I SA/Ol 355/16
PostanowienieWSA w Olsztynie2016-06-17
Skład orzekający: Wiesława Pierechod
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej stwierdzającej powstanie długu celnego, podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług oraz opłaty paliwowej, ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób rzeczowy i udokumentowany, że jej wykonanie spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Samo zobowiązanie do zapłaty należności pieniężnej, nawet jeśli znaczącej, nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania, gdyż w przypadku uwzględnienia skargi możliwe jest zwrotne uiszczenie należności wraz z odsetkami.Stan faktyczny
Skarżący, emeryt o niskich dochodach, wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej nakładającej na niego obowiązek zapłaty długu celnego, podatku akcyzowego, VAT i opłaty paliwowej w łącznej kwocie ok. 29 tys. zł. Argumentował, że wykonanie decyzji spowoduje dla niego znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki, gdyż jego emerytura jest niska i w dużej części podlega egzekucji. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Pierechod po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia powstania długu celnego, określenia kwoty długu celnego, podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług oraz opłaty paliwowej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
S. M. (zwany dalej skarżącym, wnioskodawcą), reprezentowany przez radcę prawnego w związku z wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargą zwrócił się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", w przedmiocie stwierdzenia powstania długu celnego, określenia kwoty długu celnego, podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług oraz opłaty paliwowej.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Podano również, że skarżący jest emerytem, od dnia 1 marca 2016 r. wysokość świadczenia do wypłaty wynosi miesięcznie 1.432,75 zł. Skarżący nie posiada oszczędności, które pozwoliłyby mu na uiszczenie całej należności, cały dochód przeznacza na swoje bieżące utrzymanie. Podkreślono, że istotnym jest że zaskarżoną decyzją oraz pozostałymi 11 decyzjami Dyrektora Izby Celnej także zaskarżonymi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, orzeczono o powstaniu po stronie skarżącego długu celnego wobec towaru w postaci benzyny przywiezionej na terytorium Wspólnoty z Federacji Rosyjskiej w miesiącach od stycznia 2014 r. do grudnia 2014 r. odpowiednio w kwotach 2072 zł, 2182 zł, 2319 zł, 2506 zł, 2367 zł, 2591 zł, 2589 zł, 2590 zł, 2513 zł, 2540 zł, 2069 zł, 2620 zł. Wskazano, że zaległości celne, za które obciążono skarżącego odpowiedzialnością wynoszą bez należnych odsetek 28.958 zł. Podkreślono, że skarżący nie posiada środków finansowych pozwalających mu na uiszczenie żadnej z kwot objętych zaskarżonymi decyzjami. Próba wyegzekwowania od skarżącego należności, łączyłaby się z koniecznością prowadzenia egzekucji administracyjnej z przysługującej mu z skromnej emerytury. Powołując się na treść art. 139 ust. 1 pkt 5, art. 140 ust. 1 pkt 3, art. 141 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych podkreślono, że emerytura skarżącego jest niewygórowana i jednocześnie jedynie około 25 % uzyskiwanego przez niego dochodu, jest wolne od egzekucji. Zdaniem skarżącego stanowiłoby to niewątpliwie istotne uszczuplenie i tak już skromnych środków na bieżące utrzymanie. Wymagana od skarżącego kwota należności wielokrotnie przewyższa jego dochód co oznacza, że uszczuplenie to miałoby w tej sytuacji charakter trwały - przynajmniej do czasu ewentualnego wzruszenia zaskarżonej decyzji. To z kolei skutkowałoby stałym brakiem środków nie tylko na bieżące utrzymanie. W ocenie skarżącego w tym stanie rzeczy niewątpliwie została spełniona przesłanka wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w rozumieniu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Z uwagi bowiem na wysokość wymaganej należności zachodzi realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może orzec o wstrzymaniu wykonania aktu administracyjnego lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W piśmiennictwie (por. Jan Paweł Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, s. 190, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006 r.) podnosi się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką przeszkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do poprzedniego stanu. Okoliczności te strona powinna we wniosku wykazać, przekonując Sąd o tym, że wykonanie tego aktu lub czynności zrodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania dla niej trudnych do odwrócenia skutków.
Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Podkreślenia wymaga, iż podstawową przesłanką wstrzymania wykonania jest wykazanie we wniosku niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że przez szkodę, o jakiej mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy rozumieć szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przyjmuje się, że gdy przedmiotem sporu w sprawie jest należność pieniężna, to z natury rzeczy jest to świadczenie odwracalne, którego zwrot (wraz z odsetkami) może być skutkiem ewentualnego uwzględnienia skargi. Jednakże obowiązek zapłaty zobowiązania podatkowego oraz ewentualna, wynikająca z tej sytuacji pogarszająca się płynność finansowa nie jest okolicznością nadzwyczajną. Natomiast każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach podmiotu zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest, to, więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11.
W postępowaniu o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, wykazanie przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej, spoczywa zawsze na wnioskodawcy. Nie wystarczy zatem sam wywód strony, jej twierdzenia muszą znaleźć potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Zestawienie argumentów zaprezentowanych we wniosku oraz ocena sytuacji finansowej i majątkowej, pozwala bowiem na ocenę, czy w przypadku wnioskodawcy, występują przesłanki o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Odnosząc się do argumentacji rozpoznawanego wniosku, Sąd stwierdza, że skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek przemawiających za wydaniem pozytywnego z jego punktu widzenia rozstrzygnięcia. Skarżący reprezentowany przez radcę prawnego nie wskazał na informacje istotne z punktu widzenia przesłanek wstrzymania z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie podał informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, posiadanych aktywów, czy stanu rachunków bankowych. Wskazał jedynie, że wysokość otrzymywanego świadczenia emerytalnego od dnia 1 marca 2016 r. wynosi 1.432,75 zł. Podkreślić należy, że do wniosku nie zostały dołączone żadne dokumenty, które obrazowałyby aktualną sytuację finansową i majątkową skarżącego i umożliwiłyby Sądowi ocenę, czy dobrowolne bądź przymusowe wykonanie zaskarżonej decyzji, z uwagi na jego sytuację finansową, spowoduje zaistnienie zdarzeń uzasadniających uwzględnienie wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej. Natomiast sam fakt orzeczenia w zaskarżonych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie 12 decyzjach łącznie kwoty (bez odsetek) 28.958 zł nie prowadzi bezpośrednio do wniosku, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje dla skarżącego trudne do odwrócenia skutki. Wniosek skarżącego nie pozwala w istocie ustalić, jak w rzeczywistości kształtuje się jego sytuacja finansowa i jaki majątek posiada, oraz, czy skarżący nie posiada i nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych. W uzasadnieniu wniosku skarżący skupił się na powołaniu podstawy prawnej, wskazującej na wysokość procentową kwoty wolnej od egzekucji oraz na wysokość otrzymywanej emerytury. Należy podkreślić, że obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, iż na skutek zapłaty kwoty wynikającej z decyzji, wystąpią skutki o jakich mowa w przywołanym unormowaniu. Tymczasem ograniczenia ewentualnej egzekucji z kwoty emerytury mają na celu zapobieżenie wystąpienia skutku w postaci pozbawienia skarżącego minimum egzystencji.
W tym miejscu zauważyć należy, iż konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego, i związane z tym uszczuplenie majątku, jest zwykłym następstwem wydania decyzji podatkowej.
Reasumując, skarżący nie wykazał w sposób rzeczowy, poparty stosownymi twierdzeniami, tezami czy dokumentami, iż zachodzą okoliczności wskazujące w sposób wiarygodny na zaistnienie ustawowych przesłanek udzielenia wnioskowanej ochrony tymczasowej. Sąd nie stwierdza, by wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowało znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, z uwagi na istniejącą w prawie podatkowym zasadę wyrównania uszczerbku z tytułu ewentualnie nienależnie pobranego podatku przez wypłatę stosownego oprocentowania.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło