I SA/Ol 364/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. W. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego ze skargi F. W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego Wnioskiem z dnia 1 czerwca 2009 r. złożonym na urzędowym formularzu wniosku PPF, F. W. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W złożonym oświadczeniu wyjaśnił, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Uzyskuje miesięczne dochody w wysokości 337,55 zł brutto z tytułu renty oraz z tytułu alimentów w wysokości 1.000 zł. Wskazał, że posiada mieszkanie o powierzchni 42 m2. Nie posiada żadnych innych ruchomości ani zasobów pieniężnych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i okresowo ma duże problemy z poruszaniem się. Z uwagi na skomplikowany stan faktyczny i prawny w ocenie wnioskodawcy konieczna jest pomoc prawnika. Do wniosku załączył decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Oświadczenie zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, dlatego na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów tj: oświadczenia w zakresie ponoszonych miesięcznych kosztów utrzymania i wydatków związanych z leczeniem oraz przedłożenie odpisów dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych wydatków, odpisu dokumentu (zaświadczenia lekarskiego) potwierdzającego fakt trudności w poruszaniu się, przedłożenia wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych i lokat bankowych za ostatnie 6 miesięcy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w piśmie z dnia 20.06.2009r. oświadczył, że miesięczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego wynoszą 1.337,99 zł. Przy czym określił, że opłata za mieszkanie wynosi 353,02 zł, opłaty za prąd, leki ok. 50 zł, telewizja kablowa 34,97 zł, wydatki na żywność dietetyczną 600 zł, wydatki na środki czystości 100 zł oraz wydatki na ubranie i obuwie 200 zł. Do oświadczenia załączył odpis dokumentu potwierdzającego wysokość czynszu za mieszanie, fakturę za energię elektryczną za 05.2009 r. na kwotę 49,81 zł., fakturę za telewizję kablową na kwotę 34,97 zł, pismo Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiające sfinansowania uczestnictwa w turnusie rehabilitacyjnym, zaświadczenie lekarskie z dnia 18.06.2009r. potwierdzające trudności w poruszaniu się z uwagi na chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa, odpisy wyników badań radiologicznych oraz wyciągi z rachunku bankowego. Na mocy art. 243 §1 w związku z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270, dalej p.p.s.a. ) Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do pkt 2 §1 art. 246 ustawy Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie całkowitym stosownie do art. 245 § § 2 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast zgodnie z § 3 p.p.s.a. ww. artykułu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Oceniając złożone przez wnioskodawcę oświadczenie o stanie majątkowym i życiowym, w świetle przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, że spełnia on warunki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący bowiem jak wynika ze złożonego oświadczenia utrzymuje się z renty oraz alimentów, które wystarczają mu wyłącznie na bieżące utrzymanie gospodarstwa domowego oraz zakup leków i żywności dietetycznej. Nie posiada oszczędności ani żadnego majątku, który mógłby ewentualnie spieniężyć celem opłacenia należnych kosztów sądowych. Nadto potwierdzony zaświadczeniem lekarskim fakt trudności w poruszaniu w ocenie orzekającego może wpłynąć na realizację przysługującego skarżącemu uprawnienia do czynnego uczestniczenia w rozprawie przez tut. Sądem, w związku z powyższym jak i z uwagi na brak odpowiednich środków pieniężnych pozwalających na samodzielne sfinansowanie przez wnioskodawcę postanowiono przyznać mu prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego. Należy podkreślić, że prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Stanowi ono realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 Konwencji o ochronie prawa człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku (Dz.U. z 1993 roku, Nr 61, poz. 284 ze zm.). W sytuacji zatem gdy wnioskodawca nie posiada dostatecznych środków pieniężnych na opłacenie należnych kosztów sądowych jak i kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika w celu zagwarantowania "prawa do sądu", na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.