I SA/Ol 364/11

WyrokWSA w Olsztynie2011-09-08

Skład orzekający: Wojciech Czajkowski, Renata Kantecka, Ryszard Maliszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu egzekucyjnego utrzymujące w mocy stanowisko wierzyciela w sprawie nieuwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym jest zgodne z prawem, gdy zarzuty dotyczą rzekomego oparcia tytułu wykonawczego na fałszywych materiałach dowodowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie organu egzekucyjnego utrzymujące w mocy stanowisko wierzyciela w sprawie nieuwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym jest zgodne z prawem, gdyż wierzyciel dokonał wszechstronnej oceny zarzutów i uzasadnił swoje stanowisko. Sąd nie badał zgodności z prawem decyzji nakazującej rozbiórkę ani nałożenia grzywny, gdyż są to rozstrzygnięcia ostateczne, a kontrola sądowa ogranicza się do zarzutów wniesionych w postępowaniu egzekucyjnym.
Stan faktyczny
F. W. zaskarżył postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który nie uwzględnił zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym rozbiórki samowolnie nadbudowanej części budynku i nałożonej grzywny. Zarzuty dotyczyły rzekomego oparcia tytułu wykonawczego na fałszywych materiałach dowodowych. Organ egzekucyjny i wierzyciel utrzymali postanowienia w mocy, a skarga została oddalona przez WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka (spr.), sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Protokolant Specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 8 września 2011r. sprawy ze skargi F. W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym I. oddala skargę, II. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na rzecz adwokata kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) oraz należny od tej kwoty podatek od towarów i usług tytułem opłaty za pomoc prawną z urzędu. F. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Przedmiotem skargi jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]", wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) – dalej jako k.p.a. , oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.e.a., którym po rozpatrzeniu zażalenia F. W., utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]"r., znak: "[...]"w przedmiocie nieuwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego – stanowisko wierzyciela. Z akt sprawy wynika, iż decyzją ostateczną Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]". znak: "[...]"utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]". znak "[...]"nakazującą T.W.i F. W. rozbiórkę samowolnie nadbudowanej części budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr 351 położonej w miejscowości Ś. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 8 lipca 2004r. sygn. akt II SA/Ol 340/03 oddalił skargę F. W. na w/w decyzję organu II instancji. Z uwagi na niewykonanie obowiązku wynikającego z decyzji o rozbiórce po wcześniejszym doręczeniu zobowiązanym upomnienia w dniu "[...]"r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia "[...]"r. nałożył na w/w grzywnę w celu przymuszenie w wysokości 79.447 zł. Powołane postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]". znak "[...]". Wobec nie wpłacenia grzywny oraz braku wykonania nałożonego decyzją obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego upomnieniem z dnia "[...]" wezwał zobowiązanych do uregulowania należności – kwoty grzywny w celu przymuszenia wraz z kosztami - w terminie 7 dni od doręczenia upomnienia. Następnie wystawił w dniu "[...]"tytuł wykonawczy nr "[...]", stosowany w egzekucji należności pieniężnych i skierował go do Naczelnika Urzędu Skarbowego, jako organu egzekucyjnego. Przedmiotowy tytuł wykonawczy doręczony został zobowiązanym w dniu 19 listopada 2010r. W dniu 22 listopada 2010 r. F.W. do Izby Skarbowej złożył pismo zatytułowane "skarga", w którym zawarł zarzuty dotyczące czynności organu egzekucyjnego, podnosząc iż tytuł wykonawczy "[...]"został wystawiony w oparciu o sfałszowany i podrobiony materiał dowodowy. W związku z treścią pisma zobowiązanego, Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił się do niego o sprecyzowanie czy w/w pismo jest skargą na czynności Naczelnika Urzędu Skarbowego, czy zarzutami w sprawie postępowania egzekucyjnego. Pismem z dnia 20 grudnia 2010 r. F.W. odpowiedział na wezwanie, jednak nie wskazał, jak ma być potraktowane pismo z dnia 22 listopada 2010 r. W związku z powyższym biorąc pod uwagę, iż pismo to wpłynęło do organu w terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego oraz, że w jego treści strona kwestionuje istnienie obowiązku określonego w tytule wykonawczym z "[...]". nr "[...]", Dyrektor Izby Skarbowej uznał, iż są to zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym i przekazał je organowi egzekucyjnemu – Naczelnikowi Urzędu Skarbowemu do rozpoznania. Pismem z dnia 1 lutego 2011 r. organ egzekucyjny stosownie do art. 34§1 u.p.e.a. zwrócił się do wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zajęcie stanowiska w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Postanowieniem z dnia "[...]"r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił zarzutów F. W. wniesionych w sprawie prowadzonego postępowanie egzekucyjnego. Po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe postanowienie organ odwoławczy zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, iż obiekt budowlany objęty postępowaniem egzekucyjnym istnieje. Pomimo upomnienia zobowiązani nie uregulowali grzywny. Zdaniem organu odwoławczego działanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest zgodne z przepisami, a tym samym zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego są nieuzasadnione. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze na powyższe postanowienie F. . zarzucił organom nadzoru budowlanego prowadzenie postępowania z rażącym naruszaniem prawa , w oparciu o fałszywe materiały. W odpowiedzi na skargę , organ wniósł o jej oddalenie , podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Pismem z dnia 7 września 2011r. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z jego zeznań oraz z dołączonych do pisma kserokopii: postanowień Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 listopada 2003r. oraz z dnia 25 czerwca 2008r., pisma ww. organu z dnia 25 czerwca 2008r. oraz wezwania skierowanego przez stronę do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 maja 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne i postanowienia w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna. W związku ze zgłoszonymi przez skarżącego w toku postępowania egzekucyjnego zarzutami zostały one przez organ egzekucyjny – Naczelnika Urzędu Skarbowego - skierowane do wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego celem zajęcia stanowiska. Postanowieniem z dnia "[...]"r., wierzyciel nie uwzględnił zarzutów skarżącego. Postanowienie wierzyciela zostało utrzymane w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia "[...]"r. W uzasadnieniu stanowiska wierzyciel przywołał ostateczną decyzję nakazującą skarżącemu i T.W. rozbiórkę części obiektu budowlanego, a także prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 8 lipca 2004 r., sygn. akt II SA/Ol 340/03 oddalający skargę na tę decyzję. W związku z niewykonaniem obowiązku wynikającego z decyzji o rozbiórce Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia "[...]"r. nałożył na w/w grzywnę w celu przymuszenie w wysokości 79.447 zł. Powołane postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem organu odwoławczego z dnia "[...]". Na wstępie rozważań należy zauważyć, iż zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są szczególnym środkiem zaskarżenia. Zgodnie z przepisem art. 33 u.p.e.a., zobowiązany może wnieść zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, przy czym podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności (przesłanki) wymienione w tym przepisie (w punktach 1 – 10). Stosownie do tego przepisu podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Zarzuty mogą być wniesione do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego – o czym poucza się zobowiązanego w treści tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.) – co oznacza, że nie mogą być one składane lub uzupełniane w terminie późniejszym, np. w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego lub w skardze do sądu, bowiem to organ egzekucyjny musi je rozpoznać, po ewentualnym uzyskaniu stanowiska wierzyciela – jeżeli organ egzekucyjny nie jest równocześnie wierzycielem. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie wydane w trybie art. 34 u.p.e.a. Z przepisu tego wynika, że zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt. 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca (§ 1). Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (§ 5). Taka konstrukcja wyżej wskazanych przepisów wskazuje, że wypowiedź wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów, wyrażona w formie postanowienia, w toczącym się już postępowaniu egzekucyjnym, stanowi jedynie element materiału dowodowego (wyrok NSA z 29 czerwca 2007 r. I FSK 3/07 Lex nr 368349). Postanowienie bowiem wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów nie rozstrzyga o istocie sprawy lecz stanowi niezbędną informację dla organu egzekucyjnego i warunek rozstrzygnięcia postanowieniem o tych zarzutach w toczącym się już postępowaniu egzekucyjnym (wyrok NSA z dnia 27 maja 2009r., IIGSK 980/08 nie publ.). Mając na uwadze powyższe, Sąd rozpoznając skargę na zaskarżone stanowisko wierzyciela nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa. Wierzyciel dokonał wszechstronnej oceny okoliczności stanowiących podstawę zarzutu nieistnienia obowiązku określonego w tytule wykonawczym - wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie fałszywych i podrobionych materiałów dowodowych. Dokonał tego na podstawie analizy materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w postanowieniu uzasadnił. W tym stanie sprawy, w tym postępowaniu, tj. w postępowaniu zmierzającym do uzyskania stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi kwestionujące zasadność wydania decyzji nakazującej rozbiórkę części obiektu budowlanego i nałożenia grzywny w celu przymuszenia, a w związku z tym zajęcia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego świadczenia emerytalno – rentowego skarżącego. Podkreślić należy, że Sąd w niniejszej sprawie nie bada zgodności z prawem decyzji o rozbiórce, czy też postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Te rozstrzygnięcia są ostateczne. Badanie zgodności ich z prawem możliwe byłoby tylko wtedy, gdyby uruchomiony został jeden z trybów nadzwyczajnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego – postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, czy też wznowienie postępowania zakończonego opisaną decyzją, a następnie wniesiona skarga do sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z art.134§1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. W rozpoznanej sprawie granicę zakreślają zarzuty wniesione przez skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym. Przedmiotem sądowej kontroli w rozpoznanej sprawie jest rozstrzygnięcie zapadłe w toku incydentalnego postępowania wywołanego wniesieniem przez zobowiązanego zarzutów opartych na art.33 u.p.e.a. Marginesowo nadmienić należy, że w świetle art.125 u.p.e.a. nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia, w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, na wniosek zobowiązanego podlegają umorzeniu. Sąd nie uwzględnił zgłoszonych w piśmie procesowym z dnia 7 września 2011r. wniosków dowodowych. Zgodnie z art.106 §3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z treści powołanego przepisu jednoznacznie wynika, że Sąd nie przeprowadza dowodów z zeznań, a jedynie z dokumentów. Z kolei wniosek dotyczący dołączonych do pisma kserokopii, nie mógł zostać uwzględniony wobec braku ich uwierzytelnienia, wymienione we wniosku kserokopie nie są dokumentami w rozumieniu przepisów prawa. Nadto zgłoszony wniosek dowodowy nie ma istotnego znaczenia dla sprawy, gdyż nie dotyczy postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie opisanego tytułu wykonawczego. Z przyczyn wyżej wskazanych, skoro zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Wynagrodzenie za czynności pełnomocnika wyznaczonego w ramach prawa pomocy , przyznano na podstawie art. 250 p.p.s a. w związku z § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie ...( Dz.U. nr 163 , poz. 1348 ze zm. ) .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło