zurbanizowane" i stanowią one tereny rekreacyjno wypoczynkowe.
SKO uznało, że skoro przedmiotowe grunty nie podlegają podatkowi rolnemu ani leśnemu, (ponieważ nie stanowią użytków rolnych, gruntów zadrzewionych i zakrzewionych na użytkach rolnych lub lasów) muszą być opodatkowane podatkiem od nieruchomości.
Podatek od nieruchomości za grunt sklasyfikowany jako tereny rekreacyjno- wypoczynkowe został wymierzony podatnikowi według stawki za grunt pozostały w wysokości 0,08 zł za m2 przewidzianej w uchwale nr "[...]" Rady Gminy S. z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości w 2003r.
Organ drugiej instancji uznał, że organ podatkowy prawidłowo przyjął stawkę podatkową odnośnie gruntów oznaczonych jako Bz jako tereny rekreacyjno- wypoczynkowe i ustalił zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości.
Wyjaśniono też podatnikowi, że obecny zapis w ewidencji gruntów przesadza konieczności objęcia ich podatkiem od nieruchomości. Ewentualna zmiana klasyfikacji gruntów może nastąpić wyłącznie inicjatywy podatnika.
R. K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 września 2003 r.
Skarga ta jest nieformalna i wynika z mej, że skarżący nie zgadza się z wyuczeniem podatku za tereny rekreacyjne w miejscowości S., ponieważ organy obu instancji nie wzięły pod uwagę obecnej powierzchni działek nr 31/1, 15/1 i 15/15 po wydzieleniu z tych działek małych działek rekreacyjnych.
Według skarżącego działka 31/1 nie ma powierzchni 4.48 ha, ponieważ wydzielono z niej 41 małych działek rekreacyjnych o przeciętnej powierzchni 0,04 ha, tzn. działka 31/l zmniejszyła się w przybliżeniu o 1,64 ha
Twierdził też, że działka 15/15 miała powierzchnię 0,78 ha a wydzielono z niej 13 działek o przeciętnej powierzchni 0,04 ha, więc działka 15/15 zmniejszyła się o powierzchnię 0,52 ha.
Co do działki 15/1 skarżący wywodził, że miała ona powierzchnie 0,96 ha i została podzielona na 22 działki o powierzchni 0.04 ha , co stanowi 0,88 ha , zatem o taka powierzchnię zmniejszyła się powierzchnia działki 15/1.
W piśmie z dnia 14.10.2004 r. uzupełniającym skargę skarżący wyjaśniał, że w toku są działania zmierzające do wyeliminowania nieprawidłowości w ewidencji gruntów, co uzasadnia zwieszenie postępowania. Wniósł też o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, bo nie może dwukrotnie za ten sam areał uiszczać podatku od nieruchomości. Na rozprawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i podniosło, że skarżący zarówno w odwołaniu jak i skardze nie wskazał żadnych dowodów, które mogłyby wskazywać na odmienny stan faktyczny odbiegający od zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków, a tym samym wskazujących, że decyzja wymierzająca łączne zobowiązanie pieniężne za 2003 r. była nieprawidłowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 par.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie me zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż częściowo z innych przyczyn niż podnoszone w skardze.
Zgodnie z art.134 par.1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, cytowanej dalej jako P.p.s.a. (Dz.U. Z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przechodząc do kwestii oceny legalności zaskarżonej decyzji podkreślić należy, iż zasadnicze znaczenie dla każdego postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, albowiem tylko w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie zakresu praw i obowiązków strony postępowania.
Podstawą niewadliwej decyzji administracyjnej w każdej sprawie, może być ty]ko ocena zgromadzonego przez organ podatkowy pełnego materiału dowodowego.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na to, że w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji zawarto stwierdzenie, iż z wykazu nieruchomości złożonego przez podatnika w trybie art6 ust.6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, że podatnik włada nieruchomościami wyszczególnionymi w rozstrzygnięciu. Tymczasem w aktach sprawy nie można doszukać się takiego wykazu ani też nie ma w nich śladu prowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego. Wyraźnie więc uzasadnienie tej decyzji nie odpowiada stanowi faktycznemu sprawy i przypuszczać można, że jest efektem posłużenia się wcześniej opracowanym wzorem decyzji bez dostosowania go do potrzeb niniejszej sprawy. Tej wadliwości organ drugiej instancji nie dostrzegł. Ponadto decyzja organu pierwszej instancji wydana została 18 kwietnia 2003 r. a wypisy z rejestru gruntów dołączone do akt datowane są na 19 maja 2003 r. i 9 czerwca 2003 r.
Niewątpliwie rację ma SKO powołując się na to, że wymiar podatku od nieruchomości powinien być dokonany na podstawie danych wynikających Z ewidencji gruntów i budynków, o czym stanowi przepis art.21 ustawy Prawo geodezyjno-kartograficzne.
Utrwalone jest stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym, w tym również w postępowaniu podatkowym. O ile więc skarżący kwestionuje zawarte w nim dane powinien najpierw wystąpić o ich korektę w trybie określonym w ustawie Prawo geodezyjno-kartograficzne. Dopiero w razie uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych. Organy podatkowe ustalające wysokość zobowiązań w podatku rolnym i leśnym nie są uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i wypowiadania się w przedmiocie prawa własności gruntów. Zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko w oparciu o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, w których zawarte są dane objęte ewidencja gruntów.
W związku z tym, organy pierwszej i drugiej instancji nie były uprawnione do uwzględnienia twierdzeń skarżącego, co do nieprawidłowego, jego zdaniem, sklasyfikowania gruntów działki 31/1 jako rekreacyjnej, a nie jako działki rolno- leśnej. W tej części nie ma podstaw prawnych by wdawać się w polemikę i nie można sprawdzać prawidłowości tej klasyfikacji w ramach postępowania dotyczącego wymiaru podatku od nieruchomości.
Zasadne są jednak zarzuty skarżącego, co do ustalenia areału gruntów stanowiących podstawę opodatkowania i dwukrotnego policzenia do podstawy opodatkowania powierzchnia działki 15/1 i częściowo dwukrotnego policzenia powierzchni działki 31/1 (w części nieuwzględniającej wydzielenia z niej mniejszych działek). W zaskarżonej decyzji nie odniesiono się do zarzutu dwukrotnego liczenia do podstawy opodatkowania tych samych gruntów.
Jak wynika z decyzji organu pierwszej instancji, do podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości przyjęto grunty sklasyfikowane jako pozostałe o powierzchni 7,95 ha (7,14 +0,81). Jest to wyliczenie, które obejmuje powierzchnie 0,96 ha i 4,48 ha oraz powierzchnie tych małych działek, które zostały sklasyfikowane jako Bz. Powierzchnia przyjęta w decyzji Wójta Gminy S. tj. 71400 m2 stanowi sumę wynikającą z zestawienia gruntów dla pozycji rejestrowej G.21 (k.21).Suma wszystkich gruntów wymienionych w zestawieniu (k.7-1 1) jako Bz daje wynik 7,14 ha.
W decyzji SKO natomiast me wspomina się o własności małych działek, ale liczy się je do podstawy opodatkowania bez wyjaśnienia przyczyny rozbieżności w powierzchni gruntów. Z uzasadnienia decyzji SKO wynika, że ustaliło ono na podstawie akt sprawy, iż z wypisu z ewidencji gruntów wynika własność R. i L. K. co do działek 15/1 o pow. 0,96 ha i 31/1 o powierzchni 4,48 ha a działki te obejmują grunty sklasyfikowane jako Bz (grunty zabudowane zurbanizowane). Proste zsumowanie powierzchni działek 31/1 i 15/1 daje wynik w postaci 5,44 ha.
Zatem me sposób nie dostrzec, że ustalenia faktyczne stanowiące podstawę zaskarżonej decyzji nie są prawidłowe, gdyż z ustaleń tych wynika, iż do podstawy opodatkowania ujęto tylko grunty o łącznej powierzchni 5,44 ha a z decyzji organu pierwszej instancji wynika, że przyjęto powierzchnię 7,14 ha i według tej powierzchni dokonano obliczenia należnego podatku.
Faktem jest, że małe działki ujęte są w jednostce rejestrowej G.21-1. Dokumenty własności dużych działek 415/1 i 31/1 oraz działek małych( 0,03 i 0,04 ha) obejmuje ten sam zbiór dokumentów (ZD) oznaczony numerem 904. Domniemywać zatem można, że właścicielami małych działek są także państwo K.
Numeracja małych działek, (tzn. kontynuacja numeru 15/2 do 15/34 i 31/2 do 31/30) wskazuje na ich wydzielenie z działek 15/1 i 31/1.
Jeżeli przyjąć, że działka Nr 15/1 miała pierwotną powierzchnię 0,96 ha a działka Nr 31/1 powierzchnię 4,48 ha, jak twierdzi skarżący, i jeśli przyjmie się, że z działki 31/1 wydzielono kilkadziesiąt małych działek a działkę 15/1 podzielono na kilkadziesiąt działek mniejszych, to nie ulega wątpliwości, że wypis z rejestru gruntów me odzwierciedla rzeczywistego stanu rzeczy na gruncie i me uwzględnia zaistniałych podziałów. W rezultacie w rejestrze gruntów zapisana jest większa powierzchnia gruntów niż jest ich w rzeczywistości.
Związanie organów podatkowych zapisami ewidencji gruntów nie jest nieograniczone. Jeśli podatnik wskazuje, że te same powierzchnie liczone są dwukrotnie organy powinny ten fakt uwzględnić.
Z powyższych względów należało uznać, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania tj.art.122 i 187 par.1 ordynacji podatkowej. Tylko dokładna analiza zapisów ewidencji gruntów oraz dokumentów zawartych w Zbiorze Dokumentów pozwolić może na wyjaśnienie rozbieżności w ustaleniu powierzchni gruntów, jakie trafnie wskazał skarżący, a w konsekwencji prawidłowe ustalenie podstawy opodatkowania.
Z powyższych względów na podstawie art.145 par.1 pkt.1 lit.c P.p.s.a. zaskarżona decyzja została uchylona.
Na podstawie art.152 P.p.s.a. orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Rozstrzygnięcie w tej części konsumuje wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący pouczony został o prawie domagania się zwrotu kosztów postępowania sądowego, lecz z prawa tego nie skorzystał.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło