I SA/Ol 331/15

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-06-29

Skład orzekający: Małgorzata Klimek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, złożony w ramach wniosku o przyznanie prawa pomocy, powinien zostać umorzony w sytuacji, gdy strona cofnęła ten wniosek, a jednocześnie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata podlega umorzeniu, jeżeli strona cofnie wniosek w tym zakresie, zgodnie z art. 249a PPSA. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W analizowanej sprawie, ze względu na niskie dochody i brak majątku, skarżący został zwolniony od kosztów sądowych, a postępowanie w przedmiocie ustanowienia adwokata umorzone.
Stan faktyczny
Skarżący Z. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał na niskie dochody (świadczenia z GOPS w wysokości 514 zł) i brak majątku, a także na zobowiązania związane z utrzymaniem domu. Następnie skarżący cofnął wniosek o ustanowienie adwokata, oświadczając, że będzie zajmował się sprawą sam. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został rozpoznany.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego od kosztów sądowych; 2) umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. R. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy zwrotu kosztów podróży świadka postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o ustanowienie adwokata WSA/post.1 - sentencja postanowienia We wniosku, złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący – Z. R. wniósł o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. W rubryce nr 10 wykazał dochód żony "z GOPS-u" w wysokości 514 zł i wskazał, iż sam nie ma dochodu, natomiast w rubryce nr 11 jako zobowiązania i stałe wydatki wykazał: energia elektryczna 178 zł, wywóz śmieci 18 zł, telefon i Internet 80 zł, czynsz 74 zł, woda 15 zł, gaz 15 zł łącznie 380 zł. W rubryce nr 7.1 Nieruchomości wskazał, iż posiada działkę oznaczoną numerem geodezyjnym ½ obręb wsi "[...]" gmina "[...]" "nieruchomość została skradziona przez pracowników Gminy "[...]"". W rubryce "inne nieruchomości" wskazał "Dokładnie określę po odzyskaniu własności i ponownych pomiarze". Nie wykazał innego majątku: nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formularza (wypełnienie rubryki nr 9) oraz wskazania w jaki sposób należy rozumieć posiadanie przez skarżącego majątku nieruchomego w świetle jego oświadczeń złożonych w formularzu PPF, skarżący uzupełnił braki wniosku oraz złożył oświadczenie w zakresie posiadanych nieruchomości. Wyjaśnił, iż jego matka N. R. w 1956r uzyskała zgodę na zamieszkanie w obecnej miejscowości "[...]", korzystała przy tym z części pól i działek uprawiając je rolniczo, aż do 2000r., kiedy to o ziemię upomniał się jej właściciel. Wnioskodawca wskazał, iż aktu własności do wykorzystywanych nieruchomości jego mama nie miała. Dodał, iż pomimo, że skradziono mu jego własność nie zrzekł się własności. Jednocześnie w piśmie z dnia 11 czerwca 2016r. złożył wniosek o odrzucenie jego wniosku o pomoc prawną z urzędu, ponieważ w tej sprawie jak i w innych będzie "zajmował się sam". Zgodnie z art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako: "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Skoro skarżący cofnął wniosek o pomoc prawną z urzędu tj. o ustanowienie adwokata, oświadczając że sprawą będzie zajmował się sam, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika należy umorzyć. Z kolei wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlegał rozpoznaniu w kontekście brzmienia art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., według którego prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przedstawiona przez skarżącego sytuacja wskazuje, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Okoliczności niniejszej sprawy przemawiają za stwierdzeniem, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Zauważyć należy, iż wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Małżonkowie nie posiadają żadnego majątku, a jedynymi źródłami ich utrzymania są obecnie świadczenia z pomocy społecznej, które wynoszą zaledwie 514 zł. Mając zatem na uwadze ich wysokość, jak również wysokość wydatków wykazanych we wniosku związanych z utrzymaniem domu, które w znacznej części pochłaniają ich dochód, przyjąć należy, że skarżący nie jest w stanie ze środków, którymi dysponuje jego 2-osobowa rodzina poczynić oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na uiszczenie kosztów postępowania w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i jego żony. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i umorzył postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 249a p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło