I SA/Ol 341/17
PostanowienieWSA w Olsztynie2017-07-31
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy prawidłowo odmówił zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający swojej sytuacji materialnej, a sąd drugiej instancji stwierdził, że jego dochody są wyższe niż deklarowane?Ratio decidendi
Referendarz sądowy prawidłowo odmówił zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ oświadczenie wnioskodawcy o jego sytuacji majątkowej było niepełne i nie wykazywało braku możliwości ponoszenia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd, rozpoznając sprzeciw, utrzymał w mocy postanowienie referendarza, stwierdzając dodatkowo, że dochody wnioskodawcy są wyższe niż deklarowane, co potwierdzają jego wydatki na paliwo, alkohol i papierosy przywożone z zagranicy.Stan faktyczny
Wnioskodawca A.B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia kwoty podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług oraz opłaty paliwowej. Referendarz sądowy odmówił zwolnienia, uznając oświadczenie majątkowe wnioskodawcy za niepełne. Wnioskodawca złożył sprzeciw, twierdząc, że jego sytuacja materialna ulega pogorszeniu. Sąd administracyjny, rozpoznając sprzeciw, utrzymał w mocy postanowienie referendarza, wskazując na niewystarczające wykazanie sytuacji materialnej oraz na wyższe niż deklarowane dochody wnioskodawcy, co potwierdzały jego wydatki na importowane paliwo, alkohol i papierosy.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2017r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A.B. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie 10 lipca 2017r. sygn. akt I SA/Ol 341/17 o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych sprawie ze skargi A.B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie określenia kwoty podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług oraz opłaty paliwowej postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Postanowieniem z dnia 10 lipca 2017r. sygn. akt I SA/Ol 341/17 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, po rozpoznaniu wniosku A.B. (dalej skarżący, wnioskodawca, strona, podatnik) o zwolnienie od kosztów sądowych, odmówił zwolnienia od kosztów sądowych.
Z oświadczenia skarżącego wynikało, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną i 15-letnią córką. Źródłem utrzymania rodziny jest renta w wysokości 750 zł netto miesięcznie oraz wynagrodzenie za pracę żony w wysokości 1.400 zł (razem 2.150 zł). Natomiast łączne wydatki skarżący określił na kwotę ok. 1.730 zł miesięcznie, w tym wyszczególnił podatek od nieruchomości, opał, leki, prąd, gaz, wodę, wywóz nieczystości, media, środki czystości, odzież, wyżywienie. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 100 m2, innego majątku nie posiada.
Referendarz sądowy ocenił, że wnioskodawca ograniczył się do wskazania osiąganych dochodów obojga małżonków wysokości razem 2.150 zł. Uznał jego oświadczenie za niepełne i w związku z tym odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem wnioskodawca złożył sprzeciw. Zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie radcy prawnego. W jego ocenie uzupełnił na wezwanie wszystkie dokumenty, natomiast jego sytuacja materialna ulega pogorszeniu z każdym miesiącem. Obecnie jedynym źródłem utrzymania jest jego renta, z której dodatkowo dokonywane są potrącenia w wyniku zajęć egzekucyjnych. Nie posiada własnego rachunku bankowego, a w nagłych wypadkach korzysta z rachunku bankowego żony. Dodał, że ma na utrzymaniu małoletnią córkę, która kontynuuje naukę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Natomiast w myśl art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Przy tym zgodnie z art. 260 § 2 w sprawach, o których mowa w § 1, sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, a w myśl § 3 tego artykułu sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym.
W niniejszej sprawie Sąd orzeka w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Na podstawie art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Złożone przez skarżącego w niniejszej sprawie oświadczenie o sytuacji majątkowej i życiowej nie było wystarczające do oceny jego rzeczywistej sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych. Stąd zarządzeniem z dnia 12 czerwca 2017r. wezwano wnioskodawcę do jego uzupełnienia, wskazując jednocześnie jakie dokumenty źródłowe należy w tej materii nadesłać.
Pomimo upływu wyznaczonego terminu sądowego do dnia wydania niniejszego orzeczenia wnioskodawca nie przedstawił dowodów potwierdzających podnoszone okoliczności.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że ocena referendarza sądowego co do braku podstaw faktycznych i prawnych dla przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, jest prawidłowa.
Ponadto Sąd stwierdził na podstawie akt administracyjnych przedmiotowej sprawy, jak też pozostałych spraw w tut. Sądzie, że opisywana przez wnioskodawcę sytuacja materialna jest lepsza niż deklarowana w toku niniejszego postępowania. Skarżący musiał bowiem dysponować niemałymi środkami pozwalającymi na sprowadzanie paliwa na teren kraju spoza Unii Europejskiej w całym 2015r. 110 razy, przywożąc w sumie 10.500 litrów benzyny. Każdorazowo przywoził także paliwo LPG, papierosy i napoje alkoholowe o zawartości spirytusu powyżej 22%.
Wnioskodawca pozostaje we wspólnocie domowej z żoną i małoletnią córką. Posiada stałe źródło dochodu z tytułu renty i wynagrodzenia żony. O tym, że jego dochody są wyższe niż podaje w oświadczeniu, świadczą wydatki na zakup papierosów, alkoholu i przywożonego z Rosji paliwa, w ilościach przekraczających zwykłe potrzeby przeciętnego konsumenta.
Z tych względów zaskarżone postanowienie referendarza sądowego należało utrzymać w mocy.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło