I SA/Ol 331/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-07-26

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy wnioskodawca nie przedłożył wymaganych dodatkowych oświadczeń i dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową?
Ratio decidendi
Zwolnienie od kosztów sądowych wymaga wykazania przez stronę, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Brak przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, mimo wezwania, uniemożliwia ocenę rzeczywistej sytuacji majątkowej i tym samym uzasadnienie przyznania prawa pomocy. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należy odmówić, gdy strona nie wykazuje w sposób niebudzący wątpliwości spełnienia przesłanek do jego przyznania.
Stan faktyczny
Wnioskodawca I. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym za 2004 rok. Prowadził wspólne gospodarstwo domowe z dwiema córkami i wnukiem, nie osiągał dochodu, posiadał dom o wartości około 400 000 zł oraz spłacał kredyt inwestycyjny. Pomimo wezwania do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej sytuacji majątkowej i finansowej, nie przedłożył wymaganych oświadczeń i dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 9 kwietnia 2013 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, I. K., reprezentowany przez radcę prawnego R. K. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z dwiema córkami i wnukiem. Jedna z córek pracuje i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 980 zł, druga córka jest studentką. Wnioskodawca wskazał, iż obecnie nie osiąga dochodu, dotychczas utrzymywał się z dochodu żony. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 90 m2 o szacunkowej wartości 400.000 zł. Innego majątku nie posiada. Majątku nie posiadają także osoby prowadzące z nim wspólne gospodarstwo domowe. Argumentując wniosek wskazał, iż aktualny brak środków finansowych spowodowany jest prowadzeniem dużej inwestycji. Skarżący spłaca odsetki od kredytu inwestycyjnego, który zaciągnął w wysokości 1.000.000 zł. Przy tej inwestycji zatrudnia 17 osób, ponosi duże nakłady związane z materiałami i kosztami transportu. Wyjaśnił, iż kredyt zaciągnął jeszcze z żoną, która umarła w listopadzie 2012r. Małżonka prowadziła smażalnię ryb, natomiast jego działalność prowadzona jest tylko w okresie letnim. W związku z koniecznością uzupełnienia informacji na temat sytuacji materialnej skarżącego oraz wyjaśnienia wątpliwości powstałych na tle złożonego przez niego oświadczenia, pismem z dnia 10 czerwca 2013 r., skarżący wezwany został do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej (w zakresie odnoszącym się do stanu majątkowego w okresie od 01.01.2010 do dnia złożenia wniosku, posiadania polis ubezpieczeniowych oraz inwestycji prowadzonej na dużą skalę) i finansowej (w zakresie dotyczącym ponoszonych wydatków, zeznań podatkowych za ubiegły rok, deklaracji VAT -7 za ostatnie cztery miesiące, spłacania rat kredytu, wysokości ustalonych opłat za usługi pełnomocnika, a także wyciągów z rachunków bankowych z okresu ostatnich pięciu miesięcy). W przedmiotowym wezwaniu zawarte zostało pouczenie, zgodnie z którym nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych może stanowić podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy, to na stronie spoczywa ciężar wykazania, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do otrzymania prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać rozpoznającego wniosek o przyznanie prawa pomocy, że nie jest w stanie ponieść określonych kosztów postępowania. Składając formularz wniosku, powinna tym samym skrupulatnie go wypełnić, a w sytuacji, gdy zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 ppsa), przedłożyć dodatkowe oświadczenia i dokumenty źródłowe pozwalające na zweryfikowanie złożonego przez nią oświadczenia i dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie, pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie wymienionych w nim dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący nie przedłożył ani żadnych oświadczeń, czy też dokumentów źródłowych jak również żadnego pisma wyjaśniającego brak ich złożenia. Wobec powyższego nie jest natomiast możliwe jednoznaczne stwierdzenie, czy rzeczywiście skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. To, że skarżący, mimo wezwania, nie przedkłada żądanych dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jego sytuacji majątkowej, ponoszonych wydatków oraz wyciągów z rachunków bankowych, nie wyjaśniając jednocześnie przyczyn braku ich złożenia, uniemożliwia zweryfikowanie jego oświadczenia w zakresie aktualnej sytuacji materialnej i tym samym ocenę jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Rodzi również wątpliwości co do rzetelności złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach i nie pozwala przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżący nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych, które mogłyby posłużyć do sfinansowania kosztów postępowania w niniejszej sprawie bez uszczerbku koniecznego dla jego utrzymania. Oświadczenie niepełne oraz takie, które budzi wątpliwości nie może stanowić podstawy przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest bowiem instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy skarżący nie uczynił. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło